1.Даудың түрі: салықтық даулар
2. Салық төлеушінің санаты: заңды тұлға
3. Салық түрі: ҚҚС (қайтару)
Қазақстан Республикасының Қаржы министрлігі (бұдан әрі – уәкілетті орган) Мемлекеттік кірістер департаментінің (бұдан әрі-салық органы) 2019 жылғы 25 сәуірдегі салықтық тексеру нәтижелері туралы хабарламасына 07.06.2019 Ж. "К" компаниясының шағымын қарады.
Іс материалдарынан көрініп тұрғандай, салық органы 01.07.2016 ж.бастап 30.09.2018 ж. дейінгі кезең үшін қайтаруға ұсынылған қосылған құн салығы сомаларының дұрыстығын растау мәселесі бойынша "К" компаниясына тақырыптық салықтық тексеру жүргізді, оның нәтижелері бойынша хабарлама шығарылды, онда 42 902,1 мың теңге соманы қайтарудан бас тартылды.
Компания салық органының тұжырымдарымен келіспей, апелляциялық шағыммен жүгінді, онда салық органының 17 385,2 мың теңге мөлшеріндегі ҚҚС асып кеткен сомасын қайтарудағы шешімінің күшін жоюды сұрайды.
Қазақстан Республикасы Қаржы министрінің 31.10.2016 ж. №579 бұйрығымен бекітілген ҚҚС бойынша салық есептілігін (декларацияны) (300.00-нысан) жасау қағидаларын (бұдан әрі-ҚҚС бойынша декларацияны жасау қағидалары) бұза отырып, компанияның 2016 жылғы 3-тоқсан үшін КТС бойынша декларацияны дұрыс толтырмауы салықтың және өсімпұлдың тиісті сомасын есептеу үшін негіз болып табылды, осыған байланысты 17 385,2 мың теңге сомасы қайтаруға жатпайды.
Негізгі қызмет түрі, компания атап өткендей, болып табылады көтерме сауда қосалқы бөлшектер. ҚҚС сомасының артуы ЕАЭО-ға кірмейтін елдерден қосалқы бөлшектердің импортына байланысты 2016 жылғы 3-4 тоқсанда, 2017 жылғы 1 тоқсанда пайда болды. Бұл ретте, компания атап өткендей, импорт бойынша ҚҚС сомасы бюджетке уақтылы және толық көлемде төленді. Бұл қосалқы бөлшектер ЕАЭО елдеріне экспортталды, бұл нөлдік мөлшерлеме бойынша салық салынатын өткізу бойынша айналым құрады.
Компанияның пікірінше, 17385,2 мың теңге мөлшеріндегі ҚҚС сомасын қайтармау үшін негіз ҚҚС бойынша декларацияны толтыру ережелерін бұзу болып табылды, онда 300.00.016 II жолы бойынша көрсетілген сома 15816,2 мың теңге салық органының пікірі бойынша 209471,1 мың теңге айналымнан 12% мөлшерлемеге сәйкес келмейді.
Мәселен, шағымда 2016 жылғы 3-тоқсандағы ҚҚС бойынша декларацияда салық салынатын айналым 209471,1 мың теңге сомасында бухгалтер болып қате көрсетілгені (131801,7 мың теңге сомасының орнына), ал ҚҚС сомасы 15803,2 мың теңге заңды деп белгіленгені атап өтілді.
Компанияның пікірінше, бұл алшақтық салық заңнамасын бұзу болып табылмайды, есептелген ҚҚС сомасына әсер ететін фактор болып табылмайды және ҚҚС қайтарудан бас тарту үшін негіз болып табылмайды.
"К" компаниясының дәлелдерін тексеріп, салық органы ұсынған материалдарды зерттеп, уәкілетті орган келесі қорытындыға келді.
Салық Кодексінің 229-бабына сәйкес қосылған құн салығын салу объектісі, оның ішінде салық салынатын импорт болып табылады.
Салық кодексінің 246-бабына сәйкес Кеден одағының кеден заңнамасына және (немесе) Қазақстан Республикасының кеден заңнамасына сәйкес декларациялауға жататын, кеден одағының аумағына әкелінетін немесе әкелінген тауарлар (осы Кодекстің 255-бабына сәйкес қосылған құн салығынан босатылғандарды қоспағанда) салық салынатын импорт болып табылады.
Бұл ретте, Салық кодексінің 247-бабына сәйкес салық салынатын импорт мөлшеріне Кеден одағының кеден заңнамасына және (немесе) Қазақстан Республикасының кеден заңнамасына сәйкес айқындалатын импортталатын тауарлардың кедендік құны, сондай-ақ импортқа қосылған құн салығын қоспағанда, Қазақстан Республикасына тауарлар импорты кезінде бюджетке төленуге жататын салықтар мен кедендік төлемдердің сомалары енгізіледі.
Салық кодексінің 255-бабы 1-тармағының 6) тармақшасында мынадай тауарлардың, оның ішінде салық төлеуден босатуды белгілейтін кедендік рәсімдерде Кеден одағының кеден заңнамасына және (немесе) Қазақстан Республикасының кеден заңнамасына сәйкес кедендік декларациялауға жататын тауарлардың импорты қосылған құн салығынан босатылуға жатады деп айқындалған.
"Есепке жатқызылатын ҚҚС сомасы" бөлімінің ҚҚС бойынша декларацияны жасау қағидаларының 6), 8) - тармақтарына сәйкес 300.00.016 ІА жолында, жолдарда көрсетілетіндерін қоспағанда, Кеден одағына мүше болып табылмайтын мемлекеттерден әкелінген тауарлар бойынша салық салынатын импорттың мөлшері көрсетіледі 300.00.017, 300.00.018, 300.00.019, 300.00.020, 300.00.026. Салық салынатын импорттың мөлшері Салық кодексінің 247-бабына сәйкес айқындалады. Бұл жол тауарларға арналған декларацияда (декларацияларда) көрсетілген мәліметтер негізінде толтырылады.
300.00.016 ІВ жолында Кеден одағына мүше болып табылмайтын мемлекеттерден әкелінген тауарлар бойынша төленген импортқа ҚҚС сомасы көрсетіледі. Есепке жатқызудың барабар әдісін қолданған кезде осы жолда тауарларға арналған декларацияға (-лерге) сәйкес импортталатын тауарлар бойынша төленген қосылған құн салығының сомасы көрсетіледі. Есепке жатқызудың бөлек әдісін қолданған кезде осы жолда салық салынатын айналым мақсаттары үшін пайдаланылатын импортталатын тауарлар бойынша төленген қосылған құн салығының сомасы көрсетіледі.
Қаралатын жағдайда 17 385,2 мың теңге мөлшерінде қайтаруға жататын сома мынадай сомалардан қалыптасты: 2016 жылғы 3-тоқсан үшін ҚҚС бойынша декларацияда көрсетілген 15 792,0 мың теңге және 2017 жылғы 1-тоқсан үшін декларацияда көрсетілген 1 593,2 мың теңге.
2016 жылғы 3-тоқсандағы расталмаған сомаға қатысты
Шағымды қарау барысында тексеруші маман компанияның 105102 БСК бойынша жеке шотын қоса бере отырып, ақпарат ұсынды, онда 12.07.2016 ж.бастап 31.08.2016 ж. аралығындағы кезеңде компания импорт бойынша бюджетке 15 816,2 мың теңге, оның ішінде 15 803,2 мың теңге сомасын төледі, ол 2016 жылғы 3-тоқсандағы ҚҚС бойынша декларацияда "кедендік ресімдеу кезінде ҚҚС төлей отырып, импорт бойынша сатып алынған тауарлар"жолы бойынша көрсетілген. Бұл ретте, декларациядағы соманың көрсетілуі ҚҚС бойынша декларацияны жасау қағидаларына сәйкес келеді, мұнда 300.00.016 ІВ жолында Кеден одағына мүше болып табылмайтын мемлекеттерден әкелінген тауарлар бойынша төленген импортқа ҚҚС сомасы көрсетіледі.
Салық кодексінің 247-бабына сәйкес салық салынатын импорт мөлшеріне Кеден одағының кеден заңнамасына және (немесе) Қазақстан Республикасының кеден заңнамасына сәйкес айқындалатын импортталатын тауарлардың кедендік құны, сондай-ақ импортқа қосылған құн салығын қоспағанда, Қазақстан Республикасына тауарлар импорты кезінде бюджетке төленуге жататын салықтар мен кедендік төлемдердің сомалары енгізіледі.
105102 БСК бойынша дербес шоттың деректеріне сәйкес 2016 жылғы 3 тоқсан үшін төлем түбіртектері бойынша жалпы сомасы 15816,2 мың теңгеге ҚҚС төленді:
№000297841 сомасы 3 765,2 мың теңге;
№000526558 сомасы 5 740,2 мың теңге;
№000445174 сомасы 1 394,8 мың теңге;
№000444960 сомасы 2 237,3 мың теңге;
№ 000513629 сомасы 2 678,7 мың теңге.
Осылайша, 2016 жылғы 3-тоқсандағы тауарларға арналған декларациялардағы импорт бойынша айналым Талдамалық есептердің конструкторы ақпараттық жүйесінің Талдамалық есебінің (бұдан әрі-ҚАО АЖ) түсірілген деректерін талдаудан(50624/120716/0006676; 50624/140716/0006779; 50624/230816/0008000; 50624/230816/0008002; 50624/310816/0008204) 131 600,7 мың теңгені құрады, ҚҚС 15 792,0 мың теңгені құрады.
Тиісінше, 2016 жылғы 3 тоқсандағы ҚҚС қайтарудан бас тарту бойынша 15792,0 мың теңге сомасындағы салықтық тексеру нәтижелері негізсіз болып табылады.
2017 жылғы 1 тоқсандағы расталмаған сомаға қатысты
Салық кодексінің 136-бабына сәйкес салық органдары салық төлеушілер (салық агенттері) ұсынған салық есептілігінің деректеріне, уәкілетті мемлекеттік органдардан, жергілікті атқарушы органдардан, уәкілетті тұлғалардан алынған мәліметтерге, сондай-ақ салық төлеушінің (салық агентінің) қызметі туралы басқа да құжаттарға және (немесе) мәліметтерге талдауды жүзеге асырады.
Осылайша, салық органдары салық төлеушілер (салық агенттері) ұсынған салық есептілігінің деректерін талдауды жүзеге асырады, оның нәтижелерін салық органдары ҚҚС асып кеткен сомаларының дұрыстығын растау мақсатында пайдаланады.
Бұл жағдайда СЕӨС АЖ деректеріне сәйкес 20.01.2017 жылғы № 7451200120170008, 2017 жылғы 7 наурыздағы № 7451070320170002 "салықтық және кедендік әкімшілендірудің кейбір мәселелері туралы" Қаржы министрінің 2018 жылғы 8 ақпандағы №146 бұйрығына 26-қосымшаға сәйкес Еуразиялық экономикалық одаққа мүше мемлекеттердің салық органдарынан түскен тауарларды әкелу және жанама салықтардың төленгені туралы мәліметтерді Мемлекеттік кірістер органының алуы туралы хабарламалар да ұсынылған.
Бұл ретте шот-фактуралардың нөмірлері мен күні, сондай-ақ тауарларды әкелу туралы өтініштерде көрсетілген ҚҚС сомасы 2017 жылғы 1-тоқсан үшін 300.00 Сен-ға 300.09-қосымшада көрсетілген деректерге сәйкес келеді.
Тиісінше, салықтық тексеру нәтижелері бойынша 1 593,2 мың теңге сомасында ҚҚС қайтарудан бас тарту негізсіз жүргізілген.
Апелляциялық комиссия отырысының қорытындысы бойынша 17 385,2 мың теңге мөлшерінде қайтаруға расталмаған сома бөлігінде шағым жасалған хабарламаның күшін жою туралы шешім қабылданды (15 792,0 + 1 593,2), қалған бөлігінде өзгеріссіз қалдырыңыз.