1 Жер учаскесін қалай ұлғайтуға болады
Алматы қаласы әкімдігінің Жер қатынастары басқармасында жер учаскесін қалай ұлғайтуға болатыны туралы айтылды.
Егер тұрғынның оған қосымша (іргелес) аумақ алғысы келетін жер учаскесі болса, оған қала әкімінің атына тиісті өтінішпен жүгіну қажет.
Ең алдымен жердің мәртебесін білу керек. Сұралған учаске негізгі учаскеге іргелес болып қана қоймай, ғимараттардан толығымен бос болуы , ешкімге тиесілі болмауы керек және ортақ жер болмауы керек. Толығырақ айтқанда, бұл жол, жол немесе, мысалы, ауланың аумағы болмауы керек. Сұралған учаскенің шекарасын көрші жер пайдаланушылармен, яғни көршілермен келісу өте маңызды.
Егер учаске белгіленген шарттарға жататын болса, өтініш беруші өз өтінішінде сұрау салынған учаскенің нақты орналасқан жерін (бұрыштық бұрылыс нүктелерінің координаталарымен), шамамен алынған алаңын, оны пайдалану мақсатын, сондай-ақ негізгі жер учаскесіне сәйкестендіру құжатын көрсетуге тиіс.
Өтініш егжей-тегжейлі жоспарлау жоспарына және Алматы қаласын дамытудың Бас жоспарына сәйкес қаралады. Жалпы мерзімі 15 жұмыс күнінде қаралады.
Жер комиссиясы отырысының оң шешімі болған жағдайда, жер учаскесінің меншік иесіне тиісті хабарлама жіберіледі.
2 Жер учаскесін жалға алуды қалай ұзартуға болады?
Алматы қаласы әкімдігінің Жер қатынастары басқармасында жер учаскесін жалға алуды қалай ұзарту керектігі айтылды.
Ведомство Мемлекеттік меншіктегі жер учаскесін жалға алу сұраныстағы және танымал келісім болып табылады деп хабарлады. Барлық нормалар жер заңнамасында белгіленген.
Мысалы, егер азаматтың мемлекеттен жалға алынған жер учаскесі болса және ол жалдау шартының талаптарын тиісті түрде орындаса, онда жалдау мерзімі аяқталғаннан кейін ол жаңа мерзімге келісім жасасу құқығына ие болады.
Ол үшін қолданыстағы шарттың қолданылу мерзімі аяқталғанға дейін үш ай мерзімде жаңа шарт жасасу туралы Жалға берушіні (Әкімдікті) жазбаша хабардар ету қажет.
Жер қатынастары басқармасы 2015 жылдан бастап шартты жаңа мерзімге жасау кезінде жер учаскесіне құқық беру осы жер учаскесінің шекаралары өзгермеген жағдайда жүргізілетінін қосты.
3 Ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерге меншік құқығы
Ауыл шаруашылығы мақсатындағы жер учаскелері жеке меншік құқығымен Қазақстан Республикасының азаматтарына шаруа (фермер) қожалығын жүргізу үшін және Қазақстан Республикасының мемлекеттік емес заңды тұлғаларына тауарлы ауыл шаруашылығы өндірісін жүргізу және орман өсіру үшін беріледі.
Ауыл шаруашылығы мақсатындағы жер учаскесіне жеке меншік құқығын табыстау ақылы негізде жүргізіледі.
Азаматтар мен мемлекеттік емес заңды тұлғалар шаруа (фермер) қожалығын жүргізу үшін жер учаскесіне жеке меншік құқығын оның кадастрлық (бағалау) құнына қарай айқындалатын жеңілдікті бағамен сатып алуына болады (ҚР әкіметі белгілейді).
Жер учаскесіне жеке меншік құқығын сатып алу ақысын толық төлеген тұлғаның ҚР заңдарында тыйым салынбаған мәмілелердің кез келген түрін жасауға құқығы бар. Жеңілдікті сатып алу жер учаскесіне жеке меншік құқығы мемлекеттік тіркелген кезден 10 жыл өткеннен кейін тыйым салынбаған мәмілелердің кез келген түрін жасау құқығын береді. Жер пайдалану құығын табыстау мен беру қалай жүргізіледі?
Жер пайдалану құқығын табыстау тұлғаға жер пайдалану құқығын тікелей мемлекеттің беретінін білдіреді. Жер пайдалану құқығын табыстау атқарушы органның жер учаскесіне құқық табыстау жөніндегі құзыретіне сәйкес жүргізіледі. Жер пайдалану құқығын беру тұлғаға жер пайдалану құқығын басқа жер пайдаланушының беретінін білдіреді. Жер пайдалану құқығын беру азаматтық-құқықтық мәмілелер негізінде, сондай-ақ осы негізде жер пайдалану құқығын иеліктен шығару және оны беру жүргізіледі (32,33-б).
қызметтік жер телімі кейінгі уақытша өтеусіз жер пайдалануға жатады және жұмысқа байланысты бөлінген кезеңге беріледі. қызметтік жер телімі жасы немесе мүгедектігі бойынша зейнеткерлікке шыққан соң еңбек қатынастарын тоқтатқан қызметкерлерде (қызметтік міндеттерін орындауға байланысты қаза тапқан қызметкерлердің отбасында жұмысқа жарамсыз жұбайы мен қарт ата-аналары үшін өмір бойы) сақталады. қызметтік жер телімін пайдалану құқығына қатысты қандай да болсын мәміле жасасуға жол берілмейді .
4 Жер учаскелерінің беру нормалары
-ауылдық жерлерде өзіндік қосалқы шаруашылық (үй маңындағы және егістік телімдерді қоса алғанда) жүргізу үшін-суарылмайтын жерде 0,25 гектар және суармалы жерде 0,15 гектар;
-жеке тұрғын үй құрылысы үшін -0,10 гектар;
-бағбандық, сондай-ақ саяжай құрылысы үшін-0,12гектар.
5 Мемлекеттік қажеттіктер үшін сатып алынатын жер учаскесінің бағасы қалай анықталады?
Сатып алынатын жер учаскесінің бағасын айқындау кезінде оған жер учаскесінің немесе құқықтардың, онда орналасқан жылжымайтын мүліктің нарықтық құны, сондай-ақ үшінші тұлғалар алдындағы міндеттемелердің мерзімінен бұрын тоқтатылуына байланысты өздері шеккен шығындарды қоса алғанда, жер учаскесінен айырылуына байланысты барлық шығын қосылады.
Меншік иесі мемлекеттен сатып алған ауыл шаруашылығы мақсатындағы жер учаскесінің және мемлекеттік қажеттіктер үшін сатып алынатын жер учаскесінің бағасы (шығынды есептемегенде) мемлекетке төленген сома мөлшерінде айқындалады. Мемлекет төлеу мерзімін ұзартып сатқан жер учаскесі үшін сома толық төленбеген кезде (шығынды есептемегенде) және оны мемлекеттік қажеттіктер үшін сатып алу кезінде, жер учаскесінің бағасы мемлекетке төленген сома мөлшерінде айқындалады.
6 Ауыл шаруашылығы алқаптарын бір түрден екіншісіне ауыстыру тәртібі қандай?
Ауыл шаруашылығы алқаптарын бір түрден екіншісіне ауыстыру қажетті табиғи факторларға, оларды бұдан кейін де басқа жер алқаптарының құрамында пайдаланудың экономикалық тұрғыдан орындылығына негізделеді. Жер учаскесі меншік иесінің немесе жер пайдаланушының жер учаскесінің орналасқан орны бойынша тиісті жергілікті атқарушы органга берген өтінімі ауыл шаруашылығы алқаптарын бір түрден екіншісіне ауыстыру жөніндегі жұмыстарды жүргізуге негіз бола алады.
Ауыл шаруашылығы алқаптарын бір түрден екіншісіне ауыстыру жер учаскесі, учаскелер тобы, суармалы алап, жер пайдалану бойынша жүргізілуі мүмкін. қолда бар жоспарлау-картографиялық материалдары, жерге орналастыру, мелиорациялық құрылыс жобалары, топырақты зерттеу, топырақ-мелиорациялық, геоботаникалық ісденістер материалдары, түсірілген суреттер, жер кадастры және т.б. деректерін зерделеу негізінде алдын ала анықталады.
Ауыл шаруашылығы алқаптарын бір түрден екіншісіне ауыстыру жөніндегі метериалдар жиналып жер ресурстарын басқару жөніндегі аудандық органға жинақтап қорыту және келісу үшін жіберіледі. Содан соң материалдарды тұтастай алғанда облыс бойынша тұжырымдайды және өз қорытындысымен бірге оларды: суарылмайтын егістікті неғұрлым бағасы төмен ауыл шаруашылығы алқаптарының түріне ауыстыру бойынша түпкілікті шешім қабылдау үшін аудандық атқарушы органға жіберіледі;
Жер ресурстарын басқару жөніндегі орталық уәкілетті орган суармалы егістікті суарылмайтын алқап түрлеріне ауыстыру жөніндегі ұсынылған матералдарды ауыл шаруашылығы, қоршаған ортаны қорғау жөніндегі орталық уәкілетті органдармен келіседі және өзінің жинақталған қорытындысымен қоса, осы мәселе бойынша түпкілікті шешім қабылдау үшін облыстық атқарушы органға жібереді .