2020 жылғы 4 мамырда Қазақстан Президенті «Қазақстан Республикасының кейбір заңнамалық актілеріне еңбек мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» Заңға қол қойды.
Жұмысты қауіпсіз орындау талаптарын орындау үшін, құрылыс ұйымында құрылыс жұмыстарын бір уақытта бірнеше ұйымдармен (екі және одан да көп) жүргізген кезде, олардың қауіпсіздік талаптарына сәйкестігі бойынша жұмысты жалпы үйлестіру Қазақстан Республикасы Еңбек кодексінің (бұдан әрі - Кодекс) 184 бабы келесі мазмұндағы 6-тармақпен толықтырылды. Кодекске және Қазақстан Республикасының өзге де нормативтік құқықтық актілеріне сәйкес еңбекті қорғауды бас мердігер жүзеге асырады. Айта кету керек, бұл норма ХЕҰ «Құрылыстағы қауіпсіздік және денсаулық туралы» Конвенциясының 8 бабында қарастырылған.
Бұл инновация еңбек қорғау қызметтерінің жұмысын, әсіресе өндірістегі жазатайым оқиғалардың алдын алуға және құрылыс алаңындағы қауіпсіздік пен еңбекті қорғауды жақсартуға қатысты жұмыстарды үйлестіруге мүмкіндік береді деп санаймыз.
Осы мәселелерді шешу үшін құрылыс алаңында және жұмыс алаңдарында мердігерлерді (соның ішінде өзін-өзі жұмыспен қамтыған азаматтарды) тарта отырып жұмыс істеу кезінде Бас мердігер:
- мердігерлік және қосалқы мердігерлік ұйымдарды қоса алғанда, еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау жөніндегі кіріспе нұсқаманың бірыңғай есебін жүргізу;
- еңбек қатынастарын рәсімдеу және цифрландыру мақсатында, мердігер және қосалқы мердігер ұйымдардағы еңбек шарттарын есепке алудың Бірыңғай жүйесінде еңбек шартын есепке алуды және тіркеуді бақылауды қамтамасыз ету;
- Қазақстан Республикасы Еңбек кодексінің 27-бабына сәйкес еңбек шартының ерекше белгілерінің ең болмағанда біреуі болған жағдайда жеке тұлғалармен азаматтық-құқықтық шарт жасасуға жол бермеу;
- мердігерлік және қосалқы мердігерлік ұйымдардан сақтандыру компаниясымен қызметкерді еңбек (қызметтік) міндеттерін атқарған кезде оны жазатайым оқиғалардан сақтандыру шартын жасасуды талап ету;
- құрылыс кешені және тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық салаларындағы бас мердігер ұйымдарда, мердігер және қосалқы мердігер ұйымдармен бірге Қазақстан Республикасы Еңбек кодексінің 203 бабына сәйкес еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау бойынша бірыңғай өндірістік кеңестер құру;
- тартылатын мердігерлермен бірлесіп, құрылысқа қатысушы барлық ұйымдар мен тұлғалар үшін міндетті жұмыстың қауіпсіз жағдайларын қамтамасыз ететін іс-шаралар жоспарын әзірлеу;
- қосалқы мердігерлердің өздеріне бекітілген жұмыс учаскелерінде еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау жөніндегі іс-шараларды орындау бөлігіндегі іс-әрекеттерін үйлестіреді;
- мердігерлік шарттарды жасасу кезінде құрылыс алаңының аумағында және жұмыс учаскелерінде қауіпсіз еңбек жағдайларын қамтамасыз ету жөніндегі іс-шараларды орындау үшін тараптардың өзара жауапкершілігін қарастыру.
Сонымен қатар, еңбек қызметімен байланысты жазатайым оқиғаны тергеп-тексеру кезінде бас мердігер өкіл арқылы комиссия жұмысына қатысады, кедергісіз қол жеткізуді ұсынады және еңбек қауіпсіздігі және еңбекті қорғау жөніндегі нұсқаулықтарды тіркеу журналдарынан және білімін тексеру хаттамаларынан үзінді.