Мемлекеттік қызметке қалай түсуге болады

Саяси және әкімшілікмемлекеттікқызметшілердіңмемлекеттікқызметтенөту мәселесі Мемлекеттікқызметтенөту тәртібітуралы Ережемен реттеледі.

Қазақстан — 2030 Стратегиясыныңмаңыздыбасымдықтарыныңбірі — кәсібиүкіметқұрудыесепкеалаотырып, Мемлекеттікқызметістері жөніндегі агенттігі өзініңалғашқы іс-әрекетіненбастапнегізгікүшінтиістібілімі және қажетті жұмыстәжірибесібар, жоғарыкәсібикадрлардымемлекеттікқызметкетартуүшінжағдайтуғызуға бағыттады.

2000 жылдыңқаңтарынанбастапреспубликадамемлекеттің қызметкежіберілуібіркелкіазаматтардыңконституциялыққұқығын жүзеге асырудықамтамасызететін, мемлекеттікоргандардағы басәкімшілік мемлекеттіклауазымдарға орналасуға конкурстықіріктеупроцесіенгізілді.

Конкурстардыұйымдастыру және өткізу Босәкімшілікмемлекеттіклауазымдарға орналасуға конкурсөткізу Ережесіменсәйкес жүргізіледі.

Конкурстыңбірқатартізбектікезеңдерібар:

• конкурс өткізу туралы хабарландыру жариялау;
• конкурстықкомиссияны құру;
• белгіленген біліктілік талаптарыныңсәйкестігіне конкурсқа қатысушылардың құжаттарын қабылдайды және талдайды;
• үміткерлерді тестілеу;
• конкурстықкомиссияныңқорытынды мәжілісі.

Ашықтылық пен жариялылықты қамтамасыз ету мақсатында конкурс өткізуші мемлекеттік орган конкурс өткізу туралы хабарландыруды жариялауға міндетті.

Орталық мемлекеттік органдарында және олардың аумақтық бөлімшелері мен  ведомстволарында конкурс өткізу кезінде хабарландыруларды Қазақстан Республикасының барлық аумақтарына таралатын мерзімдік баспасөз беттерінде жариялайды. Жергілікті мемлекеттік органдарда конкурс өткізу туралы хабарландырулар әкімшілік-аумақтық бірлікке сәйкес келетін сол аумақта таралатын мерзімдік баспасөз беттерінде жарияланады.

Конкурсқа қатысуға тілек білдірген азаматтар Ережеде көрсетілген құжаттарды (анкета, конкурсқа қатысуға өтініш) конкурс өткізуші мемлекеттік органға тапсырады, олар конкурстық комиссияда қаралады.

Мемлекеттік қызметке орналасу кезінде біркелкі көзқарасты қамтамасыз ету және үміткерлерді конкурстық іріктеу кезінде бұданда кеңірек таңдау үшін жағдай жасау мақсатында Типтік біліктілік талаптарын басшыдыққа алады.

Конкурс туралы бұқаралық ақпарат құралдарында хабарландыру жарияланған сәттен бастап 15 күнтізбелік күні ішінде конкурсқа қатысу үшін қажетті құжаттар тиісті мемлекеттік органға хабарландыруда көрсетілген мемлекеттік органның мекен-жайына ұсынады.

Ұсынылған құжаттарға талдау жасаудың негізінде конкурстық комиссия конкурсқа қатысушыны тестіден өтуге жіберу туралы шешім қабылдайды.

Әр конкурстың шарттарына сәйкес үміткерлер заңдарды білудің міндетті компьютерлік тестісінен өтуге тиісті.

Тестілеудің мақсаты үміткерлердің қабылеттілігіне әділ баға беру болып табылады.

Әкімшілік мемлекеттік лауазымдардың санаттарына байланысты түрлі тестілеу бағдарламасы қойылуға тиісті.

Қазіргі уақытта тестілеу бағдарламасында заңдарды білу, сондай-ақ, қисынды ауызша емес (санаттарына байланысты) сынақ түрлері бар.

Тестілеуге қатысуға жіберілген үміткерлер оны белгіленген тәртіппен Агенттікте немесе еліміздің барлық 16 аумақтарындағы Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері жөніндегі агенттігінің аумақтық тестілеу орталықтарында, құжаттарды қабылдау мерзімі аяқталғаннан кейін бес жұмыс күні ішінде өтеді.

Тестілеудің қашықтық жүйесі «Мемлекеттік қызметте персоналдарды басқару жөніндегі ұлттық орталығы» АҚ орталық серверіне қосылған компьютерлерде өтеді, бұл тестілеу рәсімдері талаптарының бір ізділігіне және барынша шынайылығына кепілдік береді, конкурстық іріктеудің сапасын бақылауға жағдай туғызады.

Тестілерді қолданудың ең жоғары қалыптарын мүлтіксіз ұстану ықтимал мәселелер мен теріс пиғылдардан аулақ болуға және конкурстық іріктеуге қатысушының, жалпы мемлекеттік қызметшілер үшін және әрбір үміткерлер үшін олардың артықшылығын барынша пайдалануға мүмкіндік береді, бұл және барлығы үшін әділдік пен тең мүмкіншілікті қамтамасыз етеді. Тест бойынша алғашқы қадамдары табысты болған үміткерлер конкурстық іріктеудің келесі кезеңі — әңгімелесуге жіберіледі.

Әңгімелесуге жіберілген үміткерлер оны, тестілеу өткеннен кейін бес жұмыс күні ішінде конкурс жариялаған мемлекеттік органда өтеді.

Әңгімелесудің мақсаты — үміткерлердің кәсіби және жеке қасиеттеріне баға беру болып табылады.

Қорытынды мәжілісте конкурстық комиссия ұсынылған құжаттардың, тестілеу нәтижелерінің және өткізілген әңгімелесудің негізінде әкімшілік мемлекеттік лауазымның бос орнына орналасу үшін үміткерлерді іріктеуді жүзеге асырады. Тек бір ғана үміткер қанағаттанарлық қорытындыға ие бола алады, екінші үздік үміткерді кадр резервіне есепке алу үшін ұсынуы мүмкін. Егер бос лауазымға орналасуға лайықты үміткерлер анықталмаған жағдайда, мемлекеттік орган қайта конкурс жариялай алады.

Конкурстық комиссияның қанағаттанарлық қорытындысын алған үміткер әкімшілік мемлекеттік лауазымға орналасу үшін заңда көзделген талаптарды сақтай отырып, конкурсқа шығарылған лауазымға ие болуға құқылы.