
2021 жылы 30 маусымда Бәсекелестікті қорғау және дамыту агенттігі жанындағы Биржалық комитеттің шешімі бойынша бензиннің биржалық саудасы қайта басталды.
Бірінші күннің қорытындысы бойынша сауда-саттықтың жалпы көлемі 13 сатып алушы бойынша 6 240 тоннаны, ақша айналымы 1 191,7 млн теңгені құрады. Үш зауыт (АМӨЗ, ПМХЗ, ПКОП) бөлінісінде АИ-92 орташа өлшенген индексі тоннасына 182 429-ден 191 760 теңгеге дейін (зауыттан 133,17-139,98 тг/л) қалыптасты.
Сауда-саттық алты негізгі сауда құралы бойынша АИ-92 және АИ-95 бензинінің маркалары бойынша үш отандық мұнай өңдеу зауыттарында жүргізілді.
Сауда сессиясының басында сатушылар мен сатып алушылар баға диапазонының жоғарғы шегіне жақын мәмілелер жасады. Кейіннен сатушылардың баға өтінімдері сатып алушылардың жоғары деңгейде мәмілелер жасағысы келмеуіне байланысты төмендеу үрдісіне ие болды. Сауда сессиясының соңында сатып алушылар тарапынан 800 тоннаға жуық сұраныс болмады.
Бензинмен келесі сауда-саттық кесте бойынша өтеді:
- 2021 жыл 8 шілде
- 2021 жыл 14 шілде
- 2021 жыл 19 шілде
- 2021 жыл 23 шілде
Анықтама:
Биржалық сауданы дамыту бәсекелестікті дамытудың негізгі құралдарының бірі болып табылады, өйткені нарықтық экономиканың негізі заңды нарықтық баға болып табылады, оның бағасын елде осы уақытқа дейін болмаған тауар биржаларында ғана табуға болады.
Мемлекет басшысы ірі ойыншылар тарапынан ашықтыққа еліктеуге жол берілмейтінін ерекше атап өтіп, биржалық сауда, бірінші кезекте мұнай өнімдері, электр энергиясы, көмір салаларында тәртіп орнату қажеттігі туралы тапсырма берді.
2020 жылдың соңында сауда-саттықты 2021 жылдың наурызынан бастап іске қоса отырып, биржалық тауарлар тізбесіне бензинді қоса алғанда, мұнай өнімдері тобы енгізілді.
Ү.ж. 31 наурызда ҚР МӨЗ өндірісіндегі бензинмен биржалық сауда басталды. АИ-92 бензинінің сауда-саттығы 31.03-06.04.2021 ж.аралығында өтті, сол кезде тауар биржасында 18 265 тонна Аи-92 сатылды, бұл 2021 жылғы сәуірге арналған ҚР Энергетика министрлігі бекіткен Аи-92 жеткізу жоспарының ішкі нарыққа (275 787 тонна) шамамен 6,6% - ын құрады.