Өтініштер бойынша жиі қойылатын сұрақтардың тізбесі

№

Жиі қойылатын сұрақ

Толық жауап

Негізгі сөздер және хештегтер

1

Электр қуаты жиі өшетін болса, қайда жүгінуге болады?

1. Алдымен қайда жүгіну керек

Электр энергиясын жеткізу немесе тарату ұйымымен байланысыңыз, олармен сізде электрмен жабдықтау туралы келісімшарт бар (ол келісімшартта және электр энергиясы үшін төлем талап-төлемдерінде көрсетілген).

Төмендегі ақпаратты беріңіз: мекенжай; жарық сөніп қалған күн мен уақыты; шамамен ұзақтығы; салдары (егер мүлікке зиян келтірілген, жабдық күйіп кеткен және т.б.).

Ресми жауап сұраңыз (жазбаша түрде немесе жеке кабинет/электрондық пошта арқылы).

2. Мәселе шешілмесе, қайда шағымдануға болады

Егер ажыратулар жалғаса берсе немесе олар заңсыз (негізсіз, ескертусіз және т.б.) деп есептесеңіз, сіз өңір/қала бойынша Қырғызстан Республикасы Энергетика министрлігінің Мемлекеттік энергетикалық қадағалау және бақылау комитетінің өңірлік департаментіне шағымдануға құқылысыз.

Шағымдарды ыңғайлы түрде мына жолдармен беруге болады: e-Otinish порталы; өңірлік департаменттің кеңсесі; пошта (растаулы тіркелген хат).

Мысал 1. Қаладағы пәтер үйі

Сіздің ғимаратыңызға кешкі уақытта аптасына 3–4 рет 1–2 сағатқа жарық өшіріледі, ал жоспарлы жұмыстар туралы ешқандай хабарландыру болмаған.

1. Энергиямен жабдықтау ұйымының жедел қызметіне қоңырау шалып, электр қуатының сөніп қалу себебін және оны қашан қалпына келтіретіндерін сұраңыз.

2. Сонымен бірге веб-сайт, жеке кабинет немесе кеңсе арқылы электр қуатының сөніп қалуының даталары мен уақыттарының тізімі көрсетілген жазбаша өтініш/шағым жіберіңіз.

3. Егер ақылға қонымды мерзім ішінде жағдай өзгермесе немесе жауап формальды болса, энергетика компаниясына жазған хаттар мен олардың жауаптарының көшірмелерін қоса отырып, Мемлекеттік энергетикалық қадағалау және бақылау комитетінің өңірлік департаментіне шағым жіберіңіз.

2-мысал. Ауылдық жердегі жеке үй

Ауылдағы жеке үйде жел соққанда немесе жаңбыр жауғанда электр қуаты үнемі өшіп қалады, кейде бірнеше сағатқа дейін.

1. Барлық оқиғаларды (күні, уақыты, ұзақтығы) тіркеңіз.

2. Жергілікті электр тарату ұйымына (аудандық электр желілері) хабарласып, ақаулардың жүйелі екенін хабарлап, желіні тексеріп, ақауларды жоюды сұраңыз.

3. Егер ешқандай шара қолданылмаса немесе ажыраулар жалғаса берсе, электр қуатының сапасына қатысты шағыммен Мемлекеттік энергетикалық қадағалау және бақылау комитетінің өңірлік департаментіне жүгініңіз.

электр қуатының жиі сөніп қалуы

2

Сумен жабдықтау және су бұру қызметтеріне тарифтер қалай белгіленеді?

1. Тарифтерді кім белгілейді

Тарифтерді су коммуналдық қызмет көрсетуші емес, табиғи монополиялар саласындағы уәкілетті орган белгілейді – қазіргі уақытта бұл Қырғызстан Республикасы Ұлттық экономика министрлігінің Табиғи монополияларды реттеу комитеті (КРЕМ ҰЭМ РҚ) және оның аумақтық бөлімшелері.

2. Тарифтер қалай белгіленеді (қадам-қадаммен)

1. Су коммуналдық қызмет көрсетушінің тарифін есептеу.

Табиғи монополия ретінде су коммуналдық қызметі жаңа тарифті және тарифтік сметаны есептейді, онда мыналар ескеріледі: электр энергиясы, реагенттер және қызметкерлердің жалақысы; желілерді жөндеу, техникалық қызмет көрсету және жаңғырту шығындары; экологиялық және санитарлық талаптар; сондай-ақ жоспарланған инвестициялық бағдарлама.

2. Уәкілетті органға өтініш беру

Су коммуналдық қызмет көрсетуші тарифті бекіту (немесе өзгерту) үшін уәкілетті органның аумақтық бөлімшесіне өтініш береді және мыналарды қоса тіркейді: тарифтің есеп-қисабы мен тарифтік смета; экономикалық негіздеме (шығындардың құрылымы мен көлемі, инвестициялық жоспар); қажетті түсіндірме материалдары.

3. Экономикалық негіздемені тексеру

Уәкілетті орган: есептеулердің заңдылығы мен дұрыстығын тексереді; енгізілген шығындардың негізділігін бағалайды; жобалық тарифті «Табиғи монополиялар туралы» Заңның және тарифтерді белгілеу ережелерінің талаптарына сәйкес салыстырады.

4. Қоғамдық тыңдаулар

Шешім қабылданар алдында жобалық тариф бойынша қоғамдық тыңдаулар ұйымдастырылады. Тұтынушылар өкілдері, үкіметтік емес ұйымдар (ҮЕҰ), жергілікті билік органдары, БАҚ және басқа да мүдделі тараптар шақырылады. Су коммуналдық қызметі тарифті неге өзгерту қажет екенін және қосымша қаражаттың қайда жұмсалатынын түсіндіреді. Қатысушылар сұрақтар қоя алады және пікірлер білдіре алады.

5. Уәкілетті органның шешімі

Материалдарды және қоғамдық тыңдаулардың нәтижелері негізінде уәкілетті орган:

- тарифті (және тарифтік есепті) белгілі бір мерзімге бекітеді;

- оны мақұлдаудан бас тартады;

- немесе су коммуналдық қызмет көрсетушінің сұраған тариф деңгейінен өзгеше тариф деңгейін бекітуі мүмкін.

6. Тарифті қолдануды бақылау

Тариф бекітілгеннен кейін су коммуналдық қызметі бекітілген тариф пен тарифтік сметаны орындауға міндетті. Уәкілетті орган олардың орындалуын бақылайды және бұзушылықтар анықталған жағдайда (тексерулер мен тұтынушылардың шағымдары негізінде) ықпал ету шараларын қолдана алады.

Мысалы. Қалалық су коммуналдық кәсіпорны су тарифінің өсуін жоспарлап отыр

1. Электр энергиясының бағасының өсуі мен желілердің тозуына байланысты N қаласындағы су коммуналдық кәсіпорны жаңа тариф пен инвестициялық бағдарламаның (ескі құбырларды ауыстыру және сорғы станцияларын модернизациялау) жобасын әзірледі.

2. Су коммуналдық қызметі экономикалық негіздемесі бар өтінімді Қазақстан Республикасы Табиғи ресурстар және қоршаған ортаны қорғау министрлігінің аумақтық департаментіне ұсынды.

3. Уәкілетті орган есептеулерді тексеріп, қоғамдық тыңдауларды жоспарлады, онда тұрғындар, МИБ/ПМИ, әкімдік өкілдері мен үкіметтік емес ұйымдар инвестицияның қай уақытта қайтарылатынын; желінің нақты қай бөліктері ауыстырылатынын; тарифті дәл осы пайызға неге көтеру қажет екенін сұрады.

4. Қарап шығу нәтижелері мен қоғамдық тыңдаулардағы пікірлерді ескере отырып, уәкілетті орган шешім қабылдайды, мысалы: тарифті су коммуналдық қызмет көрсетушінің сұрағанынан аз көлемде ішінара бекіту және желілерді жаңарту бойынша міндетті шараларды көрсету.

Осылайша, сумен жабдықтау және санитария тарифі ресми түрде мемлекеттік органмен бекітіледі, ал су кәсіпорны тек экономикалық тұрғыдан негізделген нұсқасын ұсынады.

сумен жабдықтау қызметтерінің тарифтері

суды кәрізге ағызу қызметтерінің тарифтері

3

Көпқабатты үйдің ауласында шлагбаум орнату заңды ма және көптеген меншік иелерінің келісімінсіз қойылса не істеу керек?

Пәтер үйінің ауласына бөгет орнату екі шарт орындалған жағдайда заңды болып табылады:

- кондоминиум иелерінің жалпы жиналысының кворуммен (иелердің 50%-дан астамы) қабылданып, хаттамада тіркелген шешімі бар;

- құрылыс өрт қауіпсіздігі талаптарына сәйкес келуі және арнайы техниканың кедергісіз өтуін қамтамасыз етуі тиіс.

Осы талаптар Қазақстан Республикасының «Тұрғын үй қатынастары туралы» Заңының 31 және 42-1-баптарымен, Пәтер иелерінің кондоминиумын басқару туралы шешімдер қабылдау ережелерімен (2015 жылғы 19 ақпандағы № 108 бұйрық) және Өрт қауіпсіздігі ережелерімен (2023 жылғы 1 ақпандағы Төтенше жағдайлар министрлігінің № 39 бұйрығы) белгіленген..

Тек кондоминиум аумағына іргелес жер учаскесіне орнатылған бөгде заңды болып есептеледі.

Егер құрылыс ортақ меншікті жерде орналасса, бұл Қоғамдық абаттандыру ережелерін бұзу болып табылады және Қоғамдық абаттандыру ережелерін бұзғаны үшін ҚР Әкімшілік құқықбұзушылық туралы кодексінің 505-бабына сәйкес жауапкершілікке әкеледі.

 Егер бөгет қазірдің өзінде орнатылған болса және сіз, меншік иесі ретінде, шешім қабылдау процесіне қатыспаған немесе оған қарсы шыққан болсаңыз, алгоритм мынадай:

1. Жиналыстың шешімі бар-жоғын тексеріңіз

МИБ/ҚС-ге, үй кеңесіне немесе басқару компаниясына келесі ақпаратты беруді сұрап жазбаша өтініш жіберіңіз: бөгде орнату туралы жалпы жиналыстың хаттамасының көшірмесін; қатысушылар тізімі мен дауыс беру нәтижелерін; орнату орны ретінде ғимаратқа іргелес қандай аумақ көрсетілгені туралы ақпаратты.

Егер хаттама болмаса немесе кворум/дауыс беру талаптары сақталмаса, бұл бөгде құрылғы меншік иелерінің тиісті шешімісіз орнатылғанын дәлелдейді.

2. Өрт қауіпсіздігі мен қала құрылысы нормативтерінің сақталуын бағалау

Егер бөгде өрт сөндіру көліктерінің, жедел жәрдем, полиция және басқа да төтенше қызметтердің өтуіне кедергі келтіретініне күмән туса, өрт қауіпсіздігі нормаларының сақталуын тексеруді сұрап Төтенше жағдайлар департаментіне (ТЖД) жүгінуге болады.

Егер бөгде жол/өту жолы қоғамдық аумақтың құрамына кіретін болса, vakimat (қоғамдық жұмыстар, тұрғын үй және коммуналдық қызметтер департаменті) мекемесіне хабарласып, Қоғамдық жұмыстар ережелерінің және Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылықтар туралы кодексінің 505-бабының ықтимал бұзылуын көрсетіңіз.

Ғимарат ішіндегі сотқа дейінгі келісім

- Мәселені жалпы жиналыста қайта көтеру (кедергіні алып тастау, жұмыс уақытын өзгерту, барлық меншік иелеріне кілттер/пульттер беру және т.б.).

- Көпшілікке қолайлы шешімге келуге тырысыңыз (мысалы, тәулік бойы ашық болып, тек түнде ғана жабылатын бөгет және т.б.), сонымен бірге мамандандырылған көліктердің еркін өтуін қамтамасыз ету.

Сотқа жүгіну

Егер: бөгет жалпы жиналыстың шешімісіз орнатылған болса; немесе шешім рәсім бұзушылықпен қабылданған болса (кворум болмауы, хабарландырулардың жоқтығы, хаттамалардың бұзушылықпен жасалуы);немесе құрылым сіздің құқықтарыңызды бұзса (өтуді шектеу, автотұраққа қол жеткізуді шектеу, қауіпсіздік талаптарының бұзылуы салдарынан қауіп төндіру), сізде жиналыс шешіміне дау айту және/немесе сот арқылы бөгетті рұқсат етілмеген құрылым немесе қауіпсіздік пен жақсарту стандарттарын бұзатын құрылым ретінде демонтаждауды талап ету құқығы бар.

Мұндай даулар тікелей тұрғын үй кешені қатысушылары арасындағы даулар ретінде жіктеліп, азаматтық іс жүргізудің жалпы ережелері бойынша Қазақстан Республикасының соттерінде қаралады.

шлагбаумды орнату заңды ма

көптеген меншік иелерінің келісімінсіз

4

Өскемен қаласының «Халық қатысуы бюджеті» бағдарламасына қатысу үшін қалай және қайда өтініш беруге болады?

Өскемен қаласының «Халықтық бюджетке қатысу» бағдарламасына өтінімдерді www.gov.kz мекенжайындағы қала әкімдігінің ресми сайты арқылы электрондық форматта жіберуге болады.

Тәртіп:

- www.gov.kz порталына кіріп, Өскемен қаласы әкімдігінің бетін ашыңыз;

- «Қатысушылық бюджет» бөлімін таңдаңыз;

- eGov порталы арқылы кіру (электрондық цифрлық қолтаңба немесе басқа қолжетімді аутентификация әдістерін пайдалана отырып);

- Барлық міндетті өрістерді көрсетіп, электрондық жоба ұсынысы формасын толтырыңыз.

- егер бар болса, нысанның қазіргі жағдайының фотосуретін, шешімнің эскизін және алдын ала сметасын тіркеңіз;

- өтінішті жіберіп, жобаның қоғамдық дауыс беруге шығарылатыны туралы шешімді күтіңіз.

Жоба ұсыныстарына қойылатын негізгі талаптар

Халықтық қатысу бюджеті бағдарламасына жобаны енгізу үшін әдетте келесі талаптар қойылады:

- Жоба жүзеге асырылатын орын қоғамдық қолжетімді болуы тиіс – ол аула, алаң, саябақ, жаяу жүргіншілер аймағы, балалар немесе спорт алаңы, көше жарығы және басқа да қоғамдық нысандар болуы мүмкін.

- Жоба Өскемен қаласында жүзеге асырылуы тиіс және қала әкімдігінің құзыретіне кіруі керек (жаңарту, көгалдандыру, жарықтандыру, қоғамдық кеңістік құру және т.б.).

- Жоба атауы қысқа әрі оның мәнін көрсетуі тиіс (мысалы, «Абай көшесі, 10-үй ауласындағы ойын алаңын жақсарту»).

- Әр жобаға бір өтінім (әр өтінімде бір нақты жоба сипатталуы тиіс).

- Жоба бір қаржылық жыл ішінде жүзеге асырылуы тиіс (мысалы, ойын алаңы, жарықтандыру, аула абаттандыру).

- Жобаның құны «Халықтық қатысу бюджеті» аясындағы тиісті байқауға белгіленген шекті сомадан аспауы тиіс (нақты шекті сома жыл сайын әкімдікпен анықталып, хабарландыруда көрсетіледі).

- Жоба тұрғындарға қатысты болуы тиіс – ол халықтың алдында тұрған нақты мәселені шешуі керек (ойын алаңының жоқтығы, жарықтың жеткіліксіздігі, жаяу жүргіншілер аймағының қолайсыздығы және т.б.).

Өтінімде қандай ақпарат көрсетілуі керек

Әдетте электрондық өтінімнен келесі ақпарат талап етіледі:

- жобаның санаты (балалар ойын алаңы, спорт алаңы, абаттандыру, жарықтандыру, жаңарту және т.б.);

- жобаның атауы (қысқа әрі айқын атау);

- жобаның сипаттамасы (мәселе неде және жоба оны қалай шешеді);

- орналасқан жері (дәл мекенжайы немесе аумақтың сипаттамасы);

- жобаның болжамды құны (шамамен шығын сметасы);

- тұрғындарға күтілетін әсер (кімдер пайда көреді және олардың өмір сапасы қалай жақсарады);

- Жоба авторының толық аты-жөні және оның байланыс деректері (телефон, электрондық пошта).

халық қатысатын бюджет

өтініш беру

жобалық ұсыныс

талаптар

5

Мемлекеттік бюджет есебінен үйдің шатырын жөндеуге бола ма?

Пәтер үйінің шатырын жөндеу жұмыстары ғимараттың ортақ мүлігін жөндеу ретінде пәтер иелері есебінен төленеді.

Жергілікті бюджет шатырды ірі жөндеуді қаржыландыра алады, егер:

1. Ғимарат елді мекеннің біртұтас сәулеттік келбетін қалыптастыру мақсатында фасад пен шатырды жөндеуге жататын тұрғын үй ғимараттарының бекітілген тізіміне енгізілген.

Осы мақсатта тұрғын үй инспекциясы/уәкілетті орган:

- ғимараттың техникалық тексерісін жүргізеді;

- ортақ меншікке (соның ішінде шатырларға) ірі жөндеуді қажет ететін пәтер үйлерінің тізімін құрастырып, бекітеді;

- ғимаратты осы тізімге енгізу бюджет есебінен жөндеу жұмыстарын жүргізудің негізі болып табылады.

2. Жөндеу жұмыстары мемлекеттік бюджет есебінен бюджеттік несие түрінде жүргізіледі. Бұл жағдайда жергілікті атқарушы орган несие алушы ретінде әрекет етеді, ал пәтер иелері бюджеттік қаражатты Тәртіпте белгіленген схемаға (ай сайынғы төлемдер арқылы) сәйкес қайтарады.

Тұрғындардың іс жүзінде атқаруға тиісті әрекеттері

Шатырды жөндеуді жергілікті бюджеттің қатысуымен жүргізу үшін келесі қадамдарды орындау қажет:

1. МИБ/ҚС/үй кеңесі атынан өкілетті органға (тұрғын үй инспекциясы, тұрғын үй және коммуналдық қызметтер басқармасы, сәулет және қала құрылысы бөлімі) мынадай өтінішпен жүгіну:

- шатырға техникалық тексеру жүргізу;

- ғимаратты біртұтас сәулеттік келбетті қамтамасыз ету немесе тұрғын үй қорын жаңарту бағдарламасы аясында фасад/шатырды ірі жөндеу жұмыстарына арналған ғимараттар тізіміне енгізуді қарастыру.

2. Қоса тіркеу:

- меншік иелерінің жиналысының ірі жөндеу қажеттігі туралы шешімінің хаттамасы;

- ақаулардың (судың ағулары, шатыр жабынының зақымдануы, тіреу конструкциясының зақымдануы және т.б.) фотосуреттері;

- қажет болған жағдайда техникалық тексеру қорытындысы.

Келесі, жергілікті билік:

- қаржыландыру мүмкіндігі болса және қорытынды оң болса, ғимаратты тізімге қосады;

- жобалау және сметалық құжаттаманы әзірлеуді, сондай-ақ жұмыстарды жергілікті бюджет есебінен (сәулеттік келбет) немесе бюджеттік несие/бірлесі қаржыландыру механизмі арқылы ұйымдастырады.

Түсіну маңызды:

Шатырдың нашар күйде болуы оны бюджет есебінен автоматты түрде жөндейді дегенді білдірмейді. Заң мен жергілікті әкімдіктің нормативтік актілеріндегі талаптар (бағдарламаның, тізімнің, қаржыландырудың болуы) орындалуы тиіс.

Мысалы. Үй сәулеттік келбет бағдарламасына енгізілді

Ескі көпқабатты тұрғын үйдің шатыры ағып тұр, ал фасады нашар күйде. МИБ ғимаратты тексеруді сұрап жергілікті билікке жүгінеді. Тұрғын үй инспекциясы тексеру жүргізіп, ірі жөндеу қажеттігін анықтайды.Ғимарат біркелкі сәулеттік келбет жасау мақсатында фасад пен шатырды ірі жөндеуге арналған ғимараттар тізіміне енгізіледі. Жергілікті билік органы жергілікті бюджет есебінен жобалау және сметалық құжаттаманы әзірлеуді ұйымдастырады және Ірі жөндеулер жүргізу тәртібіне сәйкес шатыр мен фасадты жөндеуді қаржыландырады.

мемлекеттік (жергілікті) бюджет қаражаты есебінен

шатырды жөндеуге бола ма

6

Егер меншік иелері МИБ, ПМИ немесе ҚС төрағасының жұмысына қанағаттанбаса, не істеу керек?

Егер меншік иелері МИБ, ПМИ төрағасының немесе PT-ның уәкілетті өкілінің жұмысына қанағаттанбаса, заң олардың өкілеттігін жалпы жиналыс арқылы мерзімінен бұрын тоқтатуға мүмкіндік береді. Алдымен меншік иелері бастамашыл топ құрады. Жиналыс шақыруға меншік иелерінің кемінде 10%-ы, үй кеңесі немесе аудитор, ал кейбір жағдайларда тұрғын үй инспекциясы құқылы. Күн тәртібі нақты болуы тиіс, мысалы: «МИБ (ПМИ, ҚС) төрағасының өкілеттігін мерзімінен бұрын тоқтату туралы» және «Жаңа төрағаны сайлау туралы». Иелер жиналыстың күні мен орны туралы алдын ала хабардар етілуі тиіс. Іс жүзінде және Ішкі істер министрлігі мен әкімдіктердің түсіндірмелеріне сәйкес, хабарлама кем дегенде 10 күн бұрын берілуі керек.

Жиналыс жеке қатысу, қатыспай дауыс беру немесе аралас форматта өткізіледі. Ол кворум болған жағдайда заңды деп саналады — әдетте меншік иелерінің жалпы дауыс санының 50%-дан астамы. Төрағаның өкілеттігін тоқтату және жаңа төрағаны сайлау туралы шешім жиналысқа қатысқандардың көпшілік даусымен қабылданады, егер МИБ жарғысы немесе ҚС келісімінде басқа тәртіп көзделмесе. Нәтижелер хаттаманың стандартты формасында тіркелуі тиіс: онда күн тәртібі, қатысушылар саны, дауыс беру нәтижелері және жиналыс төрағасы мен хатшысының қолтаңбалары көрсетіледі.

Шешім қабылданғаннан кейін оны жүзеге асыру қажет. МИБ-де жаңа төрағаны сайлау ресми түрде рәсімделеді, одан кейін құжаттарға және банк деректемелеріне қажетті өзгерістер енгізіледі. ҚС-де қарапайым серіктестік келісіміне өзгерістер енгізіліп, жаңа өкілдің сайлануы ресми түрде бекітіледі. ПМИ-де шешім жарғыға сәйкес іске асыру үшін директорлар кеңесіне жіберіледі. Жалпы жиналыстың шешімдері барлық меншік иелеріне міндетті, тіпті олар қатыспаған немесе қарсы дауыс берген жағдайда да.

Егер төраға меншік иелерінің талаптарын елемей, жиналыс шақырмай, оның нәтижелерін мойындаудан бас тартып, құжаттарды, мөрлерді немесе қолжетімділікті беруді кешіктірсе, меншік иелерінің құқықтарын қорғау үшін екі заңды жолы бар. Біріншісі – кондоминиумды басқару тәртібін бұзу және жиналыс шешімдерін орындамау туралы акимдік тұрғын үй инспекциясына шағымдану. Екіншісі – сотқа жүгініп, төрағаның әрекеттерін немесе әрекетсіздігін заңсыз деп тануды, жиналыс шешімдерінің заңдылығын растауды және төрағаны құжаттар, мөрлер мен кіру құқығын беруге міндеттеуді талап ету. Бұл шаралар «Тұрғын үй қатынастары туралы» Заңның және кондоминиум мүлкін басқару ережелерінің нормаларына негізделген.

Қысқартулар мен терминдердің түсіндірмесі

МИБ (меншік иелерінің бірлестігі) – бір тұрғын үй ғимаратындағы пәтер мен -тік емес жайлардың иелері құрған коммерциялық емес ұйым (заңды тұлға), ол кондоминиум мүлкін «бір ғимарат – бір МИБ – бір шот» қағидаты бойынша басқару үшін құрылады.

ҚС (қарапайым серіктестік) – заңды тұлға құрмай-ақ ғимаратты басқарудың бір түрі, сондай-ақ «бір ғимарат – бір ҚС – бір шот» қағидатына негізделген; меншік иелерінің мүдделерін олар таңдаған сенімді адам білдіреді.

ПМИ (пәтер меншік иелерінің кооперативі) – пәтер үйлерін басқарудың бұрынғы түрі; өтпелі кезеңде ол әлі де кейбір ғимараттарда бар, бірақ жалпы алғанда оны МИБ немесе ҚС-мен алмастыру көзделген.

Кондоминиум мүлкі – бірнеше пәтерлі ғимаратты біртұтас мүлік кешені ретінде (пәтерлер, тұрғын емес жайлар, ортақ мүлік және іргелес аумақ).

Иелердің жалпы жиналысы – кондоминиум мүлкінің ең жоғары басқару органы, ол МИБ төрағасын, ПМИ төрағасын, ҚС өкілін және т.б. таңдау және ауыстыру туралы шешімдер қабылдайды.

МИБ төрағасының жұмысына қанағаттанбайды

ПИК төрағасының жұмысына қанағаттанбайды

ҚС төрағасының жұмысына қанағаттанбайды

7

Шалғай (екінші кезектегі) көшелерді қардан қашан тазалау керек?

Қар тазалау жоғары санаттағы көшелерден басталып, тек содан кейін ғана техника «қосалқы» көшелер мен аулаларға ауысады. Бұл Тікелей үлгілік ережелерден туындайды: тазалау технологиялары мен әдістері ең алдымен ең маңызды көшелерде көлік ағынын қамтамасыз етуге бағытталған.

Бірінші кезекте — негізгі және орталық көшелер, қоғамдық көлік маршруттары;

содан кейін аудандық (жергілікті) көшелер, тұрғын үй және «алыстағы» көшелер;

содан кейін квартал ішіндегі жолдар мен аула аумақтары.

«Көше санаты» ұғымы көшелерді олардың маңызы мен көлік қозғалысының қарқындылығына қарай бөлуді білдіреді:

1.    Негізгі/орталық көшелер

- қаланың негізгі тасымал артериялары,

- қоғамдық көлік маршруттары, әлеуметтік маңызы бар нысандарға (ауруханалар, мектептер және т.б.) кіреберіс жолдары.

2.    Аудандық (жергілікті) маңызы бар көшелер

- микроаудандардағы тұрғын үй көшелері,

- негізгі жолдардың орталықтарынан "алыста", бірақ елді мекеннің көше мен жол желісінің бір бөлігі.

3.    Квартал ішіндегі жолдар мен аула аймақтары – үйлерге, автотұрақтарға, аулаларға апаратын жолдар.

Тұрғын аудандардағы орталық көшелерге қатаң мерзімдер белгіленген:

- қар жауу аяқталғаннан кейін мұзды толық тазалау және алып тастау үшін 2 сағатқа дейін;

- аудандық маңызы бар (аудан аралық) көшелерге (оған жиі «алыстағы» тұрғын аудандардың көшелері кіреді) – қар жауу аяқталғаннан кейін 4 сағатқа дейін.

Басқаша айтқанда, қаланың көше-жол желісінің құрамына кіретін шалғай көшелер орталық көшелерге қарағанда кешірек тазалануы тиіс, бірақ қар жауу қарқыны қалыпты болған жағдайда стандарттарда белгіленген мерзімде (шамамен қар жауу аяқталғаннан кейін 4 сағат ішінде) тазалануы қажет.

Егер «алыстағы» көшелер тазаланбаса, қайда жүгіну керек

Егер сіздің ойыңызша, «қашықтағы» көшелер стандарттардың айтарлықтай бұзылуымен тазаланып жатса, қала/аудан әкімдігіне (тұрғын үй және коммуналдық қызметтер бөлімі, аумақтық басқару орталығы немесе басқа уәкілетті орган) мынадай жолдармен хабарласыңыз:e-Otinish порталы, мэр қабылдау бөлмесі немесе «109» қызметіне қоңырау шалу арқылы.

Хабарламаңызда мына ақпаратты көрсету ұсынылады: көшенің нақты мекенжайы мен санатын (егер белгілі болса), қар жауу аяқталған күн мен уақытын, сондай-ақ жолдың нақты жағдайын (өтуге мүмкін еместігі, шұңқырлар, мұз).

Мысалы. Қалада түнгі боран

Қар жауу 05:00-де аяқталды. 05:00-ден 07:00-ге дейін муниципалдық техника негізгі көшелер мен автобус бағыттарында жұмыс істеп, қоғамдық көлік пен арнайы қызметтердің жүруін қамтамасыз етеді.07:00-ден 09:00-ге дейін техника аудандық көшелерге – қала шетінен шығу үшін тұрғындар пайдаланатын шалғай тұрғын аудандарының көшелеріне – ауысты. Күндіз аулалар мен квартал ішілік жолдар мердігерлер мен абаттандыру бағдарламасына қатысушылар тарапынан тазаланды.

қардан тазарту мерзімі

шалғайдағы (кіші) көшелер

8

Мемлекеттік бюджет есебінен көп қабатты үйде лифтті ауыстыруға немесе жөндеуге бола ма?

Пәтер үйлеріндегі лифттерді жөндеу және ауыстыру пәтер мен тұрғын емес үй-жайлардың иелері өз қаражаты есебінен төлейді, себебі лифт кондоминиумның ортақ меншігі болып саналады.

Көпқабатты ғимараттағы лифтті мемлекеттік бюджет есебінен жөндеу немесе ауыстыру тек арнайы капиталдық жөндеу бағдарламалары аясында (жергілікті бюджет пен әкімдіктерге берілетін бюджеттік несиелер арқылы) ғана мүмкін, және заңнамада белгіленген тәртіппен меншік иелері бұл қаражатты міндетті түрде қайтаруы тиіс.

Лифттерді ірі жөндеу немесе ауыстыру жергілікті бюджеттен қаржыландырылады.

Мысалы. Ғимараттағы лифт тозығы жеткен және 25 жылдан асқан.

1. Тұрғындар МИБ немесе ҚС арқылы меншік иелерінің жалпы жиналысын шақырады:

- лифтті ірі жөндеу немесе ауыстыру қажеттілігін шешу;

- лифттерді жаңарту бағдарламасына (әкімдік арқылы) қатысуды қарастыру;

- бюджеттік несиені өтеу үшін ай сайынғы жарналардың мөлшерін бекітеді.

2. Егер қаржыландыру мүмкіндігі болса, әкімдік ғимаратты/лифттерді бағдарлама объектілерінің тізіміне енгізіп, оператор – МИБ/ҚС – мердігер арасында үшжақты келісім-шарт жасасады.

3. Лифт жергілікті бюджет қаражаты/бюджеттік несиелер есебінен ауыстырылады, бірақ тұрғындар кейін осы қаражатты бағдарлама операторына (ай сайынғы төлемдер арқылы) біртіндеп қайтарады.

Басқаша айтқанда, бұл мемлекет үшін тегін жөндеу емес, бюджеттік механизм арқылы бөліп төлеу жоспары.

лифтті жөндеу немесе ауыстыру

мемлекеттік бюджет қаражаты есебінен

9

Аулада жылдамдықты шектейтін жол белгісін орнатуға қалай өтініш беруге болады?

Қазақстан Республикасы ІІМ 2023 жылғы 30 маусымдағы № 534 бұйырығымен бекітілген Қазақстан Республикасының Жол жүрісі қағидаларының сәйкес, аулаларда, тұрғын аймақтарда және үй маңындағы аумақтарда көлік құралдарының қозғалыс жылдамдығы 20 км/сағ-тан аспауы тиіс. Сондықтан аулада 3.24 «Максималды жылдамдықты шектеу» жол белгісін қосымша орнату орынсыз, себебі шектеу заңмен белгіленген.

Егер тұрғындар үй маңындағы аумақта жылдамдық режимінің үнемі бұзылатынын немесе авариялық жағдайлар туындайтынын есептесе, олар Өскемен қалалық полиция басқармасының Әкімшілік полиция бөліміне жазбаша өтінішпен жүгіне алады.

«Өскемен қаласының ТКШ, жолаушылар көлігі және автомобиль жолдары бөлімі» атқарушы орган болып табылады, жол белгілері Өскемен қалалық полиция басқармасының Әкімшілік полиция бөлімінің нұсқамасы негізінде орнатылады.

Тексеру нәтижелері бойынша полиция жол белгісін немесе жолдың жасанды бұдырларын орнату туралы нұсқама беруі мүмкін.

Мысалы:

Абай көшесіндегі №25 үйдің тұрғындары көлік жүргізушілері 20 км/сағ жылдамдықты жиі асыратындықтан, аулада жылдамдықты төмендету шараларын орнатуды сұрап, әкімшілік полицияға ұжымдық үндеу жолдады. Полиция аумақты тексергеннен кейін жылдамдықты шектейтін және тиісті ескерту белгілерін орнату туралы ұйғарым шығарды.

Өтінім жіберу

Тиісті белгіні орнату

Жылдамдықты шектеу

10

Қоқыс бірнеше күн бойы шығарылмаса не істеу керек?

Қатты тұрмыстық қалдықтарды (ҚТҚ) шығару тұрғындармен немесе тұрғын үйді басқару органдарымен (ПИК, МИБ) жасалған шарт негізінде мамандандырылған ұйымдармен жүзеге асырылады.

Егер қоқыс бірнеше күн бойы шығарылмаса, келесі шараларды қабылдау ұсынылады:

1. Қызмет көрсетуші ұйымға жүгіну

Алдымен төмендегі ұйымдардың біріне хабарласу қажет:

• ПИК немесе МИБ;
• немесе қоқыс шығарумен айналысатын компания.

Байланыс деректері әдетте кіреберістегі ақпараттық тақтада немесе төлем түбіртегінде көрсетіледі.

2. Ресми өтініш беру

Егер мәселе шешілмесе, уәкілетті органдарға жүгіну қажет:

• eGov арқылы (e-Otinish сервисі);
• «Азаматтарға арналған үкімет» мемлекеттік корпорациясы (ХҚКО) арқылы;
• Азаматтарды қабылдау орталығы (әкімдік) арқылы;
• арнайы сервистер арқылы (мысалы, Telegram-бот @tazaqazbot).

3. Қажетті ақпаратты көрсету

Өтініш беру кезінде мыналарды көрсету ұсынылады:

• нақты мекенжай;
• мәселенің сипаттамасы (қоқыс неше күннен бері шығарылмағаны);
• мүмкін болса, толып тұрған контейнерлердің фотосуреті.

4. Өтінішті қарау

Өтініш заңнамада белгіленген мерзімде қаралады (әдетте 15 жұмыс күніне дейін).

Нәтиже

Қарау нәтижесінде бұзушылықты жою шаралары қабылданады (қоқысты шығару ұйымдастырылады), ал өтініш берушіге жауап жолданады.

Мысал

Тұрғындар қоқыстың үш күннен астам уақыт бойы шығарылмағанын анықтады. МИБ-ке жүгінгеннен кейін мәселе шешілмеген соң, eGov порталы арқылы өтініш берілді. Нәтижесінде қоқыс шығару ұйымдастырылды.

Терминдерге түсініктеме

Қатты тұрмыстық қалдықтар (ҚТҚ) — халықтың тұрмыс-тіршілігі барысында пайда болатын қалдықтар.

МИБ (мүлік иелерінің бірлестігі) — көппәтерлі тұрғын үйді басқару нысаны.

ПИК (пәтер иелері кооперативі) — тұрғын үйді басқару және күтіп ұстауды жүзеге асыратын ұйым.

қоқыс шығарылмайды

бірнеше күн

не істеу керек

№

Жиі қойылатын сұрақ

Толық жауап

Негізгі сөздер және хештегтер

1

Мемлекеттен алынған тұрғын үйді тегін жекешелендіре аламын ба?

Мемлекеттік тұрғын үйді (мемлекеттік немесе коммуналдық тұрғын үй қорынан пәтер/үй) тегін жекешелендіруге сіз азаматтардың жеңілдетілген санаттарының біріне жататын болсаңыз ғана болады:

- Ұлы Отан соғысының ардагерлері-олар қайтыс болған кезде, Егер ардагерге тұрғын үй берілсе, тегін жекешелендіру құқығы отбасы мүшелеріне беріледі.

- I және II топтағы мүгедек адамдар.

- Чернобыль АЭС-на және басқа да радиациялық апаттар мен авариялардың зардаптарын жоюға қатысушылар, сондай-ақ ядролық сынақтар мен жаттығуларға қатысқан адамдар.

- Семей сынақ полигонында ядролық сынақтардың салдарынан зардап шеккен ҚР азаматтары.

- Арал өңіріндегі экологиялық апат салдарынан зардап шеккен ҚР азаматтары.

-КСРО-ны қорғау кезінде; әскери қызмет міндеттерін атқару кезінде, оның ішінде Ауғанстанда және басқа да "ыстық нүктелерде"жарақат алу, контузия алу, мертігу немесе ауру салдарынан мүгедек болған әскери қызметшілер.

- әскери қызметшілер, арнаулы мемлекеттік органдар мен ішкі істер органдарының қызметкерлері, олар: күнтізбелік есептеуде 20 және одан да көп жыл еңбек сіңірген, не 10 және одан да көп жыл еңбек сіңірген және жасына қарамастан бала кезінен мүгедек баланы қоса алғанда, мүгедек баланы асырауында ұстайды.

— қызмет өткеру кезінде қаза тапқан (қайтыс болған) әскери қызметшілердің, арнаулы мемлекеттік органдар мен ішкі істер органдары қызметкерлерінің отбасы мүшелері-қаза тапқан адамның еңбек сіңірген жылдарына қарамастан.

- саяси қуғын-сүргін құрбандары, сондай-ақ саяси қуғын-сүргіннен зардап шеккен және "жаппай саяси қуғын-сүргін құрбандарын оңалту туралы" ҚР Заңына сәйкес пенсион адамдар, егер олар зейнеткер болса немесе мүгедектігі болса.

- ғарышкерлер мен ғарышкерлерге кандидаттар-олар қайтыс болған кезде тегін жекешелендіру құқығы мұрагерлерге өтеді.

Маңызды:

Тегін жекешелендіру құқығы дербес сатып алынған кез келген тұрғын үйге емес, мемлекеттік/коммуналдық тұрғын үй қорынан алынған тұрғын үйге (оның ішінде қызметтік немесе теңестірілген) қолданылады.

Мысал 1. Коммуналдық пәтерде II топтағы мүгедектігі бар адам

II топтағы мүгедектігі бар азамат әкімдік жалдау шарты бойынша берген коммуналдық пәтерде тұрады. Ол әкімдікке (ХҚКО немесе eGov арқылы) жекешелендіру туралы өтінішпен жүгінеді. Ол "I–II топтағы мүгедектер" санатына жататындықтан және тұрғын үй мемлекеттік қордан берілгендіктен, ол осы пәтерді тегін жекешелендіруге құқылы.

Мысал 2. Қарапайым отбасы жеңілдіксіз

Отбасы коммуналдық пәтерде кезек-кезек тұрады, бірақ ешкім аталған жеңілдік санаттарына жатпайды. Бұл жағдайда жекешелендіру мүмкін, бірақ тек қалдық құны бойынша, яғни тегін емес.

тұрғын үйді тегін жекешелендіру

жекешелендіруге бола ма

2

Мемлекеттік тұрғын үй қорынан тұрғын үй алу кезегінде тұрған ата-ана қайтыс болған жағдайда оның отбасы мүшелері үшін осы кезектегі орын сақтала ма?

Үш шарт бір уақытта орындалған жағдайда қайтыс болған ата-ананың отбасы тұрғын үй кезегін сақтайды:

1. Ата-ана мемлекеттік тұрғын үй қорынан (немесе жекеменшік қорындағы әкімдіктен) тұрғын үйге мұқтаж ретінде ресми түрде тіркелген.

2. Отбасы мүшелері ол тіркелген кезде бірге тізімге енгізілген (яғни кезек базасында бір отбасы ретінде көрсетілген).

3. Оларды тұрғын үйге мұқтаж деп танудың негіздері жойылмаған — мысалы, олар өздеріне жеке тұрғын үй алмаған, тұрғын үй жағдайлары нормативтік талаптардан аспаған және т.б. (мұқтаждық критерийлері «Тұрғын үй қатынастары туралы» Заңның 69-бабында анықталған).

Бұл жағдайда кезектен тек қайтыс болған ата-ана ғана алынып тасталады, ал оның отбасы сол тіркеу күнімен кезекте қалады.

Отбасы не істеуі керек:

Күту тізіміндегі ата-ана қайтыс болғаннан кейін отбасыға мынадай кеңес беріледі:

1. Акимдіктің тұрғын үй бөліміне (немесе кезекті басқаратын басқа уәкілетті органға, егер тіркеулер сол жерде жүргізілсе, соның ішінде eGov/OtbasyBank арқылы) хабарласыңыз.

2. Төмендегі құжаттарды ұсыныңыз: өлім туралы куәлік; отбасы құрамын растайтын құжаттар; қазіргі тұрғын үй жағдайы туралы құжаттар (қажет болған жағдайда).

3. Тексеру: отбасы күту тізімінде қала береді; күту тізіміндегі адам туралы ақпарат өзгертілген (қайтыс болған адам тізімнен алынған, қалған отбасы мүшелері дұрыс көрсетілген).

Дау туындаған немесе бүкіл отбасы кезектен заңсыз шығарылған жағдайда шешімге әкімшілік тәртіппен және/немесе сот арқылы «Тұрғын үй қатынастары туралы» Заңның 73-бабына сілтеме жасап шағымдануға болады.

Мысал 1. Балалары бар ана күту тізімінде тұр, ана қайтыс болады

Жалғызбасты ана екі баласымен бірге «жеке ата-аналы отбасы» ретінде тұрғын үй кезегінде тұрды. Үшеуі де кезектегі тізімде отбасы мүшелері ретінде көрсетілген. Ана қайтыс болды.

Заң бойынша не болады:

Кезектен тек ана ғана қайтыс болған өтініш беруші ретінде алынып тасталады. Балалар қайтыс болған өтініш берушінің отбасы мүшелері ретінде тіркелген күнмен бірдей кезекте қалады, егер олар әлі де талаптарға сай келсе (тұрғын үйі жоқ, алаң талаптары орындалған және т.б.).

2-мысал. Ата-ана жалғыз тіркелген, балалар отбасы құрамына енгізілмеген

Әке жалғыз тіркелген, ересек балаларын отбасы мүшесі ретінде көрсетпеген. Әке қайтыс болды. Бұл жағдайда оның кезектегі орны автоматты түрде балаларға ауыспайды, себебі олар онымен бірге тіркелмеген. Егер олар талаптарға сай келсе, кезекке өздері тұруға мәжбүр болады.

мемлекеттік тұрғын үй қорынан тұрғын үй алу кезегі

ата-ананың қайтыс болуы жағдайында тұрғын үй алу кезегі

кезек сақтала ма

3

Жұмыс орнында қызметтік тұрғын үйді қалай алуға болады?

1. Қызметтік тұрғын үй дегеніміз не және ол кімге керек

ҚР "Тұрғын үй қатынастары туралы" Заңы бойынша қызметтік тұрғын үй-бұл ерекше құқықтық режимі бар тұрғын үй:

 - мемлекеттік мекеменің тұрғын үй қорынан беріледі

- жұмыс сипаты бойынша жұмыс орнында тұруға тиіс қызметкерлердің, сондай-ақ Жұмыспен қамту бағдарламаларына қатысатын азаматтардың жекелеген санаттарының тұруына арналған.

Маңызды:

- қызметтік тұрғын үй әкімдік арқылы жалпы қалалық кезек бойынша берілмейді,

- ол мекемеге бекітіліп беріледі және оның ішкі ережелері мен мемлекеттік қордан тұрғын үй берудің жалпы ережелері бойынша бөлінеді.

2. Қызметтік баспана алу үшін қайда баруға болады

Мекеменің қызметтік тұрғын үй қоры бар-жоғын анықтаңыз. Барлық жұмыс берушілерде қызметтік тұрғын үй жоқ. Ол, әдетте, бар:

- мемлекеттік органдар мен мекемелер;

- бюджеттік ұйымдар (мектептер, ауруханалар және т. б.);

- жекелеген мемлекеттік кәсіпорындар, әскери бөлімдер мен арнайы органдар.

Өз мекемесіне хабарласыңыз. Әдетте бұл:

- кадр қызметі,

- тұрғын үй комиссиясы немесе тиісті құрылымдық бөлімше (әкімшілік-шаруашылық жұмыс бөлімі және т.б.).

Өтініш пен құжаттарды тапсырыңыз. Іс жүзінде сұралады:

- тұрғын үй комиссиясы басшысының / төрағасының атына өтініш;

- отбасы мүшелерінің жеке куәліктерінің көшірмелері;

- еңбек қатынастарын растау (жұмыс орнынан анықтама, қызметтік тізімнен үзінді);

- жеке тұрғын үйдің болуы / болмауы туралы ақпарат (инфожүйелер арқылы алынады, бірақ кейде қосымша анықтамалар сұрайды);

- қажет болған жағдайда-ерекше мәртебені растайтын құжаттар (әскери қызметші, мемлекеттік қызметші, әлеуметтік осал санат және т.б.).

3. Шешім қалай қабылданады

Тәртіп мемлекеттік тұрғын үй қорынан тұрғын үй беру және пайдалану қағидаларымен бекітілген:

Құжаттарды мекеменің тұрғын үй комиссиясы қарайды.

Комиссия шешеді:

- қызметкерді қызметтік тұрғын үйге мұқтаж деп тану;

- оны мұқтаждар тізіміне қосу / кезек;

- немесе бос үй-жайлар болса, дереу қызметтік тұрғын үймен қамтамасыз етіңіз.

Шешім тұрғын үй комиссиясының хаттамасымен ресімделеді.

Оң шешім қабылданған жағдайда, белгіленген мерзім ішінде қызметкер мен тұрғын үй беруші орган арасында қызметтік тұрғын үйді жалдау (қосымша жалдау) шарты жасалады.

4. Мемлекеттік қызметшілер мен әскери қызметшілерге арналған ерекшеліктер

Жеке санаттар үшін арнайы ережелер қолданылады:

- Мемлекеттік қызметшілер ротациялау (басқа елді мекенге ауыстыру) кезінде лауазымдық міндеттерін атқару кезеңінде қызметтік тұрғын үймен қамтамасыз етіледі не ол болмаған кезде ротациялық төлемдер алады.

- Әскери қызметшілерге қызметтік тұрғын үй беру, есепке алу және тұрғын үй төлемдерін төлеу тәртібі ҚР Үкіметінің 12.02.2018 № 49 қаулысымен бекітілген қызметтік тұрғын үймен қамтамасыз етудің жекелеген Қағидаларымен реттеледі.

Мысал 1. Ауылдық мектепте мұғалім

Мұғалім ауыл мектебіне жұмыс істеуге көшеді, оның бұл ауылда баспанасы жоқ.

1. Ол мектеп әкімшілігіне / білім бөліміне қызметтік тұрғын үй беру туралы өтінішпен жүгінеді.

2. Ол тұрғын үйге мұқтаж жұмысшылар тізіміне енгізіліп, мәселені тұрғын үй комиссиясына шығарады.

3. Комиссия шешімінің нәтижелері бойынша оған қызметтік пәтер / үй беріледі, ал мектеп (немесе әкімдік, егер коммуналдық қорда тұрғын үй болса) онымен қызметтік тұрғын үйді жалдау шартын жасасады.

Мысал 2. Мемлекеттік қызметші ротация бойынша басқа қалаға жіберілді

"Б" корпусының мемлекеттік әкімшілік қызметшісі басқа өңірге ауыстырылды.

1. Мемлекеттік орган оны ротация бойынша жаңа өңірге жібереді және қызметтік тұрғын үймен қамтамасыз ету туралы мәселе қояды.

2. Ведомстволық тұрғын үй қоры болған жағдайда оған жұмыс кезеңінде жекешелендіру құқығынсыз қызметтік тұрғын үй беріледі.

3. Ол болмаған жағдайда оған тұрғын үй берудің орнына ротациялық төлемдер тағайындалуы мүмкін.

қызметтік тұрғын үйді қалай алуға болады

4

Тұрғын үйге мұқтаж ретінде есепке қою туралы өтініштен бас тартуға бола ма?

Азамат тұрғын үйге мұқтаж адам ретінде тіркелуден заңды түрде бас тартылуы мүмкін, егер ол:

- тұрғын үйге өтініш білдірушілердің Бірыңғай республикалық электрондық дерекқорына бұрыннан тіркелген (мысалы: Семейде күту тізіміне енгізілген болса, Өскеменде қайта тіркелмейді);

- соңғы 5 жыл ішінде Қазақстан Республикасында тұрғын үйге ие болған немесе иелігінде тұрғын үй бар (мысалы: 2 жыл бұрын пәтер сатқан — бұл тұрғын үймен қамтамасыз етілген болып есептеледі);

- аталған елді мекенде жылжымайтын мүлікке ие (мысалы, Өскеменде бөлмеге ие болса — осы қалада күту тізіміне енгізілмейді);

- Қазақстанда жылжымайтын мүлікке ие, бірақ мемлекеттік кәсіпорыннан тұрғын үй алуға өтініш береді (мысалы, ұлттық компания қызметкері басқа қалада үйге ие болса — оған компания тұрғын үйі берілмейді);

- мемлекеттік тұрғын үй қорынан немесе әкімдіктен жалға алынған тұрғын үйде тұрады (мысалы: әкімдік төлейтін жалға алынған пәтерде тұратын отбасы – олар күту тізіміне енгізілмейді);

- жалған құжаттар немесе ақпарат ұсынған (мысалы: пәтердегі үлесін көрсетпеген немесе отбасы құрамының нақты жағдайын жасырып отырған);

- бұрын мемлекеттік тұрғын үй қорынан тұрғын үй алып, оны жекешелендірген (мысалы: 2014 жылы әкімдіктен тұрғын үй алып, оны жекешелендірген — қайта жекешелендіруге болмайды);

- басқа елді мекенде тек бір ғана апатты тұрғын үйі бар (мысалы, апатты үй Риддерде орналасқан — Өскеменде күту тізіміне қоймайды);

- мемлекеттік ипотекалық несие немесе мемлекет мақұлдаған тұрғын үй бағдарламалары арқылы тұрғын үй сатып алған. (Мысалы: «7-20-25» бағдарламасы бойынша пәтер сатып алған — тұрақты тұрғын үй болып есептеледі)

Бұл бас тарту жағдайлары Қазақ Республикасы Үкіметінің 381-қаулысымен бекітілген Тұрғын үйге мұқтаж азаматтарды тіркеу ережелерінде және «Тұрғын үй қатынастары туралы» Қазақ Республикасының Заңында көзделген.

тұрғын үйге мұқтаждарды есепке қоюдан бас тарту

5

Егер мен басқа елді мекенде кезекте тұрсам, Өскемен қаласында баспана ала аламын ба?

Егер сіз басқа елді мекенде тұрғын үйге кезекте тұрсаңыз, Өскемен қаласында тұрғын үй алу мүмкін емес, өйткені қолданыстағы тұрғын үй заңнамасы бірнеше елді мекендерде бір мезгілде кезекте тұруға жол бермейді. Егер азамат көшіп кетсе және басқа қалада тұрғын үй алуға ниет білдірсе, алдымен жаңа тұрғылықты жерінде тұрақты тіркеуді ресімдеу керек, содан кейін бұрынғы қалада есептен шығару керек. Осыдан кейін ғана сайт арқылы Өскемен қаласына есепке қою туралы өтініш беруге болады orken.otbasybank.kz .

Елді мекенді ауыстырған кезде кезек нөмірі сақталмайтынын ескеру қажет-құжаттар мен өтініш берілген күн негізінде жаңа кезек қалыптасады.

Мысал. Өтініш беруші аудан орталығында кезекте тұрды, содан кейін Өскеменге көшті

Азамат А. аудан әкімдігінде тұрғын үйге кезекте тұрды. Ол Өскемен қаласындағы тұрақты тұрғылықты жеріне көшіп, дәл осы жерде баспана алғысы келеді.

Бұл жағдайда Өскемендегі пәтерді оның аудан орталығындағы кезегі негізінде беруге болмайды. Ол бұрынғы әкімдікте кезектен шығару туралы мәселені шешіп, жаңа тұрғылықты жері бойынша Өскемен қаласының әкімдігіне есепке қою туралы жаңа өтініш беруі керек.

Өскемен қаласында тұрғын үй алу

басқа елді мекенде тұрғын үйге кезекте тұрамын

мен ала аламын ба

№

Жиі қойылатын сұрақ

Толық жауап

Негізгі сөздер және хештегтер

1

Спортшы тұрғылықты жерін өзгерткен жағдайда оны басқа облысқа ауыстыруға бола ма?

Спортшыны тұрғылықты жерін өзгертуіне байланысты басқа облысқа ауыстыруға болмайды, себебі бұл негіз қолданыстағы нормативтік құқықтық актілерде қарастырылмаған. Қазақстан Республикасы Мәдениет және спорт министрінің 2020 жылғы 4 қыркүйектегі № 240 бұйрығымен бекітілген «Спорттық резервті даярлау, спорттық жарыстарды ұйымдастыру және өткізу қағидаларының» 25-тармағына сәйкес, спортшының бір спорт ұйымынан екіншісіне ауысуы тек келесі жағдайларда жүзеге асырылады:

1. Әскери қызметке шақырылуына байланысты;

2. Білім беру ұйымының күндізгі бөлімінде оқуына байланысты;

3. Спорттық қызмет туралы шарттың қолданылу мерзімі аяқталған жағдайда;

4. Тараптардың келісімі бойынша спорттық қызмет туралы шарттың мерзімінен бұрын бұзылуы кезінде.

Осылайша, спортшының тұрғылықты жерін өзгертуі оны басқа облысқа ауыстыруға заңды негіз болып табылмайды.

Мысал:

Егер спортшы отбасылық жағдайына байланысты Шығыс Қазақстан облысынан Астана қаласына қоныс аударса, ол автоматты түрде Астана қаласының спорт ұйымына ауыстырылмайды. Ауысу үшін жоғарыда аталған ресми негіздердің бірі болуы қажет.

тұрғылықты жерін ауыстыру

спортшыны басқа облысқа ауыстыру

2

Жеке клубтың спорт секциясына қатысу үшін баланың биометриялық сәйкестендіруден өтуін талап ету заңды ма?

Баланың биометриялық сәйкестендіруден өтуі туралы талап заңды, бірақ ата-анасының ерікті келісімі болған жағдайда ғана.

Егер ата-аналар міндетті биометрия көрсетілген шартқа қол қоймаса-талап заңсыз. Егер қол қойылса, бұл келісім болып саналады, бірақ ата-аналар кез келген уақытта келісімді қайтарып алуға құқылы және клуб биометрияны жинауды/өңдеуді тоқтатуға міндетті. Алайда, бұл ретте, егер шартта көзделген болса, клуб қызмет көрсетуді тоқтата алады (бұл ресми түрде заңды болады).

Егер клуб биометрияны келісімшартсыз талап етсе немесе балама ұсынбаса, ата-аналар құқық қорғау органдарына жүгінуге құқылы.

Мысал:

Ата-аналар баланы жеке спорт клубына тіркеді, онда тіркеу кезінде саусақ ізімен сәйкестендіруді ұсынды. Егер ата — аналар жазбаша келісім бермесе-клуб биометрияны талап етуге құқылы емес. Егер келісім берілсе, бірақ кейінірек алынып тасталса, клуб деректерді өңдеуді тоқтатуға міндетті және егер бұл шарт тікелей көрсетілсе, шартты бұзуы мүмкін.

биометриялық сәйкестендіруді жүргізу

талап заңды ма

спорт бөлімі

жеке клуб

3

Шығыс Қазақстан облысында стрэнглифтинг және Со-Киокушинкай каратэ бойынша жарыстарды Қазақстанның ресми спорт жүйесі аясында өткізуге рұқсат етіле ме?

Стрэнглифтинг және Со-Киокушинкай каратэ бойынша жарыстар ресми спорттық жарыстар болып табылмайды. «Дене шынықтыру және спорт туралы» Қазақстан Республикасының Заңының 34-бабының 2-тармағына сәйкес, Қазақстан Республикасының аумағында спорттық іс-шаралар спорт түрлері тізбесіне енгізілген спорт түрлері мен спорттық пәндер бойынша өткізіледі. «Стрэнглифтинг» және «Со-Киокушинкай каратэ» аталған тізімге енгізілмеген.

Бұл келесіні білдіреді:

1. аталған бағыттар бойынша жарыстар ресми спорттық іс-шаралар ретінде танылмайды;

2. мұндай жарыстардың нәтижелері ресми спорттық статистикаға енгізілмейді, спорттық разрядтар мен атақтар берілмейді.

Сонымен қатар, «Дене шынықтыру және спорт туралы» Заңның 7-бабына сәйкес, дене белсенділігін дамыту мен салауатты өмір салтын насихаттауға бағытталған дене шынықтыру-сауықтыру іс-шараларын өткізуге жол беріледі. Сондықтан стрэнглифтинг немесе Со-Киокушинкай каратэ бойынша жарыстарды келесі жағдайда өткізуге болады:

1. жеке, клубтық немесе әуесқой негізде;

2. қауіпсіздік және санитарлық нормаларды сақтай отырып;

3. ШҚО дене шынықтыру және спорт басқармасын алдын ала хабардар ету арқылы.

Мысал:

Жекпе-жек өнері клубы Со-Киокушинкай каратэ бойынша ашық турнирді дене шынықтыру-сауықтыру іс-шарасы ретінде өткізе алады, бірақ ол облыс немесе республика чемпионаты ретінде ресми мәртебеге ие болмайды.

стрэнглифтинг

Со-Киокушинкай каратэ

жарыстарды өткізу

рұқсат

ресми спорт жүйесі

4

Қазақстан Республикасының ұлттық құрамасының спортшысы бір жыл ішінде бірнеше жоғары спорттық нәтиже көрсетсе, бірнеше ай сайынғы ақшалай төлем ала ала ма?

Қазақстан Республикасының ұлттық құрамасының спортшысы бір мезгілде бірнеше ай сайынғы ақшалай төлем ала алмайды. Егер ұлттық құраманың спортшысы бір күнтізбелік жыл ішінде бірнеше жоғары спорттық нәтижелерге қол жеткізсе, оның ішінде әртүрлі спорт түрлері бойынша да болса, ай сайынғы ақшалай қамтамасыз ету мынадай тәртіппен белгіленеді:

-бір ғана ең жоғары спорттық нәтиже бойынша;

-бір ғана спорт түрі бойынша, жетістіктер санына қарамастан.

Төлем:

-жергілікті атқарушы органдар (ЖАО) арқылы жүзеге асырылады;

-спорттық дайындықты жалғастыру шартымен төленеді;

-тиісті келесі спорттық жарыс өткізілгенге дейін жүзеге асырылады.

Терминдерге түсіндірме

Ай сайынғы ақшалай қамтамасыз ету — Қазақстан Республикасының ұлттық құрамаларының спортшылары мен олардың жаттықтырушыларына жоғары спорттық нәтижелері үшін төленетін тұрақты ақшалай төлем.

ЖАО (жергілікті атқарушы органдар) — облыстардың, республикалық маңызы бар қалалардың және астананың әкімдіктері.

Ұлттық құрама спортшысы — тиісті спорт түрі бойынша Қазақстан Республикасының ұлттық құрамасының құрамына ресми түрде енгізілген спортшы.

Жоғары спорттық нәтиже — спорт саласындағы уәкілетті мемлекеттік орган белгілеген өлшемшарттарға сәйкес келетін нәтиже.

Мысал:

Спортшы бір жыл ішінде:

-бокстан Азия чемпионатында 1-орын алды;

-кикбоксингтен халықаралық турнирде 2-орын алды.

Бұл жағдайда ай сайынғы ақшалай қамтамасыз ету тек бір ғана, неғұрлым жоғары нәтиже бойынша, яғни бокстан Азия чемпионатындағы нәтижеге байланысты тағайындалады. Екі төлем бір мезгілде тағайындалмайды.

ұлттық құрама спортшысы

бірнеше ай сайынғы ақшалай төлем

ала ала ма

5

Классикалық волейбол спорт түрі бойынша спорттық федерация құруға бола ма?

«Классикалық волейбол» спорт түрі бойынша спорттық федерация құру Қазақстан Республикасының дене шынықтыру және спорт саласындағы заңнамасына сәйкес жүзеге асырылады.

Спорттық федерация тиісті спорт түрін дамыту мақсатында коммерциялық емес ұйым ретінде құрылуы мүмкін. Алайда өз қызметін жүзеге асыру үшін ол аккредиттеу рәсімінен өтуі тиіс.

Сонымен қатар, заңнамаға сәйкес бір облыс (республикалық маңызы бар қала, астана) аумағында әрбір спорт түрі бойынша тек бір ғана өңірлік спорттық федерация аккредиттеледі.

Осыған байланысты:

• егер өңірде «волейбол» спорт түрі бойынша аккредиттелген федерация болмаса — жаңа федерацияны құруға және оны аккредиттеуге болады;

• егер мұндай федерация бұрыннан бар және аккредиттелген болса — осы спорт түрі бойынша жаңа федерацияны аккредиттеуге жол берілмейді.

Мысал

Өңірде волейбол федерациясы бұрыннан жұмыс істейді және аккредиттелген. Осыған байланысты классикалық волейбол бойынша жаңа федерацияны тіркеуге және аккредиттеуге бас тартылды.

Терминдерге түсіндірме

Спорттық федерация - бір немесе бірнеше спорт түрін дамыту мақсатында құрылатын коммерциялық емес ұйым (қоғамдық бірлестік немесе қауымдастық).

Спорттық федерацияны аккредиттеу - уәкілетті орган тарапынан федерацияны ресми түрде тану рәсімі, ол белгілі бір аумақта тиісті спорт түрін дамытуға құқық береді.

спорт федерациясы

волейбол

аккредиттеу

федерация құру

аймақтық федерация

6

Туризм саласында қандай мемлекеттік қолдау шаралары бар?

Туризм саласындағы кәсіпкерлік субъектілеріне мемлекеттік қолдау Қазақстан Республикасының «Туристік қызмет туралы» Заңы мен Қазақстан Республикасының Мәдениет және спорт министрлігінің бірқатар нормативтік құқықтық актілеріне сәйкес жүзеге асырылады.

Қолдау түрлері мыналарды қамтиды:

1. Санитариялық-гигиеналық тораптарды (СГТ) ұстауға жұмсалған шығындардың бір бөлігін субсидиялау.

   Мемлекет туристерге қызмет көрсететін инфрақұрылым объектілерін ұстайтын кәсіпкерлердің шығындарының бір бөлігін өтейді.

2. Туристік нысандарды салу және реконструкциялау кезіндегі шығындардың бір бөлігін өтеу.

   Бұл қолдау түрі туристік инфрақұрылымды (қонақүйлер, кемпингтер, этноаулдар, демалыс базалары және т.б.) дамытуға инвестиция тартуды ынталандыруға бағытталған.

3. Жол бойындағы сервис нысандарын салу кезіндегі шығындардың бір бөлігін өтеу.

   Бұл қолдау түрі «А» және «В» санатындағы нысандарды — дәмханалар, мотельдер, техникалық қызмет көрсету станциялары, трасса бойындағы санитариялық-гигиеналық тораптарды қамтиды.

4. Туристік автобустарды сатып алу бойынша шығындарды өтеу.

   Мемлекет сегіз және одан да көп жолаушыға арналған автобустарды (жүргізуші орнын қоспағанда) сатып алу шығындарының бір бөлігін өтейді.

Қолдау алу тәртібі:

Өтінім Шығыс Қазақстан облысының туризм басқармасына қағаз түрінде немесе электронды форматта (пошта арқылы не қолма-қол) беріледі.

Құжаттар топтамасы комиссиямен 10 жұмыс күні ішінде қаралады, шешім хаттама түрінде рәсімделіп, басқарманың интернет-ресурсында жарияланады.

Нәтиже:

Шығындардың бір бөлігін өтеу туралы оң шешім;

 Немесе уәжді бас тарту.

Табысты мысал:

«А» жеке кәсіпкері санитариялық-гигиеналық тораптарды ұстау шығындарын субсидиялау туралы өтінім беріп, фото және бейнематериалдарды ұсынған.

Комиссияның қарауынан және Қазақстан Республикасының Туризм және спорт министрлігімен келісілгеннен кейін кәсіпкерге ай сайын 83 300 теңге мөлшерінде субсидия жыл соңына дейін тағайындалған.

Туризм

Субсидиялау

Объектілерді салу

7

Туроператорлық қызметті жүзеге асыруға лицензияны қалай алуға болады?

Туроператорлық қызметті лицензияны Шығыс Қазақстан облысының туризм басқармасында алуға болады.

Өтінім беру тәртібі:
Өтінім электрондық форматта www.egov.kz немесе www.elicense.kz порталдары арқылы ЭЦҚ (электрондық цифрлық қолтаңба) пайдалана отырып беріледі.

Қажетті құжаттар:

1. Белгіленген нысандағы электрондық өтінім;
2. Лицензиялық алымның төленгенін растайтын электрондық құжаттың көшірмесі;
3. Біліктілік талаптарына сәйкестігі туралы мәліметтердің электрондық нысаны және оны растайтын құжаттар.

Қызмет көрсету мерзімдері:

• Лицензия беру – 6 жұмыс күніне дейін;
• Лицензияны қайта ресімдеу – 3 жұмыс күніне дейін (немесе қайта ұйымдастыру жағдайында 6 күн).

Лицензиялық алым мөлшері:

• Алғаш рет лицензия алған кезде – 10 АЕК;
• Қайта ресімдеу кезінде – мөлшерлеменің 10%-ы, бірақ 4 АЕК-тен аспайды.
  Төлем екінші деңгейлі банктер немесе «электрондық үкімет» төлем шлюзі арқылы жүргізіледі.

Нәтижесі:

• Туроператорлық қызметке лицензияны және/немесе лицензия қосымшасын беру;
• Немесе бас тарту себептері көрсетілген дәлелді жауап.

Шағымдану тәртібі:
Әрекеттерге (әрекетсіздікке) қатысты шағым жоғары тұрған органға немесе сотқа досудьялық қараудан кейін беріледі. Шағымдар қаралу мерзімі:

• Қызмет көрсетуші тарапынан – 5 жұмыс күніне дейін;
• Жоғары тұрған орган тарапынан – 15 жұмыс күніне дейін.

Табысты мысал:
«А» жеке кәсіпкері www.elicense.kz порталы арқылы онлайн өтінім берген. Барлық құжаттар тексеріліп, лицензия 5 жұмыс күні ішінде ешқандай мемлекеттік органға жеке барусыз берілген.

Туризм

Лицензия

Туроператорлық қызмет

8

Адамның тірі кезінде білім беру, денсаулық сақтау объектілерін немесе оның құрметіне басқа объектілерді атауға бола ма ?

Объектілердің атауын көрнекті мемлекет және қоғам қайраткерлерінің, ғылым, мәдениет қайраткерлерінің және Қазақстан Республикасы мен әлемдік қоғамдастық алдында сіңірген еңбегі бар басқа да адамдардың атымен қайта атау, мемлекеттің тәуелсіздігін нығайтуға айрықша елеулі үлес қосқан батырлық пен батылдық танытқан тұлғалардың есімдерін беру жағдайларын қоспағанда, олар қайтыс болған күннен бастап бес жылдан кешіктірілмей жүзеге асырылады.

Объектілерге атау беру

9

Кәсіпкерлік объектілерінде маңдайшаны орналастыру қалай ресімделеді?

Маңдайша тілі: мемлекеттік емес ұйымдардың маңдайшасы мемлекеттік (қазақ) тілде болуы тиіс. Қажет болған жағдайда орыс және басқа тілдерде қайталауға жол беріледі.

Хабарлама тәртібі: хабарлама жоспарланған маңдайша орнатылғанға дейін кемінде 5 жұмыс күні бұрын жіберілуі тиіс.

Нысанның орналасқан жеріне байланысты хабарлама келесіге беріледі:

1. Республикалық маңызы бар қаланың, астананың немесе облыс орталығының әкімдігі - егер объект осы қалаларда орналасқан болса ;

2. Аудан әкімдігі - егер объект аудан орталықтарында, ауылдарда немесе кенттерде орналасқан болса.

Хабарламаға не қоса жолдау керек: маңдайшаның орналасқан жері туралы мәліметтері бар форма; маңдайшаның эскизі (графикалық сурет).

Әкімдік жоюға міндетті жазбаша ескертулер бере алады. Егер әкімдік хабарламаны алған сәттен бастап 4 жұмыс күні ішінде жауап жібермесе, кәсіпкер маңдайшаны өзі көрсеткен мерзімде орналастыруға құқылы.

Маңызды: ескертусіз немесе талаптарды бұза отырып, маңдайшаны орналастыру әкімшілік жауапкершілікке әкелуі мүмкін.

Маңдайшаны орналастыру

Хабарлама

10

Ескерткіш немесе монумент орнату үшін не қажет?

Ескерткіш немесе монумент орнату үшін әкімдікке (жергілікті атқарушы органға) ұсыныс беру керек. Қандай құжаттарды ұсыну керек:

1. Идеяның сипаттамасымен қол қойылған өтініш.

2. Жеке тұлғаның еңбегін немесе оқиғаның маңыздылығын растайтын құжаттар (мұрағат материалдары, жарияланымдар, марапаттар және т.б.).

3. Тұлғаны келісу-оның Республикалық ономастика комиссиясы бекіткен тарихи тұлғалар тізіміне кіретіндігін тексеру.

Мысалы: егер кеншілерге немесе энергетиктерге ескерткіш орнату ұсынылса, онда бұл адамдардың аймақтың дамуына қосқан үлесін негіздеп, оны құжаттармен растау қажет.

Орнату шарттары:

1. Ескерткіш көрнекті тұлға қайтыс болғаннан кейін кемінде 5 жыл өткен соң орнатылуы мүмкін (ерекшелік — каһармандық пен ерлік таныту, борышын орындау кезінде қаза болу, ел тәуелсіздігіне қомақты үлес қосу жағдайлары).

2. Ескерткіштер мемлекеттік меншіктегі жалпы пайдалану орындарында орналастырылады.

Қарау тәртібі:

1. Ұсыныс әкімдікте қаралады, әрі қарай Мәдениет және ақпарат министрлігі (МАМ) жанындағы Тарих және мәдениет ескерткіштерін қорғау жөніндегі комиссияға жіберіледі.

2. Мақұлданған жағдайда ұсыныс ескерткіштерді орнату жөніндегі арнайы жоспарға енгізіліп, содан кейін жобаны іске асыру басталады.

Жоба және орнату: ескерткіш жобасы мүсіншілер арасындағы шығармашылық байқау арқылы таңдалады-бұл ашықтықты қамтамасыз етеді және сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін болдырмайды.

Ескерткішті орнату

Монумент орнату

11

Өскемен қаласында концертті қайда өткізуге болады және рұқсат алу үшін қандай құжаттарды дайындау қажет?

Үй-жайларды ұсыну үшін концерт өткізу жоспарланып отырған таңдалған ұйым директорының атына еркін нысанда хат жолдау қажет.

Хатта мыналар көрсетіледі:

- концерттің тақырыбы мен мақсаты (мысалы, қайырымдылық, жас орындаушылардың концерті және т. б.);

- күні, уақыты және ұзақтығы;

- орындаушылардың репертуары;

- дыбыс/жарық жабдығы қажет пе;

- формат-кіру тегін, коммерциялық / коммерциялық емес.

- билеттерді сату және т. б;

- жауапты тұлғаның байланыс деректері.

Хатты қарағаннан кейін (15 жұмыс күні ішінде):

мәдениет ұйымының әкімшілігі үй-жай беру туралы шешім қабылдайды;

іс-шараны өткізу шарттары мен техникалық талаптарды көрсете отырып, жалдау шарты ресімделеді.

Маңызды: Концерт "Мәдениет туралы" ҚР Заңының талаптарына сәйкес болуы және қоғамдық тәртіпті бұзбауы тиіс.

Мысал

Егер ұйымдастырушы қалалық мәдениет үйінде жас орындаушылардың концертін өткізуді жоспарласа, ол мәдениет үйінің директорына концерттің күні мен бағдарламасын көрсете отырып хат жолдайды. Директор залды ұсыну мүмкіндігін растайды, содан кейін жалдау шарты жасалады. Егер іс — шараға Ресейден немесе Қырғызстаннан келген музыканттар шақырылса-ұйымдастырушы концерт өткізілгенге дейін Облыстың ішкі саясат басқармасына хабарлайды.

қалада концертті қайда өткізуге болады

қандай құжаттар

рұқсат алу

12

Архивтік анықтаманы қалай алуға болады және ол үшін қандай құжаттар қажет?

Архивтік анықтаманы мемлекеттік архивтен, ХҚКО арқылы немесе eGov.kz порталы арқылы онлайн тегін алуға болады.

Қалай өтініш беруге болады?

1.         (Ұлттық, облыстық, қалалық немесе аудандық) архивтің кенсесіне жүгіну;

2.         ХҚКО («Азаматтарға арналған үкімет» МК) арқылы өтініш беру;

3.         www.egov.kz электронды үкімет порталы арқылы ЭЦҚ пайдаланып өтініш беру;

4.         Шетел азаматтары сұранысты электронды пошта арқылы немесе пошталық байланыс арқылы жібере алады.

Қажетті құжаттар:

1.         Жеке куәлік немесе цифрлық құжат;

2.         Белгіленген үлгіде өтініш (Қазақстан Республикасының Мәдениет және спорт министрінің 2020 жылғы 29 мамырдағы №159 бұйрығының 1 қосымшасына  сәйкес);

3.         Сұралған мәліметтерді растайтын құжаттар немесе олардың көшірмелері;

4.         Ноатриуспен куәландырылған сенімхат – өкіл арқылы өтініш берген жағдайда.

Қызмет көрсету мерзімі:

11 жұмыс күніне дейін. Егер екі немесе одан көп ұйымның құжаттарын зерттеу немесе 5 жылдан астам кезеңнің құжаттарын зерделеу қажет болған жағдайда, мерзім 25 жұмыс күніне дейін ұзартылуы мүмкін (өтініш берушіні міндетті түрде хабардар ету арқылы).

Қызметтің құны: Қызмет тегін көрсетіледі.

Ескеру қажет:

Нәтиже қағаз немесе электронды форматта беріледі. Егер жауаппен келіспеген жағдайда, өтініш беруші көрсетілетін қызметті берушіге, жоғары тұрған органдарға немесе сотқа шағымдануға құқылы.

қалай алу

архивтік анықтама

қандай құжаттар

13

Мемлекеттік архивтің оқу залында пайдаланушылардың жұмыс тәртібі қандай?

Пайдаланушылардың мемлекеттік архивтің оқу залында жұмыс істеу тәртібі рұқсат беруді, құжаттарға қол жеткізуді және белгіленген жұмыс ережелерін сақтауды қамтиды.

1. Оқу залына кіру

Оқу залында жұмыс істеу үшін пайдаланушы мыналарды ұсынады:

* ұйымның немесе оқу орнының ресми хаты;

* немесе жеке өтініш (тәуелсіз зерттеушілер үшін).

Ұсынылған құжаттардың негізінде ұзарту мүмкіндігімен 1 жылға дейінгі мерзімге архив басшысының жазбаша рұқсаты беріледі.

2. Жұмыс істеу тәртібі

Оқу залы демалыс және мереке күндерін қоспағанда, күн сайын сағат 08:00 — ден 16:00-ге дейін, үзіліс 12:00-ден 13:00-ге дейін жұмыс істейді. Айдың соңғы жұмасы-санитарлық күн.

3. Архивтік құжаттарға қол жеткізу

Пайдаланушыларға архив қорларына, анықтамалық аппаратқа және басылымдарға тегін қолжетімділік беріледі.

* Мемлекеттік құпиялар және заңмен қорғалатын өзге де құпияларды;

* жеке деректер және азаматтардың жеке өмірі туралы мәліметтерді;

* құжаттардың меншік иесі белгілеген қол жеткізу шарттарын;

* қанағаттанарлықсыз жағдайдағы құжаттарды қамтитын құжаттарға қолжетімділік шектеледі.

4. Құжаттарды беру және көшіру

* құжаттарды беру тапсырыс бойынша бір жұмыс күні ішінде жүзеге асырылады;

* пайдалану саны мен мерзімі шектелуі мүмкін;

* көшіру жазбаша өтініш бойынша ақылы негізде жүзеге асырылады (жылына 300 парақтан артық емес).

5. Пайдаланушының құқықтары мен міндеттері

Пайдаланушы құжаттармен жұмыс істеуге, үзінді көшірмелер жасауға және көшірмелерге тапсырыс беруге құқылы.

Пайдаланушы міндетті:

* оқу залында жұмыс істеу ережелерін сақтау;

* құжаттардың сақталуын қамтамасыз ету;

* материалдарды пайдалану кезінде архивтік деректерді көрсету (қор, тізімдеме, іс, парақ).

6. Жауапкершілік

Ережелерді бұзғаны үшін пайдаланушы оқу залына уақытша немесе үнемі кіре алмауы мүмкін. Құжаттарға залал келтіру заңнамаға сәйкес жауаптылыққа әкеп соғады.

Мысалы

Азамат ғылыми жұмысты дайындау үшін мемлекеттік архивке жүгінді. Жеке өтінішінің негізінде оған рұқсат ресімделді, содан кейін ол архивтік құжаттарға қол жеткізді және олармен белгіленген ережелерді сақтай отырып, оқу залында жұмыс істеді.

Терминдерді түсіндіру

Архивтің оқу залы-пайдаланушылардың архивтік құжаттармен жұмыс істеуіне арналған арнайы жабдықталған архив үй-жайы.

Архивтік құжаттар-тарихи, ғылыми, әлеуметтік немесе өзге де құндылығы бар және архивте сақтауға жататын құжаттар.

мұрағаттың оқу залы

мемлекеттік мұрағат

жұмыс тәртібі

мұрағат құжаттарына рұқсат

№

Жиі қойылатын сұрақ

Толық жауап

Негізгі сөздер және хештегтер

1

Тауарлық балықты табиғи резервуардағы торларда өсіруге бола ма, егер ол ерекше қорғалатын табиғи аумақтарға жатпаса?

Иә, егер тоған ерекше қорғалатын табиғи аумақтар санатына жатпаса, табиғи су қоймасында балықты торлы немесе көлдік-тауарлық өсіруді ұйымдастыру мүмкін болады. Қазақстан Республикасының заңнамасы жалпыға ортақ пайдаланылатын табиғи су айдындарында аквамәдени қызметті жүргізуге рұқсат береді, бірақ белгіленген талаптар сақталған жағдайда ғана. Мұндай қызметті бастау үшін су айдыны аквамәдениет субъектісіне балық шаруашылығы су айдыны немесе су айдынының учаскесі ретінде ресми түрде бекітілуі керек. Осыдан кейін аквамәдениет субъектісі таңдалған балық түрлерін өсірудің экологиялық рұқсат етілгендігін растайтын биологиялық негіздемеге, сондай-ақ өсіру технологиясын, өндіріс көлемін және резервуарды қорғау шараларын қамтитын даму жоспарына ие болуға міндетті. Бұл құжаттар экономиканың экожүйеге әсерін бағалауға және су ресурстарын ұтымды пайдалануды қамтамасыз етуге мүмкіндік береді.

Бұл тәсіл аквамәдениеттің дамуы мен табиғи ортаны сақтау арасындағы тепе-теңдікті қамтамасыз етеді.

Мысалы: Кәсіпкер тор шаруашылығын табиғи көлге орналастыра алады, егер ол ұлттық саябақтың немесе қорықтың бөлігі болмаса, пайдалану құқығы алынған, биологиялық негіздеме жасалған, даму жоспары бекітілген жағдайда. Бұл құжаттарды рәсімдемей, су қоймасы ерекше қорғалатын табиғи аумақ мәртебесіне ие болмаса да, қызмет заңсыз болып саналады.

тауарлық балық өсіру

торларда өсіру

ерекше қорғалатын табиғи аумақтарға жатпайды

2

Аквамәдениет үшін табиғи су қоймасын (тор немесе көл-тауарлық балық шаруашылығы) пайдалану үшін су сервитутына қалай рұқсат алуға немесе орнатуға болады?

Пайдалану құқығын алу үшін келесілер қажет.

1. Резервтік балық шаруашылығы су айдындарының тізіміне су айдынын қосу

Уәкілетті орган бассейндік су инспекциясымен келісілгеннен кейін резервтік су айдындарының тізімін қалыптастырады және жариялайды. Пайдалану тек осы тізімдегі су объектілеріне қатысты мүмкін.

2. Су айдынын пайдалану құқығын алу

2.1. Конкурстық тәртіп (негізгі әдіс)

Шаруашылық қызмет құқығын алу үшін:

Өтініш беруші конкурсқа қатысуға құжаттар тапсырады.

 Белгіленген кепілдік жарнасын енгізеді.

Конкурста жеңеді.

Көл-тауар немесе тор қызметін жүзеге асыруға уәкілетті органмен шарт жасасады.

Су қоймасын бекіту мерзімі-10 жылдан 49 жылға дейін, паспорттау негізінде анықталады.

2.2. Конкурссыз ұсыну (ерекше жағдайлар)

Жергілікті маңызы бар су айдындары конкурссыз бекітіледі, егер:

олар толығымен бір меншік иесінің немесе жалға алушының жер учаскелерінде орналасқан;

резервтік су қоймаларының тізіміне енгізілген;

тиісті өтінім берілді.

Егер тоған бірнеше меншік иелерінің учаскелерінде орналасса, қалғандарынан жазбаша бас тарту қажет.

3. Құқық алғаннан кейін міндетті әрекеттер

Аквамәдениет субъектісі:

1 жыл ішінде биологиялық негіздемені әзірлеу және келісу;

келісілгеннен кейін 1 ай ішінде даму жоспары бекітілсін;

биологиялық негіздемеде көзделген аквашаруашылық объектілерін көбейтуге және (немесе) күтіп-ұстауға, өсіруге байланысты қызметті жүзеге асыруға;

аквашаруашылықты су биологиялық ресурстарына және оларды қоршаған ортаға зиян келтіруге жол бермейтін тәсілдермен және әдістермен жүргізуді қамтамасыз етуге;

уәкілетті орган бекіткен қағидаларға сәйкес биологиялық негіздемені әзірлеуді қамтамасыз етуге;

уәкілетті органға әкімшілік деректерді мемлекеттік статистика саласындағы уәкілетті органмен келісу бойынша бекітілген аквашаруашылық саласындағы әкімшілік деректерді жинауға арналған нысандарға сәйкес ұсынуға;

уәкілетті орган бекіткен қағидаларға сәйкес қарсы міндеттемелерді орындау бойынша ақпарат беруге;

су объектілерінде аквашаруашылық объектілерінің бөгде немесе генетикалық модификацияланған түрлерін интродукциялауға жол бермеуге;

ветеринариялық (ветеринариялық-санитариялық) талаптарды, сондай-ақ халықтың санитариялық-эпидемиологиялық саламаттылығы саласындағы қағидалар мен талаптарды сақтауға;

уәкілетті орган айқындаған тәртіппен аквашаруашылықтың ақпараттық жүйесінде тіркелуге;

Құрып кету қаупі төнген жабайы фауна мен флора түрлерімен халықаралық сауда туралы конвенцияның I және II қосымшаларына түрлері енгізілген жануарларды жасанды жолмен өсіру жөніндегі қызметті жүзеге асыруды бастағаны немесе тоқтатқаны туралы хабарламаны Қазақстан Республикасының жануарлар дүниесін қорғау, өсімін молайту және пайдалану саласындағы заңнамасына сәйкес жіберуге;

Қазақстан Республикасының экология заңнамасының талаптарын сақтауға, сондай-ақ қоршаған ортаны қорғау жөніндегі шараларға жәрдемдесуге міндетті.

4. Жағалау аймағы мен су кеңістігін пайдалану

Егер торларды, пирстерді, құрылыстарды немесе кірме жолдарды орналастыру қажет болса, қолданылады:

су сервитуты-су айдынының бір бөлігін шектеулі пайдалану құқығы (Су кодексі бойынша);

жер сервитуты немесе жағалау белдеуін жалға алу (Жер кодексі бойынша).

Сервитутты аумағына және пайдалану түріне байланысты уәкілетті орган немесе ЖАО ресімдейді.

5. Шектеулер

Егер су қоймасы болса, пайдалану мүмкін емес:

шаруашылық қызметке тыйым салынған ерекше қорғалатын табиғи аумақтарға жатады;

табиғатты қорғауға немесе санитарлық тыйымдарға ие;

ауыз сумен қамтамасыз ету үшін қолданылады.

рұқсат алу

су сервитутын орнату

аквамәдениет үшін пайдалану

торлы балық шаруашылығы

көл және тауарлық балық шаруашылығы

3

Қоршаған ортаға жағымсыз әсер ететін объектінің санаты қалай анықталады?

Объектінің санаты оның қызметінің қоршаған ортаға қаншалықты әсер ететінін көрсетеді.

Соған байланысты қандай экологиялық талаптар қолданылатыны анықталады (мысалы, рұқсат алу немесе қоршаған ортаға әсерді бағалау қажеттілігі).

Қазақстан Республикасының Экологиялық кодексінің 12-бабына сәйкес, объектінің санаты:

• әсер ету деңгейі жоғары объектілер үшін — уәкілетті мемлекеттік органмен (ШҚО бойынша Экология департаменті);

• қауіптілігі төмен объектілер үшін — субъектінің (кәсіпкердің) өзі, мемлекетке хабарлау тәртібімен айқындалады.

Санатты анықтау критерийлері

Санатты белгілеу кезінде мыналар ескеріледі:

• шығарындылардың (эмиссиялардың) көлемі мен түрі;

• қолданылатын технологиялар;

• өндірістің экологиялық қауіптілік деңгейі;

• халықтың денсаулығына және қоршаған ортаға ықтимал әсері.

Санаттардың түрлері

Объектілер 4 санатқа бөлінеді:

• I санат — елеулі әсер (мысалы, ірі өнеркәсіп кәсіпорындары);

• II санат — орташа әсер;

• III санат — шамалы әсер;

• IV санат — ең төмен әсер.

Мысал

Ластаушы заттардың көп мөлшерде шығарындысы бар ірі зауыт I санатқа жатады, ал қоршаған ортаға әсері төмен шағын кәсіпорын III немесе IV санатқа жатуы мүмкін.

Терминдерге түсініктеме

Эмиссиялар — қоршаған ортаға ластаушы заттардың шығарылуы.

Объектінің санаты — кәсіпорын қызметінің қоршаған ортаға әсер ету деңгейі.

Уәкілетті орган — экология саласындағы мемлекеттік орган, объектінің санатын айқындайды.

объектінің санаты

қоршаған ортаға жағымсыз әсері

ҚР Экологиялық кодексі

№

Жиі қойылатын сұрақ

Толық жауап

Негізгі сөздер және хештегтер

1

5 млн. теңгеге дейін грант беру бойынша конкурсқа қалай қатысуға болады?

Әлеуметтік, кәсіпкерлік субъектілері үшін мемлекеттік гранттар беру қағидаларына сәйкес грант беру жөніндегі конкурсқа әлеуметтік кәсіпкерлік субъектілерінің тізіліміне енгізілген кәсіпкерлер немесе «Бір ауыл – Бір өнім» бағдарламасының финалистері қатыса алады.

Гранттар

Финалисттар

Конкурс

2

Кен іздеушіліккелицензия қалай алуға болады?

Құрылыс лицензиясын алу үшін Сізге: «Электрондық лицензиялау» порталына кіріңіз немесе тіркеліңіз. «Қызметті онлайн тапсырыс беру» батырмасын басқаннан кейін ашылған «Электрондық лицензиялау» порталының бетінде пайдалы қатты қазбалар саласындағы уәкілетті орган бекітетін нысан бойынша өтінімді

толтырыныз.

Өтініште келесі мәліметтер болуы тиіс:

1) өтініш иесінің тегі, аты және әкесінің аты (егер ол жеке басын куәландыратын құжатта көрсетілсе), тұрғылықты жері, өтініш иесінің жеке басын куәландыратын құжаттар туралы мәліметтер;

2) өтініш иесі пайдалануға беру үшін сұрап отырған кен іздеушілік учаскесін айқындайтын, бұрыш нүктелерінің географиялық координаттары бар және жалпы алаңы көрсетілген масштабтағы кен іздеушілік аумағына нұсқау.

Өтінішке мынадай құжаттар қоса беріледі:

1) өтініш иесі бекіткен және кен іздеушілік кезінде пайдаланылуы жоспарланып отырған механикаландыру құралдары мен жабдықтың тізбесін, сондай-ақ кен іздеушілік учаскесінде жүргізілуі жоспарланып отырған кен іздеушілік жөніндегі жұмыстың түрлері мен тәсілдерінің сипаттамасын қамтитын құжат;

2) аумағына осы тармаққа сәйкес өтініш берілетін жер пайдаланушының немесе жер учаскесінің жеке меншік иесінің, сондай-ақ жер қойнауы учаскесін пайдаланушының келісімі;

3) егер өтініш беруші кен іздеушілікке арналған лицензия қолданысының алғашқы жылы ішінде механикаландыру құралдарын пайдалануға ниет білдірсе, кен іздеушілік жоспары.

Өтінішке қоса берілетін құжаттардың көшірмелерін нотариат куәландыруға тиіс.

Өтініш пен оған қоса берілетін құжаттар қазақ және орыс тілдерінде толтыруы тиіс.

Лицензия

Жер пайдалы қазбалар қойнау.

3

Әлеуметтік кәсіпкерлік субъектісі (ӘКС) кім бола алады?

Әлеуметтік кәсіпкерлік субъектілері болып егер олардың тіркелгеніне кемінде бір жыл өткен болса  ірі кәсіпкерлік субъектілерінен басқа, тек жеке кәсіпкерлер мен заңды тұлғалар танылады. Міндетті шарт – әлеуметтік кәсіпкерліктің төрт санатының біріне сәйкес келуі.

Әлеуметтік кәсіпкерлік

Заңды тұлғалар

4

Әлеуметтік кәсіпкерлік субъектілерінің тізіліміне ену үшін өтінішті қашан және қайда беру қажет?

Өтініштерді қабылдау тоқсан сайын тиісті айдың 1-15 аралығында жүргізіледі. Құжаттар ШҚО кәсіпкерлік және өнеркәсіп басқармасында қабылданады, мекенжайы: Өскемен қ., М. Горький көшесі, 40, телефон: 8 (7232) 71-32-65. Қабылдау туралы ақпарат басқарманың ресми сайтында және  Instagram, YouTube — @upiir_vko әлеуметтік желілерінде жарияланады.

Субъектілерінің тізіліміне ену

Өнеркәсіп.

5

Қандай кәсіпкерлер әлеуметтік кәсіпкерлік субъектісі мәртебесін ала алады?

1-санат: Қызметкерлердің кемінде 50%-ын (және кемінде 2 адамды) ТӘОТ қатарынан жұмысқа қабылдайды.

2-санат: ТӘОТ өндірген тауарлар мен қызметтердің өткізілуіне жәрдемдеседі. Бұл қызметтен түскен табыс жалпы табыстың кемінде 50%-ын құрауы тиіс.

3-санат: ТӘОТ үшін арнайы тауарлар немесе қызметтер өндіреді, оларға тең мүмкіндіктер береді. Табыстың 50%-дан астамы осы қызметтен түсуі шарт.

4-санат: Қызметі қоғамдық пайдалы мақсаттарға бағытталған: балаларға, қарттарға көмек, сауықтыру, психологиялық-педагогикалық қолдау, салауатты өмір салтын насихаттау және т.б. Бұл қызметтен түскен табыс жалпы табыстың кемінде 50%-ын құрауы қажет.

Әлеуметтік кәсіпкерлік субъектісі

Әлеуметтік осал топтар

6

C5 «бизнес-иммигрант» санатындағы бастапқы визаны ұзарту үшін әкімдік өтінішхатын (ходатайствосын) қалай алуға болады?

C5 визасын және оны ұзартуға өтінішхат алуға кімдер құқылы

C5 «бизнес-иммигрант» визасы — Қазақстанда бизнес ашуды немесе дамытуды жоспарлаған шетел азаматтарына арналған виза.

«Халықтың көші-қоны туралы» ҚР Заңына сәйкес, бизнес-иммигрант:

- кәмелет жасқа толған болуы тиіс;

- елге кірген күннен бастап 2 ай ішінде ЖШС (ТОО) немесе ЖК тіркеуі не қолданыстағы қазақстандық компанияның құрылтайшыларының қатарына кіруі тиіс;

- жарғылық капитал енгізіп, қызметін бастауы қажет.

Осы талаптар орындалғаннан кейін ғана шетелдік кәсіпкер C5 визасын ұзарту үшін әкімдіктен өтінішхат алуға жүгіне алады.

Әкімдік өтінішхатын алу үшін негізгі талаптар

Өтінішхат бастапқы бір реттік C5 визаны көп реттік визаға ұзарту үшін қажет.

Әкімдікке мынадай құжаттар тапсырылады:

1. Облыстың кәсіпкерлік және өнеркәсіп басқармасы басшысының атына өтініш.

2. Шетел азаматының паспорты (салыстыру үшін түпнұсқасы).

3. Бастапқы C5 визасының немесе уақытша тұруға рұқсаттың (РВП) көшірмесі.

4. Бизнес-жоспар, оның ішінде:

- қызметтің мақсаттары мен бағыттары,

- жоспарланған инвестициялар,

- даму перспективалары,

- жоспарланған қызметкерлер саны.

5. Қазақстан Республикасында заңды тұлға ретінде тіркелгенін растайтын анықтама.

6. Өкілге сенімхат (егер құжаттарды ҚР азаматы тапсырса).

Әкімдік жобаның шынайылығы мен экономикалық өміршеңдігін бағалайды. Оң шешім қабылданған жағдайда өтініш берушіге көші-қон қызметі үшін өтінішхат беріледі.

Өтінішхат алынғаннан кейін не болады

Одан кейін шетел азаматы ҚР ІІМ көші-қон қызметіне мына құжаттарды тапсырады:

- өтініш-сауалнама;

- паспорт және оның көшірмесі;

- фотосурет;

- әкімдіктің өтінішхаты;

- медициналық сақтандыру;

- соттылығы жоқ екені туралы анықтама (қажет болған жағдайда);

- тұратын мекенжайын растау құжаты.

Құжаттар 15 жұмыс күніне дейін қаралады. Оң шешім қабылданған жағдайда, әдетте 2 жылға дейінгі мерзімге көп реттік C5 визасы беріледі.

Маңызды

Егер бизнес-иммигрант міндеттемелерін орындамаса (компания тіркелмесе, капитал енгізілмесе, қызмет басталмаса), әкімдік бұл туралы көші-қон органдарына хабарлауға құқылы. Бұл визаны ұзартудан бас тартуға немесе елде болу мерзімін қысқартуға негіз болады.

Мысал

Илья — шетел азаматы, 90 күнге бір реттік C5 визасын алып, Қазақстанға кірді.

2 ай ішінде ол:

- ЖШС жауапкершілігі шектеулі серіктестігі (LLP) тіркеді;

- жарғылық капиталды қазақстандық банктегі есепшотқа енгізді;

- бизнес-жоспар дайындады (инвестиция көлемі, даму жоспары, қанша қызметкер алатыны).

Осы құжаттарды Шығыс Қазақстан облысының кәсіпкерлік және өнеркәсіп басқармасына тапсырып, C5 визасын ұзарту үшін өтінішхат сұрады. Әкімдік бизнес-жоспарды қарап, оң қорытынды жасап, өтінішхат берді. Сол құжатпен Илья көші-қон қызметіне жүгініп, 10–15 жұмыс күнінен кейін 2 жылға дейінгі мерзімге көп реттік C5 визасын алды.

Назар аударатын жайттар

- Құжаттарды визаның мерзімі аяқталмай тұрып алдын ала тапсыру қажет.

- Компания қызметі нақты болуы тиіс: бухгалтерия, салық, есептілік жүргізілуі керек.

- Әлсіз немесе толық емес бизнес-жоспар әкімдік тарапынан өтінішхат беруден бас тартуға негіз болуы мүмкін.

әкімдік өтінішхатын алу

С5 санатындағы бастапқы визаны ұзарту

бизнес-иммигрант

7

Шығыс Қазақстан облысы әкімдігінің қаулысына кен ізденушілік (старательдік) қызметке арналған жер учаскелерін енгізу қалай жүзеге асырылады?

Толық жауап

Өтініш қайда тапсырылады:

Шығыс Қазақстан облысының Кәсіпкерлік және өнеркәсіп басқармасына.

Мекенжайы: Өскемен қаласы, М. Горький көшесі, 40.

Өтініш беру тәсілдері:

- жеке өзі немесе өкілі арқылы;

- пошта байланысы арқылы;

- электронды түрде e-Otinish порталы арқылы.

Өтініште міндетті түрде көрсетілуге тиіс мәліметтер:

- өтініш берушінің аты-жөні / заңды тұлғаның атауы, байланыс деректері;

- жер учаскесінің координаттары (WGS-84 жүйесінде);

- орналасқан жері (ауданы, бағдарлық нүктелері);

- жер учаскесінің алаңы (500 м²-ден 5 гектарға дейін);

- пайдалану мақсаты — кен ізденушілік (старательдік) қызмет жүргізу.

Ұсынылатын қосымша құжат: координаттары көрсетілген жер учаскесінің схемасы.

Өтінішті қарау кезеңдері:

1. Өтінішті тіркеу.

2. Өтініштің Кодекстің 25-бабы, 19-бабының 3-тармағы және 269-бабының талаптарына сәйкестігін тексеру.

3. Мемлекеттік органдармен ведомствоаралық келісімдер жүргізу (қажет болған жағдайда). Шығыс Қазжерқойнауының өңіраралық департаменті, ШҚО экология департаменті, ШҚО жер қатынастары басқармасы.

4. Облыс әкімдігі жер учаскесін қаулымен бекіту немесе заңнама талаптарына сәйкес келмеген жағдайда бас тарту шешімдердің бірін қабылдайды:

Әкімдік қаулысы қабылданғаннан кейін жер учаскесі кен ізденушілік (старательдік) қызметке рұқсат етілген аумақтар тізбесіне енгізілген болып есептеледі.

Нормативтік талаптар

Кодекстің 25-бабы — кен ізденушілікке тыйым салынған аумақтар

Бұл бапта кен ізденушілік қызметке жол берілмейтін аумақтар көрсетілген. Атап айтқанда:

- ерекше қорғалатын табиғи аумақтар (қорықтар, ұлттық парктер және т.б.);

- қорғау аймақтары (тарихи-мәдени мұра объектілері, инженерлік құрылыстар маңы);

- рекреациялық аумақтар (демалыс, курорт, туристік аймақтар);

- санитариялық-қорғау аймақтары;

- заңнамада тыйым салынған өзге де аумақтар.

Егер жер учаскесі осы санаттардың біріне кірсе, онда кен ізденушілік қызметке жол берілмейді.

Кодекстің 269-бабы — жер учаскесінің көлеміне қойылатын талаптар

- ең аз көлемі — 500 м²;

- ең көп көлемі — 5 гектар.

Сонымен қатар жер учаскесінің шекаралары координаттар арқылы нақты белгіленуге және тыйым салынған аумақтармен қабаттаспауы тиіс.

Кодекстің 19-бабының 3-тармағы — жер учаскесінің шекараларын белгілеу тәртібі

Жер қойнауын пайдалану учаскесінің шекаралары:

- нақты әрі дәл белгіленуі;

- координаттармен бекітілуі;

- басқа учаскелермен және шектеу аймақтарымен қиылыспауы тиіс.

Мысал:

Азамат Иванов Шығыс Қазақстан облысының Кәсіпкерлік және өнеркәсіп басқармасына келесі мәліметтермен өтініш береді:

- жер учаскесінің координаттарын (мысалы, 49.1234 N, 82.5678 E) және алаңы 3 гектар екенін көрсетеді;

- учаскенің орналасу схемасын және россыпты бағалы металдарды қолмен өндіру жоспарланғаны туралы түсіндірме жазады;

- тексеру нәтижесінде учаскенің ерекше қорғалатын табиғи аумақта орналаспағаны және рұқсат етілген ең жоғары көлемнен аспайтыны анықталады → бұл жағдайда жер учаскесі әкімдік қаулысымен бекітіледі.

кен ізденушілік қызметі

Шығыс Қазақстан облысы әкімдігінің қаулысы

өтініш беру

құжаттар тізбесі

жер учаскесін тізбеге енгізу тәртібі

№

Жиі қойылатын сұрақ

Толық жауап

Негізгі сөздер және хештегтер

1

Халықтың өміріне қауіп төндіретін қаңғыбас иттердің тобын байқағанда қайда жүгіну керек?

Агрессивті қаңғыбас иттер табылса, жануарларды аулау қажеттілігі туралы өтінішпен қалалар мен аудандардың ветеринария саласындағы кәсіпорындарға хабарласу қажет. Егер мәселе шешілмесе Сіз шағым беруге құқығыңыз бар. Шағым актісіне, әрекетіне/әрекетсіздігіне шағым жасалған органға беріледі. Шағым әкімшілік актіні  қабылдау туралы немесе іс-әрекеттің/ әрекетсіздіктің жасалуы белгілі болған күннен бастап үш айдан кешіктірілмей беріледі. Шағымда жағдайды егжей-тегжейлі сипаттау, өтініш жасалған күнді және Сіз жүгінген ұйымның атауын көрсету ұсынылады. Бұл қажетті шараларды қарастыру және қабылдау процесін жеделдетуге көмектеседі.

Аулау

Қаңғыбас жануарлар

2

Бруцеллезбен ауырған малдарды  санитариялық союға жіберілуі міндетпе?

Бруцеллезбен ауыратын жануарлар анықталған кезде қаланың, ауданның бас мемлекеттік ветеринариялық-санитариялық инспекторы сараптама актісі (сынақ хаттамасы) негізінде:

1) жануарлар иелеріне жануарларға санитариялық тазалау, санитариялық сою жүргізу туралы нұсқама береді;

2) 15 күнтізбелік күннен аспайтын мерзім ішінде ауру жануарларды санитариялық сою үшін жануарларды союды жүзеге асыратын өндіріс объектілеріне (ет комбинаты, сою пункті)  жібереді.

Санитариялық союды жүзеге асыру үшін қала, аудан бөлімшесі сою объектілерінің басшыларымен бірлесіп, бруцеллезбен ауыратын жануарларды сою үшін аптасына бір санитариялық күн белгілейді.

Бруцелллезбен ауырған мал

Санитариялық сою

3

Қаңғыбас иттерді аулауға рұқсат етілген бе?

Қаңғыбас иттерді аулауға рұқсат етіледі. Облыс аумағында қаңғыбас иттер мен мысықтарды аулау және олардың санын реттеу «Ветеринария туралы» және «Жануарларға жауапкершілікпен қарау туралы» Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес жүзеге асырылады.

Процесс Жануарларды аулау, уақытша ұстау және өлтіру ережелерімен реттеледі.
Бұл шаралардың орындалуын бақылауды ШҚО ветеринария басқармасының ведомстволық бағынысты ұйымдары жүзеге асырады, ал жануарларды аулау жөніндегі бригадалар белгіленген кесте бойынша тұрақты сапарлармен жұмыс істейді.

Қаңғыбас иттерді аулау

4

«Ауыл Аманаты» бағдарламасы бойынша микрокредит берудің негізгі шарттары қандай?

"Ауыл Аманаты" бағдарламасы бойынша микрокредит алу үшін микрокредит алу үшін Қағидаларға № 1 қосымшаға сәйкес құжаттар тізбесімен сенім білдірілген өкілге (агентке) жүгіну қажет. Сенім білдірілген өкілдің (агенттің) микрокредит алуға үміткер ұсынған құжаттар мен мәліметтердің мазмұнын тексеру мерзімі құжаттар тіркелген күннен бастап 3 жұмыс күнін құрайды. Құжаттар мен олардағы мәліметтер микрокредит беру шарттарына сәйкес келмеген жағдайда сенім білдірілген өкіл (агент) қайтару себептерін көрсете отырып, микрокредит алуға арналған құжаттар топтамасын қайтарады. Құжаттар мен олардағы мәліметтер микрокредит беру шарттарына сәйкес келген жағдайда сенім білдірілген өкіл (агент) үміткердің құжаттары тіркелген күннен бастап 15 жұмыс күні ішінде ұсынылған жобаға бағалау жүргізеді және микрокредитті мақұлдау не беруден бас тарту туралы шешім қабылдайды. Қаржыландыру шартының талаптарына сәйкестігіне оң баға алған өтінімдер кредиттік комитеттің қарауына және шешіміне жіберіледі. Кредиттік комитеттің отырысы қарыз алушылардың құжаттарының дайындығына қарай өткізіледі. Кредиттік комитет микрокредит беру туралы шешім қабылдағаннан кейін микрокредит беру үшін іріктелген үміткер микрокредит беру туралы шартқа, Сенімгермен және сенім білдірілген өкілмен кепіл шартына қол қояды. Кепіл шартын уәкілетті органда тіркегеннен кейін сенім білдірілген өкіл 5 жұмыс күні ішінде микрокредит сомасын оның ағымдағы шотына аударады. Қарыз алушы қаражатты нысаналы мақсаты бойынша пайдалануға және сенім білдірілген өкілге микрокредитті алған күннен бастап 90 күнтізбелік күн ішінде микрокредиттің нысаналы пайдаланылғанын растайтын құжаттарды беруге міндетті. Микрокредитті нысаналы мақсаты бойынша пайдаланудың растайтын құжаттары мерзімінде ұсынылмаған жағдайда, микрокредит нысаналы мақсаты бойынша пайдаланылмаған болып есептеледі. Қарыз алушы қолма-қол ақшасыз есеп айырысу бойынша несие қаражатын пайдалануға міндетті.

Несиешарты

Ауыл Аманаты

5

Көктемгі және күзгі дала жұмыстарына арналған дизель отынын алуға қалай өтінім беруге болады?

1. Өтінім қайда беріледі?

Өтінім gosagro.kz Дизель отынын бөлудің мемлекеттік ақпараттық жүйесінде (бұдан әрі – АЖ) беріледі.

АЖ — бұл мемлекеттің көктемгі егіс (КЕЖ) және егін жинау жұмыстары (ЕЖЖ) кезеңінде ауыл шаруашылығы өнімін өндірушілер үшін отын көлемін қалыптастыратын және бөлетін онлайн-платформасы.

2. Өтінімді өалай беруге болады?

Келесі жылғы дизель отынына өтінімдерді қабылдау ағымдағы жылғы 1 мен 30 желтоқсан аралығында жүзеге асырылады.

3. Өтінімде не көрсету керек?

Отынның көлемін автоматты түрде есептеу үшін мыналарды көрсету керек:

- танаптың кадастрлық нөмірін,

- жер участкесінің алаңын,

- егілуге/жинауға жоспарланатын дақылдың атауы немесе ауыл шаруашылығы жұмысының түрі (мысалы, жер жырту, алқаптарды өңдеу).

4. Дизель отынының көлемі қалай есептеледі?

Көлемді есептеу:

- танап туралы берілген мәліметтер,

- учаскенің алаңы,

- жұмыс немесе дақыл түрі,

- ҚР Ауыл шаруашылығы министрлігі бекіткен 1 га үшін дизель отыны шығысының нормативтері негізінде жүргізіледі.

Нормативтер өңірлердің топырақ-климаттық жағдайларын және аграрлық бейіндегі ғылыми ұйымдардың ұсынымдарын ескере отырып айқындалады. Олар өндірушілер есептік көрсеткіштерді көру үшін тікелей gosagro.kz жүйесінде орнастырылады.

Мысал:

Егер сізде 50 га жаздық бидай егілген егістік болса, сіз мыналарды енгізесіз:

- кадастрлық нөмірі → жүйе учаскені анықтайды,

- алаңы → 50 га,

- дақылы → жаздық бидай.

Жүйе алаңды нормативке автоматты түрде көбейтеді, мысалы: 50 га × 80 л/га = 4000 литр дизель отыны.

(Норматив шартты түрде берілген, мысал үшін.)

өтінімді қалай беруге болады

дизель отынын алу

көктемгі дала жұмыстары

күзгі дала жұмыстары

6

Ауыл шаруашылық малын идентификациялау және есепке алу тәртібі қандай және қолданыстағы заңнамада қандай талаптар белгіленген?

Қазақстан Республикасының Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 30 қаңтардағы №7-1/68 бұйрығымен бекітілген «Ауыл шаруашылық малын идентификациялау ережелері» бойынша идентификация — заңмен белгіленген есепке алу рәсімі, оған кіреді:

- әр малға арнайы құралдарды (білезік, чип, таңба және т.б.) пайдалана отырып жеке нөмір беру;

- мал туралы ақпаратты мемлекеттік деректер базасына енгізу;

- ветеринарлық төлқұжат рәсімдеу.

1) Жеке нөмір беру

Идентификациялау тәсілі мал түріне байланысты болады. Ережелер:

Білезік тағу

Қолданылады:

- Ірі қара мал (ІКС);

- Ұсақ қара мал (ҰҚС);

- Түйелер;

- Маралдар;

- Шошқалар мен өндірістік бағынышты шошқалар.

Мысал: Фермадағы жаңа телеге жеке нөмір беріліп, пластикалық білезік іріктеледі.

2) Таңба қою немесе чиптеу (аттар мен біртұяқтыларға)

- Таңба қою — 4 айдан бастап;

- Чиптеу — туғаннан кейін 7 күннен бастап мүмкін.

Мысал: Жеребеге электронды чип орнатылады, ол сканер арқылы оқылады.

3) Татуировка

9 айға дейін сатылатын шошқаларға қолданылады.

4) Электрондық идентификация

Маралдар мен бізондарға, ауыл шаруашылық өндірісінде қолданылатындарға.

2. Деректерді мемлекеттік базаға енгізу

Барлық ақпарат (түрі, жасы, жынысы, жеке нөмір, иесі және т.б.) Ауыл шаруашылық малын идентификациялау деректер базасына енгізіледі.

Деректер базасын құру және жүргізу 2010 жылғы 2 маусымдағы №367 бұйрықпен бекітілген «Деректер базасын құру және жүргізу ережелерімен» реттеледі.

3. Ветеринарлық төлқұжат беру

Ақпарат енгізілгеннен кейін мал иесіне ветеринарлық төлқұжат беріледі — малдың идентификацияланғанын растайтын ресми құжат.

Мысал: Фермада жаңа телі туылды. Ережелерге сәйкес, телеге жеке нөмір беріледі (білезік тағу арқылы), деректер базаға енгізіледі, содан кейін иесіне бекітілген үлгідегі ветеринарлық төлқұжат беріледі.

идентификациялау және есепке алу тәртібі

ауыл шаруашылық малдары

талаптар

қолданыстағы заңнама

7

Қазақстан Республикасында ауыл шаруашылығы жануарларына ветеринариялық паспорт қалай ресімделеді және осы рәсімге қатысты заңнама қандай талаптар қояды?

Ветеринариялық паспорт деген не?

Қазақстан Республикасының «Ветеринария туралы» заңының 1-бабы 10) тармақшасына сәйкес, ветеринариялық паспорт — уәкілетті органмен белгіленген нысан бойынша электрондық түрде берілетін құжат. Паспортта мына деректер қамтылады:

- жануар иесі туралы ақпарат;

- жануардың түрі, жынысы, жүнінің түсі;

- туған күні;

- жануардың жеке нөмірі.

Паспорт ауыл шаруашылығы жануарларын есепке алу және олардың идентификациясын растау үшін қолданылады.

 Ветеринариялық паспортты кім береді?

Ауыл шаруашылығы жануарларын идентификациялау қағидаларының (АШМ-нің                     № 7-1/68 бұйрығы) 3-тарауына сәйкес: ветеринариялық паспорттарды беру мемлекеттік қызметін жергілікті атқарушы органдар құрған ветеринариялық ұйымдар көрсетеді.

 Өтініш беру тәртібі

Өтінішті беруге болады:

- ветеринариялық ұйымға тікелей;

- электрондық үкімет порталы eGov.kz арқылы.

Портал арқылы жүгінген кезде:

- өтініш беруші электрондық нысанды толтырады;

- жануар туралы деректер ИСЖ (ауыл шаруашылығы жануарларын идентификациялау жүйесі) базасынан автоматты түрде алынады;

- өтініш ЭЦҚ арқылы расталады.

Өтінішті қарау тәртібі

Ветеринариялық ұйым қызметкері:

- өтінішті түскен күні тіркейді;

- оны басшыға жолдайды;

- басшы жауапты қызметкерді тағайындайды.

Жауапты қызметкер 1 жұмыс күні ішінде:

- деректердің толықтығын тексереді;

- жануардың жеке нөмірін база деректерімен салыстырады.

Бас тарту негіздері

Мыналар бас тартуға себеп болуы мүмкін:

- деректердің толық болмауы;

- құжаттардың Перечень талаптарына (Қағидалардың 6-1-қосымшасы) сәйкес келмеуі;

- жеке нөмірдің болмауы немесе қате енгізілуі.

Бас тарту 6-2-қосымша нысаны бойынша ресімделеді.

Ветеринариялық паспортты ресімдеу

Өтініш талаптарға сай болған жағдайда:

- паспорт бекітілген нысан бойынша (2-қосымша) электрондық түрде ресімделеді;

- ветеринариялық ұйымның ЭЦҚ-мен куәландырылады;

- деректер ИСЖ базасына енгізіледі.

Берудің тәртібі:

- жеке жүгінгенде — басылған нұсқасы беріледі;

- портал арқылы — құжат өтініш берушінің «жеке кабинетіне» жіберіледі.

Ерекше жағдайлар

Иесінің таңдауы бойынша топтық паспорт ресімделуі мүмкін:

- ұсақ мал отарына (ҰМО);

- шошқаларға.

Мысал

Шаруа қожалығында құлынға паспорт алу қажет. Иесі eGov порталы арқылы өтініш береді. Жүйе құлынға орнатылған чип нөмірін ИСЖ базасынан автоматты түрде табады. Ветеринариялық ұйым деректерді тексеріп, электрондық ветеринариялық паспортты ресімдейді. Құжат иесінің «жеке кабинетіне» жіберіледі.

ветеринариялық паспорт

ауыл шаруашылығы жануарлары

заң талаптары

рәсім

ресімдеу тәртібі

8

Қазақстан Республикасында қандай ауыл шаруашылық және үй жануарлары міндетті түрде идентификациялануға тиіс, қолданыстағы заңнамаға сәйкес?

Нормативтік негіз:

Қазақстан Республикасының «Ветеринария туралы» заңының 32-бабы, 1-тармағына сәйкес барлық ауыл шаруашылық малдары міндетті идентификацияға жатады. Идентификация Министрлік белгілеген тәртіппен жүргізіледі.

Қай малдар ауыл шаруашылыққа жатады?

Ауыл шаруашылық малын идентификациялау ережелеріне (Ауыл шаруашылығы министрінің 2015 жылғы 30 қаңтардағы №7-1/68 бұйрығы) сәйкес, міндетті идентификацияға мыналар жатады:

- Ірі қара мал (қой, сиыр, бұқа, теленоктар);

- Ұсақ қара мал (қой, ешкі);

- Аттар және басқа біртұяқтылар;

- Түйелер;

- Шошқалар;

- Маралдар, бұғы, бізондар, ауыл шаруашылық өндірісінде қолданылатын;

- Барлық түрдегі племелік малдар.

Бұл мал түрлері иеліктің формасына және пайдалану мақсатына қарамастан идентификация объектісі болып табылады (жеке қосалқы шаруашылық, фермерлік шаруашылық, ауыл шаруашылық кәсіпорындар).

Үй жануарлары (жеке):

Иттер мен мысықтар ауыл шаруашылық малдарына жатпайды, сондықтан «Ветеринария туралы» заң шеңберінде міндетті идентификацияға кірмейді.

Міндетті идентификация не үшін жүргізіледі?

- Малдың шығу тегін қадағалау;

- Қозғалысын бақылау;

- Аурулардан қорғау;

- Мал басын есепке алу;

- Ветеринарлық қадағалау және профилактика жүргізу.

Мысал:

Фермада бірнеше қозы туылды. Заңнамаға сәйкес иесі:

-  Әр малға жеке білезік тағады;

- Деректерді мемлекеттік идентификация базасына енгізеді;

- Ветеринарлық төлқұжат алады.

Идентификациясыз малдарды қозғауға, сатуға немесе племелік мақсатта пайдалануға болмайды.

ауыл шаруашылық малдары

идентификация

міндетті

қолданыстағы заңнама

9

Тұқым шаруашылығын дамытуға арналған субсидияларды, сондай-ақ пестицидтер, биологиялық агенттер және тыңайтқыштардың (органикалықтан басқа) құнын өтеуге арналған субсидияларды онлайн қалай алуға өтінім беруге болады?

Нормативтік негіз (НҚА)

Тұқым шаруашылығын дамыту, пестицидтер, биоагенттер және тыңайтқыштар құны бойынша субсидиялар Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2020 жылғы 30 наурыздағы №107 бұйрығымен бекітілген Өсімдік шаруашылығы өнімінің шығымдылығын және сапасын арттыруды субсидиялау қағидаларына сәйкес жүзеге асырылады.

Осы ережелермен реттеледі: өтінімдерді беру тәртібі, құжаттар тізімі, субсидияларды алу мерзімдері мен шарттары.

Субсидиялар қандай шығындарды өтейді

Субсидиялар ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілердің келесі шығындарының бір бөлігін өтеуге бағытталған:

- ауыл шаруашылығы дақылдарының тұқымдарын (элита және репродукциялық) сатып алу;

- минералдық тыңайтқыштарды сатып алу (органикалық тыңайтқыштар субсидияланбайды);

- пестицидтер мен биоагенттерді (энтомофагтарды) сатып алу — егер егістікте зиянкестердің экономикалық зияндылық шегінен артуы расталса.

Өтінім қандай электрондық сервис арқылы беріледі

Барлық өтінімдер тек онлайн түрде ГИСС – gosagro.kz порталы арқылы қабылданады.

Жүйе құжаттарды автоматты түрде қабылдап, жергілікті атқарушы органға жолдайды.

Өтінім беру мерзімдері

Өтінімдер қабылдау кезеңі — ағымдағы жылдың 1 ақпанынан 1 желтоқсанына дейін. Тұқымдарды сатып алуға қатысты — ағымдағы жылы және өткен жылдың IV тоқсанында сатып алынған тұқымдар бойынша, жер учаскесі орналасқан жердегі органға өткізіледі.

Онлайн өтінім беру тәртібі

1-қадам.

ГИСС жүйесінде тіркелу (gosagro.kz)

Ауыл шаруашылығы тауарын өндіруші жеке кабинет ашады және ЭЦҚ арқылы кіреді.

2-қадам.

Құжаттарды тіркеу

Жүйеге № 107 Қағидаларда белгіленген құжаттар жүктеледі:

- тұқым, тыңайтқыш, пестицид сатып алуға арналған келісімшарттар;

- шот-фактуралар;

- накладнойлар;

- қабылдау-тапсыру актілері;

- төлем құжаттары;

- зияндылық табалдырығынан асқанын растайтын құжаттар (пестицидтер мен биоагенттер үшін).

3-қадам. Электронды өтінімді толтыру

Өтінімде төмендегі мәліметтер көрсетіледі:

- сатып алынған өнім көлемі;

- өнім түрлері;

- шығындар сомасы;

- шаруашылықтың реквизиттері.

4-қадам. Өтінімге ЭЦҚ қойып жіберу

Өтінім ЭЦҚ арқылы расталған соң, ол жүйеде «Қарауда» статусымен тіркеледі.

5-қадам. Өтінімді қарау

Ауыл шаруашылығы басқармасы 1 жұмыс күні ішінде өтінімді қабылдағанын растайды немесе уәжді бас тарту береді.

Нәтижесі өтінім берушінің жеке кабинетіне жіберіледі.

Мысал:

Фермер жаздық бидай тұқымы мен тыңайтқыш сатып алды. Портал арқылы gosagro.kz ол өтінім жасайды, шарттарды, жүкқұжаттар мен төлем құжаттарын тіркейді, электрондық нысанды толтырады және өтінімге ЭЦҚ-мен қол қояды және оны көрсетілетін қызметті берушінің мекен-жайына жібереді. 1 жұмыс күні ішінде жеке кабинетте өтінімді растау туралы хабарлама немесе себептері көрсетілген тарту пайда болады.

онлайн өтінім беру

субсидия алу

тұқым шаруашылығын дамыту

пестицидтер құнын субсидиялау

биоагенттер мен тыңайтқыштарға субсидия

10

Мал шаруашылығын дамытуға арналған субсидияларға онлайн өтінімді қалай беруге болады және мұны қандай электрондық сервис арқылы жасауға болады?

Асыл тұқымды мал шаруашылығын дамытуға, мал шаруашылығы өнімінің өнімділігі мен сапасын арттыруға арналған субсидияларды алуға мемлекеттік көрсетілетін қызмет нәтижелерін қабылдау және беру Субсидиялаудың мемлекеттік ақпараттық жүйесі (СМАЖ) арқылы жүзеге асырылады.

Нормативтік негіз (НҚА)

Өтінім беру тәртібі, құжаттар тізбесі және субсидия алу шарттары Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің 2019 жылғы 15 наурыздағы № 108 бұйрығымен бекітілген Асыл тұқымды мал шаруашылығын дамытуды, мал шаруашылығы өнімінің өнімділігін және сапасын арттыруды субсидиялау қағидаларымен белгіленген.

Бұл Қағидалар қызмет алушыға қойылатын талаптарды, қоса берілуі тиіс құжаттарды және субсидия беру тетігін айқындайды.

Өтінімдер қандай сервис арқылы беріледі

Өтінімдер тек онлайн тәсілмен Субсидиялаудың мемлекеттік ақпараттық жүйесі (СМАЖ) – subsidy.plem.kz порталы арқылы беріледі. СМАЖ — бұл өтінімдерді автоматты түрде қабылдайтын, тіркейтін және жергілікті атқарушы органға жолдайтын бірыңғай жүйе.

СМАЖ-да тіркелу

Өтінім беру үшін ауыл шаруашылығы тауарын өндіруші порталдағы Жеке кабинетте электрондық цифрлық қолтаңбаны (ЭЦҚ) пайдалана отырып тіркеледі.

Тіркелу кезінде көрсетіледі:

Жеке тұлға / ЖК (Жеке кәсіпкер): ЖСН, Аты-жөні.

Заңды тұлға: БСН, толық атауы, басшының Аты-жөні және ЖСН.

Байланыс деректері: пошталық мекенжайы, телефон, электрондық пошта.

Банктік деректемелер: ағымдағы шот нөмірі.

Деректер өзгерген кезде оларды 1 жұмыс күні ішінде жаңарту қажет.

Онлайн өтінім беру тәртібі

1-қадам. Порталда авторизациядан өту

ЭЦҚ-ны пайдалана отырып СМАЖ-ға (subsidy.plem.kz) кіру.

2-қадам. Қызмет түрін таңдау

Жеке кабинетте субсидиялау түрін — асыл тұқымды мал шаруашылығын дамытуды таңдау.

3-қадам. Өтінімнің электрондық нысанын толтыру

Деректердің бір бөлігі автоматты түрде профильден қойылады. Қалған мәліметтер (көлемдер, шарттар, сомалар, күндер) қолмен енгізіледі.

4-қадам. Құжаттарды тіркеу

№ 108 Субсидиялау қағидаларымен белгіленген құжаттар, оның ішінде:

- сатып алу-сату (сатып алу) шарттары,

- шот-фактуралар,

- қабылдау-тапсыру актілері,

- төлем құжаттары,

- мал басы, өнімділік туралы анықтамалар, ветеринариялық құжаттар (субсидия түріне байланысты) қоса беріледі.

- СМАЖ құжаттар топтамасының толықтығы мен дұрыстығын автоматты түрде тексереді.

5-қадам. Деректерді тексеру және өтінімге қол қою

Барлық бөлімдер толтырылғаннан кейін өтінім ЭЦҚ арқылы расталады.

6-қадам. Өтінімді тіркеу

Қол қойылғаннан кейін жүйе өтінімге бірегей нөмір береді.

7-қадам. Статусты бақылау

Жеке кабинеттегі «Менің өтінімдерім» бөлімінде қарау барысын бақылауға болады.

8-қадам. Нәтиже алу

Қараудан кейін ауыл шаруашылығы тауарын өндірушіге өтінімнің мақұлданғаны немесе дәлелді бас тарту туралы хабарлама жіберіледі.

Мысал

Фермер Халыққа қызмет көрсету орталығында ЭЦҚ алады, subsidy.plem.kz порталына кіреді, СМАЖ-да тіркеледі, «Асыл тұқымды мал шаруашылығын субсидиялау» қызметін таңдайды, электрондық өтінімді толтырады, шарттарды, шот-фактураларды және актілерді тіркейді. ЭЦҚ арқылы қол қойылғаннан кейін өтінім тіркеледі, ал мәртебені жеке кабинеттен бақылауға болады. Белгіленген мерзімде уәкілетті орган өтінімді мақұлдау туралы шешім қабылдайды.

онлайн өтінім беру

субсидия алу

мал шаруашылығын дамыту

электрондық сервис

11

Агроөнеркәсіп кешенін инвестициялау үшін субсидияларды қалай алуға болады?

Агроөнеркәсіп кешенін инвестициялауға субсидиялар gosagro.kz порталындағы Субсидиялаудың мемлекеттік ақпараттық жүйесі (СМАЖ) арқылы жүзеге асырылады.

Рәсім Қазақстан Республикасы Ауыл шаруашылығы министрінің м.а. 2018 жылғы 23 шілдедегі № 317 бұйрығымен бекітілген Инвестициялық салымдар кезінде агроөнеркәсіптік кешен субъектісі шеккен шығыстардың бір бөлігін өтеу бойынша субсидиялау қағидаларымен реттеледі.

Өтінім беру мерзімдері

1. Өтінімдерді қабылдау ағымдағы жылдың 1 ақпанынан 15 желтоқсанына дейін жүзеге асырылады.

2. Жекелеген бағыттар бойынша (мысалы, жайылымдарды суландыру) – 1 сәуірден 1 қазанға дейін.

Субсидия алуға өтінім беру тәртібі:

1. СМАЖ жүйесінде (gosagro.kz) тіркелу.

2. Инвестициялық жоба негізінде субсидиялар санатын таңдау.

3. Жеке кабинетте онлайн өтінімді толтыру.

4. Шығындар мен талаптарға сәйкестігін растайтын құжаттарды қоса беру.

5. Өтінімді қарау үшін жұмыс органына жіберу.

Қолданбаны шолу

Жұмыс органы ұсынылған ақпараттың толықтығы мен дұрыстығын 2 жұмыс күні ішінде тексереді.

Қызмет нәтижесі:

Қарау қорытындысы бойынша өтінім беруші алады:

• субсидия тағайындау туралы хабарлама;

• немесе дәлелді бас тарту.

Мысал:

Ауыл шаруашылығы тауарын өндіруші gosagro.kz порталы арқылы құрал-жабдық сатып алу шығындарын ішінара өтеу туралы өтініш берді. Құжаттарды тексергеннен кейін оған субсидия бар екендігі туралы хабарлама жіберілді.

Терминдерді түсіндіру

СМАЖ (Субсидиялаудың мемлекеттік ақпараттық жүйесі) – агроөнеркәсіп кешенін субсидиялауға өтінімдерді беруге арналған электрондық жүйе.

Жұмыс органы — өтінімдерді қарайтын ауыл шаруашылығы саласындағы жергілікті атқарушы орган.

Инвестициялар — агроөнеркәсіптік кешендегі машиналарды, құрал-жабдықтарды сатып алуға, құрылысқа, объектілерді жаңартуға жұмсалатын шығындар.

субсидиялар

агроөнеркәсіп кешені

инвестиция

СМАЖ

gosagro.kz

өтінім

мемлекеттік қолдау

құжаттарды тексеру

№

Жиі қойылатын сұрақ

Толық жауап

Негізгі сөздер және хештегтер

1

1 жасқа дейінгі балаларға тегін тамақ кімге  және қандай көрсеткіштермен беріледі?

1 жасқа дейінгі балаларға тегін тамақ беру Бұйрыққа сәйкес қатаң түрде жүзеге асырылады. Абсолютті көрсеткіштер:

- жасанды тамақтандыру:

1. медициналық:

- емізетін ананың аурулары:

- АИТВ-инфекциясы, туберкулездің белсенді түрі;

- баланың аурулары:

- расталған туа біткен лактаза жеткіліксіздігі, галактоземия, фенилкетонурия, «үйеңкі сиропы» ауруы;

2. әлеуметтік: асырап алынған балалар.

Салыстырмалы көрсеткіштер:

- жасанды тамақтандыру:

1. медициналық:

бейінді маманның қорытындысы болған кезде дәрілік препараттарды (цитостатиктер, радиоактивті, қалқанша безінің, психотроптық, есірткі) қабылдаумен сүйемелденетін емізетін ананың аурулары:

жедел психикалық аурулар (психоздар немесе босанғаннан кейінгі ауыр депрессиялар), туа біткен және жүре пайда болған жүрек ақаулары, жүрек-қантамыр жүйесінің декомпенсациясымен бірге жүретін жүрек аурулары, эндокриндік аурулардың ауыр түрлері, аллергиялық аурулардың ауыр түрлері;

- жасанды және аралас тамақтандыру:

медициналық:

бейінді маманның қорытындысы болған кезде дәрілік препараттарды (цитостатиктер, радиоактивті, қалқанша безінің, психотроптық, есірткі) қабылдаумен сүйемелденетін емізетін ананың аурулары:

қан жүйесі мен қан түзуші аппарат ауруларының ауыр түрлері, қатерлі онкологиялық аурулар, бүйрек жеткіліксіздігінің дамуымен бүйрек ауруларының ауыр түрлері, іріңді-септикалық аурулар, гипогалактияның бастапқы түрлері;

2. әлеуметтік:

- көп жүктілік кезіндегі балалар;

- білім беру ұйымдарында күндізгі оқу нысаны бойынша оқитын аналардың балалары,

- ананы стационарлық емдеу

Балаларға тегін тамағы

2

 Тегін дәрі-дәрмектер кімге алуға болады және оларды қайдан алуға болады?

Денсаулық сақтау кодексіне сәйкес тегін медициналық көмектің кепілдік берілген көлемі шеңберінде дәрілік заттармен, медициналық мақсаттағы бұйымдармен, мамандандырылған дәрілік заттармен, иммунобиологиялық препараттармен қамтамасыз ету:

1) денсаулық сақтау ұйымдарының дәрілік формулярларына сәйкес стационарлық және стационарды алмастыратын жағдайларда жедел жәрдем, сондай-ақ мамандандырылған көмек, оның ішінде жоғары технологиялық медициналық қызметтер көрсету кезінде;

2) профилактикалық егулер жүргізілетін аурулардың тізбесіне сәйкес алғашқы медициналық-санитарлық көмек көрсету кезінде;

3) тіркелген жері бойынша медициналық ұйымда бекітілген тізбеге сәйкес амбулаториялық жағдайларда алғашқы медициналық-санитариялық және мамандандырылған көмек көрсету кезінде.

Тегін дәрі-дәрмектер

3

Емханалар мен ауруханаларда медициналық қызмет көрсету сапасына шағыммен қайда жүгінуге болады?

Медициналық мекемелердегі емханалар мен ауруханалардағы медициналық қызмет көрсету сапасына «Пациенттің құқықтарын қолдау қызметі» бөліміне, бас дәрігерге, бас дәрігердің бақылау және сапа жөніндегі орынбасарына; облыстың денсаулық сақтау басқармасына, облыстың медициналық және фармацевтикалық бақылау комитетінің Департаментіне жүгінуге болады. Сіз қабылдауға жазыла аласыз немесе «е-Өтініш» жүйесінде өтініш бере аласыз. Шағым беру кезінде нақты фактілер мен жағдайларды, күндерді және т.б. көрсетуді ескеру қажет. Растайтын құжаттарды немесе дәлелдемелерді (бар болса) қоса беріңіз. Мәселені нақты және егжей-тегжейлі тұжырымдау қажет. Егер шағым пациенттің құқықтарының бұзылуына немесе көрсетілген қызметтердің сапасына байланысты болса, бұл ақпарат мәселені қарауды жеделдетуге және жағдайды жақсарту үшін шаралар қабылдауға көмектеседі.

Медициналық қызмет көрсету сапасы

Емхана

Пациенттің құқықтары

Қолдау қызметі

Растайтын құжаттар

4

Азаматтарды емханаға тіркеу тәртібі қандай және бұл процедурадан өту үшін қандай құжаттар қажет?

Азамат тұрғылықты жері бойынша немесе таңдау бойынша емханаға тіркеле алады: жеке өзі емханада немесе портал арқылы онлайн eGov.kz.

Емханаға тіркелу тәсілдері

1. Емханаға жеке өтініш

Азамат тұрғылықты жері бойынша немесе өз таңдауы бойынша емханаға жүгіне алады.

Жеке басын куәландыратын құжатты (жеке куәлік немесе паспорт) ұсыну қажет.

Емхана қызметкерлері өтінімді ресімдейді және деректерді ақпараттық жүйеге енгізеді.

2. Портал арқылы Онлайн eGov.kz

Азамат портал арқылы электрондық форматта өтініш бере алады eGov.kz.

Іс-қимыл тәртібі:

- Порталда кіру eGov.kz;

- "МСАК көрсететін медициналық ұйымға тіркелу" қызметін таңдау;

- Электрондық нысанды толтырып, өтінімді жолдау.

 Қызмет нәтижесі

 Өтінімді қарау қорытындысы бойынша азамат: бекіту туралы хабарлама (талон) немесе себептерін көрсете отырып, дәлелді бас тарту алады.

Емхананы қаншалықты жиі ауыстыруға болады

- Емхананы жоспарлы ауыстыру халықты тіркеу науқаны кезеңінде жылына бір рет жүзеге асырылады. Қазақстанда халықты тіркеу науқанының кезеңі жыл сайын 15 қыркүйектен 15 қарашаға дейін өткізіледі. - Науқаннан тыс уақытта тұрғылықты жерін ауыстыру, көшу, емхананы жабу кезінде не өзге де негізделген жағдайларда ауысуға жол беріледі.

Бас тартудың ықтимал себептері

Тіркеуден бас тарту мүмкін, оның ішінде:

 - бекітілген халықтың нормативтік санының артуы;

- емхана аумағы бойынша қызмет көрсетілетін мекенжайдың болмауы;

- өтінімде дұрыс емес немесе толық емес деректерді ұсыну.

 Бас тарту себебін міндетті түрде көрсете отырып, жазбаша немесе электрондық түрде беріледі. Емханаға тіркелу не береді

Тіркелгеннен кейін азамат мыналарға құқық алады:

- учаскелік дәрігердің (жалпы практика дәрігерінің)қызмет көрсетуі;

 - тар мамандарға жолдама алу;

- ТМККК және МӘМС шеңберінде медициналық қызметтер алу.

ТМККК-тегін медициналық көмектің кепілдік берілген көлемі;

 МӘМС-міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру.

емханаға қалай тіркелуге болады

қандай құжаттар қажет

5

Төлеуші қайтыс болған жағдайда МӘМС жарналары туыстарына берілуге (мұрагерлікке) жата ма?

МӘМС дегеніміз не

МӘМС (міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру) — бұл Қазақстан Республикасында жұмыс істейтін медициналық көмекті бірлесіп қаржыландырудың мемлекеттік жүйесі.

МӘМС жарналары жинақ болып табыла ма

МӘМС жарналары жинақ болып табылмайды.

МӘМС жүйесі азаматтың Жеке шотында қаражат жинауды көздемейді. Барлық жарналар мен аударымдар әлеуметтік медициналық сақтандыру қорында (ӘМСҚ) жинақталады және халыққа медициналық қызметтерді төлеуге жіберіледі.

Жарналарды туыстарына беруге немесе қайтаруға бола ма

Жарналарды туыстарына беру немесе қайтару мүмкін емес.

МӘМС ортақ қағидатқа негізделгендіктен, жарналар:

- жеке есепке алынбайды;

- қайтып келмейді;

- мұраға берілмейді;

- төлеуші қайтыс болған жағдайда туыстарына төленбейді.

Мысал

А.Азаматша МӘМС жарналарын ай сайын төлейді. Зейнеткер Б. жарналарды өзі төлемейді-ол үшін мемлекет төлейді.

Осыған қарамастан, А. және Б. МӘМС шеңберінде медициналық көмек алуға бірдей құқықтарға ие: дәрігерді қабылдау, диагностика, емдеу. Егер А. қайтыс болса, оның жарналары туыстарына қайтарылмайды, бірақ басқа сақтандырылған азаматтарға медициналық көмекті қаржыландыру үшін қолданыла береді.

мұрагерлікке жата ма

МӘМС жарналары

төлеуші қайтыс болған жағдайда

6

Мемлекет есебінен шетелде емделуге кімдер жіберіледі?

Пациенттерді мемлекет есебінен шетелге емдеуге жіберу қажетті медициналық көмекті Қазақстан Республикасының медициналық ұйымдарында көрсету мүмкін болмаған жағдайларда жүзеге асырылады.
Жіберудің орындылығы туралы шешім республикалық деңгейдегі бейінді мамандардың қорытындылары негізінде қабылданады.

Кімдер жіберілуі мүмкін

Мынадай пациенттер:

• Қазақстанда қажетті емді алу мүмкіндігі жоқ;
• шетелде емделу қажеттілігі туралы медициналық қорытындысы бар;
• бейінді мамандар тарапынан жіберудің орындылығы расталған.

Жіберу тәртібі

Мәселені қарау үшін қажет:

1. Республикалық деңгейдегі бейінді мамандардан шетелде емделуге ұсыныс берілген консультативтік қорытынды алу.
2. Пациенттің медициналық құжаттарының топтамасын дайындау.
3. Құжаттарды өңірлік денсаулық сақтау басқармасы арқылы Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрлігінің жұмыс органына жолдау.

Нәтиже
Қарау қорытындысы бойынша келесі шешімдердің бірі қабылданады:
• пациентті мемлекет есебінен шетелге емделуге жіберу;
• дәлелді бас тарту.

Мысал
Пациентке Қазақстанда жүргізілмейтін жоғары технологиялық ем қажет. Республикалық мамандардың қорытындысын алғаннан кейін оның құжаттары Денсаулық сақтау министрлігіне жолданып, нәтижесінде шетелде емделуге жіберу туралы шешім қабылданды.

Терминдерге түсіндірме

Республикалық медициналық ұйымдар — пациенттің жағдайын бағалауға қажетті сараптамалық мүмкіндігі бар республикалық деңгейдегі мамандандырылған медициналық мекемелер.

Денсаулық сақтау басқармасы (ДСБ) — өңірдегі денсаулық сақтау мәселелерін үйлестіретін және пациент құжаттарын жолдайтын жергілікті атқарушы орган. Денсаулық сақтау министрлігінің жұмыс органы — құжаттарды қарап, шетелге емдеуге жіберу туралы шешім қабылдайтын құрылымдық бөлімше.

шетелде емделу

емдеуге жолдау

медициналық көмек

7

Үйде қызмет көрсету үшін қандай медициналық көрсеткіштер болуы тиіс?

Үйде медициналық қызмет көрсету өздігінен қозғалу және медициналық ұйымдарға бару мүмкіндігі шектеулі пациенттерге жүзеге асырылады.
Үйде көмек көрсетуге негіз болып емдеуші дәрігер растаған медициналық көрсеткіштер табылады.

Кімдер үйде қызмет көрсетуге жатады
Осы санатқа келесі пациенттер жатады:
• қозғалу мүмкіндігі шектеулі (мүгедектігі бар, төсек тартып жатқан науқастар);
• ауыр жағдаймен өтетін жедел аурулары бар;
• созылмалы аурулары асқыну сатысында;
• ағза функциялары айқын бұзылған қарт жастағы пациенттер;
• операциядан немесе жарақаттан кейін үйде бақылауды қажет ететін пациенттер.

Ұйымдастыру тәртібі
Үйде қызмет алу үшін қажет:

1. Тіркелген емханаға жүгіну.
2. Дәрігердің қарауынан өтіп, үйде қызмет көрсету қажеттілігі туралы қорытынды алу.
3. Үйде бақылауға алынатын пациенттер тізіміне енгізілу.

Нәтиже
Пациентке үйде медициналық көмек көрсетіледі (қарау, ем тағайындау, динамикалық бақылау) немесе көрсеткіштердің жоқтығы туралы шешім қабылданады.

Мысал
Қозғалу мүмкіндігі шектеулі қарт пациент емханаға өздігінен бара алмайды. Дәрігер үйде қызмет көрсетуді рәсімдеп, тұрақты түрде қарап отырады.

Терминдерге түсіндірме
Үйде қызмет көрсету — пациенттің тұрғылықты жері бойынша медициналық көмек көрсету нысаны.
Емдеуші дәрігер — пациентті үйде бақылау қажеттілігі туралы шешім қабылдайтын медицина қызметкері.

үйде қызмет көрсету

медициналық көмек

көрсеткіштер

емхана

пациент

№

Жиі қойылатын сұрақ

Толық жауап

Негізгі сөздер және хештегтер

1

Қазақстанда діни әдебиеттер мен басқа да діни материалдарды еркін таратуға болады ма?

Діни әдебиетті, діни мазмұндағы өзге де ақпараттық материалдарды және діни заттарды тек белгілі жерлерде таратуға рұқсат етіледі: діни ғибадат үйлерінде (ғимараттарында) — мысалы, мешіттерде, шіркеулерде, храмдарда; діни білім беру ұйымдарында — медресселерде немесе семинарияларда; жергілікті атқарушы органдары (әкімдіктері) арнайы белгілеген тұрақты үй-жайларда.

Бұл діни әдебиетті рұқсатсыз көшелерде, қоғамдық орындарда, үйлерде немесе ұйымдарда таратуға тыйым салынғанын білдіреді.

Діни әдебиетті және діни мазмұндағы өзге де ақпараттық материалдарды, діни заттарды тарату үшін орналасатын жерін келісуге рұқсат алу үшін «Діни әдебиетті және діни мазмұндағы өзге де ақпараттық материалдарды, діни мақсаттағы заттарды тарату үшін арнайы тұрақты үй-жайлардың орналасатын жерін келісу» мемлекеттік қызметін алу қажет. Бұл қызмет жергілікті атқарушы органмен Қазақстан Республикасы Ақпарат және қоғамдық даму министрінің 2020 жылғы 31 наурыздағы № 97 бұйрығымен бекітілген Діни қызмет саласындағы мемлекеттік қызметтер көрсету қағидаларына сай көрсетіледі.

Термин түсініктемесі

Діни ғибадат үйлері (ғимараттары)

Діни ұйымның діни жораларды, рәсімдерді және қызметтерді орындауға арнайы арналған ғимараты немесе құрылысы. Заңда діни қызмет (оның ішінде ғибадат ету, діни жоралар мен рәсімдер) «діни ғибадат үйлерінде (ғимараттарда)» діни бірлестіктер арқылы жүзеге асырылатыны қарастырылған.

Діни (рухани) білім беру ұйымдары

Діни ұйым құрамында жұмыс істейтін, мақсаты діни саладағы кадрларды оқыту және даярлау болып табылатын мекеме (мысалы, медреселер, семинариялар). Таратылатын әдебиет жағдайында мұндай ұйымдар діни әдебиеттерді тарататын орын бола алады.

Жергілікті атқарушы органдар арнайы белгілеген тұрақты үй-жайлар

Жергілікті атқарушы органдармен (әкімдіктермен) келісім бойынша діни әдебиетті және діни мазмұндағы өзге де ақпараттық материалдарды, діни маңызы бар заттарды таратуға арналған орын ретінде ресми белгіленген тұрақты орналасқан жер (сауда шатыры емес, көше емес) үй-жай. Бұл жерде «...жергілікті атқарушы органдар арнайы белгілеген стационарлық үй-жайларда» таратуға рұқсат етілгені көрсетілген.

Діни мазмұндағы ақпараттық материалдар

Діни мазмұнды қамтитын кез келген материалдар (баспа, электронды, дыбыстық, көрнекі және т.б.): ілімдер, рәсімдер, діни идеялар, уағыздар, діни белгілер және т.б.

Қазақстан Республикасының заңнамасында діни әдебиетті және діни мазмұндағы өзге де ақпараттық материалдарды дайындауға, басып шығаруға және таратуға белгілі бір талаптарды, оның ішінде сараптама жүргізген кезде ғана рұқсат етілетіні белгіленген.

Діни мақсаттағы заттар

Құдайға құлшылық ету, діни жоралар, рәсімдер өткізу үшін қажетті заттар, сондай-ақ діни нышандар элементтері бар заттар, бұйымдар мен атрибуттар.

Діни әдебиеттерді еркін тарату

«Еркін» термині заңмен арнайы рұқсат етілген орындардан/жағдайлардан тыс мағынада қолданылады. Қазақстан Республикасының заңы діни әдебиеттерді және өзге де діни материалдарды кез келген жерде шектеусіз: көшеде, қоғамдық орындарда, үйде, ұйымдарда, келісімсіз таратуға жол бермейді.

Түсініктемелерде көрсетілгендей, тізімделген орындарда «таратуға тек... рұқсат етілген».

Мысал:

Егер адам базарда немесе саябақта діни кітаптар таратса, бұл заң бұзушылық болып саналады. Бірақ дәл сол кітаптар мешіттерде, шіркеулерде, храмдарда және жергілікті атқарушы органдар белгілеген тұрақты үй-жайларда таратылса, бұл заңды.

Діни әдебиет

Тарату

Шектеу

Рұқсат етілген орындар

2

Тіркеусіз миссионерлік қызметпен айналысуға бола ма?

Тіркеусіз немесе қайта тіркеусіз миссионерлік қызметті жүзеге асыруға тыйым салынады.

Бұзушылық үшін жауапкершілік қарастырылған:

1. Қазақстан Республикасының азаматтарына — 50 АЕК мөлшерінде айыппұл салу;

2. шетелдіктер мен азаматтығы жоқ адамдарға — Қазақстан Республикасының шегінен әкімшілік жолмен шығарып жібере отырып, 50 АЕК мөлшерінде айыппұл салу.

Миссионерлік қызмет – Қазақстан Республикасы азаматтарының, шетелдіктердің, азаматтығы жоқ адамдардың дінге үндеу мақсатында Қазақстан Республикасының аумағында діни ілімді таратуға бағытталған қызметі (Анықтама «Діни қызмет және діни бірлестіктер туралы» Қазақстан Республикасының 2011 жылғы 11 қазандағы № 483-IV Заңының 1-бабында көрсетілген).

Миссионерлік қызметті тіркеу үшін «Миссионерлік қызметті жүзеге асыратын адамдарды тіркеуді және қайта тіркеуді жүргізу» мемлекеттік қызметін алу қажет. Бұл қызмет жергілікті атқарушы органмен Қазақстан Республикасы Ақпарат және қоғамдық даму министрінің 2020 жылғы 31 наурыздағы № 97 бұйрығымен бекітілген Діни қызмет саласындағы мемлекеттік қызметтер көрсету қағидаларына сай көрсетіледі.

Мысал:

Егер адам миссионер ретінде тіркелмей, діни материалдарды тарата отырып үйлерді аралап немесе қоғамдық жиналыстар өткізсе, бұл заң бұзушылық болып саналады және айыппұл салынады.

Миссионерлік қызмет

Тіркеусіз

Тыйым

Айыппұл

Жауапкершілік

3

Мемлекеттік мекемелерде Қазақстан Республикасының Мемлекеттік туы мен Мемлекеттік елтаңбасының өлшемдеріне, түстеріне және безендірілуіне қандай талаптар қойылады?

Қазақстан Республикасының Мемлекеттік туына қойылатын талаптар

Пропорциялар

Тудың биіктігі мен ұзындығының арақатынасы 1:2 болуы міндетті.

Мысалы: егер ту биіктігі 1 метр болса, оның ұзындығы 2 метр болуы тиіс.

Түстер

Негізгі фон — көгілдір (аспан түстес).

Күн бейнесі, қыран және ұлттық ою-өрнек — алтын түсті.

СТ РК 988-2007 стандарты бойынша:

көгілдір: Pantone 3125U

алтын: Pantone 102U

Безендіру және сапа талаптары

Тудың барлық шеттері ұқыпты қайырылып, ені 0,3–1 см болатын тігіспен тігілген болуы қажет.

Бейнелер баспа тәсілімен немесе кестелеу арқылы түсіріледі (екі жақты кестелеуге жол беріледі).

Мемлекеттік органдарда орнатылатын ту стандарт талаптарына толық сәйкес болуы шарт.

Қазақстан Республикасының Мемлекеттік елтаңбасына қойылатын талаптар

Негізгі дизайн (қатаң белгіленген)

Елтаңба дөңгелек пішінді.

Ортасында — шаңырақ, одан тарайтын уықтар.

Екі жағында — қанатты тұлпарлар.

Жоғарғы бөлігінде — бес жұлдыз.

Төменгі бөлігінде — «QAZAQSTAN» жазуы (латын графикасымен).

Барлық элементтер — алтын түсті,

Пайдалану ережелері

- Елтаңбаны өзгертуге, пропорцияларын бұзуға, жеңілдетуге немесе ұйымның логотипі ретінде қолдануға қатаң тыйым салынады.

- Ресми құжаттарда елтаңба жоғарғы және басым орында орналасуы тиіс — басқа нышандардан төмен орналасуына жол берілмейді.

Жиі кездесетін қателіктер

- Тудың пропорцияларының бұзылуы (1:2 сақталмауы).

- Көгілдір немесе алтын түстерінің стандартты Pantone реңктеріне сәйкес келмеуі.

- Сувенирлік немесе сапасыз туларды ресми мекемелерде қолдану (өрнектің бұрмалануы, тігістің сапасыз болуы).

- Ту мен елтаңбаны коммерциялық логотиптерде немесе жарнамада пайдалану — заңмен тыйым салынған.

- Елтаңбаны құжаттарда төменгі деңгейде немесе басқа белгілерден кейін орналастыру.

Мемлекеттік мекемелер мен азаматтар ескеруі тиіс жайттар

Сатып алу кезінде:

- Тудың келесі талаптарға сәйкестігі тексерілуі тиіс:

- пропорция — 1:2

- түстер — Pantone 3125U және Pantone 102U

- Ту матасының сапасы

- бейнелердің дәлдігі

Орналастыру кезінде

- Мемлекеттік органдарда туды дұрыс орнату және тиісті жарықтандыру талаптары сақталуы қажет.

- Елтаңба тек бекітілген нысанда және басым орында орналастырылуы тиіс.

- Мемлекеттік рәміздерді бұрмаланған немесе стандартқа сәйкес емес түрде қолдануға жол берілмейді.

талаптар

өлшем

түс

безендіру,

Мемлекеттік ту

Мемлекеттік елтаңба

4

Діни іс-шараларды ғибадат үйлерінен тыс жерде өткізу үшін қандай құжаттар қажет?

Діни бірлестік ғибадат үйлерінен тыс жерлерде діни іс - шараларды өткізу үшін жергілікті атқарушы органға (ЖАО) - "Шығыс Қазақстан облысының дін істері басқармасы"ММ-не алдын ала хабарлама беруге міндетті.

Хабарламада мыналар көрсетіледі:

- іс-шараның мақсаты;

- діни бірлестіктің деректері (атауы, БСН, мекенжайы, байланыс деректері);

- іс-шараны өткізу орны немесе бағыты;

- күні, уақыты және қатысушылардың саны;

- дыбыс күшейткіш техника мен көлік құралдарын пайдалану;

- хабарлама берілген күн.

Хабарламаға діни бірлестіктің басшысы не уәкілетті тұлға қол қояды және іс-шара өткізілетін күнге дейін 10 жұмыс күнінен кешіктірілмейтін мерзімде береді.

Терминдерді түсіндіру:

Ғибадат үйі (ғимарат) — ресми түрде ғибадат етуге арналған ғимарат (мешіт, шіркеу, ғибадатхана және т.б.).

діни ғимараттар

діни іс-шаралар

хабарлама

5

Діни оқытуды (оның ішінде онлайн) тиісті тіркеусіз жүргізуге рұқсат етіле ме?

Діни оқытуды (оның ішінде онлайн) жүргізуге Қазақстан Республикасы заңнамасының талаптары сақталған жағдайда ғана жол беріледі. Егер мұндай оқыту дінді таратумен байланысты болса, ол миссионерлік қызметке жатады және міндетті тіркеуді қажет етеді.

Тіркеуден қалай өтуге болады:

Миссионерлік қызметті жүзеге асыру үшін "Миссионерлік қызметті жүзеге асыратын адамдарды тіркеуді және қайта тіркеуді жүргізу" мемлекеттік қызметін алуға өтініш беру қажет.

 Өтініш беріледі:

• жергілікті атқарушы органға ("ШҚО дін істері басқармасы" ММ);
• "Азаматтарға арналған үкімет" мемлекеттік корпорациясы" коммерциялық емес акционерлік қоғамы (ХҚКО) арқылы;
• немесе "Электрондық үкімет" веб-порталы (eGov) арқылы.

Уәкілетті орган кім:

Уәкілетті орган жергілікті атқарушы орган болып табылады ("ШҚО дін істері басқармасы" ММ)

Маңызды:
Тіркеуден өтпей діни оқытуды (оның ішінде онлайн) жүргізу заңсыз миссионерлік қызмет болып саналады.

Жауапкершілік

Қазақстан Республикасының Әкімшілік құқық бұзушылық туралы Кодексінің 490 бабына сәйкес:

• Қазақстан Қазақстан Республикасының азаматтары үшін айыппұл қарастырылған;
• шетелдіктер мен азаматтығы жоқ адамдарға - ҚР шегінен шығарып жібере отырып, айыппұл салуға алып келеді.

Мысал

Азамат миссионер ретінде уәкілетті органда тіркеусіз интернет арқылы діни сабақтар жүргізеді. Мұндай әрекеттер заңсыз миссионерлік қызмет деп танылады және әкімшілік жауаптылыққа әкеп соғады.

Терминдерді түсіндіру

Миссионерлік қызмет — халық арасында діни ілімді таратуға бағытталған қызмет.

Уәкілетті орган — миссионерлерді тіркеуді жүзеге асыратын жергілікті атқарушы орган («Шығыс Қазақстан облысы дін істері басқармасы» ММ).

діни оқыту

онлайн оқыту

миссионерлік қызмет

тіркеу

жауапкершілік

№

Жиі қойылатын сұрақ

Толық жауап

Негізгі сөздер және хештегтер

1

Салынған нысанды пайдалануға берусіз пайдалануға бола ма?

Салынған нысанды пайдалануға бермей пайдалануға болмайды. Салынған объектіні пайдалануға берусіз пайдалануға жол берілмейді. ҚР «Сәулет, қала құрылысы және құрылыс қызметі туралы» Заңының 73-бабының 7-тармағына сәйкес ғимаратты пайдалануды бастау үшін объектіні қабылдау актісін бекіту қажет. Іске қосу-реттеу жұмыстары 3кезеңінде пайдалануға рұқсат етілетін арнайы экономикалық аймақтардағы өнеркәсіптік объектілер үшін ерекшелік жасалды, бірақ өнімді объектіні ресми пайдалануға бергеннен кейін ғана сатуға болады.

Құрылыс

Пайдалануға беру

2

Құрылысты рұқсат құжаттарынсыз жүзеге асыруға бола ма?

Қолданыстағы ғимараттардың үй – жайларын (жекелеген бөліктерін) салу немесе өзгерту жөніндегі ойды іске асыру үшін рұқсат беру құжаттары-өтініш берушіге мыналарды қамтитын құжаттар талап етіледі:

жергілікті атқарушы органның жерге тиісті құқық беру туралы шешімі;

жергілікті атқарушы органның қолданыстағы ғимараттардың (құрылыстардың) үй-жайларын (жекелеген бөліктерін) реконструкциялауды, қайта жоспарлауды, қайта жабдықтауды жүргізуге арналған шешімі.

Құрылыс

3

Жеке тұрғын үй мен шаруашылық-тұрмыстық құрылыстарды пайдалануға беруді қалай жүзеге асыруға болады?

Жеке тұрғын үй мен тұрмыстық ғимараттарды пайдалануға беру үшін сізге қажет:

1) жер учаскесіне құқық белгілейтін құжаттар мен техникалық шарттарды қоса бере отырып, «Электрондық үкімет» порталы арқылы «Құрылыс және реконструкциялау (қайта жоспарлау және қайта жабдықтау) жобаларын әзірлеу кезінде бастапқы материалдарды ұсыну» мемлекеттік көрсетілетін қызмет шеңберінде сәулет-жоспарлау тапсырмасын (АЖО) алуға құқылы. Мемлекеттік қызмет көрсету мерзімі - 9 жұмыс күні.

2) тиісті лицензиясы бар жобалау ұйымы арқылы эскиздік жобаны әзірлесін, содан кейін оны «Электрондық үкімет» порталы арқылы «Эскизді (эскиздік жобаны) келісу» «Мемлекеттік көрсетілетін қызмет шеңберінде келіссін. Мемлекеттік қызмет көрсету мерзімі - 10 жұмыс күні.

3) жеке тұрғын үй мен шаруашылық-тұрмыстық құрылыстардың құрылысын өз бетінше орындауға міндетті.

4) меншік иесінің «Жылжымайтын мүлікке құқықтарды мемлекеттік тіркеу» мемлекеттік көрсетілетін қызмет шеңберінде есепке алу және тіркеу үшін ХҚКО-ға енгізу актісін өз бетінше тапсырсын. Мемлекеттік қызмет көрсету мерзімі - 10 жұмыс күні.

Пайдалануға беру

Сәулет-жоспарлау тапсырмасы

Эскиздік жоба

4

Жеке тұрғын үй мен шаруашылық-тұрмыстық құрылыстарды бұзуды қалай жүзеге асыруға болады?

Жеке тұрғын үйді және шаруашылық-тұрмыстық ғимараттарды бұзуды жүзеге асыру үшін Сізге:

1. Құқық белгілейтін құжаттарды қоса бере отырып, «Объектілерді кейіннен кәдеге жарату (ғимараттар мен құрылыстарды бұзу) жөніндегі жұмыстар кешенін жүргізуге шешім беру» мемлекеттік көрсетілетін қызметі бойынша «Электрондық үкімет» веб-порталы арқылы өтініш беру арқылы қала/аудан әкімдігінен бұзуға шешім алу;

2. Жеке тұрғын үй мен шаруашылық-тұрмыстық құрылыстарды өз бетінше бұзуды жүзеге асыру;

3. «Жылжымайтын мүлікке құқықтарды мемлекеттік тіркеу» мемлекеттік қызметі шеңберінде есепке алу және тіркеу үшін бұзу актісін ХҚКО-ға тапсыру.

Үйді бұзу

Ғимараттарды бұзу

Бұзу шешімі

5

Тұрғын үй құрылысына үлескерлердің қаражатын құрылыс салушы қандай жағдайларда заңды түрде тарта алады?

Құрылыс салушы үлескерлерден қаражат тартуды екі шарттың біреуі орындалған жағдайда ғана жүзеге асыра алады:

1) Жергілікті атқарушы органның (әкімдіктің) рұқсатын алған кезде.

Әкімдік рұқсатты мына талаптар орындалған жағдайда береді:

- құрылыс салушы тұрғын үй объектісінің іргетасын толық аяқтаған болса;

- жобалық-сметалық құжаттама, жер учаскесіне құқықты растайтын құжаттар және өзге де қажетті құжаттар толық жинақталып тапсырылса;

- құрылыс салушы қаржылық орнықтылық талаптарына сәйкес келсе.

2) Бірыңғай оператор – «Қазақстан тұрғын үй компаниясы» АҚ-ның (ҚТҮК) кепілдігін алған кезде.

ҚТҮК үлестік қатысу саласындағы Бірыңғай оператор болып табылады. Кепілдік төмендегі жағдайларда беріледі:

- жоба бойынша құрылыс салушының қаржылық орнықтылығы тексеріліп, оң қорытынды алынған болса;

- құрылыс салушы нысанды тіркеп, барлық қажетті құжаттарды тапсырған болса;

- ҚТҮК кепілдік беру туралы шешім қабылдаған болса (Заңның 8-бабы).

Мысал:

Егер тұрғын үй құрылысы тоқтап қалса немесе созылса, ҚТҮК-ке көппәтерлі тұрғын үй құрылысын аяқтау міндеттемесі және кепілдік шарты бойынша үлескерлер алдындағы жауапкершілігі жүктеледі.

Рұқсат немесе кепілдіксіз қаражат тартуға тыйым салынады

Заңның 3-бабы үлескерлердің ақшасын рұқсаттамалық құжаттар алынбай тұрып тартуға тікелей тыйым салады.

Салдары:

- жасалған шарттар жарамсыз деп танылады;

- мұндай қызмет заңсыз болып есептеледі;

- үлескерлер салынған қаражатты жоғалту қаупіне ұшырайды.

Жобаның заңдылығын қалай тексеруге болады

Барлық рұқсат алған нысандар ресми homeportal.kz порталына енгізілген.

Порталдан тексеруге болады:

- әкімдіктің рұқсатының бар-жоғын;

- ҚТҮК кепілдігінің бар-жоғын;

Терминдердің түсіндірмесі:

- Үлестік қатысу — көппәтерлі тұрғын үй құрылысының қаржыландырылуына азаматтардың қатысуы.

- Бірыңғай оператор — үлескерлердің құқықтарын қорғауды қамтамасыз ететін ұлттық ұйым. Қазақстанда бұл — «Қазақстан тұрғын үй компаниясы» АҚ.

- Әкімдіктің рұқсаты — құрылыс жобалық құжаттамаға сәйкес жүргізіліп жатқанын және құрылыс салушының халықтың қаражатын тартуға құқылы екенін растайтын құжат.

- ҚТҮК кепілдігі — үлескерлердің инвестицияларының қауіпсіздігін қамтамасыз ететін қорғаныс тетігі.

құрылыс салушы

үлескерлердің қаражатын тарту

тұрғын үй құрылысы

6

Екі қабаттан аспайтын жеке тұрғын үй салу кезінде жобаны ведомстводан тыс сараптамадан өткізу талап етіле ме?

Қазақстан Республикасының «Сәулет, қала құрылысы және құрылыс қызметі туралы» Заңының 60-бабының 2-тармағына сәйкес техникалық жағынан күрделі емес объектілер үшін жобалау-сметалық құжаттаманы әзірлемей және жобаларды міндетті сараптамадан өткізбей құрылыс салуға жол беріледі.

Екі қабаттан аспайтын жеке тұрғын үйлер белгіленген критерийлерге сәйкес болған жағдайда техникалық жағынан күрделі емес объектілерге жатады, оның ішінде «Ғимараттар мен құрылыстарды техникалық және (немесе) технологиялық жағынан күрделі объектілерге жатқызудың жалпы тәртібін айқындау қағидаларына» (Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрінің 2015 жылғы 28 ақпандағы №165 бұйрығы) сәйкес.

Маңызды

Егер объект өз сипаттамалары бойынша неғұрлым күрделі болып табылса (мысалы, қабаттылығы жоғары болса, күрделі конструктивтік шешімдері болса немесе жауапкершілік деңгейі жоғары болса), жобалық құжаттаманы әзірлеу және сараптамадан өткізу талап етіледі.

Мысал
Азамат 2 қабатты жеке тұрғын үй салуды жоспарлауда. Мұндай объект техникалық жағынан күрделі емес болып табылады, сондықтан жобаны сараптамадан өткізу талап етілмейді.

Терминдерге түсіндірме

Ведомстводан тыс сараптама — жобалық құжаттаманың заңнама талаптарына және құрылыс нормаларына сәйкестігін аккредиттелген ұйым жүргізетін сараптама.
Техникалық жағынан күрделі емес объект — қарапайым конструктивтік шешімдері бар және тәуекел деңгейі төмен құрылыс объектісі.

жоба сараптамасы

жеке тұрғын үй

екі қабат

құрылыс

техникалық жағынан күрделі емес объект

7

Қандай жағдайларда нысанға жоспардан тыс тексеру жүргізіледі?

Қазақстан Республикасының Кәсіпкерлік кодексінің 144-бабына сәйкес жоспардан тыс тексеру тек заңнамада белгіленген нақты негіздер болған кезде ғана жүргізіледі.

Жоспардан тыс тексеру жүргізудің негіздері

Нысанға жоспардан тыс тексеру мынадай жағдайларда тағайындалуы мүмкін:

• -жеке және заңды тұлғалардың құқық бұзушылықтар туралы өтініштері;
• -мемлекеттік органдардың өтініштері;
• -прокурордың талаптары;
• -бұрын берілген бұзушылықтарды жою туралы нұсқамалардың орындалмауы.

Маңызды
Заңды негіздерсіз жоспардан тыс тексеру жүргізуге жол берілмейді.

Мысал
Мемлекеттік органға азаматтан нысанда құрылыс нормаларының бұзылғаны туралы шағым түсті. Аталған өтініш негізінде жоспардан тыс тексеру тағайындалды.

Терминдерге түсіндірме

Жоспардан тыс тексеру — заңда белгіленген негіздер болған кезде жүргізілетін тексеру.

Нұсқама — анықталған бұзушылықтарды жою туралы мемлекеттік органның орындалуы міндетті талабы.

жоспардан тыс тексеру

тексеру негіздері

кәсіпкерлік кодекс

нысанды тексеру

шағым, нұсқама.

8

Нысанды пайдалануға беру үшін қандай құжаттар қажет?

Нысанды пайдалануға беру құрылыс аяқталғаннан кейін және орындалған жұмыстардың жобалық құжаттамаға сәйкестігі расталған соң жүзеге асырылады.

Қазақстан Республикасының «Сәулет, қала құрылысы және құрылыс қызметі туралы» Заңының 75-бабына сәйкес нысанды пайдалануға берудің міндетті шарты – құрылыс сапасы мен белгіленген талаптарға сәйкестігін растайтын құжаттардың болуы.

Қажетті құжаттардың тізбесі

Нысанды пайдалануға беру үшін мынадай құжаттар қажет:

•  -орындалған жұмыстардың жобалық шешімдерге сәйкестігі туралы авторлық қадағалау қорытындысы;
• -орындалған жұмыстардың сапасы туралы техникалық қадағалау қорытындысы;
• -мердігер ұйымның сәйкестік туралы декларациясы;
• -тапсырыс беруші бекіткен нысанды пайдалануға беру актісі.

Рәсімдеу тәртібі

Барлық құжаттарды алғаннан кейін тапсырыс беруші:

• - белгіленген нысан бойынша нысанды пайдалануға беру актісін ресімдейді және бекітеді;
• - оны «Азаматтарға арналған үкімет» мемлекеттік корпорациясында тіркеуді қамтамасыз етеді.

Маңызды

Аталған құжаттардың кемінде біреуінің болмауы нысанды пайдалануға беруден бас тартуға негіз болып табылады.

Мысал
Құрылыс аяқталғаннан кейін тапсырыс беруші авторлық және техникалық қадағалау қорытындыларын, сондай-ақ мердігердің декларациясын алды. Осы құжаттардың негізінде нысанды пайдалануға беру актісі ресімделіп, тіркелді.

Терминдерге түсіндірме

Авторлық қадағалау — жобаны әзірлеуші тарапынан құрылыс жұмыстарының жобалық шешімдерге сәйкестігін бақылау.

Техникалық қадағалау — құрылыс жұмыстарының сапасын бақылау.

Сәйкестік туралы декларация — мердігердің жұмыстардың белгіленген талаптарға сәйкес орындалғанын растайтын құжаты.

пайдалануға беру

құжаттар

пайдалануға беру актісі

құрылыс нысаны

авторлық қадағалау

техникалық қадағалау

№

Жиі қойылатын сұрақ

Толық жауап

Негізгі сөздер және хештегтер

1

Мүгедектігі бар адамдарға санаторий-курорттық емдеуді қалай алуға болады?

«Мүгедектігі бар адамдарды және мүгедектігі бар балаларды санаторий-курорттық емдеумен қамтамасыз етуге құжаттарды ресімдеу» мемлекеттік көрсетілетін қызметі өтініш негізінде ХҚКО, тұрғылықты жеріне жұмыспен қамту бөлімдері арқылы «Жеке басты куәландыратын құжаттар туралы» Қазақстан Республикасының Заңына сәйкес ұсынылатын мүгедектігі бар адамның жеке басын куәландыратын құжатымен немесе мүгедектігі бар адамның жеке басын куәландыратын сандық құжаттар сервисі (сәйкестендіру үшін).

Мүгедектігі бар адамдарға және мүгедектігі бар балаларға" санаторий-курорттық емдеу "

Санаторий-курорттық емдеуді ұсыну

2

Шығыс Қазақстан облысында мүгедектігі бар адамдар «Инватакси» қызметін қалай алады?

«Инватакси» Қызметін алу үшін мүгедектік туралы анықтаманы, №026/у нысаны бойынша дәрігерлік-консультациялық комиссияның (ДКК) қорытындысын қоса бере отырып, Жұмыспен қамту және әлеуметтік бағдарламалар бөліміне өтініш беру қажет:

Қызмет кімдерге көрсетіледі:

1. Өздігінен қозғала алмайтын мүгедектігі бар адамдарға;

2. Серіктес қажет ететін мүгедектігі бар балаларға;

3. Өзін-өзі күту қабілетін шектейтін ауыр психикалық бұзылыстары бар адамдарға.

Қызмет тегін көрсетіледі және елді мекеннің шегінде немесе әлеуметтік маңызы бар нысандарға (аурухана, оңалту орталығы және т.б.) дейін жүзеге асырылады.

Мысал:

Өскемен қаласының ІІ топтағы мүгедектігі бар тұрғыны жұмыспен қамту және әлеуметтік бағдарламалар бөліміне өтініш пен құжаттарын тапсырады. Оны қызмет алушылар тізіміне енгізеді. Сапар қажет болған жағдайда ол инватакси диспетчерлік қызметіне бір тәулік бұрын хабарласады. Көлік үйіне келіп, оны емханаға және кері тегін жеткізеді.

инватакси

мүгедектігі бар адам

қызметті қалай алу

3

Қазақстанда арнайы әлеуметтік қызметтер кімге ұсынылады?

Қазақстанда қиын өмірлік жағдайды өз бетінше еңсере алмайтын азаматтарға арнаулы әлеуметтік қызметтер (ҚҚҚ) көрсетіледі. Бұл ҚР Әлеуметтік кодексінің 131-бабында көзделген.

АӘҚ алушылары болуы мүмкін:

1. I–II топтағы мүгедектігі бар адамдар;

2. отбасының қолдауы жоқ қарт адамдар;

3. мүгедектігі бар немесе ауыр сырқаттары бар балалар;

4. тұрмыстық зорлық-зомбылық пен адам саудасының құрбандары;

5. үйсіз және баспанасыз қалғандар;

6. бас бостандығынан айыру орындарынан босатылған адамдар.

Қызметтер адамның жағдайына байланысты үйде, жартылай стационарда, стационарда, уақытша болу жағдайында көрсетілуі мүмкін.

Мысал:

Жалғыз тұратын және күтімді қажет ететін 82 жастағы қарт әйел үйде әлеуметтік қызмет ала алады - әлеуметтік қызметкердің келуі, тазалауға көмек, азық-түлік сатып алу, емханаға сүйемелдеу.

арнайы әлеуметтік қызметтер

кімге көрсетіледі

4

Ауданында тіркелген мүгедектігі бар балаларды бюджеттік қаржыландыратын қалалық оңалту орталығына қабылдау тәртібі қандай? Баланы басқа елді мекендегі мекемеге орналастыруға бола ма?

Қазіргі заңнамаға сәйкес, мемлекеттік оңалту орталықтарына тіркеу мүгедектігі бар баланың тіркелген жері бойынша жүзеге асырылады.

Заңнамалық база:

Оңалту орталықтарына тіркеу тәртібі реттеледі:

- Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрінің 2020 жылғы 28 мамырдағы №197 бұйрығымен бекітілген «Медико-әлеуметтік мекемелерде арнайы әлеуметтік қызметтер көрсету құжаттарын рәсімдеу» мемлекеттік қызметін көрсету ережелерімен (әрі қарай – Ережелер);

- МТСЗН РК 2023 жылғы 29 маусымдағы №263 бұйрығымен бекітілген жартылай стационарлық жағдайда арнайы әлеуметтік қызметтер көрсету стандарты.

Қызметті кім ала алады?

Қызмет алу құқығы 3-тен 18 жасқа дейінгі мүгедектігі бар балаларға беріледі, олардың:

- психоневрологиялық бұзылыстары;

- тірек-қимыл аппараты аурулары бар;

- жарамды АОЖБ — жеке абилитация және оңалту бағдарламасы бар.

Өтініш қалай тапсырылады?

Мемлекеттік қызмет көрсетіледі:

- тіркелген жердегі жұмыспен қамту және әлеуметтік бағдарламалар бөлімі арқылы;

- ЦОН (Мемлекеттік корпорация) арқылы;

- электрондық үкімет порталы eGov.kz арқылы.

Өтініш заңды өкіл атынан бекітілген формада тапсырылады.

Құжаттар пакеті:

- жеке куәлік (немесе портал үшін ЭЦҚ);

- Ережелердің Қосымшалары 5 және 6 бойынша медициналық карта;

- АОЖБ (автоматты түрде «Е-Собес» ақпараттық жүйесі арқылы сұралады).

Тіркелу орнының маңыздылығы:

Ережелердің Қосымша 6-1, талаптар тізімінің 7-бабына сәйкес, өтініш тек қызмет алушының тіркелген жері бойынша қаралады.

Бұл:

- АОЖБ және арнайы әлеуметтік қызметтерге қажеттіліктер туралы деректер тек сол ауданның (немесе қаланың) мамандары үшін қолжетімді «Е-Собес» жүйесіне енгізіледі;

- қызметтер белгілі бір аймақ бюджеті шеңберінде ұсынылады.

Мысал:

Ата-ана мүгедек баланы қалалық оңалту орталығына жазғысы келеді. Бірақ бала облыстың басқа ауданында тіркелген. Өтініш берілгенде жүйе автоматты түрде оны тіркелген жердегі бөлімге бағыттайды, қала құжаттарды қабылдай алмайды.

Қалалық орталықта орын алу үшін баланы қалаға тіркеу қажет. Осыдан кейін өтініш қала жұмыспен қамту бөлімі арқылы қаралып, орталықты таңдау үшін әлеуметтік қызметтер порталында (aleumet.egov.kz) бағытталады.

тәртіп

мүгедек бала

қалалық оңалту орталығы

баланы орналастыру

басқа елді мекен

5

Мен III топтағы мүгедекпін. Бұрын техникалық құралдар мен жолдамалар алған. Өмір бойы мүгедектік анықталғаннан кейін сурдологтың тексеруі ғана қалды. Қазір маған қандай жеңілдіктер, техникалық оңалту құралдары мен қолдау шаралары қажет?

Есту қабілеті бойынша мүгедектігі бар адамдарды қолдаудың жалпы жүйесі

Есту қабілеті нашар адамдарды техникалық оңалту құралдарымен (ОТҚ) және әлеуметтік қызметтермен қамтамасыз ету АОЖБ (абилитациялау мен оңалтудың жеке бағдарламасы) негізінде жүргізіледі. АОЖБ-ны медициналық-әлеуметтік сараптама (МӘС) әзірлейді.

Есту қабілеті төмен мүгедектігі бар азаматтар қандай көмек түрлерін ала алады

Тізбесі АОЖБ-да әзірленген көмек түрлеріне байланысты. Әдетте, есту қабілеті нашар адамдарға келесі көмектер ұсынылады:

Оңалтудың техникалық құралдары (ОТҚ)

- есту аппараттары;

- көп функциялы сигнал жүйесі;

- МӘС ұсынымы бойынша мәтiндiк хабар беретін және хабарды қабылдайтын мобильді телефон және т.б.

Мысал: Егер АОЖБ-да «есту аппаратымен қамтамасыз ету» көрсетілсе, онда ол ауыстыру мерзіміне сәйкес 4 жылдан ерте берілмейді.

Әлеуметтік қызметтер (Әлеуметтік қызметтер порталы арқылы)

2021 жылдан бастап ОТҚ және әлеуметтік қызметтермен қамтамасыз ету Әлеуметтік қызметтер порталы https://aleumet.egov.kz/ арқылы жүзеге асырылады, онда қажетті жеткізушіні Өзіңіз таңдайсыз.

Санаторий-курорттық емделу

Тек дәрігер және ДКК (дәрігерлік-консультациялық комиссиясының) жолдамасында көрсетілген медициналық көрсетілімдер болған жағдайда беріледі. Санаторийлік-курорттық емделу күнтізбелік жылда бір реттен артық емес он төрт тәуліктен аспайтын мерзімге беріледі.

Қажетті оңалту құралы мен қызметтерді қалай алуға болады

1) Медициналық-әлеуметтік сараптамадан (МӘС) өту

Негіз — емханадағы дәрігерлік-консультациялық комиссиясының (ДКК) жолдамасы

МӘС Сізге тиісті құралдар мен қызметтер көрсетілген АОЖБ әзірлейді.

2) Өтініш беру тәсілдері

- ХҚКО (Халыққа қызмет көрсету орталығы) арқылы;

- тұрғылықты мекен-жайы бойынша жұмыспен қамту және әлеуметтік бағдарламалар бөлімі арқылы;

- eGov электрондық үкімет порталы арқылы;

- ұялы байланыс абоненттік құрылғысы арқылы.

Қажетті құжаттар:

- жеке куәлік;

- мүгедектік туралы анықтама;

- АОЖБ

Құжаттарды тапсырғаннан кейін

- ХҚКО-да (Халыққа қызмет көрсету орталығы) қолхат беріледі

- тұрғылықты мекен-жайы бойынша жұмыспен қамту және әлеуметтік бағдарламалар бөлімдерінде – тіркеу күні бар талон беріледі.

Әрі қарай маман Сіздің өтінішіңізді Әлеуметтік қызметтер порталына жолдайды.

Жергілікті атқарушы органдардың әлеуметтік көмегі

Әлеуметтік көмек қалалар мен аудандар мәслихаттарының сессия шешімдерімен бекітілген «Әлеуметтік көмек көрсету, оның мөлшерлерін айқындау және мұқтаж азаматтардың жекелеген санаттарының тізбесін белгілеу қағидаларына» сәйкес көрсетіледі.

Әлеуметтік көмектің мөлшерін әрбір нақты жағдайда арнайы комиссия айқындап, әлеуметтік көмек көрсету қажеттілігі туралы қорытындыда көрсетеді.

Қағидаларға сәйкес әлеуметтік көмек қаржы жылы ішінде бір рет көрсетіледі.

Құқықтық негізі:

Әлеуметтік көмек көрсету қағидалары және мұқтаж азаматтардың жекелеген санаттарын айқындау Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2023 жылғы 30 маусымдағы № 523 «Әлеуметтік көмек көрсету, оның мөлшерлерін айқындау және мұқтаж азаматтардың жекелеген санаттарының тізбесін белгілеудің үлгілік қағидаларын бекіту туралы» қаулысына сәйкес әзірленіп, облыстың қала және аудан мәслихаттарының сессия шешімдерімен бекітілген.

Әлеуметтік көмек алу үшін қажет құжаттар:

Мұқтаж азаматтардың жекелеген санаттарына әлеуметтік көмек алу мақсатында өтініш беруші өзі немесе отбасы атынан әлеуметтік көмек көрсету жөніндегі уәкілетті органға өтінішпен бірге келесі құжаттарды ұсынады:

1.Жеке басын куәландыратын құжат (дара тұлғаны сәйкестендіру үшін);

2.Тұлғаның (отбасы мүшелерінің) табыстары туралы мәліметтер;

3.Мұқтаждық санатына жататын негіздерді растайтын құжат:

жергілікті өкілді органдар белгілеген, ең төменгі күнкөріс деңгейіне қатысты белгіленген шектен аспайтын орташа жан басына шаққандағы табыстың бар екендігін растайтын құжат.

Өмір бойы мүгедектік белгіленгеннен кейін не өзгерді

Өмір бойғы мүгедектік ОТҚ және қызметтермен қамтамасыз етуді жоймайды. Тек Сізге жыл сайын МӘС-дан өтудің қажеті жоқтығын білдіреді.

Маңызды: қамтамасыз ету мүгедектік мерзіміне емес, сіздің АОЖБ-да көрсетілген көмек түрлеріне байланысты. Егер онда ешқандай құрал болмаса, сіз дәрігерге барып, ДКК-дан өтіп, АОЖБ-ны қайта қарау мәселесін көтересіз.

Есту қабілеті бойынша мүгедектігі бар адамдар

 есту аппараты

санаторийлік жолдамалар

 есту қабілеті нашар адамдарға арналған құралдар

жеңілдік түрлері

 оңалтудың техникалық құралдары

 көмек түрлері

6

Қазақстан Республикасының оңтүстік өңірлерінен азаматтарды ерікті түрде көшіру қалай жүзеге асырылады?

Қазақстан Республикасының еңбек күші артық өңірлерінен азаматтарды ерікті түрде көшіру жұмысқа орналастыру мақсатында жүзеге асырылады және Ерікті көшіру қағидаларымен реттеледі.

Бағдарламаға жұмыссыз азаматтар мен жұмыс іздеуші тұлғалар қатыса алады.

Көшу өңірлері (оңтүстік өңірлер)

Алматы, Жамбыл, Маңғыстау, Түркістан, Қызылорда облыстары, Жетісу облысы, сондай-ақ Астана, Алматы және Шымкент қалалары.

Қатысуға басым құқық берілетін азаматтар санаттары

• білім беру ұйымдарының түлектері;
• жетім балалар және ата-анасының қамқорлығынсыз қалған тұлғалар (16–23 жас);
• қысқарту, ұйымның таратылуы немесе жұмыс берушінің экономикалық жағдайының нашарлауына байланысты жұмыстан босатылған адамдар.

Мемлекеттік қолдау шаралары

Қоныс аударушыларға:

1. Көшуге арналған біржолғы төлем — отбасының әр мүшесіне 70 АЕК.
2. Тұрғын үйді жалдау және коммуналдық қызметтер шығындарын өтеу— айына 15-тен 30 АЕК-ке дейін (отбасы құрамына және елді мекенге байланысты), 1 жылға дейін.
3. Экономикалық ұтқырлық сертификаты — тұрғын үй сатып алу, салу немесе бастапқы жарна үшін 1625 АЕК-ке дейін.

Мысал

Түркістан облысынан жұмыссыз азамат солтүстік өңірге қоныс аудару бағдарламасына қатысты. Оған көшуге материалдық көмек төленіп, тұрғын үйді жалдау шығындары өтелді және тұрғын үй сатып алуға сертификат берілді.

Терминдерге түсініктеме

Еңбек күші артық өңірлер — жұмыс күші ұсынысы жоғары өңірлер.

Экономикалық ұтқырлық сертификаты — қоныс аударушылардың тұрғын үй жағдайын жақсартуға арналған мемлекеттік қаржылай көмек.

АЕК (айлық есептік көрсеткіш) — әлеуметтік төлемдер мен айыппұлдарды есептеу үшін қолданылатын көрсеткіш.

азаматтарды көшіру

оңтүстік өңірлер

еңбек күші артық өңірлер

мемлекеттік қолдау

төлемдер

тұрғын үйді жалдау

сертификат

АЕК

7

Тұрғындардың әлеуметтік осал топтарына (ТӘОТ) кімдер жатады?

Тұрғындардың әлеуметтік осал топтарына мыналар жатады: мүгедектігі бар адамдар, көпбалалы ата-аналар, жалғызбасты ата-аналар, зейнет жасындағы адамдар, жұмыссыздар, балалар үйінің түлектері, бас бостандығынан айыру орындарынан босатылғандар және т.б. Дәл тізбесі нормативтік-құқықтық актілермен айқындалады.

Қолдауды қажет ететін азаматтар

Әлеуметтік осал топтар

№

Жиі қойылатын сұрақ

Толық жауап

Негізгі сөздер және хештегтер

1

Қандай жағдайларда ауданның бірыңғай ұйымдастырушысы (құрылысқа байланысты емес) жұмыстар бойынша Мемлекеттік сатып алуды өз бетінше жүргізе алады?

Ауданның бірыңғай ұйымдастырушысы құрылысқа байланысты емес жұмыстарды мемлекеттік сатып алуды дербес жүргізуге құқылы, егер: 1. лоттың сомасы республикалық бюджет туралы заңда тиісті қаржы жылына белгіленген 40 000 АЕК-тен аспайды; 2. мұндай жұмыстар көрсетілген Тізбенің 2.2 және 2.3-тармақтарына енгізілмеген (мұнда облыс деңгейінде немесе одан жоғары орталықтандырылған сатып алуға жататын жұмыс түрлері айқындалған). Мысал: Егер 2025 жылы 1 АЕК 3 932 теңгеге тең болса, онда 40 000 АЕК 157 280 000 теңгені құрайды. Бұл жағдайда ауданның бірыңғай ұйымдастырушысы, мысалы, инженерлік желілерге қызмет көрсету жұмыстарында, егер олардың құны осы шектен аспаса, сатып алуды дербес жүргізе алады.

Заң

Мемлекеттік сатып алу

Бұйрық, сатып алу

2

Егер әлеуетті өнім беруші конкурс қорытындысына шағым берсе, осы шағымды кім қарайды?

Егер мемлекеттік сатып алу қорытындыларына шағым берілген жағдайда, оны өтініш берілген талаптар (дәлелдер) шегінде шағымдарды қарауға жауапты Тапсырыс берушінің, ұйымдастырушының, бірыңғай ұйымдастырушының құрылымдық бөлімшесі не лауазымды тұлғасы қарайды. Бұл құқық Мемлекеттік сатып алуды жүзеге асыру қағидаларының 590-тармағына сәйкес регламенттелген.

Конкурс

Мемлекеттік сатып алу

Сатып алу

Тендер

Шағым

Қорытындылар

Өтініш

3

Қате төленген сомаларды облыстық бюджеттен қалай қайтаруға болады?

Қате төленген сомаларды облыстық бюджеттен қайтару келесі тәртіппен жүзеге асырылады:

Қайда өтініш беру керек

Өтінішті облыстық Қаржы басқармасына (төлемнің қабылданған орны бойынша) тапсыру қажет.

Өтініште не көрсету керек

Өтініште келесі мәліметтер болуы тиіс:

- Қайтару себебі (қате төлем);

- Қате төленген қаражаттың бюджет классификациясының коды (КБК);

- Қайтарылатын соманы алу үшін банк шотының реквизиттері (IBAN);

- Өтініш берушінің байланыс деректері.

Қандай құжаттарды қоса беру керек

- Төлемді растайтын түбіртек немесе төлем тапсырмасының көшірмесі;

- Өтініш берушінің жеке куәлігінің көшірмесі;

- Қажет болса — қате төлемді растайтын құжат (мысалы, мемлекеттік органнан хат).

Қайтару қалай жүзеге асырылады

Құжаттар тексерілгеннен кейін Қаржы басқармасы қорытынды дайындап, оны Мемлекеттік қазынашылық қызметке жібереді, ал қаражат қайтарымын жүзеге асырады. Қайтару Қазақстан Республикасы Қаржы министрінің 2025 жылғы 30 мамырдағы № 272 бұйрығымен бекітілген 2025 қаржы жылының бюджетін орындау және оның кассалық қызмет көрсету ережелеріне сәйкес жүзеге асырылады.

Мысал:

Егер сіз әкімшілік айыппұлды дұрыс емес КБК бойынша немесе қажетсіз қызметті төледіңіз деп ойласаңыз, көрсетілген тәртіпке сәйкес қайтару рәсімін өтініш беріп, орындауға болады.

қате төленген сомаларды қайтару

облыстық бюджет

қате төленген сомалар

4

Аурухана ғимаратын ағымдағы жөндеуге қатысты мемлекеттік сатып алуға өтінім берген кезде лицензияны қоса беру қажет пе?

Иә, кейбір жағдайларда талап етіледі. Қазақстан Республикасы Қаржы Министрінің 2024 жылғы 9 қазандағы № 687 бұйрығымен бекітілген мемлекеттік сатып алуды жүзеге асыру қағидаларының 71-тармағына сәйкес, құрылысқа жатпайтын жұмыстарды, соның ішінде аурухана ғимаратын ағымдағы жөндеуді орындауға арналған сатып алуға қатысатын әлеуетті жеткізушілер материалдық және еңбек ресурстарының бар екенін растауы тиіс.

Егер жеткізушінің құрылыс-монтаж жұмыстарына арналған лицензиясы болса, ол осы құжатты ресурстардың жеткіліктілігін растайтын құжат ретінде пайдалана алады. Бұл ретте лицензияның түрлері мен кіші түрлері орындалатын жұмыстардың сипатына сәйкес келуі қажет.

Егер лицензия болмаса, мемлекеттік сатып алу қағидаларында көзделген басқа құжаттармен (мысалы, техника, персонал, машиналар мен механизмдер жалдау шарттары туралы мәліметтер және т.б.) ресурстарды растауға жол беріледі.

Осылайша, лицензияны қоса беру барлық жеткізушілер үшін міндетті емес, бірақ мұндай лицензиясы бар және ресурс қамтамасыз етілуін дәл осы құжат арқылы растағысы келетіндер үшін міндетті болып табылады.

Мысал:

Егер жеткізушінің құрылыс-монтаждау жұмыстарына арналған лицензиясы болса (мысалы, металл конструкцияларды монтаждау), онда аурухана ғимаратын ағымдағы жөндеу жөніндегі сатып алуға қатысқанда бұл лицензия материалдық және еңбек ресурстарының бар екенін растай алады.

Егер лицензия болмаса, бірақ персонал, жабдық және құралдарды жалға алу шарттары болса, өнім беруші осы ресурстарды растайтын құжаттарды ұсынып, сатып алуға қатысуға құқылы.

лицензия

мемлекеттік сатып алуға өтінім беру

аурухана ғимаратын ағымдағы жөндеу

5

Мен орыс тілі мен әдебиеті пәнінің мұғалімі мамандығы бойынша білім алғанмын. Қаладан аудан орталығына көшіп келдім. Мен жас маман ретінде тұрғын үй алу үшін несие рәсімдей аламын ба? Қандай шарттармен? Ал егер ала алмасам, оның себебі неде?

Иә, ауылдық елді мекендерге жұмыс істеуге келген педагогтер «Дипломмен – ауылға!» мемлекеттік бағдарламасы аясында тұрғын үй несиесін ала алады.

Бұл мақсатта аудан орталықтарында тұрғын үй сатып алуға 2 500 АЕК (2025 жылы – 9 830 000 теңге) және ауылдық елді мекендерде 2 000 АЕК (2025 жылы – 7 864 000 теңге) көлемінде бюджет несиесі 15 жыл мерзімге жылдық 1% сыйақы мөлшерлемесімен беріледі.

Бюджеттік несие мен көтерме жәрдемақыны алу үшін негізгі шарт – ауылдық елді мекенде орналасқан ұйымдарда кемінде 3 жыл жұмыс істеу жөніндегі міндеттемені қабылдау болып табылады.

«Дипломмен – ауылға!» жобасы аясында мемлекеттік қолдаудың осы түрлерін алу үшін үміткер қалаған ауылдық елді мекендегі сұранысқа ие мамандықтар тізбесіне сәйкес бос жұмыс орнына орналасуы қажет.

Жұмысқа орналасқаннан кейін «Отбасы банк» АҚ порталы (https://otbasybank.kz/) арқылы келесі құжаттарды электрондық форматта тапсыру керек:

Ережелердің 2-қосымшасына сәйкес нысан бойынша өтініш;

Жеке басын куәландыратын құжат;

Білім туралы дипломның көшірмесі;

Жұмыс орнындағы кадр бөлімі растаған еңбек қызметін растайтын құжаттың көшірмесі;

Некеде тұрған жағдайда неке қию туралы куәлік;

Кредиттік бюродан алынған есеп.

Әлеуметтік қолдау шараларын аудандық экономика және қаржы бөлімдері (немесе экономика және бюджет жоспарлау бөлімдері) жүзеге асырады.

Тіркеу мекенжайы жұмыс орны орналасқан елді мекенмен сәйкес болуы тиіс.

Әлеуметтік қолдау шараларын ұсынудан бас тарту келесі жағдайларда мүмкін:

1. Сіз ұсынған құжаттар мен олардағы мәліметтердің жалғандығы анықталған жағдайда;

2. Жақын туыстардан тұрғын үй сатып алу кезінде;

3. Соттың заңды күшіне енген шешімі (үкімі) негізінде белгілі бір қызмет түрлерін атқаруға тыйым салынған немесе мемлекеттік қызмет алу құқығынан айырылған жағдайда;

4. «Агроөнеркәсіптік кешенді және ауылдық аумақтарды мемлекеттік реттеу туралы» ҚР Заңының 18-бабының 8-тармағына сай келмеу жағдайында;

5. «Жеке деректер және оларды қорғау туралы» ҚР Заңының 8-бабына сәйкес жеке деректерге қол жеткізуге келісім берілмеген жағдайда;

6. Бұрын берілген несиелер бойынша өтелмеген мерзімі өткен берешек болған немесе соңғы 2 жылда 90 күннен астам кешіктірілген төлемдері бар жағдайда.

Мемлекеттік қолдау шараларын алу шарттары жөнінде қосымша кеңес алу үшін жұмыс орны бойынша қалалық немесе аудандық экономика және қаржы бөліміне (немесе экономика және бюджет жоспарлау бөліміне) жүгінуге болады.

Мысал:

Орыс тілі мен әдебиеті пәнінің мұғалімі жоғары оқу орнын аяқтаған соң Өскемен қаласынан аудан орталығы – Қайсенов кентіне көшіп келіп, жергілікті мектепке жұмысқа орналасты.

Еңбек шартын жасасқаннан және Қайсенов кентінде тұрғылықты мекенжай бойынша тіркелгеннен кейін ол «Дипломмен – ауылға!» бағдарламасы бойынша тұрғын үй несиесін алу үшін «Отбасы банк» порталы арқылы өтініш берді.

Аудан әкімдігінің экономика және қаржы бөлімі арқылы оған 15 жыл мерзімге жылдық 1% мөлшерлемемен 9,83 млн теңге көлемінде несие мақұлданып, 100 АЕК көлемінде көтерме жәрдемақы төленді.

тұрғын үй несиесі

жас маман

тұрғын үй несиесін алу шарттары

6

Тапсырыс берушінің не мемлекеттік сатып алу кезінде конкурстық комиссияның әрекеттеріне немесе шешімдеріне шағымдануға бола ма?

Тапсырыс берушінің не конкурстық комиссияның әрекеттеріне немесе шешімдеріне, егер олар «Мемлекеттік сатып алу туралы» Қазақстан Республикасы Заңының талаптарын және өнім берушінің құқығын бұзса, шағымдануға болады.

Шағымдану құқығы «Мемлекеттік сатып алу туралы» Қазақстан Республикасы Заңының 25-бабында бекітілген.

Шағым беріледі:

- Мемлекеттік сатып алу веб-порталы арқылы;

- Мемлекеттік сатып алу саласындағы уәкілетті органға.

Шағым Қағидаларда белгіленген мерзімдерде, әдетте веб-порталда тиісті хаттама орналастырылған күннен бастап 3 жұмыс күні ішінде беріледі.

Шағымдануға жатады, оның ішінде:

- өтінімді заңды негізсіз қабылдамау;

- басқа қатысушыны заңсыз қабылдау;

- конкурстық құжаттама шарттарын бұзу.

Шағымда мыналар болуы керек:

- Тапсырыс беруші және (немесе) комиссия туралы мәліметтер;

- сатып алу туралы ақпарат (нөмірі, заты);

- бұзушылықтың нақты фактілері;

- заңнама нормаларына сілтемелер;

- растайтын құжаттар (бар болса).

Маңызды:

Уәкілетті органға шағым берген кезде шарт жасасу оны қарау аяқталғанға дейін тоқтатыла тұрады

Мысал:

Комиссия конкурстық құжаттамада көзделмеген талаптарды көрсете отырып, өнім берушінің өтінімін қабылдамады. Бұл жағдайда өнім беруші Комиссияның заңсыз шешімі ретінде мемлекеттік сатып алу веб-порталы арқылы шағым беруге құқылы.

Негізгі терминдер:

Әлеуетті өнім беруші - Мемлекеттік сатып алуға қатысуға үміткер тұлға.

Тапсырыс беруші - тауарларды, жұмыстар мен көрсетілетін қызметтерді сатып алуды жүзеге асыратын мемлекеттік орган, мемлекеттік мекемелер, сондай-ақ мемлекеттік кәсіпорындар, заңды тұлғалар.

Комиссия - өтінімдерге рұқсат беру және бағалау жөнінде шешім қабылдайтын алқалы орган.

Мемлекеттік сатып алу Веб-порталы - сатып алуды жүргізудің және шағым берудің ақпараттық жүйесі.

тапсырыс берушінің әрекеттеріне немесе шешімдеріне шағымдану

мемлекеттік сатып алу

7

Мемлекеттік сатып алуларда әлеуетті өнім берушінің өтінімі қандай жағдайларда қабылданбайды?

Қазақстан Республикасының Мемлекеттік сатып алуды жүзеге асыру қағидаларының 206-тармағына сәйкес, әлеуетті өнім берушінің өтінімі, егер оның өзі немесе тартылған қосалқы мердігерлері (бірлесіп орындаушылары) белгіленген талаптарға сәйкес келмесе немесе конкурсқа қатысу шарттары бұзылса, қабылданбайды.

Өтінімді қабылдамау негіздері

Әлеуетті өнім берушінің өтінімі келесі жағдайларда қабылданбауы мүмкін:

• міндетті құжаттар ұсынылмаған;

• жалған мәліметтер ұсынылған;

• біліктілік талаптарына сәйкес келмеу;

• техникалық ерекшелікке сәйкес келмеу;

• өтінімдегі мазмұнына әсер ететін қателер;

• мемлекеттік сатып алу туралы заңнама талаптарын бұзу.

Конкурс комиссиясының міндеттері

Өтінімді қабылдамаған кезде комиссия:

• қабылдамаудың нақты себептерін көрсетуге;

• конкурс құжаттамасы мен заңнама нормаларына сілтеме жасауға міндетті.

Маңызды

Өтінімді негізсіз немесе құжаттамада көзделмеген себептермен қабылдамау – заң бұзушылық болып табылады және оған шағым жасауға болады.

Мысал

Әлеуетті өнім беруші конкурс құжаттамасында талап етілген жұмыс тәжірибесін растайтын құжатты қоса тіркемеген. Мұндай жағдайда өтінім заңды түрде қабылданбайды.

Терминдерге түсініктеме

Әлеуетті өнім беруші — мемлекеттік сатып алуға қатысуға үміткер тұлға.

Конкурс құжаттамасы — сатып алуға қатысушыларға қойылатын талаптар мен шарттар.

Конкурс комиссиясы — өтінімдерді қарайтын және бағалайтын орган.

мемлекеттік сатып алу

өтінімді қабылдамау

әлеуетті өнім беруші

конкурс

конкурс құжаттамасы

біліктілік талаптары

№

Жиі қойылатын сұрақ

Толық жауап

Негізгі сөздер және хештегтер

1

Байланыс операторы абоненттің келісімінсіз интернет немесе ұялы байланыс үшін абоненттік төлемді көтере ала ма?

Байланыс операторы интернет немесе ұялы байланыс үшін абоненттік төлемді арттыра алады, егер:

1. абонентті 30 күнтізбелік күн бұрын хабардар етсе (СМС, e-mail, сайт және т.б. арқылы);

2, Көтерілу тариф шарттарын өзгертпей, тек бағаға ғана қатысты (мысалы, минуттар, гигабайт, қызметтер саны);

3. шартта немесе жария офертада оператор тарифтерді өзгерте алады деп көрсетілген.

Егер абонент жаңа талаптармен келіспесе, ол тарифтен бас тартуға немесе шартты бұзуға құқылы.

Егер оператор:

1. 30 күн бұрын хабарламаса;

2. бір мезгілде тарифтің мазмұнын өзгертсе (мысалы, интернет-пакетті азайтып, бағаны көтерді);

3. шартта немесе жария офертта тарифті өзгерту құқығын көрсетпесе.

Мұндай жағдайда абонент: ҚР Жасанды интеллект және цифрлық даму министрлігіне (ҚР ЖИжЦДМ); Бәсекелестікті қорғау және дамыту агенттігі (БҚжДА) шағымдана алады;

Мысалы:

Сіз «Лимитсіз 50 ГБ» тарифін айына 5 000  пайдаланасыз. Оператор бағаны 5 500-ге дейін көтеруді шешті. Заңды, егер: Сізге 30 күн бұрын хабарланған болса; тариф шарттары (50 ГБ, минут, СМС) өзгерген жоқ. Заңсыз, егер: хабарлама болмаса; баға көтерілген кезде интернет-пакетті немесе басқа да қызметтерді азайтты.

абоненттік төлем

интернет

байланыс

тарифті көтеру

хабарлама

байланыс операторы

2

Интернет немесе ұялы байланыс қызметтері сапасыз көрсетілсе, қайда жүгінуге және қалай әрекет етуге болады?

Егер байланыс және интернет желісіне қол жеткізу қызметтері сапасы бұзылған жағдайда (мысалы, төмен жылдамдық, байланыстың жиі үзілуі, желінің нашар жабылуы), азамат «Шығыс Қазақстан облысының цифрландыру және архивтер басқармасы» ММ шағымдануға құқылы. Өтініш мемлекеттік платформа арқылы электрондық түрде беріледі

«e-Өтініш» (https://eotinish.kz).

Өтінішті ресімдеу кезінде:

1. проблеманың сипаты (мысалы: интернеттің төмен жылдамдығы, байланыстың жиі үзілуі);

2. проблема байқалатын мекенжай (қала, елді мекен, көше, үй);

3. байланыс операторының атауы және абоненттік нөмірі;

4. проблеманың дәлелі (мысалы: Speedtest немесе ұқсас сервис арқылы интернет жылдамдығын өлшеу скриншоты);

4, Нөмірдің өтініш берушіге тіркелгенін растайтын құжаттар - бұл оператормен жасалған шарттың көшірмесі немесе жеке кабинеттен скриншот болуы мүмкін.

Өтініш Қазақстан Республикасы Әкімшілік іс жүргізу кодексінің (бұдан әрі - ҚР АІЖК) 63-бабында белгіленген тәртіппен қаралады.

Егер баяндалған фактілер расталса, «Шығыс Қазақстан облысының цифрландыру және архивтер басқармасы» ММ байланыс операторына сұраныс жібереді, сондай-ақ құжаттардың толық пакеті болған жағдайда техникалық тапсырманы заңнамаға сәйкес оператордың қызметін жоспардан тыс тексеруге бастамашылық ету үшін «Мемлекеттік радиожиілік қызметі» ШЖҚ РМК мекенжайына жібереді.

Мысалы:

Өскемен қаласының тұрғыны «е-Өтініш» арқылы «Шығыс Қазақстан облысының цифрландыру және архивтер басқармасы» ММ атына өтініш беріп, Назарбаева көшесі 120 мекенжайында «Қазақтелеком» АҚ операторынан интернеттің төмен жылдамдығы байқалатынын көрсетті.

Өтінішке мыналар қоса берілген:

қосылу жылдамдығын өлшеумен скриншот;

роутердің абонент деректері бар фотосуреті;

байланыс мекенжайы мен контактілері.

Өтініш қарауға қабылданды, операторға сұрау салу жіберілді. Фактілер тексерілгеннен кейін өтініш берушіге түсініктемелермен және олқылықтарды жою үшін қабылданған шаралармен ресми жауап жіберілді.

сапасыз интернет

нашар байланыс

өтініш

шағым

байланыс операторы

№

Жиі қойылатын сұрақ

Толық жауап

Негізгі сөздер және хештегтер

1

Бос жер учаскелерін қайдан көруге болады?

Мемлекеттік меншіктегі бос жер учаскелері туралы ақпаратты электрондық ресурстар арқылы ашық қолжетімділікте алуға болады. Жер учаскелерінің мәртебесі («берілген» немесе «бос») көрсетілген орналасу схемалары https://map.gov4c.kz/egkn / «Жылжымайтын мүліктің бірыңғай мемлекеттік кадастры» («ЖМБМК» АЖ)  ақпараттық жүйесінде және https://vkomap.kz/ Шығыс Қазақстан облысының геопорталында орналастырылған.

Жергілікті атқарушы органдар бос жер учаскелері және алдағы сауда-саттықтар (аукциондар) туралы мәліметтерді тоқсанына кемінде бір рет жариялауға және үнемі жаңартып отыруға міндетті. Мұндай ақпарат мемлекеттік мүлік тізілімінің веб-порталында, әкімдіктердің ресми интернет-ресурстарында, сондай-ақ халыққа қолжетімді жерлерде ақпараттық стенділерде орналастырылады.

Бұл ресурстар азаматтар мен кәсіпкерлерге қол жетімді учаскелермен, олардың орналасқан жерімен, ауданымен және жер санатымен алдын-ала танысуға мүмкіндік береді, бұл жер беру рәсімдерінің ашықтығы мен ашықтығына ықпал етеді.

Мысал:
Жылыжай шаруашылығын дамытуды жоспарлап отырған өтініш беруші https://map.gov4c.kz/egkn / сайтындағы картаның көмегімен сәйкес мөлшері дәл келетін бос орынды анықтайды. Ақпаратты тексергеннен кейін ол «e-Otinish» порталы арқылы өтініш береді немесе жер пайдалану құқығына арналған электрондық аукционға қатысу үшін әкімдікке жүгінеді.

Бос жер учаскелері

2

Неліктен киоскіге жер уаскесін беруден бас тарта алады?

Киоскіні орналастыруға жер учаскесін беруден бас тарту коммерциялық мақсатта жер берудің заңнамада белгіленген тәртібімен байланысты болуы мүмкін. Заңнама талаптарына сәйкес киоскілерді, павильондарды және басқа да шағын бизнес объектілерін орналастыруға арналған жер учаскелері тек сауда-саттық (аукцион) арқылы беріледі. Аукциондар «Мемлекеттік тізілім» веб-порталында (https://gosreestr.kz) электрондық форматта өткізіледі және барлық өтініш берушілердің ашықтығы мен тең қолжетімділігін қамтамасыз ететін автоматтандырылған рәсім болып табылады. Сондықтан аукционға қатысусыз учаске беру туралы өтініш белгіленген тәртіпке сәйкес келмейтін ретінде қабылданбауға жатады.

Сонымен қатар, егер:

таңдалған учаске қазірдің өзінде басқа адамның пайдалануында болса;

учаске коммерциялық құрылысқа арналмаған жер санатына жататын болса;

нысаналы мақсаты, санитарлық және қала құрылысы нормалары бойынша талаптар сақталмаған жағдайда бас тартуға болады,

Мысал:

Өтініш беруші әкімдікке қаланың орталық бөлігінде киоск орнатуға учаске беру туралы өтінішпен жүгінді. Қарау барысында бұл учаске тек аукцион арқылы өткізілетіні анықталды, өйткені ол коммерциялық мақсаттағы жерлерге жатады. Өтініш берушіге «Мемлекеттік тізілім» порталында алдағы электрондық сауда-саттыққа қатысу ұсынылды.

Дүңгіршекке арналған жер учаскесі

Неліктен олар бас тартуы мүмкін

3

Жайылым мен шөп шабу үшін жерді қалай алуға болады?

Жайылымдар мен шөп шабуға арналған жер учаскелері өтініш берушінің пайдалану мақсаты мен санатына қарай беріледі.

Ауыл шаруашылығы құрылымдары (шаруа және фермер қожалықтары) үшін жайылымға арналған жер учаскелері конкурстық негізде ұзақ мерзімді өтеулі жер пайдалануға беріледі. Конкурсқа қатысу үшін өтініш беруші учаскенің орналасқан жері бойынша әкімдікке оны конкурсқа шығару туралы өтініш береді немесе жарияланған конкурсқа қатысады. Конкурстар жер комиссиясымен өтінімдерді міндетті түрде қараумен, жер заңнамасында белгіленген тәртіппен өткізіледі.

Жеке қосалқы шаруашылықтың малын жаю үшін жекелеген жайылымдық учаскелер жеке жер пайдалануға берілмейді. Мал жаю жергілікті атқарушы органдар әзірлейтін және халықтың жайылымдық жерлерді пайдалану тәртібі мен шекарасын айқындайтын Жайылымдарды басқару жөніндегі жоспарларға сәйкес жүзеге асырылады.

Азаматтарға шөп шабу үшін жер учаскелері өтеусіз уақытша жер пайдалану құқығымен 5 жылға дейінгі мерзімге конкурс өткізбей беріледі. Шөп дайындау үшін учаске алу үшін азамат учаскенің орналасқан жері бойынша әкімдікке оның орналасу схемасын қоса бере отырып өтініш береді. Өтініш «Сауда-саттықты (аукциондарды) өткізуді талап етпейтін, мемлекет меншігіндегі жер учаскелеріне құқықтар алу» мемлекеттік қызмет көрсетілетін шеңберінде «Электрондық үкімет» порталы арқылы беріледі.

Мысал:
Шаруа қожалығына иелік ететін өтініш беруші әкімдікке ауданы 150 гектар жайылым үшін жер учаскесін беру туралы өтінішпен жүгінеді. Құжаттарды тексергеннен кейін учаске конкурсқа шығарылады, оның қорытындысы бойынша шаруашылыққа ұзақ мерзімді өтеулі жер пайдалану құқығы беріледі. Басқа азамат «Электрондық үкімет» порталы арқылы шөп шабу үшін ауданы 10 гектар учаскеге өтініш береді. Әкімдікпен келісілгеннен кейін учаске өтеусіз жер пайдалану құқығымен 5 жыл мерзімге беріледі.

Жайылымға жер алу

Шөп шабу үшін жер алу

4

Шаруа қожалығын жүргізу үшін жер учаскесін қалай алуға болады?

Шаруа (фермер) қожалығын жүргізу үшін жер учаскелері конкурстық негізде ұзақ мерзімді өтеулі жер пайдалануға беріледі. Учаске алу үшін жарияланған конкурстарға қатысу не жердің орналасқан жері бойынша әкімдікке мүдделі учаскені конкурсқа шығару туралы өтініш (өтінішхат) беру қажет. Жер учаскелерін беру жөніндегі конкурстар Қазақстан Республикасының жер заңнамасында белгіленген тәртіппен өткізіледі. Өтініш берушілердің материалдарын жер комиссиясы қарайды, ол ұсынылған құжаттарды бағалайды және қатысушыларға жұмыс тәжірибесіне, ауыл шаруашылығы техникасының, өндірістік жоспардың, еңбек ресурстарының және басқа да өлшемшарттардың болуына байланысты балл береді.

Жер комиссиясының отырыстары хаттамамен ресімделеді, оның негізінде конкурс жеңімпазына жер учаскесін беру туралы шешім қабылданады. Егер бірнеше қатысушы бірдей балл жинаған жағдайда, жеңімпаз комиссия мүшелерінің дауыс беруі арқылы анықталады.

Мысал: