Алтай ауданы әкімдігінің «Алтай қаласының жылу-су орталығы» коммуналдық мемлекеттік кәсіпорнының қызметіндегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау нәтижелері туралы
ТАЛДАМАЛЫҚ АНЫҚТАМА
Алтай қаласының «Жылу - су орталығы» коммуналдық мемлекеттік кәсіпорнының (бұдан әрі-Кәсіпорын) қызметін қозғайтын нормативтік құқықтық актілерде, сондай-ақ «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы» ҚР Заңына және кәсіпорын директорының «Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу жөніндегі жұмыс тобын құру туралы» 2023 жылғы 19 маусымдағы № 107-П бұйрығымен жұмыс комиссиясы 2023 жылғы қаңтар мен 2023 жылғы маусым аралығындағы кезеңде сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізді.
Алтай ауданы әкімдігінің «Алтай қаласының жылу-су орталығы» коммуналдық мемлекеттік кәсіпорнының Жарғысына сәйкес қызмет нысаны сумен жабдықтау, су бұру және жылумен жабдықтау саласындағы қызмет болып табылады.
Кәсіпорын табиғи монополиялар субъектілерінің мемлекеттік тіркелімінің жергілікті бөлімінде тұрады. Қызмет түрлерін жүзеге асырады: жылумен жабдықтау (оның ішінде: жылу энергиясын өндіру, беру, бөлу және жабдықтау), сумен жабдықтау (оның ішінде: өндіру, тасымалдау, беру, ауыз су және технологиялық су), су бұру (оның ішінде: ағынды суларды қабылдау, тасымалдау, тазарту).
Кәсіпорын директоры - Алексей Сергеевич Леонов бұл лауазымға «Алтай ауданының тұрғын үй - коммуналдық шаруашылық, жолаушылар көлігі автомобиль жолдары және тұрғын үй инспекциясы бөлімі» ММ басшысының 26.08.2022 жылғы № 08-л/с бұйрығымен тағайындалды.
Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу барысында келесі нормативтік құқықтық актілер зерделенді: Қазақстан Республикасының Еңбек кодексі, «Табиғи монополиялар туралы» Қазақстан Республикасының Заңы, «Елді мекендердің су бұру жүйелеріне сарқынды суларды қабылдау қағидаларын бекіту туралы» Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрінің 2015 жылғы 20 шілдедегі № 546 бұйрығы, Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрінің 2019 жылғы 13 тамыздағы № 73 «Табиғи монополиялар субъектілерінің қызметін жүзеге асыру қағидаларымен» бұйрығы, Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрінің 2015 жылғы 28 ақпандағы №163 «Елді мекендерді сумен жабдықтау және су бұру жүйелерін пайдалану қағидаларын бекіту туралы» бұйрығы, «Өскемен қаласы бойынша коммуналдық қызметтер көрсету қағидаларын бекіту туралы» Шығыс Қазақстан облысы Өскемен қаласы әкімдігінің 2023 жылғы 4 мамырдағы № 1436 Қаулысы. Қазақстан Республикасы Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрінің м.а. 2020 жылғы 29 сәуірдегі №249 бұйрығы. Қазақстан Республикасының Әділет министрлігінде 2020 жылғы 30 Сәуірде №20542 болып тіркелген.
1.1. Көрсеткіштерді алу және суық және ыстық суды есепке алу аспабын енгізу және шығару пломбасының тұтастығын тексеру процесінде өнім беруші өкілінің тұтынушымен байланысының болуы.
Қағидаларға сәйкес жеткізуші жеке есепке алу аспаптарын (бұдан әрі - ЖЕҚ) тексеру кезінде көрсеткіштерді алып тастайды, ЖЕҚ-да пломбалардың бар-жоғын және тұтастығын тексереді.
Кәсіпорынның абоненттік-заң бөлімінің бақылаушылары бақылау көрсеткіштерін алу, пайдалануға беру (есепке алу аспабын пломбалау) және пайдаланудан шығару (ЖЕҚ пломбаларын алу) бөлігінде ЖЕҚ суына қызмет көрсету бойынша жұмыс жүргізуде.
ЖЕҚ пайдаланудан шығаруды бақылаушы авариялық жағдайлар туындаған, құбырларды жөндеу, тексеру себебінен ЖЕҚ пайдаланудан шығару, істен шыққан жағдайда ЖЕҚ ауыстыру кезінде (тоқтату, тұмандау, ЖЕҚ дұрыс жұмыс істемеуі) тұтынушының өтінімі бойынша жүргізеді.
Есепке алу аспабын пайдаланудан шығару кезінде кәсіпорынның бақылаушысы шығару сәтіндегі есепке алу аспабының көрсеткіштерін көрсете отырып, 2 данада суық суды ЖЕҚ пайдаланудан шығару актісін жасайды. Осылайша, ЖЕҚ пайдаланудан шығарылған кезде тұтынушының контроллермен түпкілікті көрсеткіштерді көрсетуге (азайтуға) қатысты сөз байласу қаупі бар және сәйкесінше осы көрсеткіштер бойынша есептеу.
Ұсыныс:
ЖЕҚ шығару кезінде, бақылаушыларға, суды есепке алу құралын пайдаланудан шығару актісін ресімдеу кезінде түпкілікті көрсеткіштері бар ЖЕҚ фотосуретін қоса беру кезінде, кәсіпорынның дерекқорына көрсеткіштерді одан әрі енгізу бөлігінде ақпараттың бұрмалануына жол бермеу үшін.
Кәсіпорынның штат саны-585 бірлік. Кәсіпорын қызметкерлері мемлекеттік қызметшілер санатына жатпайды. Бос лауазымдар саны-117 бірлік. Кәсіпорынның кадрлар бөлімі бос лауазымдарды жабу бойынша тұрақты жұмыс жүргізуде. Халықты жұмыспен қамту орталығына өтінімдер жіберіледі, сайтта хабарландырулар орналастырылады: Enbek.kz, Мой город Зыряновск жергілікті мерзімді басылымда. Бос жұмыс орындарының көптігі жалақының төмен деңгейіне байланысты. Жалақыны қалыптастыру ҚР Ұлттық экономика министрінің 2019 жылғы 19 қарашадағы № 90 бұйрығымен бекітілген тарифтерді қалыптастыру қағидаларына сәйкес Субъект жыл ішіндегі статистика деректері бойынша қалыптасқан экономикалық қызмет түрлеріне сәйкес қызметтер көрсететін өңірдегі орташа айлық жалақыны (өңір бойынша төмен болып табылады) негізге ала отырып жүргізіледі.
Кадрлардың ауысуы:
2023 жылғы қаңтар-маусымда 68 адам жұмыстан шығарылды, оның ішінде:
- 61 қызметкер, өз еркімен,
- Зейнеткерлік жасқа жетуіне байланысты 3 адам;
- Өліммен байланысты 1 адам;
--3 адам теріс себептермен;
Лауазымын төмендету фактілері анықталған жоқ.
Кәсіпорын қызметкерлері тиісті кәсіптің лауазымдық нұсқаулығында бекітілген лауазымға қойылатын біліктілік талаптарына сәйкес келеді.
Тәртіптік жазалар:
2023 жылдың қаңтар-маусым айларында кәсіпорында 23 қызметкер тәртіптік жауапкершілікке тартылды:
Ағымдағы кезеңде сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтар жасағаны үшін тәртіптік жауапкершілікке тартылған адамдар болған жоқ.
Ұсыныстар:
1) бос лауазымдарды толтыру жөнінде шаралар қабылдасын.
2) еңбек тәртібін нығайту мақсатында және тәрбие мақсатында бұрын қолданылған тәртіптік жазаларды мерзімінен бұрын алып тастау жағдайларына жол бермеуге міндетті.
Қолданылған тәртіптік жазаларды мерзімінен бұрын алу фактілері анықталған жоқ.
Жұмысқа қабылдау кезінде, сондай-ақ бұрын сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылық жасаған адамдарды (қызметкерлерді) анықтау бойынша қызметкерлер арасында мониторинг жүргізіледі.
Жеке және заңды тұлғалардың өтініштері:
Кәсіпорында азаматтардың өтініштерін уақтылы қабылдау мен қарауды бақылауды жүзеге асыруға жауапты қызметкерлер бар.
Кәсіпорында «Е-Оtinish» жүйесі енгізілді, онда Қазақстан Республикасының Әкімшілік - рәсімдік іс жүргізу кодексінің (бұдан әрі - ӘРІЖК) талаптарына сәйкес өтініштерді тіркеу, есепке алу және өңдеу жүргізіледі.
Есепті кезеңде кәсіпорынның атына жеке және заңды тұлғалардан 12 өтініш келіп түсті, өтініштер «Е-Оtinish» жүйесі арқылы келіп түсті.
Барлық өтініштер заңнамада белгіленген мерзімде Қазақстан Республикасы Әкімшілік - рәсімдік іс жүргізу кодексінің нормаларына сәйкес қаралды.
Іс жүзінде сыбайлас жемқорлық тәуекелі фактілері анықталған жоқ.
Кәсіпорынның басқару ғимаратында жеке және заңды тұлғалардың лауазымды тұлғалардың заңсыз әрекеттеріне өтініштерін қабылдауға арналған "Сенім" жәшіктері. Қызметкерлердің заңсыз әрекеттеріне жеке және заңды тұлғалардан шағымдар түскен жоқ.
Ұсыныстар:
1) Өтініштерді қарау кезінде қызметкерлердің назарын мерзімдердің бұзылуына жол бермеуге аудару.
Кәсіпорын қызметкерлері арасында Қазақстан Республикасы Әкімшілік - рәсімдік іс жүргізу кодексінің нормалары мен талаптарын түсіндіру бойынша қосымша жұмыс жүргізілсін.
2) Мемлекеттік қызметтер көрсету
Алтай ауданы әкімдігінің «Алтай қаласының жылу-су орталығы» КМК Мемлекеттік қызмет көрсетпейді, кәсіпорын Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігінің Табиғи монополияларды реттеу және бәсекелестікті қорғау Комитетінің ШҚО бойынша департаменті бекіткен тарифтер бойынша тұтынушыларға сумен жабдықтау және жылумен жабдықтауды су бұру қызметтерін көрсетеді.
1) Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау объектісінің ұйымдастырушылық-басқарушылық қызметінен туындайтын өзге де мәселелер.
Есепті кезеңде мемлекеттік бақылаушы органдар кәсіпорынды тексерген жоқ.
Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-шаралар:
Кәсіпорындағы комплаенс - қызмет іс-шараларына сәйкес есепті кезеңде сыбайлас жемқорлыққа қарсы мәдениетті арттыру мақсатында Кәсіпорын объектілерінің ғимараттарындағы стендтерде арнайы ақпараттық парақтар орналастырылды.
Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы заңнаманы түсіндіру, 2022-2026 жылдарға арналған сыбайлас жемқорлыққа қарсы саясат тұжырымдамасының негізгі ережелері мен қағидаттарын түсіндіру, сондай-ақ сыбайлас жемқорлыққа мүлдем төзбеушілік тақырыптарында семинарлар өткізіледі.
Кәсіпорын ғимаратында лауазымды тұлғалардың заңды емес әрекеттеріне жеке және заңды тұлғалардың өтініштерін қабылдау үшін "Сенім" жәшігі орналастырылған. Бүгінгі күні өтініштер түскен жоқ.
Жұмыс тобының төрағасы
Директор А.С. Леонов
Бас бухгалтер И.И. Степанова
Юрисконсульт А.Т. Алиева
Кадрлар бөлімінің бастығы Н.Т. Дайнбаева
Комплаенс офицер Р.М. Калиев
Алтай ауданы әкімдігінің «Алтай қаласының жылу-су орталығы» КМК
сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау қорытындылары бойынша айқындалған сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ұшыраған лауазымдардың тізбесі
|
№ п/ п |
Сыбайлас жемқорлық тәуекеліне ұшыраған лауазым |
Сыбайлас жемқорлық тәуекелдері бар лауазымдық өкілеттіктер |
Сыбайлас жемқорлық тәуекелдері |
|
1. |
Директор 1 |
Кәсіпорынға басшылықты жүзеге асырады, сенімхатсыз үшінші тұлғалармен қарым-қатынаста кәсіпорын атынан әрекет етеді, - шарттар мен өзге де мәмілелер жасасады, --жұмысқа қабылдауды жүзеге асырады және еңбек шарттарын бұзады, көтермелеу шараларын қолданады және қызметкерлерге жаза қолданады, - бұйрықтар, өкімдер шығарады және кәсіпорынның барлық қызметкерлері үшін міндетті нұсқаулар береді. - өз орынбасарларының және басқа да басшы қызметкерлердің құзыретін белгілейді. |
Әкімшілік-шаруашылық, ұйымдық - басқару функцияларынан туындайтын тәуекелдер |
|
2. |
Кадрлар бөлімінің бастығы |
Жұмысқа қабылдау, әңгімелесу өткізу және персоналды іріктеуге қатысу, еңбек тәртібін бақылауды жүзеге асырады. |
- коммерциялық құпияны және қызметтік мәліметтерді жария ету - негізсіз артықшылықтар беруге әкеп соғатын шешімдер қабылдауға ықпал ету |
|
|
|
Абоненттік-заң бөлімінің бастығы |
кәсіпорын тұтынушылармен ұсынатын қызметтерді көрсетуге, ҚР заңнамасына сәйкес көрсетілетін қызметтер шартының нысанын өзектендіруді жүргізуге, кәсіпорын қызметтерін тұтынушылармен есеп айырысулар мен қайта есептеулер жүргізуді ұйымдастыру және қамтамасыз ету, жылумен жабдықтау, ыстық сумен жабдықтау, ауыз су және сарқынды суларды өткізу көлемдерінің есебін бақылайды, |
тұтынушылардың артықшылықтары, деректердің бұрмалануы, ақпараттың дұрыстығы емес |
|
|
6. |
Абоненттік-заң бақылаушысы бөлім |
Есепке алу аспаптарының жұмысын, су өлшегіштердегі және қаптамалы гайкалардағы пломбалардың тұтастығын, есепке алу аспабын ауыстыру кезінде су өлшегіштен пломбалардың алынуын бақылайды. |
Негізсіз артықшылықтар беру. Деректердің бұрмалануы, ақпараттың дұрыстығы емес |
|