Жиі қойылатын сұрақтар
Меншiк иелерiнің не жер пайдаланушылардың құрылыс салу үшiн (коммуникациялар тартуды, аумақты инженерлiк дайындауды, абаттандыруды, көгалдандыруды және учаскенi жайғастырудың басқа да түрлерiн қоса алғанда), сондай-ақ ғимараттарды (құрылыстарды, құрылысжайларды) кеңейту және реконструкциялау үшін жер учаскелерiн пайдалануы тек қана Қазақстан Республикасының заңнамасында белгiленген тәртiппен бекiтiлген жобалау құжаттамасына сәйкес және нысаналы мақсат немесе сервитут, аумақты аймақтарға бөлу, қызыл сызықтар және құрылыс салуды реттеу сызықтары, құрылыс саласындағы құрылыс салуды ұйымдастыру және рұқсат беру рәсімдерінен өту және пайдалану қағидалары сақтала отырып, сондай-ақ Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің, басқа да әскерлер мен әскери құралымдардың арсеналдары, базалары мен қоймалары жанындағы тыйым салынған аймақ пен тыйым салынған аудан аумағында белгіленген тыйым салулар сақтала отырып жүзеге асырылуы мүмкін.
Егер жер учаскесі елді мекендердің жаңа бас жоспарын бекітуге немесе бекітілген бас жоспарға не егжей-тегжейлі жоспарлау немесе оларды дамыту мен салу схемасының жобасына өзгерістер енгізуге байланысты мемлекет мұқтажы үшін иеліктен шығаруға жататын болса, меншік иесі немесе жер пайдаланушы осы жер учаскесін жер учаскелері мемлекет мұқтажы үшін алып қойылғанға дейін елді мекендердің жаңа бас жоспары бекітілгенге немесе бекітілген бас жоспарға не егжей-тегжейлі жоспарлау немесе оларды дамыту мен салу схемасының жобасына өзгерістер енгізілгенге дейін қолданыста болған қала құрылысы талаптарына сәйкес нысаналы мақсаты бойынша пайдаланады.
Мысал:
Мысалы, жер учаскесінде объектіні салуға немесе реконструкциялауға бекітілген жобалау құжаттамасы болған және жердің нысаналы мақсаты, қала құрылысы талаптары мен белгіленген шектеулер сақталған жағдайда ғана жол беріледі.
Мақсаты:
Жер учаскелерін тек бекітілген жобалау құжаттамасына сәйкес, нысаналы мақсаты мен сервитуттарды, қызыл сызықтар мен құрылыс шекараларын ескере отырып пайдалану
1 қадам. Жер учаскелерін мәжбүрлеп иеліктен шығару рәсімдерін бастау үшін негіздеме (ҚР Жер кодексінің 84-бабы 2-тармағы).
2 қадам. Мәжбүрлеп иеліктен шығаруды бастау туралы шешім («ҚР мемлекеттік мүлік туралы» Заңының 63-бабы 1-тармағы). Қаулыны қала, аудан әкімдігі қабылдайды (жердің экспликациясын дайындағаннан кейін бір апта мерзімде).
2-1 қадам. Қаулының мазмұнына қойылатын міндетті талаптар («ҚР мемлекеттік мүлік туралы» Заңының 63-бабы).
2-тармақ.
1.қаулының мақсаты
2.жер учаскесінің орналасқан жері мен ауданы
-
иеліктен шығару күні
4.меншік иесі
5.меншік иесінің өтініш берген орны
2-4-тармақ. БАҚ-та ресми жариялануға тиіс.
2-2 қадам. Мемлекеттік меншіктегі жерлерді резервке қою (ҚР Жер кодексінің 49-бабы 2-тармағы). Резервті аудан әкімдігінің ұсынысы бойынша облыс әкімдігі жүргізеді.
3 қадам. 3 күнтізбелік күннен кешіктірмей жазбаша түрде меншік иесін хабардар ету («ҚР мемлекеттік мүлік туралы» Заңының 64-бабы 1-тармағы).
3-1 қадам. Меншік иесінің келісу рәсімдеріне құқығы («ҚР мемлекеттік мүлік туралы» Заңының 69-бабы 1-тармағы).
- оның орнына тең бағалы учаске беру;
- өтемақы мөлшері және т. б.;
- учаскені сатып алу құқығы хабарлама алған сәттен бастап туындайды.
4 қадам. Өтемақы мөлшері («ҚР мемлекеттік мүлік туралы» Заңының 67-бабы) мүлікті бағалау-бір айлық мерзімде.
4-1 қадам. Жер учаскесінің құны.
Нарықтық құны «ҚР мемлекеттік мүлік туралы» Заңының 208-бабымен айқындалады.
4-2 қадам. Жылжымайтын мүліктің құны 3-т.
Жер учаскесіндегі жылжымайтын мүліктің құны «ҚР мемлекеттік мүлік туралы» Заңының 208-бабының нарықтық құны мөлшерінде айқындалады. Бар болса.
4-3 қадам. Залалдарды өтеу мөлшері 4-т.
ҚР Азаматтық кодексінің 4-5-тармақтарына сәйкес «құқығы бұзылған адам өзіне келтірілген залалды толық өтеуді талап ете алады».
5 қадам. Мәжбүрлеп иеліктен шығарудың негізі:
-
Шарт немесе сот шешімі
-
Жергілікті атқарушы орган мәслихатқа меншік иесі хабарлама алған сәттен бастап екі ай мерзімде сатып алу шартының жобасын ұсынады.
6 қадам. Мәжбүрлеп иеліктен шығару туралы шарт.
7 қадам. Белгіленген тәртіппен өтемақы төлеу.
Жер учаскесін бағалауды тәуелсіз бағалау компаниясы жүргізеді. Бұл ретте бағалау компаниясы бағалаудың дұрыстығына жауапты болады.
Бұдан басқа, бағалау туралы есепте көрсетілген бағалау объектісі құнының қорытынды шамасы, егер бағалау туралы есеп жасалған күннен бастап бағалау объектісімен мәміле жасалған күнге дейін немесе жария оферта ұсынылған күнге дейін алты айдан аспаса, бағалау объектілерімен мәміле жасау мақсаттары үшін ұсынылатын болып танылады.
Меншік иесі бағалау сомасымен келіспеген жағдайда жер учаскесінің құны сот тәртібімен айқындалады. Бұл процедура белгілі бір уақытты алады.
Сот органдары мүлікті бағалаудың дұрыстығын қамтамасыз ету мақсатында сот - тауартану сараптамасын тағайындауға құқылы.
|
Қазақстан Республикасы Жер кодексінің 48 – бабының 1-тармағына сәйкес, мемлекеттік меншіктегі және жер пайдалануға берілмеген жер учаскелерін немесе жер учаскелерінің жалдау құқығын беруді ауданның немесе қаланың жергілікті атқарушы органдары өз құзыреті шегінде сауда-саттықта (конкурстарда, аукциондарда) жүзеге асырады . Мемлекеттік меншіктегі және жер пайдалануға берілмеген жер учаскелерін шаруа немесе фермер қожалығын, ауыл шаруашылығы өндірісін жүргізу үшін беру осы Кодекстің 43-1 бабында белгіленген тәртіппен конкурс негізінде жүзеге асырылады.Жер учаскесін немесе жер учаскесін жалдау құқығын сатушы ретінде жергілікті атқарушы орган өкілдік етеді. Жергілікті атқарушы орган жер учаскелерінің тізбесін дайындайды және хабарландыруды қалыптастырады. Ауданның, облыстық маңызы бар қаланың жергілікті атқарушы органы конкурсты өткізуді қамтамасыз ету үшін шаруа немесе фермер қожалығын, ауыл шаруашылығы өндірісін жүргізу үшін уақытша өтеулі жер пайдалану (жалға алу) құқығын беру жөніндегі конкурсты өткізу туралы хабарламаны тиісті әкімшілік-аумақтық бірлік аумағында таралатын мерзімді баспасөз басылымдарында, сондай-ақ жергілікті атқарушы органның интернет-ресурсында жариялауды жүзеге асырады. Жоғарыда аталған жер заңнамалары талаптарына сәйкес, бұқаралық ақпарат құралдарында конкурсқа шығарылатын ауыл шаруашылығы мақсатындағы жер учаскелерінің тізбесі жарияланған күннен бастап отыз күнтізбелік күн өткеннен кейін, Қазақстан Республикасының азаматтары конкурсқа қатысу үшін өтінім берулеріне болады. Ауыл шаруашылығы мақсатына арналған жер учаскелері жергілікті атқарушы органдармен ұйымдастырылған конкурстар негізінде табысталады. |
1 қадам. Жер учаскелерін мәжбүрлеп иеліктен шығару рәсімдерін бастау үшін негіздеме (ҚР Жер кодексінің 84-бабы 2-тармағы).
2 қадам. Мәжбүрлеп иеліктен шығаруды бастау туралы шешім («ҚР мемлекеттік мүлік туралы» Заңының 63-бабы 1-тармағы). Қаулыны қала, аудан әкімдігі қабылдайды (жердің экспликациясын дайындағаннан кейін бір апта мерзімде).
2-1 қадам. Қаулының мазмұнына қойылатын міндетті талаптар («ҚР мемлекеттік мүлік туралы» Заңының 63-бабы).
2-тармақ.
1.қаулының мақсаты
2.жер учаскесінің орналасқан жері мен ауданы
-
иеліктен шығару күні
4.меншік иесі
5.меншік иесінің өтініш берген орны
2-4-тармақ. БАҚ-та ресми жариялануға тиіс.
2-2 қадам. Мемлекеттік меншіктегі жерлерді резервке қою (ҚР Жер кодексінің 49-бабы 2-тармағы). Резервті аудан әкімдігінің ұсынысы бойынша облыс әкімдігі жүргізеді.
3 қадам. 3 күнтізбелік күннен кешіктірмей жазбаша түрде меншік иесін хабардар ету («ҚР мемлекеттік мүлік туралы» Заңының 64-бабы 1-тармағы).
3-1 қадам. Меншік иесінің келісу рәсімдеріне құқығы («ҚР мемлекеттік мүлік туралы» Заңының 69-бабы 1-тармағы).
- оның орнына тең бағалы учаске беру;
- өтемақы мөлшері және т. б.;
- учаскені сатып алу құқығы хабарлама алған сәттен бастап туындайды.
4 қадам. Өтемақы мөлшері («ҚР мемлекеттік мүлік туралы» Заңының 67-бабы) мүлікті бағалау-бір айлық мерзімде.
4-1 қадам. Жер учаскесінің құны.
Нарықтық құны «ҚР мемлекеттік мүлік туралы» Заңының 208-бабымен айқындалады.
4-2 қадам. Жылжымайтын мүліктің құны 3-т.
Жер учаскесіндегі жылжымайтын мүліктің құны «ҚР мемлекеттік мүлік туралы» Заңының 208-бабының нарықтық құны мөлшерінде айқындалады. Бар болса.
4-3 қадам. Залалдарды өтеу мөлшері 4-т.
ҚР Азаматтық кодексінің 4-5-тармақтарына сәйкес «құқығы бұзылған адам өзіне келтірілген залалды толық өтеуді талап ете алады».
5 қадам. Мәжбүрлеп иеліктен шығарудың негізі:
-
Шарт немесе сот шешімі
-
Жергілікті атқарушы орган мәслихатқа меншік иесі хабарлама алған сәттен бастап екі ай мерзімде сатып алу шартының жобасын ұсынады.
6 қадам. Мәжбүрлеп иеліктен шығару туралы шарт.
7 қадам. Белгіленген тәртіппен өтемақы төлеу.
Жер учаскесін бағалауды тәуелсіз бағалау компаниясы жүргізеді. Бұл ретте бағалау компаниясы бағалаудың дұрыстығына жауапты болады.
Бұдан басқа, бағалау туралы есепте көрсетілген бағалау объектісі құнының қорытынды шамасы, егер бағалау туралы есеп жасалған күннен бастап бағалау объектісімен мәміле жасалған күнге дейін немесе жария оферта ұсынылған күнге дейін алты айдан аспаса, бағалау объектілерімен мәміле жасау мақсаттары үшін ұсынылатын болып танылады.
Меншік иесі бағалау сомасымен келіспеген жағдайда жер учаскесінің құны сот тәртібімен айқындалады. Бұл процедура белгілі бір уақытты алады.
Сот органдары мүлікті бағалаудың дұрыстығын қамтамасыз ету мақсатында сот - тауартану сараптамасын тағайындауға құқылы.
Қазақстан Республикасы Жер Кодексінің 9-бабына сәйкес, меншiктегi, тұрақты жер пайдаланудағы немесе бастапқы уақытша өтеусiз жер пайдаланудағы жер учаскелерiне Қазақстан Республикасының салық заңдарына сәйкес жер салығы салынады.
Мемлекет уақытша өтеулi пайдалануға (жалға) берген жер учаскелерi үшiн жер учаскелерiн пайдалану төлемақысы алынады.
Жер учаскелерiн пайдалану төлемақысын есептеу және бюджеттiң кiрiсiне төлеу тәртiбi Қазақстан Республикасының салық заңдарына сәйкес айқындалады.
«Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 503-бабына сәйкес, ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлерге салынатын жер салығының базалық ставкалары бір гектарға есептеліп белгіленеді және топырақтың сапасы бойынша сараланады.
Топырақтың балл бонитеті «Азаматтарға арналған үкімет» Мемлекеттік корпорациясы» КеАҚ аумақтық бөлімшелері арқылы анықталады.
Қазақстан Республикасы Жер Кодексінің 9-бабына сәйкес, меншiктегi, тұрақты жер пайдаланудағы немесе бастапқы уақытша өтеусiз жер пайдаланудағы жер учаскелерiне Қазақстан Республикасының салық заңдарына сәйкес жер салығы салынады.
Мемлекет уақытша өтеулi пайдалануға (жалға) берген жер учаскелерi үшiн жер учаскелерiн пайдалану төлемақысы алынады.
Жер учаскелерiн пайдалану төлемақысын есептеу және бюджеттiң кiрiсiне төлеу тәртiбi Қазақстан Республикасының салық заңдарына сәйкес айқындалады.
«Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 503-бабына сәйкес, ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлерге салынатын жер салығының базалық ставкалары бір гектарға есептеліп белгіленеді және топырақтың сапасы бойынша сараланады.
Топырақтың балл бонитеті «Азаматтарға арналған үкімет» Мемлекеттік корпорациясы» КеАҚ аумақтық бөлімшелері арқылы анықталады.
Жер учаскесінің нысаналы мақсатын өзгерту тәртібі Жер кодексінің 49-1-бабымен реттелген.Жер учаскесінің нысаналы мақсатын өзгертуге мүдделі жеке және заңды тұлғалар жер учаскесі орналасқан жер бойынша жергілікті атқарушы органға Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес «электрондық үкімет»веб-порталы немесе Мемлекеттік корпорация арқылы өтініш береді.Комиссия нысаналы мақсатын өзгерту мүмкіндігін қарастырады.Жер учаскесінің нысаналы мақсатын өзгерту туралы шешім жер комиссияның қорытындысы негізінде қабылданады.
Жер кодексінің 37-бабына сәйкес шаруа қожалығын жүргізу үшін Қазақстан Республикасының азаматтарына жер учаскелері 10 жылдан 49 жылға дейінгі мерзімге беріледі.
Жер кодексінің 43-1-бабына сәйкес мемлекеттік меншіктегі жер учаскелерін шаруа қожалығын жүргізу үшін уақытша өтеулі жерпайдалану (жалғаалу) құқығымен беру конкурс негізінде жүзеге асырылады.Шаруа қожалығын жүргізу үшін конкурсқа шығарылатын жер учаскелерінің тізбесін ауданның, облыстық маңызы бар қаланың жер қатынастары бөлімдері қалыптастырады және бұл қоғамдықкеңестермен,агроөнеркәсіптіккешенсаласындағымемлекеттікемесұйымдармен, Қазақстан Республикасының Ұлттықкәсіпкерлер палатасымен және жергілікті өзін-өзібасқару органдарымен келісіледі.Конкурсқа қатысуға өтінімді жеке тұлғаныңнемесеҚазақстанРеспубликасыныңмемлекеттікемесзаңдытұлғасыныңуәкілетті өкілдері Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес берілген және ресімделген сенімхаттың негізінде ұсына алады.Конкурсты жер комиссиясы өткізеді.Конкурстың қорытындысы жер комиссиясының хаттамалық шешімімен ресімделеді.
Жер учаскесінің нысаналы мақсатын өзгерту тәртібі Жер кодексінің 49-1-бабымен реттелген.Жер учаскесінің нысаналы мақсатын өзгертуге мүдделі жеке және заңды тұлғалар жер учаскесі орналасқан жер бойынша жергілікті атқарушы органға Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес «электрондық үкімет»веб-порталы немесе Мемлекеттік корпорация арқылы өтініш береді.Комиссия нысаналы мақсатын өзгерту мүмкіндігін қарастырады.Жер учаскесінің нысаналы мақсатын өзгерту туралы шешім жер комиссияның қорытындысы негізінде қабылданады.