1. Арнаулы салық режимін пайдалану кезінде өзін-өзі жұмыспен қамтығандар үшін қандай шарттар қолданылады?
Жауабы: Жеке тұлғалар (дара кәсіпкерлер болып табылмайтын) – ҚР азаматтары, қандастар келесі ережелерге сәйкес келсе өзін-өзі жұмыспен қамтығандар болып табылады:
1) өзін-өзі жұмыспен қамтығандар үшін арнаулы салық режимін қолдануға рұқсат етілген қызметтің бір немесе бірнеше түрін жүзеге асыратын.
Өзін-өзі жұмыспен қамтығандар үшін арнайы салық режимін қолдануға рұқсат етілген қызмет түрлерінің тізбесін ҚР Үкіметі бекітеді;
2) жұмыскерлердің еңбегін пайдаланбайтын;
3) күнтізбелік айдағы табысы айлық есептік көрсеткіштің 300 еселенген мөлшерінен аспайтын ( 4 325 АЕК*300= 1 297 500 теңге)
2. Мен жеке тұлғамын, 2026 жылы пәтер сатқым келеді, осы үйді 2025 жылы үйімді кеңейту мақсатында сатып алдым, осы үйді тура бір жылдан кейін сататын болсам, салыққа байланысты қандай да бір міндеттеме туындайды ма?
Жауабы: 2025 жылы сатып алынған және тіркелген, мемлекеттік тіркелген күннен бастап бір жыл немесе одан да көп уақыт өткен соң сатылатын жылжымайтын мүлік сатылған жағдайда құн өсімінен түсетін табыс пайда болмайды, 2026 жылғы 1 қаңтардан кейін тіркелетін жылжымайтын мүлік объектілеріне әсер етеді, демек, 2026 жылғы 1 қаңтардан кейін жүргізілген меншік құқығын тіркеу кезінде иелену кезеңі екі жылды құрайды.
3. ЖК патент бойынша жұмыс істеді шаштараз қызметтерін көрсетті біз 2026 жылы қандай режимде жұмыс істей аламыз.
Жауабы: 01.01.2026 жылдан бастап Сіз қызметті өзін-өзі жұмыспен қамтығандар үшін арнаулы салық режимінде жүзеге асыруға құқығыңыз бар, өйткені "шаштараздар мен сұлулық салондарының қызмет көрсету" бойынша қызмет түрі өзін-өзі жұмыспен қамтығандар үшін арнаулы салық режимін қолдануға рұқсат етілген қызмет түрлерінің тізбесіне кіреді. Бұл ретте осы режимді қолдана отырып, күнтізбелік айда тиісті қаржы жылының 1 қаңтарында қолданыста болатын айлық есептік көрсеткіштің 300 еселенген мөлшерінен аспауға тиіс кіріс бойынша шарттарға сәйкес келу қажет (4 325 АЕК*300= 1 297 500 теңге).
4. 2025 жылы Яндекс таксиде мобильді қосымша бойынша жұмыс істедім, 2026 жылы қалай болады?
Жауабы: 01.01.2026 жылдан бастап өзін-өзі жұмыспен қамтығандар үшін арнаулы салық режимінде қызметті жүзеге асыруға құқығыңыз бар, өйткені такси қызметінің түрі өзін-өзі жұмыспен қамтығандар үшін арнаулы салық режимін қолдануға рұқсат етілген қызмет түрлерінің тізбесіне кіреді. Бұл ретте осы режимді қолдана отырып, күнтізбелік айда тиісті қаржы жылының 1 қаңтарында қолданыста болатын айлық есептік көрсеткіштің 300 еселенген мөлшерінен аспауға тиіс кіріс бойынша шарттарға сәйкес келу қажет (4 325 АЕК*300= 1 297 500 теңге).
5. Үкіметтің қаулысында оңайлатылған декларация негізінде арнаулы салық режимін қолдануға тыйым салынған қызмет түрлері бойынша біздің ЭҚЖЖ жоқ, бұл біз оңайлатылған декларация бойынша жұмыс істей аламыз дегенді білдіре ме?
Жауабы: Оңайлатылған декларация негізінде арнаулы салық режимін қолдануға Қазақстан Республикасының резидент-дара кәсіпкерлері мен заңды тұлғалары Қазақстан Республикасының Үкіметі 2025 жылғы 14 қарашадағы № 970 қаулысында айқындалған қызмет түрлерінің тізбесіне енгізілмеген, оңайлатылған декларация негізінде арнаулы салық режимін қолдануға тыйым салынатын қызмет түрлерін жүзеге асыруға құқылы.
Осылайша, Үкіметтің жоғарыда аталған қаулысында сіздің қызмет түріңіз болмаған кезде, сондай-ақ оңайлатылған декларация негізінде арнаулы салық режимін қолдану шарттары сақталған жағдайда, сіз осы салық салу режимін қолдануға құқылысыз.
6. Оңайлатылған декларация бойынша жұмыс істеймін ҚҚС төлеуші емеспін, 2026 жылы ҚҚС төлеуші болмаймын ЭШФ жазу керек пе?
Жауабы: Салық кодексінің 99-бабының нормаларына сәйкес (01.01.2025 жылдан бастап) арнаулы салық режимін қолданатын салық төлеуші қосылған құн салығы бойынша тіркеу есебіне қоюға жатпайды.
Оңайлатылған декларация негізінде арнаулы салық режимін қолданатын салық төлеуші қосылған құн салығын төлеуші бола отырып, шот-фактураны жазып беруге міндетті, алайда шот-фактураны жазып беру мынадай жағдайларда талап етілмейді:
1) есептері жүзеге асырылатын тауарларды, жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді өткізу:
-сатып алушыға бақылау-касса машинасының чегін және (немесе) қызметтерді төлеу терминалдары арқылы ұсына отырып;
- тауарларды, жұмыстарды, қызметтерді сатып алушыға арнайы мобильді қосымшаны ұсынумен. Бұл ретте сатып алушының талабы бойынша чекте тауарларды, жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді сатып алушының сәйкестендіру нөмірі болуға тиіс;
2) есептеулері электрондық ақшамен немесе электрондық төлем құралдарын пайдалана отырып жүзеге асырылатын жеке тұлғаларға тауарларды, жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді өткізу;
3) жеке тұлғаға ұсынылған коммуналдық қызметтер, байланыс қызметтері үшін екінші деңгейдегі банктер, пошта операторы арқылы есеп айырысуларды жүзеге асыру;
4) теміржол немесе әуе көлігінде жолаушыны тасымалдауды қағаз жеткізгіштегі жол жүру билетімен, электрондық билетпен немесе электрондық жол жүру құжатымен ресімдеу;
5) жеке кәсіпкер немесе жеке практикамен айналысатын тұлға болып табылмайтын жеке тұлғаға тауарды өтеусіз беру, жұмыстарды өтеусіз орындау, қызметтер көрсету;
6) Салық кодексінің 477-бабында көзделген қаржылық операцияларды іске асыру.
7. 2026 жылы ҚҚС бойынша міндетті тіркеу есебіне қоюдың шегі қандай?
Жауабы: Қосылған құн салығы бойынша тіркеу есебіне қою үшін айналым шегі айлық есептік көрсеткіштің 10 000 еселенген мөлшерін құрайды (4325*10 000= 43 250 000 теңге).
8. Арнайы салық режимін қолдану үшін өзін-өзі жұмыспен қамтыған адамның айына ең көп кірісі қандай?
Жауабы: Салық кодексінің 718-бабына сәйкес өзін-өзі жұмыспен қамтығандар үшін арнайы салық режимін жеке кәсіпкерлер болып табылмайтын жеке тұлғалар, белгілі бір шарттарға сәйкес келетін Қазақстан Республикасының азаматтары қолдана алады. Олар рұқсат етілген қызметті жүзеге асыруға, қызметкерлердің еңбегін пайдаланбауға, ал күнтізбелік айдағы табысы тиісті жылдың 1 қаңтарындағы айлық есептік көрсеткіштің 300 еселенген мөлшерінен аспауға тиіс.
9. Қандай жағдайларда ҚҚС төлеуші тіркеу есебінен шығарылуы мүмкін?
Жауабы: Төлеуші ҚҚС төлеушінің тіркеу есебінен алынады:
- салық салудың жалпыға бірдей белгіленген тәртібінен арнаулы салық режиміне көшу;
- қызметті тоқтату немесе тарату.
2026 жылдан бастап салық төлеушінің ағымдағы жылы өткен айналымның ең төменгі деңгейінен аспаған жағдайда ҚҚС бойынша тіркеу есебінен ерікті түрде алу құқығы алынып тасталады.
Қолданылатын салық салу режимі туралы хабарламаны қабылдау "Құжаттарды беру" бөлімінде СӘИЖ СТК-да жүзеге асырылады. Сондай-ақ хабарламаны қағаз жеткізгіште орналасқан жері бойынша Мемлекеттік кірістер басқармасына беруге болады. Бұл қызмет Банктік мобильді қосымшаларда, сондай-ақ "Е-салық-бизнес" мобильді қосымшасы арқылы (тек ДК үшін) қолжетімді болады.
Қызметті тоқтатуға арналған салықтық өтініш "Құжаттарды беру" бөлімінде де қолжетімді.
Бұдан басқа, қызметі тоқтатылған кезде салықтық есептілігі ұсынылады, сондай-ақ ол "Құжаттарды беру" бөлімінде немесе мемлекеттік кірістер органына қағаз жеткізгіште СӘИЖ СТК арқылы ұсынылуы мүмкін.
10. 2026 жылы бейрезидент-жеке тұлғаға төленетін дивидендтерге салық салу тәртібін түсіндіруді сұраймын үлесі 60% және бейрезидент-заңды тұлғаға капитал үлесі 40%?
Жауабы: Заңды тұлғаның жарғылық капиталында 25% және одан көп мөлшерде үлесі бар бейрезидент-жеке тұлғаға дивидендтер төлеу:
1) 230 000 АЕК-тен аспайтын табыс сомасы кезінде 5 % мөлшерінде жеке табыс салығының мөлшерлемесі қолданылады;
2) 230 000 АЕК асатын табыс сомасы кезінде мынадай құрамдастырылған мөлшерлеме қолданылады: 5% – 230 000 АЕК шегіндегі табысқа және 15% - асып кету сомасына.
Заңды тұлғаның қатысушысы (акционері) болып табылатын бейрезидент-заңды тұлғаға дивидендтер төлеу:
корпоративтік табыс салығының 15% мөлшерлемесі қолданылады.
11. 2026 жылы стандартты 14 АЕК шегерімі сақталды ма?
Жауабы: азалық салық шегерімі әрбір күнтізбелік ай үшін қолданылатын тиісті қаржы жылының 1 қаңтарында қолданылатын айлық есептік көрсеткіштің 30 еселенген мөлшерін құрайды. Күнтізбелік жыл үшін базалық салық шегерімінің жалпы сомасы тиісті қаржы жылының 1 қаңтарында қолданыста болатын айлық есептік көрсеткіштің 360 еселенген мөлшерінен аспауға тиіс. (СК 403-бабы).
12. Мүгедектігі шектеулі адамдары бар ұйымдарда ҚҚС бойынша босату қарастырылған ба?
Жауабы: ҚҚС бойынша
Тауарларды, жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді өткізу жөніндегі айналымдар ҚҚС-тан босатылады, егер:
- іске асыру жүзеге асырылған салық кезеңінде және алдыңғы төрт салық кезеңінде бір мезгілде жұмыскерлердің жалпы санының кемінде 51% мүгедектігі бар адамдардың орташа саны және фото-дан кемінде 51% мүгедектігі бар адамдардың еңбегіне ақы төлеу жөніндегі шығыстар,
- жұмыскерлер саны-мүгедектігі бар адамдар - кемінде 10 адам;
- тауарлар өндіру, қызметтер көрсету, Жұмыстарды орындау мүгедек қызметкерлердің қатысуымен жүзеге асырылды.
13. Мүгедектігі бар адамдардың мамандандырылған ұйымдары әлеуметтік салықты төлей ме?
Жауабы: Әлеуметтік салық бойынша
Әлеуметтік кодекске сәйкес мүгедектігі бар адамдардың мамандандырылған ұйымдары әлеуметтік салық төлеушілер болып табылмайды.
14. Заңды тұлғаларда (мүгедектігі бар адамдарда) көлік, жер және мүлік бойынша босатулар бар ма?
Жауабы: Көлік құралдарына салынатын салық бойынша
Мүгедектігі бар адамдардың қоғамдық бірлестіктері - қозғалтқыш көлемі 3000 текше сантиметрден аспайтын бір жеңіл автокөлік және бір автобус бойынша көлік құралдарына салық төлеушілер болып табылмайды.
Жер салығы бойынша
Әлеуметтік кодекске сәйкес мүгедектігі бар адамдардың мамандандырылған ұйымдары жер салығын есептеу кезінде ставкаларға 0 коэффициентін қолданады.
Мүлік салығы бойынша
Мүгедектігі бар адамдардың мамандандырылған ұйымдары әлеуметтік кодекске сәйкес мүлік салығын салық базасына 0,1% мөлшерлеме бойынша есептейді.
15. Неліктен бейрезиденттің қызметтері бойынша өзіне өзі ЭШФ жазып беру керек?
Жауабы: Бейрезиденттен жұмыстарды, қызметтерді сатып алу бойынша айналымдар бойынша ЭШФ жазып беруді енгізу осындай айналымдарды күрделі әкімшілендірумен байланысты. Ақпараттық жүйелерде ҚҚС бойынша декларацияны тапсырғанға дейін ақпараттың болмауы (300.00-нысан) ҚҚС есепке жатқызу сомасы бойынша ақпараттың бұрмалануына және ҚҚС бойынша сапасыз камералдық бақылауға алып келеді.
Бейрезидент үшін ҚҚС бойынша ЭШФ жазып беру бейрезидент үшін ҚҚС бюджетке төленген күннен кейін, бірақ осындай төленген күннен кейін күнтізбелік 5 күннен кешіктірілмей өз атына жүргізіледі. Өз кезегінде ҚҚС төлеуші бейрезидент үшін ЭШФ жазып берген күн бойынша жазып берілген ЭШФ негізінде ҚҚС сомасын жатқызуға құқылы.
Осылайша, ұсынылған механизм ҚҚС сомасын есепке жатқызу күнін біржақты анықтауға мүмкіндік береді, бұл әкімшілендіруді жеңілдетеді және камералдық бақылау хабарламаларының санын азайтады.
Бейрезидент үшін ЭШФ-ны ЭШФ АЖ порталында да, СТ пайдаланатын есепке алу жүйелері арқылы да жазып беруге болады (мысалы, 1С). "ЭШФ" журналында "ЭШФ құру" түймесін басып, "бейрезидент (жұмыс, қызмет көрсетуші)"өнім берушінің санатын таңдау керек.
Осы санатты таңдағаннан кейін сіздің деректеріңіз автоматты түрде "алушы" бөліміне жіберіледі және тіркеу кезінде көрсетілген деректер бойынша алдын ала толтырылады. "Жеткізуші" бөлімін толтыру үшін қол жетімді болады – бұл бөлімде бейрезиденттің мәліметтерін енгізу қажет.
Егер бейрезидент ЕАЭО елінен болса (RU, BY, KG, AM), оның сәйкестендіруін (ЖСН/БСН) қосымша көрсету қажет.
16. Егер 5% ҚҚС-пен дәрі-дәрмектерді немесе медициналық қызметтерді сатып алу болса, тіпті егер компанияда сату бойынша ҚҚС-тың негізгі мөлшерлемесі 16% болса да, ҚҚС-ты есепке алу 5% - ға тең болады ма?
Жауабы: Жаңа Салық кодексі ҚҚС сомасын 16% стандартты ҚҚС мөлшерлемесімен салық салынатын айналымдар үшін пайдаланылатын сатып алынған тауарлар, қызметтер бойынша есепке жатқызу бойынша шектеулер белгілемейді.
Осылайша, 16% мөлшерлеме бойынша салық салынатын айналым үшін пайдаланылатын 5% ҚҚС мөлшерлеме бойынша медициналық қызметтерді сатып алу кезінде есепке электрондық шот-фактурада, яғни 5% мөлшерлеме бойынша көрсетілген ҚҚС сомасы жатқызылады.
17. Мүгедектігі бар адамдар үшін ЖТС бойынша қандай салықтық жеңілдіктер қарастырылған?
Жауабы: Бірінші, екінші топтағы мүгедектігі бар адамдар үшін 5 000 еселенген АЕК мөлшерінде әлеуметтік салық шегерімі көзделгеніне назар аударамыз.
Мүгедектігі бар адамдардың қалған санаттары үшін (үшінші топтағы мүгедектігі бар адам, мүгедектігі бар бала, мүгедектігі бар баланың ата-анасының, қорғаншыларының, қамқоршыларының бірі – он сегіз жасқа толғанға дейін мүгедектігі бар әрбір осындай бала үшін, "мүгедектігі бар адам" себебі бойынша мүгедектігі бар адам деп танылған адамның ата-анасының, қорғаншыларының, қамқоршыларының бірі бала кезінен") күнтізбелік жылға айлық есептік көрсеткіштің 882 еселенген мөлшері (2026 жылы 3 814 650 теңге) шегінде салық шегерімі сақталды.
18. Дара кәсіпкер оңайлатылған декларация бойынша қызметті жүзеге асыра отырып, бухгалтерлік есеп жүргізуі керек пе?
Жауабы: "Бухгалтерлік есеп және қаржылық есептілік туралы" Заңның нормалары негізінде дара кәсіпкерлер бухгалтерлік есеп жүргізуді (бастапқы құжаттарды жасаудан және сақтаудан басқа) және қаржылық есептілікті жасауды бір мезгілде мынадай шарттарға сәйкес жүзеге асырмауға құқылы:
1) Қазақстан Республикасының салық заңнамасына сәйкес оңайлатылған декларация негізінде арнаулы салық режимін қолданады және күнтізбелік жылдағы табысы айлық есептік көрсеткіштің 135000 еселенген мөлшерінен ( 583 875 000 теңге) аспайды;
2) қосылған құн салығы бойынша тіркеу есебінде тұрмайды;
3) табиғи монополия субъектілері болып табылмайды.
Осы тармақта көрсетілген шарттардың бірі сәйкес келмеген жағдайда, дара кәсіпкер осындай сәйкессіздік туындаған айдан кейінгі айдан бастап бухгалтерлік есеп жүргізуді және қаржылық есептілікті жасауды жүзеге асыруға міндетті.
19. Егер ұйым тек жеке тұлғаларға қызмет көрсетсе, тауарды өткізсе шот-фактураларды жазуы керек пе?
Жауабы: Ұйым келесі жағдайларда шот-фактураларды жазбауға құқылы:
1) есептері сатып алушыға бақылау-касса машинасының чегін және (немесе) қызметтерді төлеу терминалдары арқылы ұсынумен жүзеге асырылатын тауарларды, жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді өткізу:
2) есептеулері электрондық ақшамен немесе электрондық төлем құралдарын пайдалана отырып жүзеге асырылатын жеке тұлғаларға тауарларды, жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді өткізу;
3) сатып алынған тауарды жеке, отбасылық, тұрмыстық немесе кәсіпкерлік қызметпен байланысты емес өзге де пайдалану мақсатында пайдаланатын жеке тұлғаларға өткізу (түпкілікті тұтыну).
Бұл ретте, қажет болған жағдайда тауардың әрбір түрі бойынша бір күнгі барлық айналымға жеке тұлғаларға тауарларды сатуға ЭШФ жазып беру мүмкіндігі бар (№ 629 бұйрықтың 70-тармағы) .
20. Мен 2 топтағы мүгедекпін, ДК ретінде тіркедім, ДК бойынша салық төлемесем болады ма, маған жеңілдік бар ма?
Жауабы: Мүгедектерді кәсіпкерлік қызмет бойынша салық төлеуден босату таңдалған салық салу режиміне байланысты, мысалы, егер дара кәсіпкер салық салудың оңайлатылған режимі бойынша жұмыс істесе, онда салықтан босату көзделмейді, егер ол жалпыға бірдей белгіленген тәртіппен жұмыс істесе- дербес салық салуға жататын жеке табыс салығы бойынша 1,2 топ үшін 5000 еселенген АЕК мөлшерінде әлеуметтік салық шегерімдерін қолдануға құқығы бар (СК 411-бабының 2-тармағы)
21. 2026жылысыранытаңбалау қажет пе?
Жауабы: Цифрлық таңбалауды енгізу мынадай мерзімдерді көздейді:
- 2026 жылғы 1 ақпаннан бастап — кегтер мен шөлмектердегі өнімдер үшін;
2027 жылғы 1 қаңтардан бастап — қаңылтыр банкілердегі өнімдер үшін.
Көрсетілген мерзімдерден кейін шығарылатын өнімдер оны айналымға енгізу кезінде Data Matrix кодын пайдалана отырып, ТТҚ АЖ-да көрсетіледі.
22. 2026 жылы ҚҚС куәлігі беріледі ме?
Жауабы: 2026 жылғы 1 қаңтардан бастап Қазақстан Республикасының жаңа Салық кодексінің . күшіне енуіне байланысты ҚҚС төлеушіні тіркеу есебіне қою кезінде Салық кодексінің 99-103 - баптарының негізінде ҚҚС бойынша тіркеу есебіне қою туралы куәлік беру (қалыптастыру) алынып тасталды.
23. 701.01 есебін кім ұсынады?
Жауабы: Кәсіпкерлік қызметте пайдаланылатын (пайдалануға жататын) салық салу объектілері бойынша дара кәсіпкерлер (оңайлатылған декларация негізінде арнайы салық режимін қолданатын дара кәсіпкерлерді қоспағанда) және заңды тұлғалар, егер оларда АЕК 300 еселенген айлық есептік көрсеткіштен (1 297 500) асатын болса, мүлік салығы бойынша ағымдағы төлемдерді төлеушілер болып табылады теңге.
Салық сомасы салық кезеңінің басындағы бухгалтерлік есеп деректері бойынша айқындалған тиісті салық ставкасының және салық салу объектілерінің баланстық құнының туындысы ретінде айқындалады.
24. ДК жалдамалы қызметкерлермен оңайлатылған декларация бойынша есептіліктің қандай нысанын тапсырады?
Жауабы: Оңайлатылған декларация салық төлеушінің орналасқан жері бойынша салық органына 910.00 нысаны бойынша есепті салық кезеңінен (жартыжылдықтан) кейінгі екінші айдың 15-күнінен кешіктірілмей табыс етіледі, сондай-ақ жалдамалы жұмыскерлер болған кезде жеке табыс салығы және әлеуметтік салық бойынша декларацияны төлеушілер тоқсан сайын есепті кезеңнен (тоқсан сайын) кейінгі екінші айдың 15-күнінен кешіктірмей орналасқан жері бойынша салық органдарына табыс ету міндеттемелері туындайды.
Ай сайын МЗЖ, ЖМЗЖ, ӘА, МӘМС төленеді.
25. ҚҚС бойынша төлеушілер туралы деректерді сайттардан қалай көруге болады?
Жауабы: ҚҚС төлеушілер туралы деректерді Мемлекеттік кірістер комитетінің kgd.gov.kz сайтынан көруге болады – "Электрондық сервистер" - "бизнеске көмек" - "ҚҚС төлеуші туралы деректерді іздеу".
ҚР ҚМ МКК Мемлекеттік кірістер органдарының қызметтері мен сервистерінің portal.kgd.gov.kz/ порталы - "сервистер" - "ҚҚС төлеуші туралы деректерді іздеу"
26. Аванстық төлемдерді кім төлемейді, 2026 жылы өзгерістер бар ма?
Жауабы: Мынадай тұлғаларды қоспағанда, корпоративтік табыс салығын төлеушілер аванстық төлемдерді төлеушілер болып табылады:
1) алдыңғы салық кезеңінің алдындағы салық кезеңі үшін түзетулерді ескере отырып, жылдық жиынтық табысы айлық есептік көрсеткіштің 600 000 еселенген мөлшеріне тең сомадан аспайтын салық төлеушілер (4325*600000=2 595 000 000 теңге).
2) жаңадан құрылған (туындаған) салық төлеушілер - тіркеуші органда мемлекеттік (есептік) тіркеу жүзеге асырылған салық кезеңі ішінде, сондай-ақ кейінгі салық кезеңі ішінде.
3) салық органдарында салық төлеушілер ретінде жаңадан тіркелген заңды тұлғалар-Қазақстан Республикасында қызметін заңды тұлғаның құрылымдық бөлімшесін ашпай тұрақты мекеме арқылы жүзеге асыратын бейрезидент заңды тұлғалар - салық органдарында тіркеу жүзеге асырылған салық кезеңі ішінде, сондай-ақ кейінгі салық кезеңі ішінде;
4) Салық кодексінің 329-бабы 1-тармағының және 330-бабының ережелерін қолданатын коммерциялық емес ұйымдар;
5) Салық кодексінің 331-бабының талаптарына сәйкес келетін мүгедектігі бар адамдардың ұйымдары;
7) жалғыз акционері ҚР Үкіметі болып табылатын екінші деңгейдегі банктердің кредиттік портфельдерінің сапасын жақсартуға маманданатын ұйым;
8) "Астана "халықаралық қаржы орталығы туралы" ҚР Конституциялық Заңына және АХҚО органының ұйымдарына сәйкес орталық органдары;
9) ҚР Жер қойнауы және жер қойнауын пайдалану туралы заңнамасына сәйкес құрлықта газ жобаларын әзірлеуді жүзеге асыратын, Салық кодексінің 83-тарауында көзделген салық салу ерекшеліктерін қолданатын жер қойнауын пайдаланушылар.
27. ЖК бухгалтерді тартпай-ақ есептілікті өз бетінше тапсырып, есеп жүргізе ала ма? Жеке кәсіпкердің бухгалтері болуы керек пе, әлде бухгалтерлік есепті өзіңіз жүргізе аласыз ба?
Жауабы: ЖК бухгалтерлік есепті жүргізуге міндетті емес егер: жеңілдетілген декларация негізінде АСР қолданатын және күнтізбелік жылдағы табыс 2026 жылы 583 875 000 теңгеден (135 мың АЕК) аспаса; ҚҚС төлеуші болып табылмаса; табиғи монополиялар субъектісі болып табылмаса.
28. 2026 жылдан бастап оңайлатылған декларация негізінде қандай қызмет түрлеріне қызмет етугетыйым салынады?
Жауабы: Оңайлатылған декларация негізінде арнаулы салық режимін қолдануға тыйым салынған қызмет түрлерінің тізбесі "оңайлатылған декларация негізінде арнаулы салық режимін қолдануға тыйым салынған қызмет түрлерінің тізбесін бекіту туралы"Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2025 жылғы 14 қарашадағы № 970 қаулысымен бекітілген.
29. 2010 жылдан бастап 3000 текше см-ден асатын жаңа машинаға салынатын салық ставкасы қандай?
Жауабы: 2026 жылдан бастап көлік құралдарына салынатын салық ставкасы біріктірілді, салық сомасына көлік құралының шығарылған жылы ғана әсер ететін болады. ( ҚР СК 565-бабының 1-тармағы жаңа редакцияда-2026ж.)
30. 2026 жылы салық берешегінің сомасы қанша болғанда шотты бұғаттайды?
Жауабы: Салық төлеушінің (салық агентінің) банктік шоттарындағы ақша есебінен салық берешегін өндіріп алуды салық органы салық төлеуші (салық агенті) салық берешегін кемінде 20 еселенген айлық есептік көрсеткіш (86 500 теңге) сомасында өтемеген кезде мәжбүрлеу тәртібімен жүзеге асырады.
31. Жеке кәсіпкер қайтыс болған кезде оның қарыздары қалай жабылады?
Жауабы: Қайтыс болған жеке тұлғаның қайтыс болған күні немесе оны қайтыс болды деп жариялау туралы сот актісі заңды күшіне енген күні қалыптасқан салық берешегін, егер осы бапта өзгеше белгіленбесе, мұрагер (мұрагерлер) мұрагерлік мүліктің құны шегінде және ол қабылданған күнгі мұрадағы үлеске барабар өтейді.
Егер қайтыс болған дара кәсіпкердің мұрагері жетім бала, ата-анасының қамқорлығынсыз қалған бала болса, онда мұра қалдырушының салық берешегін өтеу жөніндегі міндеттеме салық берешегін өндіріп алу туралы заңды күшіне енген сот актісі негізінде ғана осындай мұрагерге жүктеледі.
Салық органы жетім баланың, ата-анасының қамқорлығынсыз қалған баланың мәртебесін растайтын құжат және салық органында тіркеу есебі және қайтыс болған күнге арналған салық берешегі туралы деректер негізінде сотқа салық берешегін өндіріп алу туралы талап-арызбен жүгінеді.
Салық берешегін өндіріп алу туралы талапты қанағаттандырудан бас тартқан кезде мұра қалдырушының салық берешегі салық берешегін есептен шығару туралы шешімге сәйкес есептен шығарылады.
Салық берешегін есептен шығару туралы шешімді салық органы салық берешегін өндіріп алу туралы талап қоюды қанағаттандырудан бас тарту туралы заңды күшіне енген сот актісінің негізінде шығарады.
32. Есеп нысандары автоматты түрде 0-мен тапсырылуы үшін не істеу керек?
Жауабы: Салық төлеуші (салық агенті) салықтық тіркеуден кейін веб-қосымшада ұсынылатын салық есептілігінің нысандарын көрсетеді.
Салық есептілігінің басқа нысандарын ұсыну қажеттілігін көздейтін қызмет түрлері өзгерген жағдайда, салық төлеуші (салық агенті) салық есептілігін табыс ету мерзімі өткенге дейін веб-қосымшада табыс етілуге тиіс салық есептілігінің нысандарын көрсетеді.
Сондай-ақ, салық төлеуші (салық агенті) корпоративтік табыс салығы мен қосылған құн салығын қоспағанда, заңды тұлғаның құрылымдық бөлімшесін салықтар мен бюджетке төленетін төлемдердің дербес төлеушісі деп тануға құқылы.
Құрылымдық бөлімшені салықтар мен бюджетке төленетін төлемдерді дербес төлеуші деп тану үшін салық төлеуші (салық агенті) СӘИЖ СТК салық төлеушінің бейінінде салық органын электрондық түрде хабардар етуге және салық төлеушінің бейінінде осындай құрылымдық бөлімше табыс етуге жататын салық есептілігінің нысандарын көрсетуге міндетті. Функционалға 2026 жылдың қаңтар-ақпан айларында қол жетімді болады.
33. Адвокат ҚҚС төлеуші бола ала ма?
Жауабы: Қосылған құн салығын төлеуші ретінде тіркеу есебінде тұрған, жеке практикамен айналысатын адам Салық кодексі қолданысқа енгізілген күннен бастап он жұмыс күні ішінде хабарламасыз салық органы осы Кодекс қолданысқа енгізілген күннен бастап қосылған құн салығын төлеуші ретінде тіркеу есебінен алуға жатады (2026 ж.жаңа редакцияда ҚР СК 829-бабы)
34. 2026 жылы мүлік салығы мен жер салығы бойынша ағымдағы төлемдерді төлеуші кім болып табылады және 701.01 СЕН-ді ұсынуы тиіс?
Жауабы: Салық міндеттемелері белгіленген шектен асатын заңды тұлғалар, сондай-ақ дара кәсіпкерлер (оңайлатылған декларация негізінде арнайы салық режимін қолданатын дара кәсіпкерлерді қоспағанда) (300 еселенген айлық есептік көрсеткіш (1 027 500 теңге)) 701.01 нысаны бойынша ағымдағы төлемдердің есебін ұсынады.
35. 2013 жылдан кейін тіркелген қозғалтқышы 3 литрден асатын автомобильдер үшін көлік салығының жоғары ставкаларын жою қарастырылған ба?
Жауабы: 2026 жылғы 1 қаңтардан бастап қозғалтқыш көлемі 3 литрден асатын жеңіл автомобильдер үшін 2013 жылғы 31 желтоқсаннан кейін тіркелген жоғары салық ставкалары жойылады. Бұрын мұндай автомобильдерге прогрессивті шкала бойынша салық салынды: қозғалтқыш көлеміне байланысты 35-тен 200 АЕК-ке дейін, 2026 жылдан бастап бірыңғай ставкалар енгізіледі: 3 000-нан 4 000 см3-ке дейін-15 АЕК; 4 000 см3-тен жоғары-117 АЕК
36. Тәуекел деңгейі қалай анықталады?
Жауабы: Жаңа Салық кодексінде мемлекеттік кірістер органдары салықтық әкімшілендіру кезінде ТБЖ қолдану принциптерін өзгертті, салық төлеушілердің тәуекел дәрежесі бойынша санаттарын алып тастады.
Оның орнына МКО салық түрлері, салалар, өңірлер, салық төлеушілер тобы және т. б. бойынша салық тәуекелдерін талдайды және анықтайды.
37. Қандай шегерімдер сақталады (ипотека, оқыту, асырауындағылар бойынша?
Жауабы: 2026 жылғы 1 қаңтардан бастап күшіне енетін нормалар бойынша жеке тұлғаның жеке салықтық шегерімдерінің мынадай түрлерін қолдануға құқығы бар:
1) әлеуметтік төлемдердің салықтық шегерімі;
2) базалық салықтық шегерім;
3) әлеуметтік салықтық шегерімдер;
Салық Кодексінің 402, 403 және 404-баптарының ережелерін ескере отырып, салықтық шегерімдеріне мыналар жатады:
-міндетті зейнетақы жарналары, міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру жарналары және азаматтық-құқықтық сипаттағы шарттар бойынша әлеуметтік аударымдар түріндегі әлеуметтік төлемдерді салықтық шегеру,
- 30 АЕК мөлшеріндегі базалық шегерім,
- әлеуметтік салықтық шегерімдері қолданылады:
* бірінші, екінші топтағы мүгедектігі бар адам 5 000 АЕК мөлшерінде;
* үшінші топтағы мүгедектігі бар адамдар;
* мүгедектігі бар бала;
* Ұлы Отан соғысына қатысушылар және теңестірілген адамдар, Ұлы Отан соғысы жылдарында тылдағы қажырлы еңбегі мен мінсіз әскери қызметі үшін бұрынғы КСР Одағының ордендерімен және медальдарымен марапатталған адам;
* 1941 жылғы 22 маусымнан 1945 жылғы 9 мамырға дейін Ұлы Отан соғысы жылдарында 882 АЕК мөлшерінде кемінде алты ай жұмыс істеген (қызмет еткен) адам;
* мүгедектігі бар баланың ата-анасының, қорғаншыларының, қамқоршыларының бірі, "бала кезінен мүгедектігі бар тұлғалар", асырап алушылардың бірі, асырап алушылардың бірі - 882 АЕК мөлшерінде.
Осылайша, 2026 жылғы 1 қаңтардан бастап сыйақылар бойынша, оқуға және көп балалы отбасы үшін салық шегерімдері көзделмеген.
Сонымен қатар, 30 АЕК мөлшерінде базалық шегерім енгізілді және жеке тұлғалардың салық шегерімдерін растайтын құжаттарды жинау, сақтау, сондай-ақ жеке тұлғаның кірістер мен мүлік туралы декларацияны жыл сайын ұсынуы бойынша міндеттемелер болмайды.
38. Оңайлатылған декларация режиміндегі ЖК 2026 жылы әлеуметтік салық төлейді ме?
Жауабы: Оңайлатылған декларация негізінде арнаулы салық режимін қолданатын салық төлеушілер:
1) Әлеуметтік салық төлеушілер болып табылмайды;
2) қосылған құн салығын төлеушілер болып табылмайды (импортталатын тауарларға қосылған құн салығын және резидент емес үшін қосылған құн салығын қоспағанда).
39. Оңайлатылған декларация бойынша салық мөлшерлемесін 4% орнына 2% - ға кім төмендете алады?
Жауабы: Жергілікті органдар қызмет түрлері мен орналасқан жері бойынша мөлшерлемені (±50%) өзгерте алады. Ставкалардың өзгеруі келесі жылдың 1 қаңтарынан бастап қолданылады және ресми түрде жариялануы керек. Жеке жеңілдіктерге тыйым салынады. Әр түрлі мөлшерлемелер бойынша-бөлек салық есебі міндетті (ҚР СК 726-бабы)
40. АСР қолданатын өзін-өзі жұмыспен қамтығандар үшін кірістер органдарымен өзара іс-қимыл қандай құралдар арқылы жүзеге асырылады?
Жауабы: Салықтарды есептеу, түбіртектерді беру және өзін-өзі жұмыспен қамтығандар үшін АСР қолданатын салықтық өзара іс-қимыл e-salyq Business арнайы мобильді қосымшасының көмегімен жүргізілетін болады.
41. Әлеуметтік салықтық шегерімдерді қолдану құқығы қандай жағдайда пайда болады?
Жауабы: Әлеуметтік салықтық шегерімдер осы салықтық шегерімдерді қолдану үшін негіз туындаған, бар немесе болған күнтізбелік жылда қолданылады.
42. Жеке тұлғаның шотына қандай жағдайларда тыйым салынады?
Жауабы: Бір ең төменгі жалақыдан (АЕК) асатын салық берешегі (2026 жылға арналған АЕК 4325 теңге) салық берешегі туралы хабарламаны алған күннен бастап отыз жұмыс күні ішінде өтелмеген жағдайда салық органы салық бұйрығын шығарады.
Салық тапсырмасын алған күннен бастап бес жұмыс күні ішінде берешек төленбеген жағдайда, тиісті салық тапсырмасы орындалу үшін жеке сот орындаушыларына беріледі.
43. Қандай жағдайларда банктер салық органдарына жеке тұлғалардың мобильді аударымдары туралы ақпаратты береді?
Жауабы: Егер жеке тұлға қатарынан үш күнтізбелік айдың әрқайсысында кәсіпкерлік қызметті жүзеге асыруға арналмаған банк шотына 100 және одан да көп әртүрлі жеке тұлғалардан ақша түссе және түсімдердің жалпы сомасы ең төменгі жалақының 12 еселенген мөлшерінен (2026 жылы 1 млн 020 мың) асатын болса, мұндай ақпаратты екінші деңгейдегі банктер мемлекеттік кірістер органдарына жібереді.
44. Соттан тыс банкроттық дегеніміз не, шарттары қандай және ол кімге қатысты?
Жауабы: Азаматтың банктерге, микроқаржы ұйымдарына немесе коллекторлық агенттіктерге берешегі болса, олар келесі шарттар орындалған жағдайда соттан тыс банкроттық туралы өтініш бере алады:
1) берешек сомасы 1600 ең төменгі айлық есептік көрсеткіштен (2026 жылы 6 920 000 теңге) аспаса;
2) борышкердің мүлкі болмаған;
3) қарыз 12 ай бойы өтелмеген;
4) банкпен берешек бойынша есеп айырысу аяқталған;
5) 7 жыл ішінде соттан тыс немесе сот тәртібімен банкроттық рәсімдері қолданылмаған.
45. Қандай жағдайда ЭШФ жазып беру тоқтатылады?
Жауабы: Электрондық шот-фактураларды жазып беруді тоқтата тұру кірістер органымен келесі күннен кейінгі бір жұмыс күні ішінді жүргізіледі:
1) салық органы тауарларды өткізу, жұмыстарды орындау және қызметтер көрсету бойынша нақты айналымның жасалғанын растау туралы хабарламаны орындамаған немесе орындалмаған деп тану туралы шешім шығарған;
2) салық төлеушінің (салық агентінің) орналасқан жерін растау туралы хабарлама орындалмаған;
3) осындай салық есептілігін алдыңғы алты ай ішінде дербес ұсынбаған қосылған құн салығын төлеушінің қосылған құн салығы бойынша салық есептілігін табыс ету мерзімі өткен;
4) қосылған құн салығын төлеуші осындай салық есептілігін табыс ету қайта басталған күнге дейін осындай салық бойынша салық есептілігін табыс етуді тоқтата тұрған;
5) дара кәсіпкерді немесе заңды тұлғаны тіркеуді жарамсыз деп тану туралы сот актісі заңды күшіне енген;
6) заңды тұлғаны қайта тіркеуді жарамсыз деп тану туралы сот актісі заңды күшіне енген;
7) заңды тұлғаның бірінші басшысы немесе дара кәсіпкер болып табылатын жеке тұлғаны әрекетке қабілетсіз немесе әрекет қабілеті шектеулі деп тану туралы сот актісі заңды күшіне енген;
8) заңды тұлғаның бірінші басшысы немесе дара кәсіпкер болып табылатын жеке тұлғаны хабар-ошарсыз кетті деп тану туралы сот актісі заңды күшіне енген;
9) заңды тұлғаның бірінші басшысы немесе дара кәсіпкер болып табылатын жеке тұлғаның қайтыс болғаны немесе қайтыс болды деп танылғаны туралы нөмірлер тізілімінен мәліметтер келіп түскен;
10) заңды тұлғаның бірінші басшысы немесе жалғыз құрылтайшысы (қатысушысы) немесе дара кәсіпкер болып табылатын жеке тұлға Қазақстан Республикасы Қылмыстық кодексінің 216, 238 немесе 245-баптары бойынша осы заңды тұлғаның немесе дара кәсіпкердің қызметі бойынша қылмыстық құқық бұзушылық жасағаны үшін кінәлі деп танылған сот актісі заңды күшіне енген;
11) заңды тұлғаның бірінші басшысы немесе дара кәсіпкер болып табылатын жеке тұлғаны іздестіру туралы қаулы шығарылған;
12) болу мақсаты ҚР-да еңбек қызметін жүзеге асырумен байланысты емес не заңды тұлғаның бірінші басшысы немесе жалғыз құрылтайшысы (қатысушысы) немесе дара кәсіпкер болып табылатын жеке тұлғаның - шетелдіктің немесе азаматтығы жоқ адамның ҚР аумағында болуының рұқсат етілген мерзімі аяқталғаны туралы мәліметтер келіп түскен;
13) дара кәсіпкерді әрекетсіз салық төлеушілер тізіліміне енгізу күнінен;
14) бірінші басшысы немесе жалғыз құрылтайшысы (қатысушысы) қосылған құн салығын төлеуші заңды тұлғаның бірінші басшысы немесе жалғыз құрылтайшысы (қатысушысы) болып табылатын салық төлеушінің әрекетсіз салық төлеушілер тізіліміне енгізілген күннен кейінгі;
15) салық төлеуші камералдық бақылау нәтижелері бойынша болжамды алшақтықтар туралы хабарламаны орындамаған жағдайларда бір жұмыс күні ішінде жүргізеді.
46. ҚҚС бойынша есепке алу үшін айналым ең төменгі айналымнан асып кетсе де, қандай салық төлеушілер ҚҚС бойынша есепке алмауы мүмкін?
Жауабы: Қосылған құн салығын төлеушінің тіркеу есебіне қоюға жатпайды:
1) мемлекеттік мекеме;
2) Резидент заңды тұлғаның құрылымдық бөлімшесі;
3) жеке практикамен айналысатын адам;
4) арнаулы салық режимін қолданатын салық төлеуші;
5) жеке тұлға.
47. ҚҚС мөлшерлемесі 2026 жылдан бастап қандай мөлшерлемеге өзгереді?
Жауабы: 2026 жылғы 1 қаңтардан бастап Қазақстан Республикасында жаңа Салық кодексі күшіне енеді, қосылған құн салығына (ҚҚС) қатысты өзгерістер қарастырылған. ҚҚС-тың базалық мөлшерлемесі 16%-ға дейін ұлғайтылады, бұрын 12% болатын.
48. Қандай ұйымдар жеңілдетілген декларацияны қолдана алмайды?
Жауабы: Жеңілдетілген декларацияны қолдану құқығы айлық есептік көрсеткіштің 600 000 еселенген мөлшерінен аспайтын кірісі бар және осы режимге тыйым салынған қызмет түрлерімен айналыспайтын дара кәсіпкерлер мен заңды тұлғаларға беріледі. Заңды тұлғалар, егер басқа заңды тұлғалардың қатысу үлесі 25%-дан асса, сондай-ақ коммерциялық емес ұйымдар, экономикалық аймақтарға қатысушылар және бірлескен қызмет туралы шарттар бойынша қызметті жүзеге асыратын тұлғалар бұл режимді қолдана алмайды. Мұндай салық төлеушілер Салық кодексінің 20-тарауына сәйкес салықтық есепке алуды жүргізуге міндетті.'
49. Неге менің ЖК салық төлеушілердің әрекетсіз тізіміне енгізілген?
Жауабы: Мәжбүрлі түрде қызметін тоқтатуға әрекетсіз салық төлеушілердің тізіліміне енгізілген және талап қоюдың ескіру мерзімі ішінде бір мезгілде мынадай шарттарға сай келетін салық төлеуші жатады:
1) салықтық есептілікті өз бетінше тапсырмаған;
2) экспорттық-импорттық операцияларды жүзеге асырмаған;
3) банктік шоттар бойынша төлемдерді және (немесе) ақша аударымдарын жүзеге асырмаған;
4) қосылған құн салығын төлеуші ретінде тіркеу есебінде тұрмаған;
5) басқа заңды тұлғаның басшысы және (немесе) құрылтайшысы, бірлескен кәсіпкерлікке қатысушы болмаған;
6) салықтық есептілікті тапсыруды тоқтата тұруды жүзеге асырмаған;
7) меншік құқығында салық салу объектілері бар, оның ішінде жеке тұлғалардан алынатын салықтар бойынша салық салу объектілерін есепке алмағанда, жеке тұлғалардан басқа жеке тұлғалардың салық салу объектілері болмаған;
8) әлеуметтік төлемдер бойынша берешегі жоқ;
9) салықтар мен бюджетке төленетін төлемдер, кедендік төлемдер мен салықтар бойынша 6 еселенген айлық есептік көрсеткіштен асатын берешегі болмаған.( ҚР ҚНК-нің 2026 жылғы редакциясындағы 109-бабының 1-тармағы).
50. Жеке кәсіпкерлікті оңайлатылған режимде жабуды қалаймын?
Жауабы: Шағын кәсіпкерлік субъектілеріне арналған арнаулы салық режимін қолданатын дара кәсіпкерлер, осы Кодекстің 79-бабының 2-тармағында көрсетілген қызмет түрлерін жүзеге асырудан түсетін кірістер бөлігінде жалпыға бірдей белгіленген салық салу режиміне ауысқан жағдайда, осындай салық режиміне ауысқанға дейін алынған объектілер бойынша корпоративтік табыс салығын немесе жеке табыс салығын есептеу үшін салықтық базаны түзетуді жүргізуге құқылы.