Меню
Орман шаруашылығы
Мемлекеттік орман қорының жалпы ауданы 550,0 мың гектарды құрайды, оның 416,4 мың гектары орманмен жабылған.
Облыста 12 орман шаруашылығы мекемесі жұмыс істейді.
Орман мекемелерінде өрт қауіпті маусымға тәулік бойы кезекшілік ұйымдастырылып, өртке қарсы техника мен жабдықтар дайындыққа келтірілді.
Өзара іс-қимыл жоспарлары қабылданды, Омбы, Қорған және Түмен облыстарының әріптестерімен шекара маңындағы аумақтарда бірлесіп жұмыс істеу жөнінде келісімдер жасалды.
Қазіргі уақытта облыстың орман иелері 23 өрт сөндіру автомашинасымен жабдықталған, 84 доңғалақты трактор, 187 патрульдік Автомобильдер және басқа да жабдықтар бар.
Өрт ошақтарын ерте анықтау үшін 8 өрт-бақылау мұнарасы бар, 12 интерактивті бейнебақылау жүйесі, 15 орман өрт станциясы жұмыс істейді.
2025 жылы жергілікті бюджет есебінен 3 патрульдік автокөлік, 16 рюкзак - үрлегіш бүріккіш, 180 STIHL SR 420 үрлегіш, 19 квадрокоптер сатып алынды.
2025 жыл ішінде орман қоры аумағында алдын алу мақсатында 993,5 мың километр көлемінде жолақ министрлігінің құрылысы жүргізілді.
Өрт қауіпсіздігі ережелерін бұзғаны үшін 37 бұзушы әкімшілік жауапкершілікке тартылды, оларға 1157,5 мың теңге көлемінде айыппұл салынды.
Мемлекет басшысының Солтүстік Қазақстан облысы бойынша 2 млрд. ағаш отырғызу жөніндегі тапсырмасын орындау мақсатында орман өндіруді ұлғайтудың кешенді жоспары әзірленді, оның көрсеткіштері «Жасыл Қазақстан» ұлттық жобасына енгізілді. Орманды молықтыру 3362,7 гектар алқапта жүргізіліп, 24568 мың дана көшет отырғызылды.
2025 жылы 479,8 мың текше метр ағаш дайындалды.
Ағаш дайындаудан басқа орман қорының учаскелері рекреациялық мақсатта беріледі. Облыс аумағында тұрғындардың демалысын ұйымдастыру бойынша қызмет көрсету үшін ұзақ мерзімді жалға орман учаскелерін алған 65 орман пайдаланушы жұмыс істейді (демалыс аймақтары —«GreenPark», «GreenWoodHotel», «Сосновый бор», «Абакшино», «Сосновый бор» (Корнеевка ауылының маңында), «Простоквашино» және басқалары).
Балық шаруашылығы
СҚО аумағында 2 432 су айдыны бар, оның 633-і балық шаруашылығын жүргізу үшін неғұрлым перспективалы ретінде балық шаруашылығы су айдындарының тізбесіне енгізілген.
Оның ішінде 297 су айдыны балық шаруашылығы субъектілеріне пайдалануға берілді. 336 су қоймасы резервте.
2025 жылы балық аулауға 291 рұқсат берілді. Оның ішінде 176-сы балық аулауға рұқсат, 54-і әуесқойлық (спорттық) балық аулауға рұқсат, 30-ы ғылыми-зерттеу аулауға рұқсат, 31-і мелиорациялық аулауға рұқсат.
Аңшылық шаруашылығы
СҚО аумағы 47 аңшылық алқапқа бөлінген, оның 45-і аңшылық шаруашылығын жүргізу үшін бекітілген. Резервтік қордағы 2 аңшылық алқап.
2025 жылы жануарлар дүниесін пайдалануға 2101 рұқсат берілді, оның 14-і шетелдік туристер үшін еркек сібір елігін аулауды ұйымдастыруға және өткізуге рұқсат. Облысқа Германиядан келген 8 аңшы келді.
Ведомстволық бағынысты орман мекемелерінің қорықшылық қызметі 2025 жыл, табиғат қорғау заңнамасын бұзудың 54 фактісін анықтады. Оның 36-сы аң аулау ережелерін, 18-і балық аулау ережелерін бұзған.
Су ресурстары
Солтүстік Қазақстан облысының аумағында су объектілерін санитарлық-гигиеналық және экологиялық талаптарға сәйкес күйде ұстау үшін Есіл бассейнінің су объектілерінің ластануын, бітелуін және сарқылуын болдырмау мақсатында облыстың 109 бірінші кезектегі су айдындарында су қорғау аймақтары, белдеулер және шаруашылық пайдаланудың шектеулі режимі (Есіл өзенінде және екі ірі салаларда – Ақанбурлық және Иманбурлық, Жембарақ, Мұқыр, Аралтөбе, Қамысақты, Шарық, Чаглинка кіші өзендерінде, сондай-ақ Шарық су қоймасында, Шудасай, Шат, Құланайғыр, Семізбай өзендерінің учаскелерінде және 91 көлде).
Солтүстік Қазақстан облысы әкімдігінің 2026 жылғы 19 ақпандағы № 41 «Солтүстік Қазақстан облысының су қорғау аймақтарын, су объектілерінің белдеулерін және оларды шаруашылық пайдалану режимін белгілеу туралы» қаулысы қабылданды.
Барлығы 720 су қорғау белгілері орнатылды (Есіл өзенінде 550 белгі, Иманбурлук және Ақанбурлук өзендерінде 64 белгі, сондай-ақ 62 көлде 106 белгі.
Жыл сайын ЖОО оқушыларының, жастар қоғамдық бірлестіктерінің, мемлекеттік мекемелер мен бұқаралық ақпарат құралдарының қызметкерлерінің қатысуымен жағалау сызықтарын қоқыстардан тазарту бойынша экологиялық акциялар өткізіледі.
Коммуналдық қалдықтарды басқару
Облыс аумағында ҚТҚ орналастыруға арналған 444 нысан бар, оның ішінде 429 нысанға жер учаскелері рәсімделген және 7 ҚТҚ полигонында тиісті рұқсат құжаттамасы бар.
Жамбыл ауданының Пресновка ауылында, Булаево қаласында Мағжан Жұмабаев ауданы ҚТҚ полигондарын салуға арналған құжаттама әзірленуде.
2026 жылдың I тоқсанының қорытындысы бойынша ҚТҚ қайта өңдеу және кәдеге жарату үлесі 31,5%-ды құрап, 2025 жылмен (23,39%) салыстырғанда 8,1%-ға артты. Петропавл қаласында ҚТҚ-ны бөлек жинау үшін (ПЭТ, шыны, картон, қаңылтыр банка) контейнерлік алаңдарға 40 контейнер және макулатура жинауға арналған 50 экобокс («Радуга» ЖШС) орнатылды. Қайталама шикізат қабылдайтын 6 стационарлық пункт ұйымдастырылды.
Қызылжар, Мамлют және Тайынша аудан орталықтарында кәсіпкерлер тарапынан қайталама шикізат жинау жұмыстары жүргізілуде.
«Қазақстан Ғарыш Сапары» ҰК» АҚ Геопорталының ғарыштық мониторинг деректеріне сәйкес, 2025 жылдың қорытындысы бойынша қалдықтарды заңсыз орналастырудың 116 орны анықталып, олардың 100%-ы жойылды.
Экологиялық реттеу
2025 жылы 70 мемлекеттік экологиялық сараптама қорытындысы және қоршаған ортаға әсер етуге 61 рұқсат берілді.
Осы кезеңде III санаттағы нысандар үшін қоршаған ортаға әсер ету туралы 170 декларация қабылданды.
СҚО бойынша Мемлекеттік кірістер департаментінің деректеріне сәйкес, 2025 жылы қоршаған ортаға эмиссиялар үшін облыс бюджетіне 2 млрд 358 млн 314 мың теңге түсті.
2021 жылғы 3 тамыздағы №286 Қоғамдық тыңдаулар өткізу қағидаларына сәйкес жоспарланып отырған қызмет жобалары бойынша қоғамдық тыңдауларды өткізу үйлестіріліп және қамтамасыз етілуде. 2025 жылы 187 қоғамдық тыңдау өткізілді (оның ішінде 103 қоғамдық тыңдау ашық жиналыс түрінде және 84 қоғамдық тыңдау жария талқылау арқылы).
Аталған жұмыстар Экология және табиғи ресурстар министрлігінің сайтында – Қоршаған орта мен табиғи ресурстардың жай-күйі туралы ұлттық деректер банкінде жүзеге асырылады (тыңдаулардың өтетін күні, уақыты мен орнын келісу; хаттамаларды порталға және басқарманың ресми интернет-ресурсына орналастыру).
Экологиялық реттеу және бақылау комитеті мен оның аумақтық бөлімшелері – экология департаменті көрсететін «Қоршаған ортаға әсерді бағалау нәтижелері бойынша қорытынды беру» және «Қоршаған ортаға әсерді бағалау аясын айқындау және (немесе) жоспарланып отырған қызметтің әсеріне скрининг жүргізу бойынша қорытынды беру» мемлекеттік қызметтері шеңберінде жоспарланып отырған қызмет туралы өтініштерді қарау жұмыстары жүргізілуде.
Жоспарланып отырған қызмет бойынша 92 өтініш қаралды.
Облыстың орман шаруашылықтары Солтүстік Қазақстан облысының Сауда-Өнеркәсіп палатасының анықтамасына сәйкес бір текше метр үшін 2000 теңге бағамен халық үшін өзге де
(санитарлық) ағаш кесуден сүрек шығарады.
Орман пайдаланушылардың 1 текше метр ағашының құны 3000 - 5000 теңгені құрайды.
Халыққа, жеке және заңды тұлғаларға ағаш кесуден және өзге де ағаш кесуден сүректі босату кезінде көлемі бойынша шектеулер заңнамалық актілерде белгіленбеген.
Бір жыл ішінде облыс бойынша шамамен 500-550 мың текше метр ағаш босатылады.
Судың ластануын, бітелуін және сарқылуын болдырмау мақсатында шаруашылық пайдалану режимі шектеулі су объектілерінде су қорғау аймақтары мен белдеулері белгіленеді. Облыста Облыстың 81-ші су қоймасында су қорғау аймақтары мен белдеулері орнатылды, облыс әкімдігінің 2015 жылғы 31 желтоқсандағы №514 Қаулысы қабылданды, оған су қорғау аймақтары мен белдеулерінің жобалары әзірленуіне қарай өзгерістер енгізіледі. Көрсетілген қаулының 1-қосымшасында су қорғау аймақтары мен белдеулері белгіленген су айдындарының тізбесімен танысуға болады.
2022 жылы Аралтөбе және Қамысақты өзендеріндегі (Айыртау, Есіл аудандары) су қорғау аймақтары мен белдеулерінің жобалары әзірленді, қазіргі уақытта облыс әкімдігі қаулысының жобасын келісу жүргізілуде.
2023-2025 жылдары облыстың перспективалы су объектілері (Шарық, Чаглинка, Битеке, Бабықбурлық өзендері; жалтыр, Тереңкөл, Қарасор, Жаманкөл, Келтесор, Рыбное, Алакөл, Жаркөл көлдері) бойынша жобалар әзірлеу жоспарлануда.
Облыс аумағында 720 су қорғау белгілері (Есіл өзенінде 550 белгі, иман-Бүркіт және Ақан-Бүркіт өзендерінде 64 белгі, сондай-ақ 62 көлде 106 белгі) орнатылған.
Жаңадан іске қосылатын кәсіпорындар үшін осы қызметтің қоршаған ортаға әсерді міндетті бағалауға жататынын немесе Экологиялық реттеу Комитеті мен экология департаменті уәкілетті органдар жүргізетін көзделіп отырған қызметтің әсеріне скрининг рәсіміне жататынын айқындау қажет.
Қоршаған ортаға міндетті бағалау бойынша оң қорытынды алғаннан кейін не егер осы объектілер қоршаған ортаға әсерді міндетті бағалауға жатпаса, I және II санаттағы объектілер тиісті құжаттаманы әзірлеп, әсерге рұқсат алуға өтінім беруі қажет.