Абайлаңыз кенелер!!!

Көктемнiң басында ауа температурасы кенелердiң әрекетiн белсендiредi. Әдетте, олар күндiзгi ауа температурасы +5ºС жоғары болған кезде тамақ iздеп қысқы баспаналардан шыға бастайды.

Бұл қан соратын буын аяқтылар санының шыңы, әдетте, сәуiр-мамыр — маусымның басында түседi. Кенелер жұқпалы аурулардың таратушы және қоздырғышы болуы мүмкiн, олардың iшiнде боррелиоз жиi кездеседi, кене энцефалитi және кейде басқа да инфекциялар. Алайда, барлық кенелер жұқтырылған жоқ!

Кенелер тек орманда ғана өмiр сүрмейдi. Облыс аумағында кене инфекцияларының негiзгi тасымалдаушылары кенелердiң екi түрi болып табылады: орман кенесi (Ixodesricinus) және шабындық (Dermacentorreticulatus). Соңғысы ашық жерлердi, су басқан шалғындарды, бос жерлердi, орман алқаптарын, жиектердi, жайылымдарды жақсы көредi. Олардың сүйiктi мекендейтiн жерлерiнiң қатарына биiк шөптi өсiмдiктер, былтырғы жапырақтар, өлi ағаштар жатады.

Орманда кенелер әрдайым шөптермен, жиектермен, жол жиектерiмен өседi. Жылдың барлық жылы кезеңiнде, көктемнен кеш күзге дейiн, табиғатта болу үшiн қиындықтар болмас үшiн мiнез-құлық пен қауiпсiздiктiң белгiлi бiр ережелерiн сақтау қажет:

• қауiптi қан сорғышты уақтылы анықтау және жою үшiн өзiңiздi және саяхатшыларды жиi тексерiңiз;
• ашық түстi киiм киген дұрыс — одан кененi байқау оңай;
• мүмкiндiгiнше дененi жабуға тырысыңыз және кенелердiң киiм астына түсу мүмкiндiгiн азайтыңыз;
• жәндiктер мен кене репелленттерiнiң көмегiмен қорғаныс киiмдерiнiң тиiмдiлiгiн арттыруға болады;
• тек орманға ғана емес, далалық киiмге де мән беру керек;
• орманда демалу үшiн күн жақсы жылынатын, құмды топырақпен немесе шөптi өсiмдiктерi бар құрғақ ашық жерлердi таңдаған жөн;
• қайтып оралғанда, өзiңiздi мұқият тексерiп, орманнан алынған киiмдердi, үй жануарларын және заттарды тексерiңiз;
• жазғы коттедждi кенелердiң енуiнен қорғауға тырысыңыз — қажет болған жағдайда үнемi шөп шабу, құлаған жапырақтарды жинау, iргелес аумақты өлi ағаш пен өлi ағаштан тазарту, кемiргiштер телiмде орналаспайтынына көз жеткiзiңiз — олар кенелердiң негiзгi тасымалдаушылары.

Кене сорылған жағдайда қалай әрекет ету керек?

Паразиттi мүмкiндiгiнше тез алыңыз. Кене адам денесiнде неғұрлым ұзақ болса, инфекция қаупi соғұрлым жоғары болады. Медициналық мекемеде — травматология кабинетiнде кененi алып тастаған дұрыс.

Дүрбелеңнiң қажетi жоқ — кененi сору инфекцияның болғанын бiлдiрмейдi, өйткенi олардың бәрi бiрдей жұқтырылмаған. Кене алынып тасталғаннан кейiн, медициналық бақылауды ұйымдастыру және кененi сорған сәттен бастап алғашқы 72 сағат iшiнде жүргiзiлуi қажет ықтимал аурулардың шұғыл профилактикасын тағайындау үшiн тұрғылықты жерiңiз бойынша емханаға инфекционист дәрiгерге немесе терапевтке (педиатрға) жүгiнуге асығыңыз.

Өзiңiздi және жақындарыңызды қорғаңыз.

Орман шаруашылығы және
ЕҚТА бөлiмiнiң басшысы
В.А. Лабанчук