22 қазанда А.С. Пушкин атындағы Шығыс Қазақстан облыстық кітапханасында Республика күніне орай «Жырың болып төгілемін» атты облыстық оқушылар айтысы өтті. Ұлттық сөз өнерін ұлықтаған шығармашылық додаға Шығыс Қазақстан облысының аудандары мен Өскемен қаласындағы мектептерден 13 жас ақын қатысты.
Байқаудың мақсаты – дәстүрлі айтыс өнерін жас ұрпақ арасында насихаттау, жас ақындардың суырыпсалмалық қабілетін шыңдау және шығармашылық әлеуетін дамыту.
Сахна төріне домбырасын серік еткен жас ақындар шығып, өзара сөз қағыстырып, тапқырлығы мен шешендігін, ой ұшқырлығы мен суырыпсалмалық шеберлігін танытты. Қатысушылардың жырларына Отан, ел бірлігі, тәуелсіздік, ұлттық құндылықтар, туған жер мен Шығыс Қазақстаннан шыққан тарихи тұлғалар тақырыптары арқау болды.
Жас айтыскерлердің өнерін облыс және республика көлеміне танымал үш ақыннан құралған қазылар алқасы бағалады. Қазылар қатысушылардың тіл шеберлігіне, тақырыпты ашуына, тапқырлығына, қарсыласына ұтымды жауап беруіне және сахна мәдениетіне назар аударды.
Айтыс қорытындысы бойынша жүлделі орындар төмендегідей бөлінді:
І орын: Мұратханұлы Мұхтар
ІІ орын: Мамырхан Інжу, Нұрәли Азатұлы;
ІІІ орын: Бауыржан Раушанұлы, Айгүл Дашынқызы;
Бас жүлде: Мағжан Ержанұлы.
Жеңімпаздар дипломдармен және ақшалай сыйлықтармен марапатталды. Бас жүлде алған жас ақын республикалық “Қола домбыра” оқушылар айтысына жолдама алды.
«Жырың болып төгілемін» облыстық оқушылар айтысы – жас ұрпақтың ұлттық өнерге деген қызығушылығын арттырып, сөз қадірін түсінуге, ана тілінің байлығын бағалауға және айтыс дәстүрін жалғастыруға жол ашатын маңызды шығармашылық алаң. Осындай өнер додалары жас таланттардың танылуына мүмкіндік беріп, ұлттық рухани мұраны дәріптеуге үлес қосады.
21 қазанда А.С.Пушкин атындағы ШҚ облыстық кітапханада «Қоғамның экологиялық даму орталығы» ҚБ жетекшісі Ясса Танирмен жастар кездесуі өтті.
Кездесу «Таза Қазақстан» қоғамдық экологиялық бастамасы аясында ұйымдастырылып, экологиялық мәдениетке, жеке жауапкершілікке және жастардың табиғатты қорғау бастамаларына қатысу мүмкіндіктеріне арналды.
Қазақстан Республикасы күні қарсаңында қатысушылар қоршаған ортаны қорғау күнделікті қарапайым әрекеттерден басталатынын талқылады. Көшелер мен аулалардың тазалығын сақтау, табиғи ресурстарға ұқыпты қарау, тұтыну мәдениетін қалыптастыру және экологиялық акцияларға қатысу – осының барлығы өзіміз өмір сүріп жатқан ортаға деген жауапкершілікті арттыруға ықпал етеді.
Кездесу барысында Шығыс Қазақстанның экологиялық мәселелеріне ерекше назар аударылды. Ясса Танир қазіргі заманғы экологиялық бастамалар туралы айтып, осы бағыттағы жұмыс тәжірибесімен бөлісті және «Қоғамның экологиялық даму орталығы» ҚБ жобаларын таныстырды.
Жастардың экологиялық мәселелерді шешуге қатысу мүмкіндіктері де жеке талқыланды. Қатысушылар шағын топтың күшімен, айтарлықтай қаржылық шығынсыз қандай бастамаларды жүзеге асыруға болатыны және пайдалы істі бастау үшін кейде идея мен әрекет етуге деген ниеттің өзі жеткілікті екені туралы ой бөлісті.
Кездесу ашық диалог форматында өтті. Жастар сұрақтар қойып, өз ой-пікірлерімен бөлісті және жеке экологиялық жобаларын жүзеге асыруды неден бастау керектігіне қызығушылық танытты.
Кездесу соңында қатысушыларға қарапайым болғанымен, маңызды «Мен алдағы бір аптаның ішінде қандай өзгеріс жасай аламын?» деген сұрақ төңірегінде ойлану ұсынылды. Өйткені әрбір шағын қадам жаңа экологиялық әдеттің қалыптасуына бастау болып, қоршаған ортаға деген жауапкершілікті арттыруға ықпал етуі мүмкін.
Кездесудің ерекше сәттерінің бірі – Ясса Танирге Қазақстан Журналистер одағының Алтын медалінің табысталуы болды. Бұл – бұқаралық ақпарат құралдарын дамытуға және сөз бостандығын нығайтуға қосқан елеулі үлесі үшін берілетін қоғамдық марапат. Марапатты Қазақстан Республикасы Журналистер одағының ШҚО филиалының төрағасы, «Егемен Қазақстан» газетінің ШҚО бойынша меншікті тілшісі, облыстық және республикалық байқаулардың лауреаты Мерей Қайнарұлы табыс етті.
Қазақстан Республикасы күні қарсаңында өткен кездесу Отанға деген қамқорлықтың ауқымды жобалармен ғана емес, әр адамның күнделікті іс-әрекетімен де көрініс табатынын тағы бір мәрте еске салды. Өз қаласына, табиғатқа және қоршаған ортаға ұқыпты қарау – елге деген жанашырлықтың айқын көрінісі.
Экология өзімізден басталады. Сондықтан, әрқайсымыз өз үлесімізді қосайық!
21 қазан күні А.С.Пушкин атындағы ШҚ облыстық кітапханада жазушы, "Звено Алтая" өңірлік әдеби бірлестігінің мүшесі, кітапхана қызметкері, Қазақстандағы жалғыз "Перекресток Миров" фантастика әуесқойлары клубының (КЛФ) төрағасы Яна Абдеевамен кездесу және оның "болашақтан алынған жазбалар" атты жаңа балалар кітабының тұсаукесері өтті.
Ең басында автор бұл іс – шара атасы - Масғұт Әбдірахманұлы мен әжесі - Маргарита Ивановна Әбдеевті еске алуға арналғанын жариялады.
Көрменің басты «ерекшелігі» тек Я. Абдееваның кітаптары ғана емес, балалық шағында атасымен бірге жинаған минералдар коллекциясы, географиялық атластар, асыл және әсемдеуіш тастар туралы әдебиеттер, сондай-ақ авторымызды бала кезінде қанаттандырған П. П. Бажов, А. М. Волков, В. А. Обручевтің шығармалары болды.
«Звено Алтая» бірлестігінің мүшелері И.Б.Каланчина мен М. Калиев құрметті қонақтар қатарында болды, ал лентаны әдеби бірлестіктің төрайымы Н. Матвеева кесті. Шараға қатысқан оқушылардың белсенділігі қуантты: олар ойындарға зор ықыласпен қатысып, авторға сұрақтар қойды. Сондай-ақ қонақтарға «Перекресток Миров» фантастика сүйеушілер клубы активінің мүшесі Ирина Коровкина монтаждаған «Записки из Будущего» кітабының жарқын әрі әсерлі проморолик-буктрейлері қатты ұнады.
Басқосуда автордың өз аузынан шығарманың ең атмосфералық бірнеше үзіндісі де оқылды.
Сыйлық ретінде авторлық иллюстрациялары мен автографы бар жарқын ашықхаттар, «аю» мармеладтары, «Записки из будущего» басты кейіпкерлерінің бейнесі бар белгішелер, Плутония елтаңбасы бейнеленген бетбөлгіш-календарлар берілді. Ал автор өзінің кітабының бір данасын сыйға тартты.
Алда – ертегінің екінші бөлімі. Мультсериалға арналған дайындамалар қазірдің өзінде салынып жатыр. Нұрлы болашағымызды бірге жасаймыз!https://author.today/work/477486 - «Под землей, или Природная, лучистая, лучшая в мире синева. Записки из Будущего-II».
2026 жылдың 16 қазанында Шығыс Қазақстан облыстық балалар және жасөспірімдер кітапханасында балалардың нанға деген құрмет сезімін тәрбиелеуге, әртүрлі халықтардың мәдени дәстүрлерімен танысуға және адам еңбегінің нәтижелеріне ұқыпты қарауды қалыптастыруға бағытталған «Өмірдің жылы нышаны. Тёплый символ жизни» атты дәстүрлі Нан фестивалі өтті.
Мереке бағдарламасы мазмұнды және қызықты болды.
Мысалы, «Кітаптағы нан хикаясы. Хлебная история в книгах» интерактивті кітап көрмесі қатысушыларды нан туралы ақпараттар берілген әдебиеттермен, нан пісіру дәстүрлерімен және әртүрлі халықтар арасында нан өнімдерін дайындау ерекшеліктерімен таныстырды.
Нан өнерінің шеберханалары балалардың ерекше қызығушылығын тудырды. «Живые невидимки» алаңында қатысушылар наубайхана ашытқысының қасиеттері туралы біліп қана қоймай, танымдық эксперименттерге қатысты. «Крендели и брецели» шеберханасында тоқаштар жасауды, сондай-ақ тұзды қамырдан жасалған бұйымдарды гуашь және акварельмен бояу техникасын игерді. Өнімнің «екінші өмірі» бойынша шеберханалар ерекше назар аударуға лайық, онда балалар өнімдерді қайта пайдалану және нанға ұқыпты қарау тақырыбында тәжірибе алды.
Этнографиялық мұражай ұсынған «Хлеб - всему голова» көшпелі көрмесі бағдарламаның мазмұнын толықтыра түсті.
Фестиваль «Жылы сыйлық» символдық акциясымен аяқталды, ол нанның мейірімділіктің, жомарттықтың, адамдардың әл-ауқаты мен бірлігінің символы ретіндегі маңыздылығын атап өтті. Кітапхана «Серикпаева» BURABAI ЖК ұжымына мерекенің қатысушыларына ұсынылған тәттілер үшін алғыс білдіреді.
Фестивальді өткізу балалардың ой-өрісін кеңейтуге, олардың шығармашылық қабілеттерін дамытуға, әртүрлі халықтардың тарихы мен мәдениетіне қызығушылықты қалыптастыруға ықпал етті. Қатысушылар нан туралы білімдерін толықтырды, нан пісіру дәстүрлерімен танысып, іс жүзінде азық-түлікке ұқыпты қараудың маңыздылығына көз жеткізді.
Іс-шараның қорытындысы: фестиваль 120 баланы біріктірді, маңызды мәдени-ағартушылық шара ұлттық құндылықтарды сақтауға, оқырмандардың шығармашылық белсенділігін арттыруға және өмір мен әл-ауқаттың символы ретінде нанды құрметтеуге тәрбиелеуге бағытталды.
Бүгін Шығыс Қазақстан облысы мәдениет басқармасы басшысының міндетін атқарушы Раушан Қапасқызы Беккалиева жұмыс сапарымен Шемонаиха қаласының тарихи-өлкетану музейіне барды.
Музей ұжымымен кездесу барысында «Заң және тәртіп» қағидаты аясында профилактикалық жұмыс жүргізіліп, заңнама талаптарын сақтау, орындаушылық тәртіп және мекеменің ағымдағы қызметі талқыланды.
29 қыркүйекте А. С. Пушкин атындағы Шығыс Қазақстан облыстық кітапханасында ақын, Шығыс Қазақстан облыстық «Звено Алтая» әдеби бірлестігінің жетекшісі, Ресей Жазушылар одағының мүшесі Наталья Семеновна Матвееваның 75 жылдық мерейтойына арналған «Шабыттан туған шумақтар...» атты әдеби кездесу өтті.
Кездесу барысында кітапханада поэзия, туған қала, әдебиет және ондаған жылдар бойы Шығыс Қазақстанның әдеби тарихын қалыптастырып, сақтап келе жатқан адамдар жайында сөз қозғалды. Алайда ең алдымен бұл – адамның тағдыры, естеліктері, шығармашылық жолы және көптеген жылдар бойы Наталья Семеновнаның жырларында өмір сүріп келе жатқан ішкі сәулесімен сырласқан кездесу болды.
Биыл ақынның мерейтойы тағы екі айтулы датаға – «Звено Алтая» әдеби бірлестігінің 105 жылдығына және ұзақ жылдар бойы осы бірлестікті басқарған жазушы Александр Иванович Егоровтың туғанына 100 жыл толуына тұспа-тұс келіп отыр. Сондықтан кездесу барысында өрбіген әңгіме бір ғана мерейтой аясымен шектелмей, Шығыс Қазақстанның әдеби шежіресіне үңіліп, оның қалыптасу жолына көз жүгірткен рухани сапарға ұласты.
Наталья Семеновнаның балалық шағы, отбасы, туған жері – өлеңдерінде талай мәрте көрініс тапқан, сондай-ақ оның жүрегінде өшпес із қалдырған Өскемен қаласы туралы естеліктер айтылды. Ақынның алғашқы әдеби ізденістері, тұңғыш жарияланымы, 1998 жылы жарық көрген алғашқы «Стёжки-дорожки» атты кітабы және автордың шығармашылық жолына қолдау көрсетіп, өз бағытын табуына ықпал еткен жандар жайында сөз қозғалды.
Кездесу барысында «Звено Алтая» әдеби бірлестігіне ерекше орын берілді. Ғасырдан астам уақыт бойы Шығыс Қазақстанның ақын-жазушыларын біріктіріп келе жатқан бұл әдеби бірлестік көптеген автор үшін нағыз әдеби мектепке, кездесулер мен шығармашылық ізденістердің, достықтың және кәсіби қалыптасудың ордасына айналды. Бүгінде оның тарихы ұрпақтан-ұрпаққа жалғасып, жинақталған тәжірибе кейінгі буынға жол тартуда.
«Звено Алтаяның» маңызы мен оның мүшелері туралы Қазақстандағы Ресей Жазушылар одағы мүшелерінің бірлестігінің төрайымы Ирина Борисовна Каланчина әңгімеледі. Кездесу барысында тағдыры осы әдеби бірлестікпен тығыз байланысты болған ақын-жазушылардың есімдері аталып, Наталья Семеновнаға ізгі тілектер мен құттықтаулар жолданды.
Сондай-ақ Александр Иванович Егоровтың есімі де назардан тыс қалмады. Дәл осы кісіден Наталья Семеновна 2009 жылы «Звено Алтая» әдеби бірлестігіне жетекшілік етуді қабылдап алған болатын.
Жазушы туралы естеліктер әдеби бірлестіктің өткені мен бүгінін сабақтастырған тағы бір маңызды арнаға айналды.
Кездесудің мерейтой иесінің достары мен шығармашылық серіктеріне арналған бөлігі ерекше жылы әсерге бөленді. «Звено Алтая» әдеби бірлестігі мен А. С. Пушкин атындағы кітапхананы көптеген жылдардан бері шығармашылық байланыс орнатып келеді. Мұнда шығармашылық кештер мен кездесулер, кітап тұсаукесерлері мен әдеби әңгімелер өткізіліп келеді. Сонымен қатар кітапханада өлкеміздің әдеби тарихына қатысты құнды материалдар ұқыптылықпен сақталуда.
Наталья Семеновнаны мерейтойымен А. С. Пушкин атындағы Шығыс Қазақстан облыстық кітапханасының директоры Назым Ерназарқызы Тлеубекова құттықтап, ізгі тілегін білдірді.
Жылы лебізін Өскемен қаласындағы Ресей үйінің жетекшісі Александр Андреевич Дяченко жеткізді. Құттықтауларға Өскемен қаласындағы Ресей Федерациясының Бас консулдығының үшінші хатшысы Виктор Валерьевич Борсуков та қосылды.
Ақын, «Звено Алтая» әдеби бірлестігінің мүшесі әрі Наталья Семеновнаның жақын досы Владимир Борисович Сметанин өз естеліктерімен бөлісіп, ақжарма тілегін арнады. Бұл күні мерейтой иесінің жанынан әдеби бірлестік өз өмірінің бір бөлшегіне айналған басқа да достары мен шығармашылық серіктері табылды.
Бұл күні өлеңдер де оқылды. Туған өлкеге деген сүйіспеншілік, жақын жандарға деген сағыныш пен естелік, жүректен өткен сезімдер және қарапайым болғанымен, адам өмірі үшін аса маңызды ақиқаттар ақын жырларынан көрініс тапты. Кештің музыкалық тартуы ретінде Наталья Семеновнаның өлеңдеріне жазылған әндерді «Товарки» вокалдық ансамблі орындады.
Кездесу ақынмен жүздесудің табиғатына сай – жылы, шынайы әрі әсерлі атмосферада өтті.
Алайда, ең маңыздысы – әдеби сабақтастықтың сезілуі еді. Кезінде Наталья Семеновнаға қаламгер аға-әпкелері қолдау көрсетіп, әдебиет әлеміндегі алғашқы қадамдарын жасауына көмектесті. Бүгінде ол өзі де жас қаламгерлерге қолдау көрсетіп, оларға өзінің тәжірибесі мен білімін жеткізіп келеді.
Сондықтан Наталья Семеновна Матвееваның мерейтойы – жай ғана жеке өміріндегі айтулы дата емес. Бұл – «Звено Алтая» әдеби бірлестігінің үлкен тарихының, Шығыс Қазақстан әдебиетінің шежіресінің және жазуды, оқуды, кездесуді жалғастырып, сөз өнерінің өміршеңдігін сақтап келе жатқан адамдар тарихының бір бөлігі.
Кездесу соңында ақын өзінің басты ұранына айналған: Жүректеріңізде махаббат пен сенім әрдайым ұяласын! деген керемет сөздермен аяқтады.
2026 жылғы 29 қыркүйекте Шығыс Қазақстан облыстық этнографиялық музейінде Ольга Ержановна Чавкина жетекшілік ететін «PERFORMANCE» студиясы шәкірттерінің көркемсурет көрмесі ашылды. Көрмеде 22 автордың шығармашылық туындылары көпшілік назарына ұсынылды. Әрқайсысы өзіндік өрнегімен ерекшеленетін жұмыстар пейзаж, натюрморт, анималистика және фэнтези секілді сан алуан жанрды қамтиды. Көрме – өнер иелерінің шығармашылық ізденісін, көркемдік қызығушылықтарының кең ауқымын және әр қатысушының өзіндік көзқарасын айшықтайтын шығармашылық кеңістік. Көрме Қ. Қайсенов көшесі, 67 мекенжайы бойынша үш ай бойы жұмыс істейді.
29 қыркүйекте «Евгений Петрович Михаэлис: ғылыми мұрасы мен мәдени естелігі» атты дөңгелек стол өтті.
Оған архив ісінің ардагерлері Дурново Ирина мен Рифель Любовь, Облыстық өлкетану музейінің қызметкері Усикова Алёна, «Тарихи-мәдени мұраны қорғау жөніндегі мекеменің» тарихи-мәдени мұра бөлімінің меңгерушісі Назым Рахиева, өлкетанушы әрі Облыстық балалар мен жасөспірімдер кітапханасының қызметкері Смирнов Артём қатысты.
Шарада Михаэлистің ғылыми және ағартушылық қызметі, оның мәдени өміріндегі орны, сондай-ақ оның есімі музейлерде, архивтерде, кітапханаларда және өлкетану зерттеулерінде қалай сақталып отырғандығы мен Ескі Ушанов зиратындағы оның бейітінің қазіргі жағдайы туралы сөз қозғадық.
Зайсан тарихи-өлкетану музейіен Нұрлыбек Айтмұқашұлы, Евгений Петрович Михаэлистің Зайсандағы Кендірлік көмір және жанғыш тақтатас кен орнын игеру мен зерттеуге қосқан үлесі туралы (бейнематерил) айтып берді. Әңгіме поэзиялық леппен аяқталып, Алдияр Ақылбекұлы өзінің «Под крышей Алтая» атты өлеңін қонқтарға ұсынды.
Дөңгелек стол Евгений Петрович Михаэлистің мұрасы қаншалықты жан-жақты екенін көрсетті. Бұл — ғылыми зерттеулер де, ағартушылық қызмет те, өңіріміздің тарихы да, құжаттар мен кітаптар, сондай-ақ оның есімімен байланысты нақты орындар.
26 қыркүйек күні А.С. Пушкин атындағы Шығыс Қазақстан облыстық кітапханасында жазушы Йана Боризбен «Сөз ағымына қарсы» атты шығармашылық кездесу өтті.
Кездесу барысында оқырмандар қаламгердің шығармашылығымен, тарихи романдары және нақты оқиғалардан, отбасылық хикаялар мен мұрағат деректерінен шабыт алған ретродетективтерімен танысты. Әсіресе «По степи шагал верблюд», «Жирандоль», «О чём смеётся Персефона» атты кітаптары мен Флоренция Листратова туралы ретродетективтер сериясы көпшілік қызығушылығын тудырды.
Йана Бориз Қазақстанда дүниеге келіп, осында өскен. Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетін тәмамдаған, филология ғылымдарының кандидаты. Ғылыми диссертациясы Райнер Мария Рилькенің поэтикасына арналған. Ұстаздық қызмет атқарғаннан кейін кәсіби жолын қаржы саласында жалғастырғанымен, әдебиетке деген сүйіспеншілігі оны қайтадан кітап әлеміне алып келді.
Кездесу барысында Йана Бориздің әдебиетке келу жолы, шығармаларымен жұмыс істеу барысы және кейіпкерлерінің дүниеге келу тарихы сөз болды. Кездесуге қатысушылар жазушыға өздерін қызықтырған сұрақтарын қойып, оқыған кітаптары жайында пікір алмасты және қаламгермен еркін әңгімелесті.
Шығармашылық кеш жылы әрі әсерлі атмосферада өтіп, қонақтарға жаңа әсер, тың ой мен қызықты мәліметтер сыйлады. Кездесу қатысушылардың қазіргі қазақстандық әдебиетке деген қызығушылығын арттырып, жазушы шығармашылығына тереңірек үңілуге мүмкіндік берді.
22 қыркүйек күні А.С. Пушкин атындағы Шығыс Қазақстан облыстық кітапханасында белгілі қаламгер, профессор, «Құрмет» орденінің иегері Нұрдәулет Бәбиханұлы Ақышпен «Қаламгермен сырласу» атты шығармашылық кездесу өтті.
Тағылымды жүздесу барысында қаламгердің шығармашылық жолы, әдеби мұрасы, шығармаларының тақырыптық ерекшеліктері мен кейіпкерлер әлемі кеңінен сөз болды. Әсіресе қазіргі балалар әдебиетінің жай-күйі, жас оқырманның кітапқа қызығушылығын арттыру және көркем әдебиеттің тәрбиелік мәні төңірегінде мазмұнды әңгіме өрбіді.
Кездесуге кітапхана жанынан құрылған «Төр Алтай» клубының мүшелері мен кітапхана оқырмандары, мектеп оқушылары қатысып, жазушыға өздерін қызықтырған сауалдарын қойды. Еркін пікір алмасу барысында оқырмандар қаламгердің шығармашылық ұстанымы мен әдебиетке деген көзқарасымен жақынырақ танысты.
Кездесу Президентіміздің оқитын ұлт қалыптастыру, зерделі ұрпақ тәрбиелеу бағытындағы бастамаларымен үндесіп, кітап оқудың маңызын, әдебиеттің адам руханияты мен дүниетанымын қалыптастырудағы рөлін тағы бір мәрте айқындады.
«Қаламгермен сырласу» кездесуі қаламгер мен оқырман арасындағы байланысты нығайтып, әдебиетке деген қызығушылықты арттырған тағылымды рухани жүздесуге айналды.