«Жетісу облысы Қаратал ауданы әкімінің аппараты» мемлекеттік мекемесінің қызметіндегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау нәтижелері бойынша талдамалық анықтамасы
Үштөбе қ. 2023 ж. 01 желтоқсан
Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау (бұдан әрі – талдау) объектісі «Жетісу облысы Қаратал ауданы әкімінің аппараты» ММ (бұдан әрі – Аппарат) қызметі болып табылады.
Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізудің үлгілік қағидаларына, сондай-ақ Қазақстан Республикасы Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігі Төрағасының бұйрығымен бекітілген сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу жөніндегі әдістемелік ұсынымдарға, аппарат басшысының 2023 жылғы 15 қарашадағы №120-б бұйрығымен құрылған жұмыс тобына сәйкес жүргізілді
Талдаудың мақсаты «Жетісу облысы Қаратал ауданы әкімінің аппараты» ММ қызметіндегі сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл және оны жою болып табылады.
Талдау міндеті сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтар жасауға ықпал ететін жағдайлар мен себептерді анықтау және олардың аппараттағы салдарын жою болып табылады.
Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу қағидаларының 15 тармағына сәйкес сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу үшін ақпарат көздері:
1) талдау объектісінің қызметін реттейтін құқықтық актілер мен ішкі құжаттар;
2) талдау объектісінің қызметі туралы ведомстволық статистикалық есептілік;
3) талдау объектісінің қызметі туралы Мемлекеттік және құқық қорғау органдарының ақпараттық жүйелерінің деректері;
4) талдау объектісіне қатысты бұрын мемлекеттік органдар жүргізген тексерулердің нәтижелері;
5) ішкі бақылау қызметтерінің бақылау іс-шараларының нәтижелері;
6) Сыбайлас жемқорлыққа қарсы мониторинг нәтижелері;
7) бұқаралық ақпарат құралдарында жарияланымдар;
8) талдау объектісіне қатысты жеке және заңды тұлғалардың өтініштері;
9) сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтар жасағаны үшін талдау объектісінің лауазымды адамдарын анықтау және жауаптылыққа тарту туралы мәліметтер;
10) Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне бұрын жүргізілген ішкі талдау нәтижелері;
11) талдау объектісінің қызметшілеріне, қызметкерлеріне сауалнама (сұхбат) нәтижелері;
12) ұсынуға Қазақстан Республикасының заңнамасында тыйым салынбаған өзге де мәліметтер.
Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау келесі бағыттар бойынша жүргізілді:
1) объектінің қызметін қозғайтын нормативтік құқықтық актілерде сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау;
2) объектінің ұйымдастырушылық-басқарушылық қызметінде сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау.
І. Бағыт бойынша-қызметті қозғайтын нормативтік құқықтық актілердегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау.
Аппараттағы сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау барысында аппарат қызметінің саласын реттейтін нормативтік құқықтық актілерге (бұдан әрі - НҚА) қатысты сыбайлас жемқорлық тәуекелдері анықталған жоқ.
ІІ. Екінші бағыт бойынша - ұйымдастыру-басқару қызметіндегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау.
Персоналды басқарудың бірыңғай қызметінде сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау
2023 жылы 24 қарашасына дейін аппараттың штат саны - 104 бірлік, нақты саны - 102 адам, бос жұмыс орындары - 2, оның ішінде 2 тұрақты.
Бос мемлекеттік әкімшілік лауазымдарға орналасуға конкурстар өткізуге қатысты
2023 жылы кезеңінде 18 конкурс өткізілді,
оның ішінде-3 ішкі және 15 жалпы 18 бос мемлекеттік әкімшілік лауазымға орналасуға.
Тексеру нәтижелері бойынша кандидаттардан аумақтық уәкілетті органға конкурстық комиссияның шешіміне шағым түскен жоқ, комиссия тарапынан бұзушылықтар анықталмаған.
Конкурстық рәсімдерді тұрақты негізде өткізу кезінде комиссия отырысы жұмысының ашықтығы мен объективтілігін қамтамасыз ету үшін байқаушылар мен сарапшылар, аумақтық уәкілетті органның, мемлекеттік органдардың және өзге де ұйымдардың өкілдері шақырылады.
Тәртіптік практикаға қатысты
Персоналды басқарудың бірыңғай қызметінің қызметі кезеңінде тәртіптік практика мониторингін жүзеге асыру кезінде талданатын кезең ішінде облыстық жергілікті атқарушы органдарда тәртіптік жаза түрлері бойынша 2023 жылы тәртіптік жауапкершілікке тартылғаны анықталды: «ескерту» - 12, «сөгіс» - 10, «қатаң сөгіс» - 1, «ескерту толық емес қызметтік сәйкестік туралы» - 2.
2023 жылы лауазымдық міндеттерін тиісінше орындамағаны үшін 25 мемлекеттік қызметші тәртіптік жауапкершілікке тартылды, оның ішінде қарамағындағылардың қызметіне тиісті бақылаудың жоқтығы үшін.
Талдау барысында лауазымды тұлғалар үшін қолданыстағы заңнамада белгіленген сыбайлас жемқорлыққа қарсы қабылданған шектеулер мен тыйымдарды бұзу анықталған жоқ. Мемлекеттік қызметшілердің жеке істерінде ант беру мәтіні, ҚР мемлекеттік қызметшілерінің Әдеп нормаларымен танысу парақтары, шектеулер, жауапты лауазымды атқаратын адамдар алған сыйлықтарды мемлекеттік мүлікті басқару жөніндегі уәкілетті органға немесе ЖАО-ға тапсыру жөніндегі жадынама бар.
Мемлекеттік қызмет көрсетуді талдау қызметінде сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау
Мемлекеттік қызмет көрсету жөніндегі өз жұмыстарында барлық мемлекеттік органдар Қазақстан Республикасының «Мемлекеттік қызмет көрсету туралы» Заңы мен мемлекеттік қызмет көрсету саласындағы Қазақстан Республикасының басқа да нормативтік-құқықтық актілерін тікелей басшылыққа алады.
2023 жылдың 9 айдың қорытындысы бойынша көрсетілген мемлекеттік қызметтердің саны – 11305, оның ішінде мемлекеттік көрсетілетін қызметтерді «электрондық үкімет» веб-порталы және (немесе) Мемлекеттік корпорация арқылы көрсету мүмкіндігі болса да, қызметті берушілермен (Мемлекеттік корпорация арқылы көрсетілгендерді қоспағанда) қағаз түрінде көрсетілгендер саны – 0, электрондық ақпарат жүйесі арқылы – 5967, Мемлекеттік корпорация арқылы – 1712, «электрондық үкімет» веб-порталы арқылы (электрондық ақпараттық жүйесі арқылы «е-лицензирование») - 3626.
2023 жылдың 9 айдың қорытындысы бойынша мемлекеттік қызметтердің стандарттары мен қағидаларының бұзылуының алдын алу және көрсетілетін мемлекеттік қызметтерді электронды түрде алу бойынша мемлекеттік органдар тарапынан 180 - дөңгелек үстел, семинар-кеңес, ашық есік күнддер мен жәрмеңкелер, акциялар өткізілді.
«Мемлекеттік қызметтер көрсету сапасын мемлекеттік бақылау қағидаларына сәйкес, Қаратал ауданы әкімінің 2022 жылғы 08 желтоқсандағы № 62 ө-н/қ өкімімен бекітілген Қаратал ауданы жергілікті атқарушы органдарының мемлекеттік қызметтерді көрсету саласындағы заңнаманы сақтау бойынша 2023 жылға арналған Ішкі мемлекеттік бақылау туралы жоспарына сәйкес ағымдағы жылдың 9 айдың қорытындысы бойынша сегіз мекемеге ішкі бақылау іс-шаралары жүргізілді.
Сондай-ақ, ішкі бақылау жоспары бойынша а.ж. қыркүйек айында «Қаратал ауданы әкімдігінің халықты жұмыспен қамту орталығы» КММ-сіне ішкі бақылау шаралары жүргізу жоспарланған алайда, мекеменің атауы өзгергендіктен тексеру жұмыстарын жүргізілмеді.
Тексеру нәтижесінде «Қаратал ауданының ауыл шаруашылығы мен жер қатынастары бөлімі» ММ-сінде мемлекеттік қызметтерді көрсету кезінде тәртібі бұзылған 4 факті анықталды. Тәртіптік жауапкершілікке тартылғандар саны-1.
Сонымен қатар, қалған тексерілген мекемелерде мемлекеттік қызметтер көрсету саласындағы біліктілігін арттыру, сондай-ақ мүгедектермен қарым-қатынас жасау дағдыларын үйрену курстардан мекемелердегі мемлекеттік қызметтер көрсетуге жауапты мамандарының өтпеуі.
Қаратал ауданы әкімдігінің медиа – 2023 жылдың жоспарына (мемлекеттік қызметті көрсету мәселесі жөніндегі БАҚ-да мемлекеттік органдар қызметкерлерінің басылымға шығуы) сәйкес жыл басынан аудандық бұқаралық ақпарат құралдарында 20 мақала жарияланды.
Бұдан бөлек, аудан әкімдігінің қаулысына сәйкес, аудандық мәслихат, аудандық АМАНАТ партия депутаттары, сондай-ақ мемлекеттік емес ұйымдар қызметкерімен арнайы мониторингтік топ құрылды. Мониторинг тобымен мемлекеттік ұйымға бару арқылы, мүмкіндіктері шектеулі адамдарға, ережелер мен ыңғайлылықты сақтау бойынша 17 мекеме қаралып тиісті нұсқаулықтар берілді.
Мемлекеттік қызмет көрсету саласын жақсарту мақсатында тоқсанына бір рет аудандық фракция және қоғамдық кеңес отырыстарында мемлекеттік қызмет көрсететін мекеме басшыларының жұмыстары талқыланып, тиісті шешімдер қабылданды.
Электрондық қызметтердің қолжетімділігін қамтамасыз ету мақсатында аудан бойынша 50 өзіне-өзі қызмет көрсету бұрыштары орнатылған, есептік кезеңде бұрыштар арқылы 18114 мемлекеттік қызмет көрсетілді.
Сервистік әкімдік арқылы 10700 қызмет көрсетілді.
Есептік кезеңде мемлекеттік органдармен мерзімі бұзылған және қызметті алушыларға қызметті көрсетуден негізсіз бас тарту жағдайлары тіркелмеген.
Халықты хабардар ету үшін мемлекеттік органдарда – қызмет берушілерде стандарттар мен қағидалар, анықтама телефондарының нөмірлері, өтініш бланкілерінің үлгілері орналастырылған стенділер ілінген.
Бұл жұмыстардың тиімділігін бағалаудың шарттарының бірі – қызметті уақтылы әрі сапалы көрсету, азаматтардың қызметке ризашылық деңгейінің артуы болып отыр.
Соқтығысу бөлімінің қызметін реттейтін құқықтық актілер мен ішкі құжаттарды талдау қорытындысы бойынша олқылықтар, дискрециялық және сыбайлас жемқорлық тәуекелдері анықталған жоқ.
Ұйымдастыру-инспекторлық жұмыс бөлімінің қызметінде сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау
Соқтығысу бөлімінің қызметін реттейтін құқықтық актілер мен ішкі құжаттарды талдау қорытындысы бойынша олқылықтар, дискрециялық және сыбайлас жемқорлық тәуекелдері анықталған жоқ.
Мемлекеттік-құқықтық жұмыс қызметінде сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау
Соқтығысу бөлімінің қызметін реттейтін құқықтық актілер мен ішкі құжаттарды талдау қорытындысы бойынша олқылықтар, дискрециялық және сыбайлас жемқорлық тәуекелдері анықталған жоқ.
Ақпараттық технологиялар қызметінде сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау
Соқтығысу бөлімінің қызметін реттейтін құқықтық актілер мен ішкі құжаттарды талдау қорытындысы бойынша олқылықтар, дискрециялық және сыбайлас жемқорлық тәуекелдері анықталған жоқ.
Құжаттамалық қамтамасыз ету бөлімінің қызметінде сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау
Салалық НҚА: "мемлекеттік және мемлекеттік емес ұйымдарда құжаттау, құжаттаманы басқару және электрондық құжат айналымы жүйелерін пайдалану қағидаларын бекіту туралы" Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2018 жылғы 31 қазандағы №703 Қаулысы
2023 жылдың өткен кезеңінде 602 акт қабылданды, оның ішінде – әкімдіктің 526 қаулысы, әкімнің 9 шешімі, әкімнің 67 өкімі.
Соқтығысу бөлімінің қызметін реттейтін құқықтық актілер мен ішкі құжаттарды талдау қорытындысы бойынша олқылықтар, дискрециялық және сыбайлас жемқорлық тәуекелдері анықталған жоқ.
Қаржылық қамтамасыз ету қызметінде сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау
2023 жылы өткізілген Мемлекеттік сатып алу саны 181 оның ішінде:
- конкурс тәсілімен – 6
- баға ұсыныстарын сұрату – 133
- өтпегендер бойынша бір көзден – 26
- тікелей қорытынды арқылы бір көзден - 16
Анықтама* 2023 жылғы қаңтардан бастап конкурс тәсілімен мемлекеттік сатып алуды бірыңғай ұйымдастырушы (мемлекеттік сатып алу және коммуналдық меншік басқармасы) жүргізеді.
Өткізілмеген мемлекеттік сатып алулар қайта жарияланды.
Шарт жасасу бөлігінде тәуекелдер жоқ, өйткені шарттар барлық пайдаланушыларға қолжетімді Мемлекеттік сатып алудың электрондық порталы арқылы жасалады.
Тауарларды қабылдау кезіндегі тәуекелдер де жоқ өйткені тауар сәйкессіздік туралы акт жасау және өнім берушіге техникалық ерекшелікке сәйкес келмейтін тауарды шарт талаптарына сәйкес белгіленген мерзімде ауыстыру туралы ұсыныс жасау арқылы оның сәйкессіздігі анықталған жағдайда қайтарылады.
2023 жылы қаржылық бақылау органдары жоспарлы тексерулер жүргізген жоқ.
Конкурстық рәсімдерді өткізу кезінде әлеуетті өнім берушілердің мемлекеттік сатып алу бойынша шағымдары түскен жоқ.
Соқтығысу бөлімінің қызметін реттейтін құқықтық актілер мен ішкі құжаттарды талдау қорытындысы бойынша олқылықтар, дискрециялық және сыбайлас жемқорлық тәуекелдері анықталған жоқ.
Анықталған сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін жою бойынша ұсынымдар:
«Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес туралы» Қазақстан Республикасының Заңын бұзушылықтарды жою және одан әрі құқық бұзушылықтардың алдын алу бойынша қажетті бақылау шараларын қабылдау, сондай-ақ мемлекеттік қызмет мәселелері бойынша шаралар қабылдау.
Талқылауға қатысқандар мамандар бұл ұсыныстарды толығымен қолдады.
|
Жұмыс тобының басшысы: |
|
Е.Жетібаев |
|
Жұмыс тобының мүшелері: |
|
А.Қонысбаева |
|
|
|
|
|
|
|
А.Қалимолдина |
|
|
|
|
|
|
|
З.Жабықбаева |
|
|
|
|
|
|
|
Е.Тансықбаев |
|
|
|
|
|
|
|
А.Қасымжанов |
|
|
|
|
|
|
|
Н.Ақылбаев |