
Агенттік халықаралық интеграциялық бірлестіктердің жұмыс істеуі шеңберінде де, екіжақты негізде де, сондай-ақ Агенттіктің және тұтастай алғанда елдің имиджін арттыру үшін шетелдік монополияға қарсы ведомстволармен халықаралық ынтымақтастықты нығайтуға бағытталған жұмысты тұрақты негізде жүргізеді.
Экономикалық ынтымақтастық және даму ұйымының (ЭЫДҰ) Бәсекелестік комитетімен өзара іс-қимыл жасау
ЭЫДҰ бәсекелестік комитетімен өзара іс-қимыл шеңберінде 2015 жылы Қазақстан Республикасының бәсекелестік саясаты мен заңнамасына бірінші шолу (Шолу) өткізілді.
Шолу негізінде 2016 жылы ЭЫДҰ стандарттарын имплементациялауға бағытталған бәсекелестікті қорғау саласындағы заңнамаға өзгерістер енгізілді.
ЭЫДҰ ұсынымдарын орындау бойынша жүргізілген жұмыстардың нәтижесінде 2016 жылғы 17 маусымда Қазақстан ЭЫДҰ Бәсекелестік комитетіне қатысушы ретінде қабылданды.
ЭЫДҰ-ның Бәсекелестік жөніндегі комитетіне қатысу озық тәжірибені зерделеуге және үздік бәсекелестік тәжірибелерді енгізуге, әлемнің неғұрлым дамыған елдерімен интеграцияны күшейтуге мүмкіндік береді.
БҰҰ-ның сауда және даму жөніндегі конференциясы (ЮНКТАД) шеңберіндегі өзара іс-қимыл
БҰҰ сауда және даму жөніндегі конференциясы (ЮНКТАД) — БҰҰ Бас Ассамблеясының органы, оның басты мақсаты дамушы елдер мен өтпелі экономикасы бар елдерді әлемдік экономикаға интеграциялауға және сауда мен инвестициялар арқылы дамуға жәрдемдесу болып табылады.
Жыл сайын ЮНКТАД алаңында Женева қаласында (Швейцария) әлемнің түрлі елдерінің монополияға қарсы органдарының өкілдерін, сондай-ақ бәсекелестік саласындағы ірі сарапшыларды жинайтын бәсекелестік саласындағы заңнама және саясат жөніндегі сарапшылардың үкіметаралық тобының (ҮАТ) отырысы өтеді.
ЮНКТАД ҮАТ жұмысы бәсекелестік туралы заңдарды және оларды қолданудың нұсқаулықтарын әзірлеуде ұлттық және өңірлік деңгейде көмек көрсетуді, сондай-ақ Бәсекелестік туралы заңдарды неғұрлым пәрменді қолдану үшін институционалдық әлеуетті нығайтуды қамтиды.
ТМД-ға қатысушы мемлекеттердің монополияға қарсы саясат жөніндегі Мемлекетаралық кеңесі шеңберіндегі өзара іс-қимыл
Тұрақты негізде ТМД-ға қатысушы мемлекеттердің монополияға қарсы саясаты жөніндегі Мемлекетаралық кеңесі (МҚСМК), ТМД – ға қатысушы мемлекеттердің монополияға қарсы заңнамасын бұзушылықтарды бірлескен тергеу жөніндегі штаб шеңберінде жұмыс жүргізіледі, сондай-ақ олардың кезекті отырыстарына қатысады.
Келісілген монополияға қарсы саясатты жүргізу туралы шартқа (Шартқа) сәйкес 1993 жылы МҚСМК құрылды. Кеңестің мәртебесі және оның міндеттері Шарттың ажырамас бөлігі болып табылатын Ережемен айқындалады. Шартқа сәйкес тараптар Шартта көрсетілген міндеттерді орындау бойынша барлық қажетті шараларды қабылдауға және МҚСМК жұмысын қолдауға міндетті.
МҚСМК шартқа қатысушы мемлекеттердің өкілетті өкілдерінен құрылады, әрбір Тарап кеңеске бір дауыс құқығына ие екі Өкілетті өкілді тағайындауға құқылы. Кеңес өз қызметін ТМД Атқарушы комитетімен тығыз қарым-қатынаста жүзеге асырады және ТМД Жарғысын, ТМД шеңберінде жасалған келісімдерді, ТМД Жарғылық органдарының шешімдерін басшылыққа алады.
Айта кету керек, МСАК ТМД шеңберіндегі салалық ынтымақтастықтың бірнеше органдарының бірі болып табылады, оның отырыстары тұрақты негізде жылына кемінде екі рет, әдетте ТМД – ға қатысушы мемлекеттердің астаналарында кезектесіп өткізіледі. Хак отырыстары оның қатысушыларына ТМД мемлекеттерінің монополияға қарсы заңнамасын және өз елдеріндегі жалпы экономикалық жағдайды дамытудың соңғы тенденциялары туралы үнемі пікір алмасуға, бәсекелестік заңнаманы және оны ТМД шеңберінде қолдану практикасын дамыту бойынша жалпы тәсілдерді әзірлеу мақсатында монополияға қарсы құқық қолдану практикасынан неғұрлым қызықты істер бойынша ақпарат алмасуға мүмкіндік береді.
МҚСМК ТМД-ға қатысушы мемлекеттердің монополияға қарсы органдарының өзара іс-қимылы үшін негізгі алаң болып табылады. МҚСМК шеңберінде талқыланатын мәселелер ауқымы үздіксіз кеңейіп, ТМД-ға қатысушы мемлекеттердің бәсекелестік ведомстволары қызметінің барлық салаларын қамтиды. ТМД шеңберіндегі өзара іс-қимыл бұдан әрі ТМД кеңістігіндегі трансшекаралық нарықтардағы бәсекелестік қатынастарды реттеу жүйесін қалыптастыру үшін негіз бола алады және осындай қатынастарды реттеудің еуропалық моделінің аналогы бола алады.
Еуразиялық экономикалық одақ (ЕАЭО) шеңберіндегі өзара іс-қимыл
2014 жылғы 29 мамырда Еуразиялық экономикалық одақ туралы шартқа (ЕАЭО туралы шарт) қол қойылды.
ЕАЭО құрамына бес ел кіреді: Армения Республикасы, Беларусь Республикасы, Қазақстан Республикасы, Қырғыз Республикасы және Ресей Федерациясы.
ЕАЭО шеңберінде тауарлардың, көрсетілетін қызметтердің, капитал мен жұмыс күшінің қозғалыс еркіндігі, ЕАЭО туралы шартта және ЕАЭО шеңберіндегі халықаралық шарттарда айқындалған экономика салаларында үйлестірілген, келісілген немесе бірыңғай саясат жүргізу қамтамасыз етіледі.
ЕАЭО халықаралық құқықтық субъектісі бар өңірлік экономикалық интеграцияның халықаралық ұйымы болып табылады.
ЕАЭО органдары:
- Жоғары Еуразиялық экономикалық кеңес;
- Еуразиялық үкіметаралық кеңес;
- Еуразиялық экономикалық комиссия;
- Еуразиялық экономикалық одақ соты.
Еуразиялық экономикалық комиссия (ЕЭК) 2012 жылғы 2 ақпаннан бастап ЕАЭО-ның тұрақты жұмыс істейтін реттеуші органы болып табылады.
ЕЭК ЕАЭО-ның жұмыс істеуі мен даму жағдайларын, интеграцияны одан әрі дамыту жөнінде ұсыныстар әзірлеуді қамтамасыз етеді.
ЕЭК Кеңес пен алқадан тұрады.
ЕЭК Кеңесінің шешімдері, өкімдері мен ұсынымдары консенсуспен қабылданады.
ЕЭК алқасының шешімдері, өкімдері мен ұсынымдары білікті көпшілік немесе консенсуспен қабылданады.
ЕЭК-тің орналасқан жері-Мәскеу қаласы, Ресей Федерациясы.
ЕЭК қызметінің негізгі бағыттарының бірі бәсекелестік саясат болып табылады.
Агенттік «Бәсекелестіктің жалпы қағидаттары мен қағидалары» XVIII бөлімі және бәсекелестіктің жалпы қағидаттары мен қағидалары туралы хаттама (№19 қосымша) негізінде ЕАЭО елдеріндегі құқық қолдану практикасы және бәсекелестік заңнаманы үйлестіру мәселелері бойынша ЕЭК-пен тұрақты негізде өзара іс-қимыл жасайды.
Халықаралық бәсекелестік желі (ICN) шеңберіндегі өзара іс-қимыл
Агенттік әлемнің 141-ге жуық елінің бәсекелестік ведомстволарын ерікті негізде біріктіретін тек қана бәсекелестік саясат және монополияға қарсы құқық қолдану мәселелерімен айналысатын халықаралық бәсекелестік желінің (ICN) мүшесі болып табылады.
ICN қызметі 5 жұмыс тобы шеңберінде жүзеге асырылады, олардың қызмет жоспары жыл сайынғы ICN конференцияларында бекітіледі:
- Бәсекелестікті адвокаттандыру жөніндегі жұмыс тобы;
- Картельдер бойынша жұмыс тобы;
- Біржақты мінез-құлық бойынша жұмыс тобы;
- Бірігу бойынша жұмыс тобы;
- Бәсекелестік ведомстволардың тиімділігі жөніндегі жұмыс тобы.
Аталған жұмыс топтары өз тақырыптары бойынша вебинарлар өткізеді.
ICN құқық қолдану практикасын жетілдіру мақсатында жекелеген жобаларды іске асыруға, сондай-ақ консенсус негізінде әрекет ететін үздік практикалық нәтижелерге қол жеткізу үшін монополияға қарсы құқық қолдану саласындағы рәсімдік мәселелерде нақты конвергенция бойынша ұсыныстар әзірлеуге бағдарланған.