Жиі қойылатын сұрақтар
Коронавирус пандемиясына байланысты карантиндік режимге қарамастан, мемлекет пен азаматтық қоғам, сарапшылар қауымдастығы, сондай-ақ халықаралық ұйым өкілдерінің заңды әзірлеуге және талқылауға, оның ішінде онлайн-форматта қатысуға барлық қажетті жағдайлар жасалды. Заңды әзірлеу мен талқылаудың барлық кезеңдері бұқаралық ақпарат құралдарында және әлеуметтік желілерде кеңінен жарияланды.
Қазақстан Республикасының 9 қаласында (Нұр-Сұлтан, Алматы, Қарағанды, Көкшетау, Павлодар, Петропавл, Орал, Өскемен және Шымкент қалаларында) азаматтық қоғам өкілдері мен бұқаралық ақпарат құралдарының қатысуымен 20-ға жуық тыңдаулар ұйымдастырылды.
Шетелдік елшіліктер мен халықаралық ұйымдардың, соның ішінде ЕҚЫҰ, Еуропалық Одақ, Орталық Азия бойынша БҰҰ Адам құқықтары жөніндегі Жоғарғы Комиссары басқармасының өңірлік бөлімшесі және т. б. өкілдері үшін екі рет таныстырылым өткізілді.
Парламенттегі талқылауға үкіметтік емес ұйым өкілдері, халықаралық сарапшылар, шет мемлекеттердің дипломатиялық миссия өкілдері, ұлттық қоғамдық сенім кеңесі мен БАҚ мүшелері белсенді қатысты. Атап айтқанда, Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісі спикерінің төрағалығымен өткен дөңгелек үстелге еліміздің аймақтарынан 100-ден астам ҮЕҰ қатысты. Талқылаудың әрбір кезеңінің қорытындысы бойынша заңға өзгерістер енгізілді. Қабылданған заң оның бірінші редакциясына қарағанда жартысынан астамына өзгерістер енгізілді және бұл өзгерістер азаматтық сектор өкілдерінің пікірін ескере отырып жасалды.
Өздеріңіз білетіндей, Мемлекет басшысы Қ. Тоқаев республикада саяси өмірді ырықтандыруға бағытталған бірқатар саяси реформалар жүргізуді ұсынды.
Бейбіт жиналыстар туралы Заң жобасы президенттік бастамалар шеңберінде әзірленген алғашқы заң жобасы болып табылады.
Бейбіт жиналыстарды ұйымдастыру және өткізу мәселелерін реттейтін қолданыстағы заңнама 1995 жылы қабылданып, 25 жыл өтті.
Митингтер мәдениетін қоғамдық санаға сіңіру уақыты келді. Әңгіме тек қолданыстағы заңға өзгерістер туралы ғана емес, бейбіт жиналыстарды ұйымдастыру мен өткізудің барлық нысандарын регламенттейтін тұжырымдамалық жаңа заң туралы болып отыр.
Аталған заң жобасын әзірлеудің өзектілігі мен уақтылылығын отандық және халықаралық сарапшылар атап өтті.
Үкіметтік емес ұйымдарымен өз қызметі жөніндегі мәліметтерін ұсыну және олар туралы дерекқорды қалыптастыру қағидаларының 7-1-тармағына сәйкес «Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы (Салық кодексі)» 2017 жылғы 25 желтоқсандағы Қазақстан Республикасы Кодексінің 213-бабына сәйкес есепті кезең басталғанға дейін және есепті кезең ішінде өз қызметін қайта бастамаған, сондай-ақ тарату немесе қайта ұйымдастыру сатысында салық есептілігін ұсынуды тоқтата тұрған үкіметтік емес ұйымдар үкіметтік емес ұйымдар дерекқорына өз қызметі жөніндегі мәліметтерін ұсынбайды.
ҮЕҰ дерекқорында болуы ұйымдарға ҮЕҰ-дың табысты жобаларымен танысуға, тәжрибе алмасуға, ынтымақтастық пен серіктестік орнатуға мүмкіндік береді.
Бұдан басқа, ҮЕҰ дерекқорына тіркелу мемлекеттік гранттар мемлекеттік әлеуметтік тапсырыс аясында әлеуметтік бағдарламаларды және (немесе) әлеуметтік жобаларды іске асыруға, сондай-ақ ҮЕҰ үшін сыйақы таратуға арналған конкурсқа қатысу үшін міндетті болып табылады.
Мемлекеттік сатып алуды жүзеге асыру қағидаларына (ҚР Қаржы министрінің 2015 жылғы 11 желтоқсандағы № 648 бұйрығы) сәйкес әлеуетті өнім беруші, «Үкіметтік емес ұйымдардың дерекқорында» мәліметтері жоқ әлеуетті өнім берушілер, мемлекеттік әлеуметтік тапсырыспен қарастырылған, көрсетілетін қызметтерді мемлекеттік сатып алуға қатысуға жіберілмейді.
«Қазақстан Республикасындағы мемлекеттік әлеуметтік тапсырыс, үкіметтік емес ұйымдарға арналған гранттар және сыйлықақылар туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 6-1-бабы, 3-тармағына сәйкес Гранттар тарату процесіндегі, дәрменсіз (банкрот) деп танылған, мүлкіне тыйым салынған және (немесе) экономикалық қызметі тоқтатыла тұрған үкіметтік емес ұйымдарды қоспағанда, Үкіметтік емес ұйымдардың дерекқорына енгізілген үкіметтік емес ұйымдарға конкурстық іріктеу негізінде беріледі.
Үкіметтік емес ұйымдарға арналған сыйлықақыларды беру қағидаларының (ҚР Дін істері және азаматтық қоғам министрінің 2018 жылғы 25 мамырдағы № 52 бұйрығы) 5-тармағына сәйкес сыйлықақылар Үкіметтік емес ұйымдармен өз қызметі жөніндегі мәліметтерін ұсыну және олар туралы дерекқорды қалыптастыру қағидаларына сәйкес тәртіппен Үкіметтік емес ұйымдардың дерекқорына мәліметтер ұсынған үкіметтік емес ұйымдарға беріледі.
«Әкімшілік құқық бұзушылық туралы» Қазақстан Республикасы Кодексінің 489-1 бабына сәйкес:
- Коммерциялық емес ұйымдардың, Қазақстан Республикасының аумағында қызметін жүзеге асыратын шетелдiк және халықаралық коммерциялық емес ұйымдар филиалдары мен өкiлдiктерiнің (оқшауланған бөлiмшелерiнің) үкіметтік емес ұйымдармен өзара іс-қимыл саласындағы уәкілетті органға өз қызметі туралы, оның ішінде өзінің құрылтайшылары (қатысушылары), мүлкінің құрамы, ақшаның қалыптасу көздері және жұмсалу бағыттары туралы мәліметтерді ұсынбауы, уақтылы ұсынбауы, сол сияқты анық емес немесе көрінеу жалған мәліметтерді ұсынуы, – ескерту жасауға алып келеді.
- Осы баптың бірінші бөлігінде көзделген, әкімшілік жаза қолданылғаннан кейін бір жылдың ішінде қайталап жасалған әрекеттер (әрекетсіздік), – жиырма бес айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде айыппұл салуға не үш ай мерзімге қызметін тоқтата тұруға алып келеді.
ҮЕҰ дерекқорына мәліметті ұсынатын ҮЕҰ-ның тізбесі infonpo.kz сайтында орналасқан (https://infonpo.gov.kz/web/guest/otkrytyj-reestr). 2018 жылғы есептік жыл бойынша мәліметтерді ұсынған ҮЕҰ тізбесін қарау үшін, тізбенің үстіндегі «есеп кезеңі» фильтрінен 2019 жылды таңдау керек. Бұл тізбе мәліметтердің түсуіне қарай, жаңартылып отырады.
The branches and representative offices of Kazakhstani non-governmental organizations themselves do not provide information about their activities. Information about the activities of branches and representative offices of Kazakhstani non-governmental organizations is provided by the «parent organization».
According to the Rules for the provision of information about their activities by non-governmental organizations and the formation of a Database about them, non-governmental organizations registered in the territory of the Republic of Kazakhstan and having their own structural divisions (branches and representative offices) in the territory of the Republic of Kazakhstan must provide information about branches or representative offices.
If the «parent organization» does not provide information about all branches, incl. information about projects implemented and being implemented by branches or representative offices in the current year, then the information will be considered incomplete and will not be entered into the NGO database.
«Коммерциялық емес ұйымдар туралы» Қазақстан Республикасы Заңына сәйкес өз қызметі туралы мәліметтер уәкілетті органға жыл сайын тапсырылады.
Уәкілетті органға үкіметтік емес ұйымдардың қызметтері туралы мәліметтерді пошта арқылы немесе қолма-қол ұсыну кезінде, мәліметтер ілеспе хатпен бірге мына мекенжайға жолданады: 010000, Астана қаласы, Есіл ауданы, Мәңгілік Ел даңғылы, 8, 15-кіреберіс, Қазақстан Республикасы Ақпарат және қоғамдық даму министрлігінің Азаматтық қоғам істері комитеті.
Иә, бұл мүмкіндік сақталды. Мәліметтерді электронды түрде ұсыну үшін ҮЕҰ дерекқоры http://infonpo.gov.kz веб-порталы қызмет атқарады. Веб-порталды тіркелу/авторизациялау үшін заңды тұлғаға электронды-цифрлы қолтаңба (ЭЦҚ немесе сертификат) қажет. ЭЦҚ алу үшін Халыққа қызмет көрсету орталығының жақын бөлімшесіне өтінім бере аласыз.
ҮЕҰ дерекқоры http://infonpo.gov.kz интернет-порталына кірген кезде ҮЕҰ пайдаланушы нұсқаулығымен таныса алады, онда алгоритм бойынша порталмен жұмыс істеу үшін әр қадамы көрсетілген.