Түркістан облысының білім саласында сапаны қамтамасыз ету Департаментінің 2026 жылдың 9 ай есебі бойынша жүргізілген бақылау шараларының есебі

Түркістан облысының білім саласында сапаны қамтамасыз ету Департаментінің 2026 жылдың 9 ай есебі бойынша жүргізілген бақылау шараларының есебі

         Түркістан облысының білім саласында сапаны қамтамасыз ету департаментінің (бұдан әрі – Департамент) құзыреті білім беру қызметтерінің сапасын қамтамасыз ету мақсатында білім беру ұйымдарына сырттай бағалау жүргізу арқылы білім саласындағы мемлекеттік реттеуді жүзеге асыру, мемлекеттік қызмет көрсету мен  мемлекеттік бақылау шараларын жүргізу болып табылады.

1. Мемлекеттік бақылау шаралары.
   • Мемлекеттік аттестаттау нәтижесі бойынша:

   Департаменттің 2026 жылы мемлекеттік аттестататудан өтетін білім беру ұйымдарының тізбесіне сәйкес 505 білім беру ұйымында (450 балабақша,                  54 мектеп, 1 колледж) мемлекеттік аттестаттау жүргізу жоспарланған.

Ағымдағы жылдың 9 ай есебі бойынша 311 (17 мемлекеттік,                           294 жекеменшік) мектепке дейінгі білім беру ұйымында (бұдан әрі – Балабақша) мемлекеттік аттестаттау жүргізілді.

Ағымдағы жылдың қаңтар айына жоспарланған 40 балабақшада ескі қолданыстағы Білім туралы Заң талаптары бойынша мемлекеттік аттестаттау жүргізіліп, 7 (17,5%) балабақша қызметі мемлекеттік жалпыға міндетті білім беру стандартының (бұдан әрі МДТО МЖМБС) сәйкес келеді деп есептелініп, аттестатталды, ал 31 балабақшада қайта мемлекеттік аттестаттау жүргізіліп, МДТО МЖМБС талаптарына сәйкестігі анықталды. 2 балабақшаның мемлекеттік аттестаттау барсыныда анықталған МЖМБС талаптарында орын алған сәйкессіздікті жою мерзімі қараша, желтоқсан айына белгіленген.

Ағымдағы жылдың мамыр айынан бастап мемлекеттік аттестаттау жаңа форматта, қолданыстағы Заң талаптары бойынша жүргізілуде.    

Мамыр-қыркүйек айына дейін 271 (13 мемлекеттік, 258 жекеменшік) балабақшада мемлекеттік аттестаттау жүргізілді.

Нәтижесінде, 5 (1,8%) балабақша қызметі мектепке дейінгі тәрбие мен оқытудың МДТО МЖМБС талаптарына сәйкес деп танылып, мемлекеттік аттестаттаудан өтті.

Ал, қалған 266 (98,2%) балабақша қызметінде білім беру стандартының талаптарында сәйкессіздіктер анықталып, бару арқылы мемлекеттік аттестаттауға қалдырылды. Оның ішінде 9 ай есебі бойынша 155 (11 мемлекеттік, 144 жекеменшік) балабақшада бару арқылы мемлекеттік аттестаттау жүргізіліп, 4жекеменшік балабақша қызметі мемлекеттік аттестаттау талабына сәйкес емес деп танылып, мемлекеттік аттестаттаудан өтпеді.

Қалған 107 (1 мемлекеттік, 106 жекеменшік) балабақшада бару арқылы мемлекеттік аттестаттау жүргізу қазан, қараша, желтоқсан айы деп белгіленді.

4 балабақшаның қызметі уақытша тоқтатылған.

Мемлекеттік аттестаттау барысында МЖМБС талаптарын орындауда жалпы ортақ анықталған бұзушылықтар:

Балабақша бойынша:

• 80 балабақшада  жұмыс жоспарлары мен алқалы органдар отырыстары хаттамаларының талапқа сәйкессіздіктер  (Қазығұрт ауданында – 21, Сарыағаш ауданында – 14, Келес ауданында – 10, Сайрам ауданында – 9, Түркістан қаласында – 6);
• 60 балабақшада балаларды жас ерекшеліктеріне қарай топтарға қалыптастырудағы сәйкессіздіктер (Қазығұрт ауданында – 11, Түркістан қаласында – 10, Сарыағаш ауданында – 8, Сайрам ауданында – 5, Жетісай ауданында – 4);
• 39 балабақшада ата-аналарды тәрбие-білім беру процесіне тарту бойынша тиісті жұмыстар жүргізілуінде сәйкессіздіктер (Сарыағаш ауданында – 7, Түркістан қаласында – 6, Сайрам ауданында – 5, Қазығұрт ауданында – 5);
• 37 балабақшада  педагогтердің біліктілік санатын арттыру және растау бойынша тиісті жұмыстардың жүргізілмегені анықталды (Түркістан қаласы мен Сарыағаш ауданында – 8 , Сайрам ауданында – 5, Созақ ауданында – 4, Кентау және Жетісай қалаларында – 3);
• 32 балабақшада дамытушы ортаны қалыптастыру бойынша сәйкессіздіктер (Сарыағаш ауданында – 5, Түркістан қаласы мен Сайрам ауданында – 4 , Созақ ауданында – 4, Келес және Арыс аудандарында – 3);
• 28 балабақшада оқу бағдарламасын меңгеру деңгейін анықтау бойынша мониторингтің тиісті деңгейде жүргізілмеуі (Сарыағаш ауданында – 8, Созақ ауданында – 4, Келес және Түркістан қаласында – 3);
• 28 балабақшада мониторинг нәтижелерін жүйелі түрде талдау, балалардың меңгеру деңгейіндегі қиындықтарды анықтау және оның қорытындысы бойынша түзету-дамыту жұмыстарын ұйымдастырудағы баланың жеке даму картасындағы сәйкессіздіктер(Сарыағаш ауданында – 8, Созақ ауданында – 4, Келес және Түркістан қаласында – 3);
• 27 балабақшада балабақша басшыларының біліктілік талаптарына сәйкессіздіктер анықталды. Білім беру ұйымдарының басшыларына қойылатын біліктілік талаптарының сақталуын тұрақты зерделеу және қажет болған жағдайда басшы кадрлардың кәсіби дамуына бағытталған шараларды ұйымдастыру маңызды (Түркістан қаласында – 6, Сарыағаш ауданында – 5, Жетісай, Созақ және Кентау қалаларында – 3).
• Бару арқылы профилактикалық бақылау нәтижесі

Бару арқылы профилактикалық бақылау жүргізудің 2026 жылдың бірінші  жартыжылдығына бекітілген тізімдегі 7 білім беру ұйымының (2 мектеп, 5 балабақша) 1 жартыжылдық есебімен 5 білім беру ұйымында (2 мектеп, 3 балабақша) ағымдағы жылы бару арқылы профилактикалық бақылау жүргізілді.

Нәтижесінде, 7 білім беру ұйымына анықталған заң бұзушылықтарды жою бойынша нұсқама берілді.  

• Білім беруді басқару органдарына жүргізілетін жоспарлы тексеру

Қазақстан Республикасының Оқу ағарту министрінің 19.12.2025 жылғы «2025 жылы жоспарлы тексеруге жататын облыстың, республикалық маңызы бар қаланың, астананың, ауданның (облыстық маңызы бар қаланың) білім беруді басқару органдарының тізбесін бекіту туралы»  № 294 бұйрығымен облысымызда жоспарлы 5 аудандық білім бөліміне (Түркістан қаласы, Төлеби, Сайрам, Сарыағаш, Сауран) тексеру жүргізілді.

Нәтижесінде, Қазақстан Республикасының Білім туралы заңының 59-1-бабы «Ауданның (облыстық маңызы бар қаланың) білім беруді басқару органдарының қызметі бойынша қойылатын талаптарын» орындауда бұзушылықтарға жол берген.  Білім бөліміне қатысты жүргізілген  жоспарлы тексеру барысында Қазақстан Республикасының 2007 жылғы 27 шілдедегі «Білім туралы» №319 Заңының 59-1 бабы, 3-тармағының 6), 9), 10), 11), 12), 13), 14), 17), 18) тармақшалары бойынша бұзушылықтар анықталып, бұзушылықтарды жою туралы нұсқама берілді. Анықтлған заң бұзушылықтарды алдағы уақытта болдырмау, алдын алу жұмыстарын өз құзыреті шегінде тиісті жұмыстар жүргізу бойынша Түркістан облысының білім басқармасына хат жолданды.

• Жеке және заңды тұлғалардан келіп түскен өтініштер

Департаментке  2026  жылдың 9 ай есебі бойынша Е-Өтініш порталы арқылы 1137 өтініш (арыз 969, шағым 76, ұсыныс, сұрау салу 6, басқа түрері 86) тіркелген. Оның ішінде, 469 өтінішті өз құзыреті шегінде қарау үшін жолданған.

Бір арыз иесінің өтініші басқа мемлекеттік органдарынан қайталанып келуіне байланысты 270 дубликат келіп түскен.

Қазақстан Республикасының Әкімшілік Рәсімдік-процестік Кодексінің (бұдан әрі – ҚР ӘРПК) 70-бабы 1-тармақ 3), 4)тармақшаларына сәйкес әкімшілік рәсімді тоқтатылған өтініштер саны – 232;

Қаралған өтініштер саны – 437.

Жоспардан тыс тексерулердің жалпы сипаттамасы бойынша:

2026 жылдың қорытынды есепті кезеңінде департамент тарапынан білім беру ұйымдарында барлығы 48 жоспардан тыс тексеру жүргізілді (34 мектеп (33 мемлекеттік, 1 жекеменшік), 4 балабақша, 1 колледж, 2 білім басқармасы, 7 білім бөлімі). Тексерумен қамтылған субъектілердің ведомстволық бағыныстылығы мен түрлері бойынша көрсеткіштері келесідей нақтыланды:

Жүргізілген бақылау іс-шараларының нәтижесінде білім беру заңнамасы талаптарының бұзылуын жою және әкімшілік өндірісті қамтамасыз ету бағытында келесі құқықтық шаралар қабылданды:

* 34 анықталған заңбұзушылықтарды міндетті түрде жою туралы нұсқама берілді (33 – мемлекеттік мектептерге, 1 – жекеменшік мектепке).

* 27 құқық бұзушылық белгілері бойынша әкімшілік хаттама толтырылды. Оның ішінде орта білім беру мекемелеріне – 23 (22 мемлекеттік, 1 жекеменшік), мектепке дейінгі ұйымдарға – 4.

Әкімшілік айыппұлдардың қолданылуы мен қаржылық көрсеткіштері:

Есепті кезеңде 30 әкімшілік құқықы бұзушылық бойынша  мемлекет кірісіне өндірілген жиынтық қаржы көлемі 425 АЕК құрайды.

- Барлығы 10 заңды тұлға әкімшілік жауапкершілікке тартылып, салынған айыппұл сомасы 210 АЕК құрады. Оның ішінде мемлекеттік мектептерге – 90 АЕК (6 жағдай), жекеменшік балабақшаларға – 120 АЕК (4 жағдай) айыппұл салынды.

- Жеке жауапкершілік белгілері бойынша 20 лауазымды тұлғаға қатысты әкімшілік ықпал ету шаралары қолданылып, салынған айыппұлдың жалпы көлемі 215 АЕК құрады. Бұл санаттағы барлық әкімшілік істер материалдары тікелей мемлекеттік органның құзыреті шеңберінде қаралды.

2026 жылғы 9 ай көрсеткіштері жоспардан тыс тексерулер мен әкімшілік заңбұзушылықтардың негізгі үлесі мемлекеттік орта білім беру мекемелері мен жекеменшік мектепке дейінгі ұйымдарға тиесілі екенін айғақтайды. Салынған айыппұлдар мен енгізілген нұсқамалардың орындалу динамикасы департаменттің қатаң бақылауында сақталады.

1.5. Әкімшілік іс жүргізу бойынша:

2026 жылдың 9 ай есебі бойынша 178 әкімшілік іс қозғалып,                           14 әкімшілік іс бойынша «ескерту» түрінде, 164 әкімшілік іс  бойынша 4706,5 АЕК-ге тең 20 355 612,5 тг айыппұл салынды (34 лауазымды тұлға, 117 заңды тұлға, 27 жеке тұлға).