Ормандарды сақтау - Солтүстік Қазақстан облысы орман шаруашылығы қызметкерлерінің басым міндеті
Әрбір мемлекеттік орман шаруашылығы үшін орман шаруашылығы жұмыстарын орындау көлемі ағаш өсіруден бастап оны толық өңдеуге дейінгі тексеру кезеңіне (10-15 жыл) арналған жұмыстардың барлық түрлері жүйеленген орман орналастыру жобасына енгізілген.
Жобаның негізгі міндеттері - ормандардың экологиялық және ресурстық әлеуетін сақтау және көбейту, ормандардың сапалы жағдайын жақсарту, орман ресурстарын кешенді пайдалануды және оны молықтыруды қамтамасыз ету.
Кешенді жоспар шеңберінде 2022 жылға Солтүстік Қазақстан облысының орман мекемелері орман қорының 1 652 гектар алаңына, оның ішінде 357 гектар кесілген алқаптарға, 884 гектар өртенген алаңдарда және басқа да 411 гектар алқаптарға орман отырғызды.
Орманмен жабылған алаңға 4 995 га жаңартылған кеспеағаштар мен 165 га орман дақылдары ауыстырылды, барлығы 2022 жылы 5 160 га алаңда бағалы ағаш екпелері санатына жас өскіндер енгізілді.
Ормандарды молықтыру жөніндегі жұмыстар жыл сайын толық көлемде орындалады. Ағаш кесу мен орманды қалпына келтіру арасындағы алшақтыққа жол берілмейді.
Мемлекеттік орман шаруашылықтарында ормандылықты арттыру жөніндегі нысаналы бағдарлама тұқым материалын жинаудан бастап жоспарлы түрде жүргізіледі-өткен жылы тұқым жинау 6 036 кг құрады, сондай-ақ 32 га алқаптағы орман питомниктерінде тұқым себу жүргізілді.
Қазіргі уақытта облыстың ормандылығы 5,3 пайызды құрайды, пайыздық өсімнің әрбір жүзден және оннан бір бөлігінің артында үлкен жұмыс тұр.
Мемлекеттік орман қоры аумағында және оған іргелес алаңдарда орман өрттері мен өрттердің алдын алу бойынша үлкен жұмыс жүргізілді.
Тұрғындар, оқушылар, туристер, демалушылар, ағаш дайындайтын жұмысшылар арасында 474 әңгіме жүргізілді, 3 213 үнпарақ және 631 ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілерге нұсқама берілді, бұқаралық ақпарат құралдары арқылы 159 мақала жарияланды, 9 телесюжет ұйымдастырылды.
Демалыс және темекі шегу орындары жабдықталуда, 1138 дана арнайы аншлаг дайындалып, орнатылды.
Орман өрттерінің алдын алудың өте маңызды шарасы өтімді қоқыстар мен шөпшектерді тазарту болды. Аталған іс-шара 5 975 га алаңда, 12,4 мың текше метр көлемінде шөпшектелген және бүлінген сүректі жинау көлемімен өткізілді.
Жалпы, өрттің алдын алу - бұл жан-жақты және маңызды жұмыс. 2022 жылы орман алқаптарын күзетуге сегіз жүзге жуық адам жұмылдырылды, сөндіру құралдары мен өртке қарсы техника тұрақты дайындықта болды.
Ұзындығы 28 413 шақырым өртке қарсы минералданған жолақтарға күтім жасалды, 1 556 шақырым жаңа өртке қарсы жолақтар құрылды.
Бірақ қабылданған шараларға қарамастан, мемлекеттік орман қоры аумағында 34 өрт және 386 тұтану болды.
Санитарлық-сауықтыру іс-шаралары 2 788 га алаңда өткізілді. Орман қорғау іс-шараларын жүргізу алдында 90 558 га алқапта арнайы орман патологиялық тексерулер, орман зиянкестерінің болуына топырақ қазу жұмыстары жүргізілді, саны - 1 365 дана.
Биотехникалық іс - шаралар 193 га алаңда жүргізілді, оның ішінде-50 га алаңда қараторғайдың үйшігің ілу және 143 га алаңда құмырсқаның илеуін қоныстандыру.
Орман зиянкестерімен күресудің биологиялық шаралары Жамбыл ауданындағы «Жаңажол» табиғат ескерткішінде және Айыртау ауданының «Бұрлық орман шаруашылығы» КММ-де жүргізілді.
Санитарлық-сауықтыру іс-шараларын жүргізуден алынған сүрек және 420 мың текше метр көлеміндегі басты ағаш кесуден алынған ағаш сүрек облыс тұрғындарын отынмен қамтамасыз етуге бағытталған.
Сүрекдіңді жаңарту және ормандардың тұқымдық құрамын жақсарту жөніндегі аса маңызды орман шаруашылығы міндеттерін шешу үшін 382 гектар алқапта кесудің арнайы түрлері жүргізілді, оның ішінде - 5 гектарға жұқару, 15 гектарға өту және 362 гектар алқапта санитарлық-іріктеп кесу.
Жергілікті бюджетке мемлекеттік орман шаруашылықтары мен ұзақ мерзімді орман пайдалануды жалға алушылардың орманды пайдаланғаны үшін - 365,8 млн. теңге мөлшерінде төлем енгізілді.
Орман ресурстарын ұтымды пайдалану және көбейту – біздің басты міндетіміз. Орманды өсіру, оны зиянкестер мен аурулардан, өрттер мен өрттерден қорғау – үлкен жұмыс.
2022 жыл аяқталды, 12 мемлекеттік орман шаруашылығы кезекті орман орналастыру материалдарын алды, белгіленген орман шаруашылығы жұмыстарының көлемі қайта қаралуда, 2023 жылға арналған жоспарлы көрсеткіштер пысықталуда.
Орман шаруашылығы іс-шараларын техникалық сауатты және уақтылы орындамай, орман ресурстарын сақтау және көбейту мүмкін емес.
Орман шаруашылығы және ЕҚТА бөлімінің статистигі С. Е. Сүлейменова