"Орман мектебі" қызметі шеңберінде "Мамлют Орман шаруашылығы" КММ мамандары Мамлют орманшылығының уақытша питомнигіне танымдық экскурсия ұйымдастырды.
Іс-шара барысында қатысушылар көшет материалдарын өсірудің ерекшеліктерімен, топырақты дайындаудың негізгі кезеңдерімен, тұқым себу және орман дақылдарын отырғызу технологиясымен танысты. Сондай-ақ, орман екпелерін отырғызуға және оларды күтіп-баптауға арналған ақпараттық сағат өткізілді.
Іс-шараның практикалық бөлігі ерекше қызығушылық тудырды: балалар егіс процесіне белсене қатысты, тәжірибеде болашақ көшет материалдарын өсірудің ерекшеліктерімен танысуға және ормандарды сақтау және қалпына келтіру бойынша маңызды істің бір бөлігі ретінде сезінуге мүмкіндік алды.
"Мамлют Орман шаруашылығы" КММ мамандары Мамлютки қаласының Бірінші мектеп-гимназиясында болып, оқушылар үшін "Орман мектебі"экологиялық іс-шарасы аясында дәріс форматында танымдық сабақ өткізді.
Кездесу барысында балалар орман шаруашылығының қызметімен танысты, орманның адам өміріндегі рөлі және оның қоршаған орта үшін маңызы туралы білді. Мамандар орман ресурстарын сақтау мен қалпына келтірудің, ормандарды қорғаудың және табиғатқа жауапкершілікпен қараудың маңыздылығы туралы айтты.
Қоршаған ортаға ұқыпты қарауды қалыптастыруға, тазалықты сақтауға және еліміздің табиғи байлығын сақтауға бағытталған экологиялық мәдениет пен "Таза Қазақстан" тұжырымдамасына ерекше назар аударылды.
сондай-ақ, орман шаруашылығы қызметкерлерінің жұмысы, "Мамлют Орман шаруашылығы" КММ қызметінің негізгі бағыттары және әр адам табиғатты қорғауға қандай үлес қоса алатындығы туралы айтылды.
Мұндай ақпараттық кездесулер балаларға қоршаған әлем туралы білімдерін кеңейтуге, орман шаруашылығы қызметкерлерінің кәсібімен танысуға және ерте жастан бастап табиғатқа жауапкершілікпен және ұқыпты қарауды қалыптастыруға көмектеседі.
Влилр бойынша Инженер Косурова П. С.
Көтеруге бағытталған негізгі ережелер мен ұсынымдар
ақпараттық қауіпсіздік деңгейі, қызметтік ақпаратты қорғау және
күнделікті іс-әрекетте киберқауіптердің алдын алу.
1. Цифрлық гигиенаның негізгі ұғымдары. Цифрлық гигиена – цифрлық құрылғыларды, ақпараттық жүйелерді және Интернет желісін қауіпсіз пайдалануға бағытталған ережелер мен күнделікті іс-әрекеттердің жиынтығы.
Цифрлық қауіпсіздік ақпараттық ресурстарды, дербес
деректерді және қызметтік ақпаратты рұқсатсыз қол жеткізуден,
өзгертуден, таратудан немесе жоюдан қорғауды көздейді.
Әрбір мемлекеттік қызметші атқаратын лауазымына қарамастан, өз лауазымдық міндеттері шегінде ақпараттық қауіпсіздік жөніндегі белгіленген талаптарды сақтауға міндетті.
2. Ақпараттық қауіпсіздіктің негізгі қауіптері
Келесі аталған қауіптерге ерекше назар аударылды:
Фишингтік хабарламалар; сенімсіз құпиясөздерді пайдалану;
Қызметтік ақпараттың сыртқа таралуы.
Қызметтік құжаттарды, дербес деректерді және қолжетімділігі
шектеулі өзге де ақпаратты жеке электрондық пошта, рұқсат
етілмеген мессенджерлер, бөгде интернет-сервистер және бұлттық қоймалар арқылы жіберу ерекше қауіп төндіреді.
Қызметтік құжаттарды өңдеу кезінде жасанды интеллект пен
онлайн-сервистерді пайдалануға байланысты тәуекелдерді ескеру қажет. Тиісті рұқсатсыз мұндай сервистерге қызметтік ақпаратты, дербес деректерді және қолжетімділігі шектеулі құжаттарды жүктеуге жол берілмейді. Сондай-ақ қоғамдық Wi-Fi желілерін және қызметтік міндеттерді орындау үшін жеке құрылғыларды пайдаланған кезде сақтық таныту қажеттігін атап өткен жөн.
Қорытынды
Цифрлық қауіпсіздікті қамтамасыз ету барлық қызметкерлердің ортақ міндеті болып табылатынын және тек ақпараттық технологиялар саласындағы мамандардың жұмысымен ғана шектелмейтінін атап өткен жөн.
Солтүстік Қазақстан облысы әкімдігінің табиғи ресурстар және табиғат пайдалануды реттеу басқармасы Солтүстік Қазақстан облысының орман шаруашылығы қызметкерлерінің балалары арасында туған өлкенің табиғаты туралы үздік бейнежазба конкурсын өткізеді.
Бейнежазбалар «Туған өлкем», «Адам және табиғат», «Табиғат балалар көзімен», «Орман және мен», «Мен таза табиғат үшін», «Солтүстік Қазақстан облысының флора мен фаунасы», «Аймақ экологиясы», басқа да тақырыптар, табиғатқа арналған, қоршаған ортаны қорғау және ұқыпты қарау және табиғи ресурстары тақырыптық бағыттар бойынша ұсынылуы мүмкін.
Байқаудың мақсаты – Солтүстік Қазақстанның табиғи ресурстарын сақтау мәселелеріне назар аудару, экологиялық мәдениетті қалыптастыру, туған өлкеге деген сүйіспеншілік пен қоршаған ортаға ұқыпты қарауға тәрбиелеу.
Конкурсқа қатысушылар: Солтүстік Қазақстан облысы орман күзеті
қызметкерлерінің 15 жасқа дейінгі балалары.
Бейнежазбаға қойылатын талаптар:
- бейнежазбаның ұзақтығы – 2 минуттан аспау керек;
- бейнежазбаның мазмұны конкурс тақырыбына сәйкес болуы тиіс;
- бейнежазба қатысушының авторлық жұмысы болуы керек.
Конкурсты өткізу мерзімі: бейнежазбалар 2026 жылғы 22 қыркүйектен бастап 15 қазанды қоса алғанда қабылданады.
Жеңімпаздарды анықтау тәртібі: жеңімпаздар 2026 жылғы 15 қазанда сағат 18:00-дегі жағдай бойынша Instagram әлеуметтік желісіндегі бейнежазбалар жинаған ең көп дауыс (лайк) санымен анықталады.
Жас қатысушыларды конкурсқа қатысуға және туған өлкенің табиғаты, оның сұлулығы мен табиғи ресурстарға ұқыпты қарау қажеттілігі туралы өз көзқарастарымен бөлісуге шақырамыз.
Орман заңсыздығы - ормандарға тікелей зиян келтіретін, орман шаруашылығына зиян келтіретін немесе ормандарды пайдаланудың, күзетудің, қорғаудың және молықтырудың белгіленген тәртібін бұзатын, бұзушының әкімшілік немесе қылмыстық жауаптылығына әкелетін заңсыз әрекет немесе әрекетсіздік.
Білу керек: Орманды заңсыз кескені үшін кінәлі тұлға келтірілген залалдың шамасына қарай әкімшілік немесе қылмыстық жауаптылыққа тартылады.
ҚР Әкімшілік кодексінің 381-1 - бабының 2-бөлігіне сәйкес-елу айлық есептік көрсеткішке дейін зиян келтіре отырып, ағаштар мен бұталарды заңсыз кесу, жою немесе зақымдау- заңсыз кесілген ағаштар мен бұталарды, көлік құралдарын және аталған бұзушылықтарды жасау құралы болып табылған бұзушының өзге де заттарын тәркілей отырып, жеке тұлғаларға жүз айлық есептік көрсеткіш мөлшерінде айыппұл салуға әкеп соғады.
ҚР Қылмыстық кодексінің 340-бабының 2-тармағына сәйкес-елеулі залал келтіре отырып, ағаштар мен бұталарды заңсыз кесу, жою немесе зақымдау – екі мың айлық есептік көрсеткішке дейінгі мөлшерде айыппұл салуға, не сол мөлшерде түзеу жұмыстарына не алты жүз сағатқа дейінгі мерзімге қоғамдық жұмыстарға тартуға, не үш жылға дейінгі мерзімге бас бостандығын шектеуге, не мүлкі тәркіленіп, белгілі бір лауазымдарды атқару немесе белгілі бір қызметпен айналысу құқығынан айыра отырып, үш жылға дейінгі мерзімге немесе сол мерзімге бас бостандығынан айыруға жазаланады.
Орман қорғау және күзету инженері: Кучерявенко А.В.
4 қыркүйекте "Таза Қазақстан" экологиялық акциясы аясында Солтүстік Қазақстан облысының мамандандырылған табиғат қорғау прокуратурасы мен Мағжан ауданы прокуратурасының қатысуымен "Булаев орман шаруашылығы" КММ орман өрт сөндіру станциясы мен уақытша питомнигі базасында
Жұмабаева, "Мағжан Жұмабаев атындағы орта мектеп" КММ, "Булаев мектеп-бөбекжайы" КММ,"Булаев №2 орта мектебі" КММ және "Батыр Баян атындағы мектеп-гимназия" КММ оқушыларына экскурсия өткізілді.
Экскурсия аясында оқушыларға орман өрттерін анықтау және сөндіру үшін пайдаланылатын заманауи өрт сөндіру техникасы мен жабдықтары көрсетілді, сондай-ақ орман қорын қорғау жөніндегі мамандардың жұмысы туралы айтылды.
Орман питомнигінің жұмысына ерекше назар аударылды, онда оқушылар отырғызу материалын өсіру процесімен және орманды қалпына келтірудің маңыздылығымен танысты. Қарағай, қайың, қарағаш, күл, сорғыш сияқты әртүрлі тұқымдардың дақылдары, сондай-ақ қарағай, шырша, алып Көктерек, терек, жүзім және таңқурай өсетін питомниктің мектеп бөлімі көрсетілген.
"Орман мектебін" өткізу өскелең ұрпақтың бойында экологиялық мәдениетті, табиғи ресурстарға саналы көзқарасты қалыптастыруға және оларды сақтау қажеттілігін түсінуге бағытталған.
ӘЖ және ЛР жөніндегі Инженер
"Булаев орман шаруашылығы" КММ
Серебренников Г. Е
Солтүстік Қазақстан облысының қоршаған орта компоненттерінің жай-күйі туралы халықты хабардар етуді қамтамасыз ету мақсатында 2026 жылғы II тоқсанның қорытындылары шығарылды.
Су қорғау іс-шаралары. Есіл бассейні су объектілерінің ластануын, қоқыстануын және сарқылуын болдырмау мақсатында Солтүстік Қазақстан облысы әкімдігінің 2026 жылғы 19 ақпандағы № 41 «Солтүстік Қазақстан облысы су объектілерінің су қорғау аймақтарын, белдеулерін және оларды шаруашылықта пайдалану режимін белгілеу туралы» қаулысымен облыстың 109 бірінші кезектегі суқоймаларында су қорғау аймақтары, белдеулері және шаруашылықта пайдаланудың шектеулі режимі белгіленді: Есіл өзенінде және оның екі ірі саласы – Ақанбұрлық пен Иманбұрлықта, Жембарақ, Мұқыр, Аралтөбе, Қамысақты, Шарық, Бабықбұрлық, Бітеке, Шағалалы (Чаглинка) кіші өзендерінде, сондай-ақ Шарық суқоймасында, Шұдасай, Шат, Құланайғыр, Семізбай өзендерінің учаскелерінде және 91 көлде.
Өңірдің су объектілерінде барлығы 728 су қорғау белгісі орнатылды, оның ішінде:
- Есіл өзенінде - 550 белгі;
- Иманбұрлық және Ақанбұрлық өзендерінде - 64 белгі;
- Бабықбұрлық өзенінде – 8 белгі;
- 62 көлде - 106 белгі.
Жыл сайын ЖОО студенттерінің, жастар қоғамдық бірлестіктерінің, мемлекеттік мекемелер қызметкерлерінің және бұқаралық ақпарат құралдары өкілдерінің қатысуымен жағалау желілерін қоқыстан тазарту бойынша экологиялық акциялар өткізіледі.
Коммуналдық қалдықтарды басқару. Солтүстік Қазақстан облысының аумағында ҚТҚ (қатты тұрмыстық қалдықтарды) орналастырудың 444 объектісі бар, оның ішінде 429-на жер учаскелері ресімделген және 7 ҚТҚ полигонына тиісті рұқсат беру құжаттамасы бар.
Қазіргі уақытта Жамбыл ауданының Пресновка ауылында ҚТҚ полигонын салуға құжаттама әзірленуде. М. Жұмабаев ауданының Булаев қаласында ЖСҚ (жобалау-сметалық құжаттама) әзірленіп, мемлекеттік сараптамадан өткізілді.
Облыс орталығындағы жұмыс істеп тұрған ҚТҚ полигонының жобалық қуатының таусылуына байланысты жаңа полигон салу туралы шешім қабылданды. Осы мақсаттар үшін жер учаскесі бөлініп, ЖСҚ әзірленді, 2026 жылғы 29 сәуірде оң қорытынды алынды. Сонымен қатар, Петропавл қаласының жұмыс істеп тұрған ҚТҚ полигонының рұқсат ету мерзімін 2027 жылдың соңына дейін ұзарту бойынша жұмыс жүргізілді.
2026 жылдың 1 жартыжылдығының қорытындысы бойынша ҚТҚ қайта өңдеу және кәдеге жарату үлесі 32%-ды құрады және 2025 жылмен салыстырғанда (23,39%) 8,6%-ға өсті.
Петропавл қаласында ҚТҚ (ПЭТ, шыны, картон, қаңылтыр құты) бөлек жинау үшін контейнерлік алаңдарда 40 контейнер, макулатураға арналған 50 экобокс орнатылды. Бұл жұмысты «Радуга» ЖШС жүзеге асыруда. Бұдан басқа, қайталама шикізатты қабылдайтын 6 стационарлық пункт ұйымдастырылды.
3 аудан орталығында: Қызылжар, Мамлют, Тайынша аудандарында кәсіпкерлер қайталама шикізатты жинауды жүзеге асырады. Облыс орталығында жеке тұлғаларға қызмет көрсету үшін қоқыс шығаратын 5 ұйым және заңды тұлғаларға қызмет көрсету үшін тағы 3 ұйым бар.
Атмосфералық ауаның сапасы. Петропавл қаласындағы атмосфералық ауаның жай-күйін бақылау төрт бақылау бекетінде, оның ішінде сынамаларды қолмен алатын 2 бекетте және 2 автоматты станцияда жүргізіледі.
Солтүстік Қазақстан облысы бойынша «Қазгидромет» ШЖҚ РМК стационарлық бақылау желісінің мәліметтері бойынша атмосфералық ауаның ластану деңгейі жоғары деп бағаланды, ол 24,2-ге тең СИ (өте жоғары деңгей) мәнімен және НҚ=10% (жоғары деңгей) арқылы анықталды. Орташа тәуліктік ластаушы заттардың шоғырлануы шекті рұқсат етілген шоғырланудан (ШРШ) асқан жоқ.
Ең жоғары бір реттік шоғырлану:
Қалған ластаушы заттардың ең жоғары бір реттік шоғырлануы белгіленген нормативтерден асқан жоқ.
Экологиялық реттеу. Экологиялық реттеу шеңберінде 2026 жылғы II тоқсанда берілгені:
- мемлекеттік экологиялық сараптаманың 15 қорытындысы;
- қоршаған ортаға әсер етуге 16 рұқсат.
Осы кезеңде III санаттағы объектілер үшін қоршаған ортаға әсер ету туралы 43 декларация қабылданды.
СҚО Мемлекеттік кірістер департаментінің мәліметі бойынша, 2026 жылдың 1 жартыжылдығында қоршаған ортаға эмиссиялар үшін облыс бюджетіне 1 млрд 191 млн 901 мың теңге түсті.
Сондай-ақ, белгіленіп отырған қызмет жобалары бойынша қоғамдық тыңдауларды үйлестіру жұмыстары жүргізілуде. 39 қоғамдық тыңдау өткізілді (оның ішінде 20 қоғамдық тыңдау ашық жиналыстар арқылы және 19 қоғамдық тыңдау жария талқылаулар арқылы).
"Орлиногор орман шаруашылығы" КММ Қазақстан Республикасының азаматтарына 2026 жылғы 15 шілдеден бастап Сібір касули еркектеріне, аналықтар мен жас жануарларға аң аулау 2026 жылғы 15 қыркүйектен бастап ашылып, 2026 жылғы 31 желтоқсанға дейін жалғасатынын еске салады. Аң аулауға шыққанда Мұқият қарудың жай-күйін, заңды аң аулауға рұқсат беретін құжаттардың бар-жоғын және дұрыс толтырылуын тексеріңіз. Аң аулауға рұқсат, қару алып жүруге рұқсат болмаған жағдайда, адам әкімшілік және қылмыстық жауаптылықта болады. 2026 жылдың басынан бастап КММ-де браконьерлікке қарсы күрес және Қазақстан Республикасының аумағында аң аулау ережелерінің сақталуын бақылау бойынша 56 рейдтік іс-шара өткізілді.
Әуесқойлық және аңшылық аң аулау үшін аңшыға не қажет:
- аңшы куәліктері;
- жануарлар дүниесін пайдалануға рұқсаттар;
- аңшылық шаруашылығы субъектісінің жолдамалары;
- аңшылық атыс қаруын қолдана отырып аң аулау кезінде –
азаматтық қару мен оның патрондарын сақтауға және алып жүруге рұқсаттар
Жеке тұлғаларға;
"Орлиногор орман шаруашылығы" КММ аңшы
Байсарин Б. Е.
"Жасыл Ел" жастар еңбек жасақтарының жобасы елімізде 2005 жылдан бастап іске асырылуда. Жауынгерлерді жалдау көктемде жарияланады, бұл ақпарат мектеп және студенттік ұйымдар, әлеуметтік желілер мен БАҚ арқылы таратылады. "Жамбыл орман шаруашылығы" КММ "Жасыл Ел" жасағына 12 жауынгер жұмысқа орналастырылды. Балалар Чернолес және жалпақ орманшылық аумағында жұмыс істейді. Жастар еңбек жасағының жауынгерлері үшін шілде айы барынша нәтижелі болды. Бағдарламаға оқушылар мен студенттер үлкен қызығушылық танытады. Жазғы демалыс кезінде олар алғашқы еңбек тәжірибесін алуға, өз қаражаттарын табуға және сонымен бірге абаттандыру мен қоршаған ортаны қорғауға үлес қосуға мүмкіндік алады. Сонымен
қатар, олар экологиялық шараларға қатысады акция және басқа да іс-шаралар. Осыған байланысты "Жасыл Ел" жауынгерлері алғашқы еңбек тәжірибесін жинақтап, сонымен бірге қоршаған ортаны абаттандыру мен сақтауға үлес қосты.
Қазіргі уақытта «Булаев орман шаруашылығы» КММ мамандары
жануарлар дүниесін және орман екпелерін заңсыз кесуден қорғау бойынша
рейдтік іс-шаралар жүргізуде. Рейдтік іс-шаралар инженерлердің, аңшылық
жүргізуші және орманшылардың қатысуымен патрульдік автомашиналарда
өткізіледі.
Рейд барысында халық арасында жануарлар дүниесі объектілеріне,
олардың мекендеу ортасына ұқыпты қарау, орманды заңсыз кесу жөнінде
түсіндіру жұмыстары жүргізілуде. Аңшылармен, орман пайдаланушылармен
және орман жинаушылармен жануарлар дүниесі мен орманды қорғау
тақырыбында әңгімелер, сондай-ақ Қазақстан Республикасының қоршаған
ортаны қорғау, жануарлар дүниесін пайдалану, орманда аң аулау қағидалары
мен өрт қауіпсіздігі қағидаларын сақтау саласындағы әкімшілік құқық
бұзушылықтары туралы түсіндіру әңгімелері жүргізіледі. Орманды құлатуға
және аң аулауға рұқсат беру құжаттарын қарау, қаруды алып жүруге және
сақтауға рұқсат беру, сүректі дайындауға және әкетуге рұқсат беру, орманда
өрт қауіпсіздігі ережелерін сақтау жүргізіледі, қажет болған жағдайда көлік
құралдарын тексеру жүзеге асырылады.
2026 жылғы рейдтік іс-шаралар барысында 11 бұзушылық анықталды,
оның ішінде: 4 жағдай - өрт қауіпсіздігі ережелерін бұзу және 7 - басқа да
орман бұзушылықтар.
363,3 мың теңге сомасына әкімшілік айыппұлдар салынды және
өндіріліп алынды.
«Булаев орман шаруашылығы» КММ әкімшілігі.