Қазақстан Республикасының Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі «Қазақстан Республикасындағы 2030 жылға дейінгі қауіпсіз еңбек тұжырымдамасы» жобасын әзірледі. Тұжырымдаманы іске асыру жарақаттану деңгейін, еңбекті қорғау саласындағы бұзушылықтар санын, еңбек жағдайлары зиянды әрі қауіпті жұмыс орындарының санын азайтуға септігін тигізбек. Сонымен қатар Қазақстанда еңбекті қорғауды басқарудың ұлттық жүйесі жетілдірілетін болады, оның шеңберінде кәсіпорынның тәуекелін бағалау шаралары ретінде кәсіптік тәуекелді интегралдық бағалаудың жаңа моделі енгізілетін болады, «Кәсіпорындардың цифрлық картасы» құрылатын болады.
Тұжырымдама жобасы келесі бағыттар бойынша жұмыстарды көздейді.
Кәсіптік тәуекел дәрежесі бойынша жұмыс орнын саралаудың 5 өлшемшарты: еңбек жағдайларының зияндылығын, жарақат алу қаупінің көрсеткішін, жабдықтардың қауіпсіздігін, жеке қорғану құралдарымен (бұдан әрі – ЖҚҚ) қамтамасыз етілуін және сырқаттанушылық деңгейін ескере отырып, кәсіптік тәуекелдерді интегралдық бағалаудың жаңа моделін енгізуді көздейді. Нәтижесінде еңбек жағдайлары тек кәсіпорындарда ғана емес, нақты жұмыс орындарында кәсіптік тәуекелдердің дәрежесіне қарай жіктелетін болады.
Белгілі бір жұмыс орнының кәсіптік тәуекел дәрежесіне негізделген жеке қорғаныс құралдарын таңдау. ЖҚҚ беру, оны таңдау нормалары бойынша салалық тәсілдерді және реттеуші саясатты үйлестіру жұмыстары жүзеге асырылатын болады.
Сақтандыру тарифін кәсіптік тәуекел дәрежесі бойынша саралау, ол кәсіпорындағы және нақты жұмыс орнындағы кәсіптік тәуекел дәрежесіне байланысты түзету коэффициентін ескере отырып, сақтандыру тарифін әзірлеу мен белгілеуді қамтиды.
Зиянды еңбек жағдайларында жұмыс істейтін адамдарға әлеуметтік кепілдіктердің түрлері мен көлемдерін кәсіптік тәуекел дәрежесі бойынша саралау – өндірістердің, жұмыстардың, кәсіптердің тізбесін өзектендіруді, әлеуметтік кепілдіктердің түрлері мен көлемін айқындаудың жаңа тетігін, сондай-ақ проактивті тағайындауды әзірлеуді көздейді.
Еңбекті қорғау саласында оқыту сапасын арттыру мен кәсіптік тәуекел дәрежесін ескере, құзыреттерді дамыту моделін енгізу. Оқыту және білімді тексеру рәсімдерін саралау және білімді тексеру бойынша онлайн платформа құру (білімді тексеруден өткенін куәландыратын сертификаттарды орталықтандырылған түрде беру, еңбекті қорғау мәселелері бойынша жауапты барлық адамдарды бірыңғай есепке алу) көзделеді.
Еңбекті қорғау саласында мемлекеттік бақылау мен статистикалық мониторингтің проактивті форматын енгізу тәуекелдерді басқару жүйесі мен кәсіпорындардың цифрлық картасы негізінде жүзеге асырылатын болады. Бұл платформа нақты уақыт режимінде республиканың барлық кәсіпорындарындағы еңбек жағдайларының жай-күйі бойынша жағдайды бақылауға мүмкіндік береді.
Тұжырымдама жобасы 2023 жылғы 7 қарашаға дейін ашық талқылау үшін «Ашық НҚА» порталында орналастырылған.