Жиі қойылатын сұрақтар
Мектеп мұғалімдері мен әдістемелік орталықтардың педагогтеріне нақты оқу жүктемесіне қарамастан, негізгі жұмыс орны бойынша:
1. ғылыми-педагогикалық бағыттағы білім беру бағдарламалары бойынша магистр дәрежесі болған кезде;
2. бейіндік магистратураны бітірген және педагогикалық бейіндегі магистратураның білім беру бағдарламасын қосымша меңгерген магистрлерге айлық есептік көрсеткіштің он еселенген мөлшерінде қосымша ақы есептеледі.
Мысалы, өтініш берушіде «7M011 – Педагогика және психология» бағыты бойынша магистр дипломы болған кезде, көрсетілген бұйрыққа сәйкес 10 АЕК мөлшерінде қосымша ақы белгіленеді.
Осы бұйрықты әзірлеуші білім беру саласындағы уәкілетті мемлекеттік орган болып табылады.
ҚР Президентінің «Болашақ» халықаралық бағдарламасы бойынша оқуға түсу үшін «Қазтест» жүйесі бойынша кемінде В1 (орта) деңгей бойынша сертификаттық тестілеуден өту қажет.
https://app.testcenter.kz/auth
«Жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі білімнің білім беру бағдарламаларын іске асыратын білім беру ұйымдарына оқуға қабылдаудың үлгі қағидаларын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ғылым және жоғары білім министрінің 2018 жылғы 31 қазандағы № 600 бұйрығы.
https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V1800017650
Мысалы, Сіз шетелдік жоғары оқу орнына түсу үшін «Болашақ» халықаралық стипендиясы бойынша ҚАЗТЕСТ сертификатын алғыңыз келді. Ол үшін өтініш беру мерзімі жарияланған уақытта https://app.testcenter.kz/auth сайтына кіріп, тіркелуіңіз қажет. Толық ақпаратты мына сілтеме арқылы біле аласыз: https://www.instagram.com/reel/DDtjITyI8Cm/?igsh=eWZ6dnR3Y3EzcTZ5
Қазақ тілін өз бетінше үйрену үшін «Tilqural.kz» https://share.google/G5moLWTFCHe8wukSc, «Balatili.kz» https://share.google/fMG6c4ySeHMPBGrR6, «Аbai.institute» https://share.google/XX1mNS6RfvE6IjC7C,«Tilmedia.kz» https://share.google/awkAtubA19CBmgr39 сияқты сайттар мен мобильді қосымшалар жұмыс істейді
1. «Tilqural.kz» – қазақ тілін А1, А2, В1, В2, С1 деңгейінде оқытуға мүмкіндік беретін қосымша. Пайдаланушы тіркелгеннен кейін қазақ тілін меңгеру деңгейін анықтауға тестілеуден өтеді. Тестілеу нәтижелері бойынша жүйе оқу курсын ұсынады (5 деңгейдің бірі).
Қосымша сөздік қорын толықтыруға, жаңа сөздердің мағынасын түсінуге және оларды күнделікті өмірде пайдалануға, еркін оқуға, өз ойларын ауызша және жазбаша баяндауға, сөздерді дұрыс айтуға, сөйлемдерді сауатты жасауға мүмкіндік береді. Пайдаланушы орындалған сабақтар бойынша статистиканы жеке кабинетінен көре алады.
Бағдарлама Android, iOS платформалары арқылы жүктеп алуға қол жетімді.
2. «Balatili.kz» үш жастан асқан балаларға, сондай-ақ балаларды тәрбиелеу мен оқытуды жүзеге асыратын тәрбиешілер мен мұғалімдерге, ата-аналарға арналған.
Сайтта баланың жеке жұмысына арналған жұмыс парақтары, педагогтарға, тәрбиешілерге және ата-аналарға арналған әдістемелік парақтар ұсынылған. Грамматика мен орфографияны зерделеу бойынша материалдар, оның ішінде интерактивті әліппе мен ойындар, жас ерекшеліктеріне сәйкес аудиодиктанттар, каллиграфиялық дағдыларды дамыту үшін тапсырмалар, аппликациялар көзделген.
3. «Abai.institute» 6 тілде (ағылшын, неміс, француз, орыс, түрік, парсы) ұсынылған.
Жоба аясында ел азаматтары мен АҚШ, Түркия, Франция, Германия, Австрия, Испания, Бельгия, Ресей, Иран, Чехия, Өзбекстан, Моңғолиядағы қазақ диаспорасы қазақ тілін үйренуде.
Бұдан басқа, қазақ тілін оқытуға арналған әмбебап басылым (А1, А2, В1, В2, С1 деңгейлері) орыс, түрік, ағылшын тілдерінде әзірленген, ол «Abai.institute» платформасында орналастырылған.
Портал Android және iOS жүйелерінде қолжетімді.
4. «Tilmedia.kz» – оқыту әдістемесі аудио және бейне контентке негізделген үш тілді сайт. Сайт 5 блоктан тұрады, онда тіл саясаты саласындағы өзекті мәселелер туралы жаңалықтар, сабақтар, оқыту, танымдық аудиожазбалар, балалар мен ересектерге арналған бейнероликтер, аудиокитаптар, әдістемелік құралдар, көркем және балалар әдебиеті және т.б. ұсынылған.
Мысалы, Сіз А1, А2 деңгейінде қазақ тілін үйренгіңіз келеді. Бұл үшін Сіз «Tilqural.kz» қосымшасына кіріп тіркелуіңіз қажет. Сіздің деңгейіңізді анықтағаннан кейін, жүйе Сізге тиісті оқу курсын ұсынады, соның көмегімен сіз қазақ тілін тегін оқи аласыз.
Шетелде алған PhD немесе бейін бойынша доктор ғылыми дәрежесін тану процесі Қазақстан Республикасының Ғылым және жоғары білім министрлігіне қарасты Жоғары білімді дамыту ұлттық орталығында жүргізіледі. Бұл білім туралы құжаттарды тану бойынша мемлекеттік көрсетiлетiн қызмет ретінде жүзеге асады.
Мемлекеттік қызмет Жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі білім туралы құжаттарды тану қағидалары бойынша тәртіппен жүреді (https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V2300032800).
Қауымдастырылған профессор (доцент) және профессор ғылыми атақтарға ізденушілердің шыққан монографиясы немесе оқу құралы немесе оқулығы соңғы бес жылда жарияланған болуы керек.
Нормативті түрде бұл ереже Ғылыми атақтар беру ережелерінде бекітілген (қауымдастырылған профессор (доцент), профессор) (https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V1100006939).
Мысалы, ізденушінің 2018 жылғы монографиясы бар, ол 2025 жылы қауымдастырылған профессор (доцент) ғылыми атағына құжаттар тапсырды. Монографияның жариялыған мерзімі бес жылдан асып тұр, сондықтан оны санамайды.
Ғылыми атақтар беру кезінде халықаралық рецензияланатын ғылыми журналдардағы Жарияланымдар олардың процентильіне байланысты әр түрлі ескеріледі. Бұл талап Ғылыми атақтар (қауымдастырылған профессор (доцент), профессор) беру ережелерінің 4-тармағында жазылған. (https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V1100006939)
Егер қауымдастырылған профессор (доцент) ғылыми атағына ізденуші процентилі 35-тен жоғары (немесе журнал Q1, Q2, Q3 квартилінде болса) журналда мақаласын жарияласа, онда сол бір мақала ҚР ҒЖБМ Ғылым және жоғары білім саласында сапаны қамтамасыз ету комитет (бұдан әрі – Комитет) ұсынатын журналдағы екі мақала ретінде саналады.
Егер журналдың процентилі 35-тен төмен болса, онда осы журналдағы бір мақала Комитет ұсынатын журналдағы бір мақала ретінде саналады.
PhD және бейіні бойынша докторлық диссертацияларды қорғауға арналған диссертациялық кеңестер (https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V1100006929) Диссертациялық кеңес туралы үлгі ереженің талаптарына (бұдан әрі – Үлгі ереже) сәйкес құрылады.
Диссертациялық кеңес (бұдан әрі – дискеңес) даярлау бағыты бойынша ашылады. Дискеңес ашу үшін Жоғары оқу орны (бұдан әрі – ЖОО) келесі шарттарды орындау керек:
1) ЖОО-да докторантура бағдарламасы бойынша лицензия және (немесе) лицензияға қосымша болуы тиіс;
2) ЖОО соңғы 3 (үш) жыл ішінде докторантураның білім беру бағдарламаларын жоғары оқу орнынан кейінгі білімнің білім беру бағдарламаларының тізіліміне енгізуі тиіс;
3) ЖОО-да жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі білім беру ұйымдарының аккредиттелген білім беру бағдарламаларының тізіліміне енгізілген докторантураның аккредиттелген білім беру бағдарламалары болуға тиіс;
4) ЖОО-да барлық үш курста грант бойынша білім алушылар контингенті болуға тиіс.
Осы шарттардың орындалғанын растайтын құжаттар өзекті болуы керек.
Дискеңесті ашу тетікгі ЖОО-ның ерекше мәртебесә бар не жоқ болуына байланысты. Ерекше мәртебесі бар ЖОО көрсетілген шарттарды орындаған жағдайда дискеңесті өз бетінше Ғылыми кеңестің шешімі негізінде ректор бұйрығымен ашады. Және ол туралы Қазақстан Республикасы Ғылым және жоғары білім министрлігінің Ғылым және жоғары білім саласындағы сапаны қамтамасыз ету комитетіне (бұдан әрі – Комитет) хабарлайды
Ерекше мәртебесі жоқ ЖОО-лар Комитетке келесі құжаттар тапсырады:
1) ілеспе хат;
2) Жоғары оқу орнынан кейінгі білімнің білім беру бағдарламаларының тізілімінде соңғы 3 (үш) жылда докторантураның білім беру бағдарламаларының болуы (әскери, арнайы оқу орындарын (бұдан әрі – ӘАОО) қоспағанда);
3) докторантураның тиісті кадрлар даярлау бағыты бойынша мемлекеттік білім беру тапсырысы негізінде білім алушылар контингентінің болуы туралы мәлімет (ӘАОО-ларды қоспағанда);
4) осы Үлгі ережеге 1-қосымшаға сәйкес нысан бойынша диссертациялық кеңестің тұрақты мүшелігіне үміткерлер туралы ақпарат;
5) қолданыс мерзімдерін көрсете отырып, мәтінді пайдалануды анықтаудың, оның ішінде халықаралық деректер базалары бойынша лицензиялық жүйесінің болуын растайтын құжаттың көшірмесі (ӘАОО-лар үшін Плагиатқа тексеру жөнінде комиссия құру туралы мәлімет);
6) докторантураның білім беру бағдарламасының кем дегенде 3 (үш) жыл мерзімге аккредиттелгені және Жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі білім беру ұйымдарының аккредиттелген білім беру бағдарламаларының тізіліміне енгізілгені туралы мәлімет (ӘАОО-ларды қоспағанда).
Құжаттарды Комитет 30 жұмыс күн ішінде қарайды. Егер барлық шарттар орындалған болса Комитет бұйрығымен осы ЖОО-да дискеңес ашылады.
Тізімде көрсетілген құжаттар өзектелген болуы керек.
Дискеңестердің тізімі Комитеттің және ЖОО-лар сайтында орналастырылған.
Қазақстан Республикасы Ғылым және жоғары білім министрлігінің Ғылым және жоғары білім саласындағы сапаны қамтамасыз ету комитеті (бұдан әрі – Комитет) ғылыми қызметтің негізгі нәтижелерін жариялау үшін ұсынатын ғылыми басылымдардың тізбесі (бұдан әрі – Комитет басылымдарының тізбесі) ғылыми журналдардан қалыптастырылады және оны Комитет бекітеді. Оны көбінесе ВАК тізімі деп атайды.
Ғылыми журналды Комитет басылымдарының тізбесіне енгізу үшін журнал ғылыми қызметтің нәтижелерін жариялау үшін ұсынылатын басылымдар тізбесіне енгізу үшін ғылыми басылымдарға қойылатын талаптарға (бұдан әрі – Ғылыми басылымдарға қойылатын талаптар) сәйкес келуі тиіс (https://www.gov.kz/memleket/entities/quality/activities/directions?lang=kk).
Әр түрлі уақыт кезеңдерінде Комитет басылымдарының тізімінде әр түрлі журналдар болды.
Комитет сайтында «қызмет» қойындысында басылымдар тізімінің 4 нұсқасын табуға болады:
- Комитеттің 2012 жылғы 31 желтоқсанға дейінгі басылымдарының тізбесі;
- Комитеттің 2020 жылғы 31 желтоқсанға дейінгі басылымдарының тізбесі;
- Комитеттің басылымдар тізімі 1 қаңтар 2021-27 маусым 2024;
- Комитет басылымдарының өзекті тізімі, Қазіргі уақытта жарамды.
Журнал көрсетілген тізімдердің біріне кіруі мүмкін, ал екіншісіне кірмеуі мүмкін.
Мысалы, «Қазақстан ғылымының жаңалықтары» журналы 2012 жылғы 31 желтоқсанға дейін Комитет басылымдарының тізіміне енгізілген, бірақ Комитет басылымдарының өзекті тізбесіне кірмейді.
Сондықтан осы тізімдердегі журналдарды Сіз жарияланған мақалаңыздың кезеңіне байланысты іздеуіңіз керек.
Жоғары оқу орындарының аккредиттелген бағдарламалары Аккредиттелген жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі білім беру бағдарламаларының тізілімінде (бұдан әрі – 3-Тізілім) жинақталған.
3-Тізілім EPVO АЖ «Аккредитация» модулінде ашық қолжетімді түрде орналастырылған.
Аккредиттелген қысқамерзімді курстар (қосымша білім беру) 3-Тізілімге енгізілмеген. Жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі білім беру саласындағы, оның ішінде шетелдік аккредиттеу органдарын тану қағидаларына (https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V1600014438) сәйкес 3-Тізілімде тек жоғары және жоғары оқу орнынан кейінгі білім беру бағдарламалары енгізілген.
Мысалы, 3-Тізілімінде аккредиттелген бакалавриат, магистратура, резидентура немесе докторантура бағдарламаларын табуға болады.
Қазіргі таңда Қазақстан Республикасы Ғылым және жоғары білім министрлігі халықаралық келісімдер шеңберінде оқуға жіберілген студенттерді, «Болашақ» халықаралық стипендиясының иегерлері болған адамдарды және шетелде ғылыми тағылымдамадан өтіп жатқан ғалымдарды есепке алып отырады.
Стипендиат оқу басталған күннен бастап күнтізбелік 15 (он бес) күн ішінде оқу еліндегі Қазақстан Республикасының шетелдік мекемесінде есепке тұруға және бұл туралы шетелдік мекемеде тіркелген күннен бастап 7 (жеті) жұмыс күні ішінде Орталыққа хабардар етуге міндетті.
Бұл мәселе Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрінің 2012 жылғы 13 сәуірдегі № 163 бұйрығымен реттеледі https://adilet.zan.kz/kaz/docs/V1200007613.
Мысалы:
Мен, Марат, «Болашақ» бағдарламасының стипендиатымын және Ұлыбританияға білім алу үшін жолға шығудамын. Оқу өтетін елде консулдық есепке тұру қажет пе?
Иә, Марат, оқу басталған кейін күнтізбелік 15 (он бес) күн ішінде Сіз оқып жатқан елдегі Қазақстан Республикасының елшілігіне немесе консулдығына тіркеліп, тіркелгеннен кейін 7 жұмыс күні ішінде «Халықаралық бағдарламалар орталығы» АҚ-ына хабарлауыңыз қажет.