БҚО-да 622 мың гектар пайдаланылмайтын ауыл шаруашылығы жерлері анықталды

БҚО жер қатынастары басқармасының хабарлауынша, көбінесе қамсыз фермерлер қаражаттың жетіспеуінен, астық өсірумен айналысқысы келмегендіктен жерді өсіруді тоқтатады және оны кейіннен банктерден қарыз алу кезінде кепіл ретінде ұсыну үшін жер қорынан жалға алады.
Облыстық жер қатынастары басқармасының басшысы Мұрат Өмірәлиев Мемлекет басшысының тапсырмасына сәйкес облыс бойынша пайдаланылмай жатқан жерлерді анықтау және оларды ауыл шаруашылығы айналымына қайта тарту жұмыстары 2012 жылдан бастап тұрақты түрде жүргізіліп келе жатқанын айтады.
Осылайша, 2019-2020 жылдары БҚО бойынша 891,7 мың гектар пайдаланылмайтын жер анықталды, оның ішінде 622 мың га – тек осы жылдың бірінші жартыжылдығында. Анықталған қараусыз қалған жер учаскелерінің ішінен мемлекет меншігіне 96,4 мың га жер телімі немесе 11% қайтарылды. Оның ішінде ауыл шаруашылығы айналымына 27,9 мың га (әзірге тек 29%) тартылған. Жергілікті атқарушы органдар фермерлерді көлемі 415,9 мың га жер учаскелерін игеруді бастауға көндірді.
Өкінішке орай, 379,4 мың га жер телімі бойынша немесе 42% шаруа қожалықтарының басшыларымен ымыраға келу мүмкін болмады – қазір бұл жерлерді мемлекеттік меншікке қайтару жұмыстары жүргізілуде.
«Көбінесе пайдаланылмайтын учаскелер бойынша оқиға бірдей: жер пайдаланушы жақсы, құнарлы жердің үлкен учаскесін ұзақ мерзімді жалға алды, ал ол жерде ештеңе өсірмейді, жерді өңдемейді. Жер арамшөптермен толып жатыр, оның басқа жер пайдаланушылар үшін тартымдылығы төмендейді. Ал бұл уақытта құрметті ауыл шаруашылығы тауарын өндірушінің ауыл шаруашылығы дақылдарын өсіруге қолайлы жер учаскелерін іздеуі мүмкін, ал олар жоқ – олар мұндай жосықсыз жалға алушылармен айналысады, – деп түсіндірді Мұрат Өмірәлиев. – Жалға алушылардың жерді банктердегі кепіл ретінде пайдалану фактілері жиі кездеседі. Сондай-ақ, жасырын механизмдерді қолдана отырып, учаскелерді қосалқы жалға береді. Мысалы, олар бірлескен жалдау шартын жасайды. Негізінен, қосалқы сатушылар мұндай фактілерді жасырады, бірақ кейбіреулері мұндай бұзушылықтар туралы тікелей айтады. Біздің міндетіміз – мұндай фактілерді уақытында тоқтату».
Өмірәлиев мемлекеттік мониторингтің негізгі міндеті – фермерден жерді кез-келген жолмен алып қою емес, керісінше пайдаланылмайтын жерлерді анықтау және олардың иелерін өз учаскелерін игеруге ынталандыру екенін атап өтті. Мұндай жерлерді алып қою және оларды одан әрі оны өңдеуге, егін жинауға және ауыл шаруашылығын көтеруге қабілетті адал пайдаланушыларға беру үшін мемлекет меншігіне қайтару – бұл жер қатынастары басқармасында ең төтенше жағдайларда ғана қолданылатын соңғы шара.
Анықтама үшін: БҚО аумағы 15,1 млн. га құрайды. Ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер 7 млн га аумақты алып жатыр (оның ішінде егістік – 541,8 мың га, көпжылдық екпелер – 2 мың га, тыңайған жерлер – 462,4 мың га, шабындықтар – 450 мың га, жайылымдар – 5,5 млн га, өзге жерлер – 56,5 мың га).
Дереккөз: www.inform.kz