2022 жылдың 1 шілдесіне қарай Бірыңғай жинақтаушы зейнетақы қоры салымшыларының зейнетақы жинақтары 13,4 трлн теңгені құрады. Жинақтаушы зейнетақы жүйесі жұмыс істей бастағаннан бергі, яғни 1998 жылдан бергі инвестициялық табыс сомасы 7,2 трлн теңгеден асады. Бұл ретте 2014 жылдан бастап, барлық зейнетақы активтерін БЖЗҚ-ға біріктіру аяқталған кезеңнен бері алынған инвестициялық табыс шамамен 6,4 трлн теңгені құрайды.
2022 жыл геосаяси жағдайдың нашарлауы аясында қаржы нарықтарындағы жалпы тұрақсыздықпен сипатталады. Кезең басынан бастап инфляцияның өсуі және қаржы құралдарын нарықтық және валюталық қайта бағалауға байланысты және оң да, теріс те көрсеткіштерді көрсететін зейнетақы активтері кірістілігі көрсеткіштерінің құбылмалылығы байқалады.
Дегенмен, құралдар, салалар және валюталар бойынша портфельді әртараптандыру есебінен маусым ішінде өткен айлардың уақытша төмендеуін жапқан оң инвестициялық табыс табылды. Жарты жылдың қорытындысы бойынша салымшылар мен алушылардың шоттарына 338 млрд теңгеден астам инвестициялық табыс түсті. Соңғы 12 айда зейнетақы активтері бойынша ҚР Ұлттық Банкімен қамтамасыз етілген табыстылық (2021 жылдың шілдесінен 2022 жылдың маусымына дейін) 7,33% құрады.
Естеріңізге сала кетейік, зейнетақы жинақтары-бұл ұзақ мерзімді инвестициялар және инвестициялық табыстың мөлшерін кемінде 1 (бір) жыл кезең үшін талдау орынды. Қысқа мерзімді деректер (апта сайынғы, ай сайынғы және т.б.) – көрсетілімді болып табылмайды, себебі нарықтық конъюнктураның тұрақты өзгерістеріне байланысты.
Жинақтаушы зейнетақы жүйесі құрылған күннен бастап (1998 жыл) инвестициялық табыстылық 2022 жылғы 1 шілдеге бүкіл кезеңдегі инфляция 614,68% кезінде өсу қорытындысымен 700,42% - ды құрады. Осылайша, 2022 жылғы 1 шілдедегі жағдай бойынша жинақтаушы зейнетақы жүйесінің қолданысы басталған кезеңде зейнетақы активтерінің нақты (яғни инфляциядан асатын) табыстылығы 85,74% - ды құрады.
Бірақ қаржы нарықтарының тұрақсыздығы ұзақ мерзімді және нақты табыстылық төлемдерге құқық алған кездегі инфляциядан төмен болса да, мемлекет алушыларға БЖЗҚ-дағы міндетті зейнетақы жарналарының (МЗЖ) және міндетті кәсіптік зейнетақы жарналарының (МКЗЖ) инфляция деңгейін ескере отырып, іс жүзінде енгізілген қаражат мөлшерінде сақталуына кепілдік береді.
Инвестициялық басқарудың және зейнетақы активтерін есепке алудың барлық жүйесі ашық болып табылады: әрбір салымшының өз инвестициялық табысын сайттағы жеке кабинеттен көруге мүмкіндігі бар enpf.kz немесе мобильді қосымшада.
БЖЗҚ зейнетақы активтерін инвестициялық басқару жөніндегі және БЖЗҚ зейнетақы активтері орналастырылған қаржы құралдары туралы ақпарат БЖЗҚ ресми сайтында жарияланады (<url>). www.enpf.kz) "көрсеткіштер/инвестициялық қызмет" деген бөлімде көрсетіледі.
Тақырып бойынша бейне түсініктеме.
БЖЗҚ 2013 жылғы 22 тамызда "ГНПФ "ЖЗҚ"АҚ негізінде құрылды. Қазақстан Республикасының Үкіметі атынан Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің "Мемлекеттік мүлік және жекешелендіру комитеті" ММ БЖЗҚ құрылтайшысы және акционері болып табылады. БЖЗҚ зейнетақы активтерін сенімгерлік басқаруды Қазақстан Республикасының Ұлттық Банкі жүзеге асырады. 2016 жылғы 1 қаңтардан бастап зейнетақы активтерін басқару тиімділігін арттыру бойынша ұсыныстар жасау қызметі Ұлттық қорды басқару кеңесіне берілді. Зейнетақы заңнамасына сәйкес БЖЗҚ міндетті зейнетақы жарналарын, міндетті кәсіптік зейнетақы жарналарын, ерікті зейнетақы жарналарын тартуды, зейнетақы төлемдерін, зейнетақы жинақтары мен төлемдерін жеке есепке алуды жүзеге асырады, салымшыға (алушыға) зейнетақы жинақтарының жай-күйі туралы ақпарат береді (толығырақ мына сілтеме бойынша www.enpf.kz).