Żambył Żabajew to wielki kazachski poeta-akyn obchodzi 175-lecie

Көру саны:109
Żambył Żabajew to wielki kazachski poeta-akyn (kazachska nazwa ludowego poety improwizatora, pieśniarza wykonującego swoje utwory przy akompaniamencie dombry). Wybitny przedstawiciel kazachskiej poezji ludowej, mistrz słowa poetyckiego, opowiadacz, żyrau (nazwa kazachskiego poety ludowego, pełniącego również funkcję ważnego urzędnia państwowego). Urodzony u podnóża gór Żambył w obwodzie żambulskim 16 lutego 1846 r., zmarł we wsi Uzynagasz w obwodzie ałmatyńskim 22 czerwca 1945 r. Od dzieciństwa wykazywał się talentem poetyckim. Już w młodości był znany w swoich ojczystych stronach, w których dorastał; sława o nim dotarła do sąsiedniego Kirgistanu. W tych latach młody Żambył, który był już na ustach wszystkich, spotkał się z Sujunbajem, najsłynniejszym akynem z Żetysu. Żambył słuchał z wielką uwagą, entuzjastycznie natchnionego występu akyna i przyjął jego pożegnalne słowa. Spotkania z tak wielkimi akynami swoich czasów jak Ajkumis, Baktybaj, Sary, Sarbas, Dosmaganbet, Szaszubaj, Kulanajan, Kulmanbet przyczyniły się do wzrostu autorytetu Żambyła jako akyna. Później, wielokrotnie rywalizując z kirgiskimi akynami Bałykiem, Tynybekiem, Kałygulem, Naimanbajem, Kataganem, Arystanbekiem, Sagymbekiem, zaczyna brać lekcje z ich błyskotliwej poezji, szlifując swoje umiejętności. Wraz z improwizacją przez tygodnie lub miesiące wykonywał takie legendy i wiersze jak „Korguły”, „Szahmardan”, pogłębiając tym samym i rozwijając swój wieloaspektowy talent.
Okres, w którym Żambył zaczął kształtować się jako akyn-żyrau, charakteryzował się tym, że na naród z jednej strony wywierali naciski carscy kolonialiści, z drugiej – Chanat Kokandzki, z trzeciej – miejscowi poplecznicy. W piosenkach takich jak „Szagym”, „Szabdenge”, „Sat Saiłanarda”, „Ostepkede”, „Patsza amirі taryłdy”, „Zіldі bujryk” Żambył z poetycką szczerością i obywatelską odpowiedzialnością rysuje społeczno-polityczne życie ludzi.
Żambył wiązał wielkie nadzieje z historycznymi przemianami w życiu ludu, które nastąpiły po rewolucji październikowej. Jego poetyckie refleksje „Tugan elim” (Ojczyzna), opublikowane w 1936 r. (w tym w języku rosyjskim w gazecie „Prawda”), przynieśli staremu akynu sławę w całym kraju.
Głośna sława i popularność Żambyła wśród mieszkańców wzrosła, poezja płynęła burzliwym strumieniem.
Jego poezje, wydane w latach 1936-1945, przekraczają objętość 13 tysięcy wierszy. Ze szczególnym entuzjazmem chwali osiągnięcia i nowinki w życiu kraju, zwycięstwo i bohaterstwo narodu podczas II Wojny Światowej. Podeszły wiek nie przeszkodził mu w ożywieniu takich epickich dzieł jak „Otegen batyr”, „Suranszy batyr”.
„Żambył jest zarówno epickim akynem, jak i improwizatorem akynem, mądrym żyrszy (kazachska nazwa wykonawcy utworów innych poetów) i opowiadaczem. Jako mistrz sztuki przyczynił się do powstania poezji obywatelskiej i politycznej. Wielkość Żambyła tkwi nie tylko w jego umiejętności poetyckiej, ale jednocześnie w tym, że jest twórcą nowego nurtu w poezji ludowej, mądrym inspiratorem twórczego ducha ludowych akynów. Jego słowa zamieniły się w slogany, nazwano go ojcem poezji ludowej. Żambył, przekształcając głębokie tradycje epickie śpiewaków-opowiadaczy w nowy kierunek, odkrył nowe aspekty starożytnej kazachskiej sztuki improwizacji, nadał im nową treść. Żambył to internacjonalistyczny poeta, który nie dzielił ludzi na rasy i narody. Żambył jest niewyczerpanym źródłem poezji, niewyczerpanym źródłem mądrości, trwałą wartością. Jego praca zawsze będzie z ludźmi. Dzieła Żambyła zostały przetłumaczone na wiele języków świata, rozprzestrzeniły się na wiele krajów.
Za swojego życia Żambył został laureatem Nagrody Państwowej ZSRR, przynosząc sławę swojemu narodowi.
Wizerunek Żambyła znalazł odzwierciedlenie we wszystkich rodzajach i gatunkach sztuki kazachskiej. Poeta dał się poznać jako wielka osobowość, wysoko podnosząca duch narodowy Kazachów.
Źródło: adebiportal.kz