Мазмұны
|
1. |
Төлқұжат |
5-7 |
|
2. |
Аумақты дамыту пайымы |
8 |
|
3. |
Ағымдағы жағдайды талдау. Негізгі проблемалардың кешенді сипаттамасы Бәсекелестік артықшылықтар мен мүмкіндіктер |
9-15
|
|
4. |
Негізгі бағыттар, мақсаттар, нысаналы индикаторлар, тапсырмалар, нәтижелер көрсеткіштері және ресурстар |
16-19 |
|
|
1 бағыт. Экономиканың берік іргетасы |
16 |
|
|
3 бағыт. Өмірдің жоғары сапасы |
16-18 |
|
|
4 бағыт. Экономиканың түпкілікті өзгерістері және қоғамдар 5 бағыт: Жоспарлаудың өзге де құжаттарын, мемлекеттік функцияларды, өкілеттіктерді іске асыру және (немесе) мемлекеттік қызметтер көрсету |
18-19
19 |
1 бөлім. Төлқұжат
|
Аймақтың атауы
|
Железин ауданы
|
|
Аймақтың негізгі сипаттамалары |
Железин ауданы 1938 жылы құрылған. Аудан аумағы оңтүстік-батыстан солтүстік-шығысқа қарай 150 шқ-ға созылып, ені 80 шқ-ға 7,7 мың шаршы шқ аумақты немесе облыс аумағының 6,1% - алып жатыр. Железин ауданы Павлодар облысы Ертіс өзенінің оң жағалау бөлігінің солтүстік-шығысында орналасқан. Аудан тиімді географиялық орналасуды алады және солтүстік-батыста Омбы облысымен, батыста солтүстік-шығыста Ресей Федерациясының Новосібір облысымен, оңтүстігінде Павлодар облысының Тереңкөл ауданымен, шығыстан аудан Павлодар облысының Ертіс ауданымен Ертіс өзенімен бөлінген. 2025 жылғы 1 қаңтардағы жағдай бойынша халық саны 14,6 мың адамды немесе облыс халқының жалпы санының 1,9% – құрайды, халық тығыздығы -1 адам 2шқ-ға. Аудан құрамына 12 ауылдық округ, 33 елді мекен кіреді. Ауданның әкімшілік-мәдени орталығы-ауданның батыс бөлігінде Ертіс өзенінің жағасында орналасқан Железинка ауылы болып табылады. Аудан орталығы (Железинка ауылы) Павлодар қаласының облыс орталығынан 185 шқ қашықтықта, РФ Омбы қаласынан 220 шқ қашықтықта, Уәлиханов теміржол станциясынан 58 шқ қашықтықта орналасқан Аудан орталығында (Железинка ауылы) 5,0 мың адам тұрады. Аудан аумағы арқылы "Омбы-Қарасұқ" темір жолы, "Павлодар-Железинка-Омбы" автомобиль жолы өтеді. Железин ауданы экономикасының басым саласы ауыл шаруашылығы (Өсімдік шаруашылығы және мал шаруашылығы) болып табылады. Аудан дамуының негізгі бағыты-астық өндірісі. Өсімдік шаруашылығынан басқа мал шаруашылығы, Ауыл шаруашылығы өнімдерін қайта өңдеу дамуда. Өндірілетін негізгі дақыл-бидай, ол дәнді дақылдар құрылымында 54,6% - дан астам алады. Ауданның жер қоры 766 мың гектарды, оның ішінде ауыл шаруашылығы мақсатындағы жерлер-456,0 мың га, оның ішінде егістік– 243,0 мың га. |
|
Бағыттар, негізгі түйінді ұлттық индикаторлар, мақсаттар, нысаналы индикаторлар, міндеттер, нәтижелер көрсеткіштері |
1 бағыт: Экономиканың берік іргетасы ТҰИ 3 Еңбек өнімділігінің жинақталған өсу индексі, 2022=100 (облыс бойынша) 3 бағыт: Өмірдің жоғары сапасы ТҰИ 11 Табысы ең төменгі күнкөріс деңгейінен төмен/кедейлік шегінен төмен халықтың үлесі, % Мақсат. Халықты жұмыспен қамтуға жәрдемдесу және әлеуметтік қолдаудың атаулылығын күшейту Нысаналы индикатор: Жұмыссыздық деңгейі (облыс бойынша) 1 міндет. 2930 азаматты жұмысқа орналастыру, оның ішінде 2456 жастар 1.1. нәтиже көрсеткіші Жұмысқа орналастырылған азаматтар, оның ішінде жастардың саны ТҰИ 13 Өңірлік стандарттар жүйесіне сәйкес әлеуметтік игіліктермен және қызметтермен қамтамасыз ету деңгейі, ауыл (республика бойынша) Мақсат. Железин ауданының елді мекендерінің типіне (қаласына, ауылына) және мөлшеріне (халық санына) байланысты объектілер мен көрсетілетін қызметтердің (игіліктердің) халыққа қолжетімділігінің ең төмен міндетті деңгейін қамтамасыз ету НИ Өңірлік стандарттар жүйесіне сәйкес әлеуметтік игіліктермен және қызметтермен қамтамасыз ету деңгейі, (облыс бойынша) Міндет. Ауыл тұрғындары үшін қолайлы орта құру МӘДЕНИЕТ 3.1 нәтиже көрсеткіші Мәдениет объектілерімен және қызметтерімен қамтамасыз етудің өсуі СПОРТ 4.1 нәтиже көрсеткіші Дене шынықтырумен және спортпен шұғылданатын азаматтар санын жалпы халықтың 50% - на дейін жеткізу ЖОЛ ИНФРАҚҰРЫЛЫМЫ 5.1. нәтиже көрсеткіші: Жақсы және қанағаттанарлық жағдайда ішкі жолдардың үлесін ұлғайту, шқ (облыс бойынша)
6.3 нәтиже көрсеткіші Пайдалануға берілген тұрғын үйлердің жалпы ауданы НИ Тұрғындарды қоқыстарды жинау және шығару бойынша қызметімен қамтамасыз ету (облыс бойынша) 4 бағыт: Экономика мен қоғамның түпкілікті өзгерістері ТҰИ 30 Негізгі капиталға инвестициялар (облыс бойынша) ТҰИ 31 НКИ жалпы көлеміндегі сыртқы инвестициялардың үлесі (облыс бойынша) ТҰИ 34 Парниктік газдардың шекті көлемі, 1990 жылғы деңгейге % (республика бойынша) НИ Коммуналдық қалдықтарды қайта өңдеу және кәдеге жарату үлесі (облыс бойынша)
5 бағыт: Жоспарлаудың өзге де құжаттарын, мемлекеттік функцияларды, өкілеттіктерді іске асыру және (немесе) мемлекеттік қызметтер көрсету мақсат: Тұрақты даму мақсаттарын іске асыру НИ бір тұрғынға тұрғын үймен қамтамасыз ету (облыс бойынша)
|
|
|
Қаржыландыру көздері: республикалық және жергілікті бюджеттері, инвесторлардың меншікті қаражаттары Қаржыландыру көздері: Ауданның даму жоспарын іске асыруға алдын ала есептеулер бойынша 20320,3* млн. теңге, оның ішінде жылдар бойынша бағыттау жоспарлануда: 2026 жыл- 5788,2 *млн.теңге; 2027 жыл- 6586,2 *млн.теңге; 2028 жыл- 7945,9 *млн.теңге; *Қаржыландыру көздері бойынша шығыстардың сомалары Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес тиісті қаржы жылына арналған республикалық және жергілікті бюджеттердің бекітілуі мен нақтылануы ескеріле отырып түзетілетін болады *- сомалар түзетіледі
|
2 бөлім. Аумақты дамытудың көзқарасы мен перспективалары
Экономиканың орнықты әлеуметтік-экономикалық өсуі ауданның бәсекелестік артықшылықтарын іске асыруға және халықтың өмір сүру сапасын арттыруға ықпал етеді.
Аудан облыстың негізгі астық егетін өңірлерінің бірі болып табылады. Облыс бойынша егіс алқабының жалпы көлемінің құрылымында 14.8% құрайды.
Агроөнеркәсіптік кешеннің бәсекеге қабілеттілігі жаңа заманауи техникамен толықтыру және өңірдің азық-түлік қауіпсіздігін қамтамасыз ету есебінен арттырылатын болады. 2026-2030 жылдары ауыл шаруашылығы дақылдарының өндірісін ұлғайту үшін ауданда АӨК саласында 5-дан астам инвестициялық жобаны іске асыру жоспарлануда.
Агроөнеркәсіптік кешеннің бәсекеге қабілеттілігі жаңа заманауи техникамен толықтыру және өңірдің азық-түлік қауіпсіздігін қамтамасыз ету есебінен арттырылатын болады. 2026-2030 жылдары ауыл шаруашылығы дақылдарының өндірісін ұлғайту үшін ауданда 735,3 га алқапта суармалы егіншілік массивін салу бойынша 2 жоба, ет және майлы дақылдарды өңдеу бойынша 2 жоба іске асырылатын болады.
Ауданда 2030 жылы 9,1% өсіммен тұрғын үй құрылысын дамыту жалғасады (2025 жылғы фактіге сәйкес).
Ауылдық елді мекендерде ҚТҚ жинауға арналған контейнерлерді орнату және Железинка ауылында ҚТҚ полигонын салу есебінен халықтың экологиялық өмір сапасына қанағаттану деңгейін арттыру күтілуде.
Аудан тұрғындарын орталықтандырылған сумен қамту 59% құрайды (32 ауылдан 19 ауылда орталықтандырылған су құбыры бар).
Жеке кәсіпкерлік субъектілерін қаржыландыруға қолжетімділіктің өсуі кәсіпкерлер санын және тиісінше ШОБ субъектілерінің өнімдер мен қызметтер шығаруын ұлғайтады. Жаңғырту және сауданың қазіргі заманғы түрлеріне көшу үшін қолайлы жағдайлар жасалатын болады.
Медициналық техниканы жаңарту және денсаулық сақтау объектілерін жаңғырту есебінен денсаулық сақтау жүйесінің тиімділігі артады.
Салауатты бәсекеге қабілетті ұлтты қалыптастыруға бағытталған тиімді білім беру жүйелерін іске қосу ауданда білім беру қызметтерінің сапасын арттыруды қамтамасыз етеді.
Аудан бойынша өндірістерді енгізу және кеңейту, жобаларды іске асыру, шағын және орта бизнесті дамыту есебінен жұмыс орындары құрылатын болады.
Жыл сайын халықты жұмыспен қамтудың белсенді шараларымен қамтылатын болады. Жұмыссыздық деңгейі 4,0% - дан аспайды. Лайықты еңбекті ілгерілету және халықты әлеуметтік қорғау жөніндегі шараларды іске асыру қамтамасыз етілетін болады.
3 бөлім. Ағымдағы жағдайды талдау
Железин ауданы-облыстың ауыл шаруашылығы және дамушы ауданы.
Аудан экономикасының негізі ауыл шаруашылығы өндірісі болып табылады.
Ауыл шаруашылығы өнімдерін өндіру екі бағыт бойынша жүзеге асырылады - өсімдік шаруашылығы және мал шаруашылығы. Ауданның ауыл шаруашылығы мамандануы: астық шаруашылығы, етті мал шаруашылығы. Ауыл шаруашылығы өнімдерінің негізгі түрлері: астық, арпа, сұлы, тары, қарақұмық, жасымық, күнбағыс, зығыр, рапс, картоп, көкөністер, ет, құрама жем, күнбағыс майы, ұн, сүт, жарма өндіріледі.
Ауданның ауыл шаруашылығының жалпы өнімінің құрылымында 2024 жылдың қорытындысы бойынша өсімдік шаруашылығы өнімі басым, оның жалпы көлеміндегі үлесі 67,2%.
2022-2024 жылдары өңірдің "Ауыл шаруашылығының жалпы өнімі" көрсеткішінің тұрақсыз үрдісі қалыптасты.
Талданып отырған 3 жылдық кезеңнің ішінде мал шаруашылығы саласы үшін неғұрлым қолайлы 2023 жыл (2022 ж. – 15422,8 млн. теңге, НКИ – 101,8%, 2023 ж. – 18730,3 млн. теңге, НКИ – 107,2%, 2024 ж. – 9724,6 млн. теңге, НКИ -91,1%).
Өсімдік шаруашылығы көлемінің 70,1% – дан 137,5% – ға дейін өсу үрдісі байқалады (2022 ж. – 28430,3 млн. теңге, НКИ – 94,9%, 2023 ж. – 17206,2 млн. теңге, НКИ-70,1%, 2024 ж. - 22426,7 млн. теңге, НКИ -137,5%)..
2024 жылдың қорытындысы бойынша ауыл шаруашылығының жалпы өнімінің көлемі 32188,7 млн.теңгені құрады. 2024 жылы ауыл шаруашылығының жалпы өнімінің НКИ 120,6% құрады. (Өсімдік шаруашылығы - 22426,7 млн.теңге, НКИ -137,5%, мал шаруашылығы – 9724,6 млн. теңге, НКИ-91,1%.).
Өсімдік шаруашылығында негізгі бағыт дәнді дақылдарды (жаздық егіс алқабының 70,6%) және майлы дақылдарды (18%) өсіру болып табылады. Өңірде өсірілетін негізгі дақылдар бидай болып табылады, ол дәнді дақылдардың егіс алқабының 59,5% -. құрайды.
Мал шаруашылығы саласында 2024 жылы ірі қара мал, шошқа, жылқы, ұсақ мал, құстарды қоспағанда, өсім байқалды.
АӨК техникалық жабдықталуының сапалы өсуі үшін 2022-2024 жылдар кезеңінде 28,6 млрд. теңге сомасына 425 бірлік ауыл шаруашылығы техникасы сатып алынды.
Суармалы егіншілік алқаптары жыл сайын кеңеюде. Суармалы жерлердің жалпы ауданы 9330,5 мың гектарды құрады, өткен жылмен салыстырғанда суармалы алқаптардың суарылмайтын түрлерінен суармалы егістікке ауыстыру есебінен суару алаңы 1,5 мың гектарға ұлғайды.
2022-2024 жылдары ауыл шаруашылығына 24,0% өсіммен 30402,1 млн.теңге инвестиция тартылды (2022 ж. – 9012,2 млн. теңге, 2023 ж. – 10206,7 млн. теңге, 2024 ж. – 11183,1 млн. теңге).
2025 жылғы 1 қаңтарға ауданда ШОК субъектілерінің 831 бірлігі тіркелген, оның ішінде 94,5% немесе 785 бірлік жұмыс істеп тұр. Бұл секторда 2025 жылғы 1 қаңтарға 1831 адам немесе ауданның экономикалық белсенді тұрғындары санының 20,3% жұмыс істейді.
Үш жыл ішінде шағын және орта бизнес 84021,0 млн.теңгеге өнім (қызмет) өндірді. Оның ішінде 29,7% немесе 25024,0 млн. теңге 2024 жылы өнім (қызмет) өндірілді.
Өнеркәсіп құрылымында өңдеу секторы 2022-2024 жылдары ең үлкен үлес салмағын алады (2022 жылы – 69,9%, 2023 жылы – 60,8%, 2024 жылы – 57,2%).
2024 жылдың қорытындысы бойынша облыстың өнеркәсіптік өндіріс көлеміндегі аудан үлесі – 0,1% (2022 жылы – 0,1%) құрады.
Өнеркәсіптік өндіріс көлемінде 2022 жылы 2108,1 млн. теңгеден 2024 жылы 1885,2 млн. теңгеге дейін төмендеу байқалады. Бұл ретте нақты көлем индексінің (бұдан әрі - НКИ) 2022 жылғы 119,6% - дан 2024 жылы 125,5% - ға дейін өсуі орын алады.
Негізгі үрдіс-өңдеу өнеркәсібі. 2022-2024 жылдары НКИ: 2022 жыл – 121,8%, 2023 жыл – 116,6%, 2024 жыл – 135,3% құрады.
Ауданға негізгі капиталға инвестициялардың облыстық көлемінің 2,0% - ы тиесілі.
2022-2024 жылдар кезеңінде экономикаға 44,6 млрд. теңге инвестиция тартылды. Қаржыландыру көздерінің құрылымында кәсіпорындардың меншікті қаражаты басым, 2024 жылы меншікті қаражаттың үлесі 54,4%, бюджет қаражатының 16,7% , қарыз қаражатының 28,9% құрады.
2022 жылдан 2024 жылға дейінгі кезеңде аудан бойынша негізгі капиталға инвестициялардың тұрақты өсу үрдісі қалыптасты. 2024 жылы 2022 жылмен салыстырғанда инвестиция көлемі 1,4 есеге ұлғайды (2022 жылы - 12,2 млрд.теңге, 2023 жылы – 15,5 млрд. теңге, 2024 жылы – 16,8 млрд. теңге).
Инвестициялардың ең көп салымы ірі жобаларды іске асыру есебінен атап өтілді: "Самұрық және К" ЖШС екі көкөніс қоймасын салу, "КАБ" ШҚ екі суармалы учаскесін салу, "Агростатус" ӘКК астық-көкөніс қоймасын салу, "Урлютюб" ШҚ суармалы учаскесін салу, мал шаруашылығы үй-жайының ғимаратын "Каримов" ЖК сою алаңына қайта жабдықтау, өнімділігі жоғары "Пахарь ШҚ" ЖШС сүт тауар фермасы үшін сүтті бағыттағы ІҚМ, "Еңбек Жол" ЖШС және "Жұмабек Агро" ЖШС суармалы жер учаскесі үшін инженерлік желілер салу, астық қоймасын салу: "Ткач" ШҚ, "Бақауов" ШҚ, "Болашақ Агро" ЖШС, "Кромиади" ШҚ, астық қоймаларын салу: ЖШС "Алтын Жер" ШҚ, "ASTAL AGRO" ЖШС, "Кромиади"ШҚ.
Инвестицияларды тарту мақсатында жалпы сомасы 11,2 млрд. теңгеге 7 тауашалық жобадан тұратын пул қалыптастырылды. Жобалардың негізгі пулы ауыл шаруашылығына бағытталған. Бүгінгі таңда Железин ауданы бойынша жалпыұлттық пулдың шеңберінде жалпы құны 2,8 млрд. теңгені құрайтын 1 жоба іске асырылуда.
Жалпы, Железин ауданының әлеуеті өңір экономикасының тұрақты дамуы мен халықтың өмір сүру сапасын арттыру үшін қолайлы алғышарттар жасайды.
Негізгі проблемалардың кешенді сипаттамасы
Железин ауданында бірқатар проблемалық мәселелер бар, оларды шешуге осы даму жоспары бағытталған.
Өнеркәсіптің құрылымы нан пісіру, ұн тартатын ет өнеркәсібінде, қарақұмық өндірісінде ауылшаруашылық өнімдерін қайта өңдеу кәсіпорындарының басым болуымен сипатталады. Шикізат ресурстарының болуына қарамастан, жарма, макарон, сүт өнімдерін өндіру, күнбағыс майын өндіру салалары жеткілікті дамымаған күйінде қалып отыр.
Мүмкіндіктер
қайта өңдеу өнеркәсібін дамыту,
шикізаттың болуы мен қолжетімділігіне қарай өнеркәсіп өндірісінің игерілмеген салаларын енгізу.
өңірдің инвестициялық тартымдылығын арттыру.
Өнеркәсіпте: инвестициялық жобаларды іске асыру кезінде тар мамандар жетіспейді, Инфрақұрылым жеткіліксіз дамыған, жабдықтың қымбаттығы, сондай-ақ қолда бар технологиялық жабдықтың тозуы.
Тұрғындарды сапалы тұрғын үймен қамтамасыз ету, жайлы өмір сүру ортасын, оның ішінде абаттандырылған инфрақұрылымды құру бойынша мақсатты жұмыстар жүргізілуде.
2022-2024 жылдары барлық көздер есебінен шамамен 16 мың шаршы метр тұрғын үй пайдалануға берілді. 3 жыл ішінде пайдалануға берілген тұрғын үйдің жалпы ауданы 1,2% - ға ұлғайды (5304-тен 5366 шаршы метрге дейін).
2022-2024 жылдары аудан бойынша құрылыс жұмыстарының көлемі 18636,2 млн. теңгені құрады немесе 9,5% - ға өсті (6084,4-тен 6664,4 млн.теңгеге дейін).
Ауданның автомобиль жолдарының жалпы ұзындығы 835 шм құрайды, оның ішінде 65 шм (8%) – Республикалық маңызы бар жолдар, 49 шм (6%) – облыстық, 298 шм (35%) – аудандық маңызы бар Жолдар, кентаралық және көше – 423 шм (51%).
2022 жылдан бастап жақсы және қанағаттанарлық жағдайдағы жергілікті маңызы бар автомобиль жолдарының үлесі 91,1% - дан 93,8% - ға дейін өсті. 2024 жылы ұзындығы 15 шқ жергілікті маңызы бар автомобиль жолдарын орташа жөндеу жұмыстары орындалды (аудандық маңызы бар "Железинка-Веселая роща-Мыңкөл шқ.50,86-65,86" автожолын орташа жөндеу).
Железин ауданы тұщы жер асты суларымен қамтамасыз етілген. Ең ірі су артериясы-су ресурстары шаруашылық сумен жабдықтау үшін кеңінен пайдаланылатын Ертіс өзені.
2022-2024 жылдары Береговое, Есқара және Петропавловка (26,3 шқ) 3 ауылында су құбырларын салу және пайдалануға беру жұмыстары жүргізілді. Аудан бойынша су құбыры желілерінің жалпы ұзындығы 223,2 шм құрады.
Ауданда 32 ауылдық елді мекеннен 19 ауыл (Железинка, Захаровка, Ақтау, Жолтаптық, Алакөл, Башмачное, Береговое, Веселая роща, Еңбекші, Уәлиханово, Жаңа жұлдыз, Есқара, Лесное, Михайловка, Мыңкөл, Петропавловка, Церковное, Майлы, Приертіс) орталықтандырылған сумен қамтамасыз етілген 9 ауыл пайдаланады КБМ қондырғыларымен (Аққайың, Абай, Кузьмино, Дүйсеке, Слаявновка, Екішоқ, Разделное, Красновка ,Үрлітөбе). Орталықтандырылған сумен қамтамасыз ету 48,5% - дан 57,6% - ға дейін өсті.
Жылу желілерінің жалпы ұзындығы 22,6 шқ құрайды, оның ішінде 6,6 шқ жөндеуді қажет етеді.
2023 жылы бюджет қаражаты есебінен Железинка ауылындағы ұзындығы 5,4 шқ №1 қазандықтан жылу желілерін қайта жаңарту жүргізілді. 2023-2024 жылдары 1,47 шқ жылу желілеріне ағымдағы жөндеу жүргізілді. Жылу желілерінің тозуы 20% - дан 70% - ға дейін.
Ауданның барлық ауылдық елді мекендерінде қатты тұрмыстық қалдықтарды көмуге арналған полигондар (полигондар) бар.
Аудан ауылдарының көшелерінде ҚТҚ жалпы жинау үшін 46 контейнер орнатылды.
Аудан еңбекке қабілетті халықтың оң динамикасымен және оның өсуі үшін белгілі бір резервтермен салыстырмалы түрде жоғары еңбек әлеуетімен ерекшеленеді.
Аудан бойынша жұмыс күшінің саны 9027 адамды немесе жалпы халықтың 61,7% құрайды. 2022 жылмен салыстырғанда ол 167 адамға өсті. Халықты жұмыспен қамтуда 2022-2024 жылдары жұмыссыздардың жалпы санының 2024 жылы 366-дан 357 адамға дейін төмендеуі байқалады.
Ашық еңбек нарығындағы жұмыссыздық деңгейі 2022 жылғы деңгейде қалып отыр және 4,0% құрайды.
2022-2024 жылдары аудан бойынша 2501 жұмыс орны құрылды, оның ішінде 1195 немесе 47,8% тұрақты. Жылына орта есеппен 800 - ге жуық жұмыс орны, 400-ге жуық тұрақты жұмыс орны ашылады.
Денсаулық сақтау саласында 26 медициналық нысан жұмыс істейді, оның ішінде: тәулік бойғы стационардың 30 төсектік аудандық ауруханасы, күндізгі стационардың 47 төсегі, 4 дәрігерлік амбулатория, 1 фельдшерлік-акушерлік пункт, 20 медициналық пункт.
2024 жылы ана өлімі тіркелген жоқ.
2024 жылы нәресте өлімінің 1 жағдайы тіркелді (7,9 көрсеткіш), ал бұрын мұндай жағдайлар болмаған.
Мемлекеттік денсаулық сақтау саласында 130 медицина қызметкері жұмыс істейді, оның ішінде: дәрігерлер - 36 және орта буын медицина қызметкерлері - 94.
Ауданда дәрігерлік кадрлармен қамтамасыз ету – 10 мың тұрғынға 17,1, орта медицина қызметкерлеріне – 10 мың тұрғынға 62,9.
Дене шынықтырумен және спортпен жүйелі түрде айналысатындар саны 2025 жылдың 1-тоқсанында 38,9% (2025 жылға арналған жоспар – 41,0%), дене шынықтырумен және спортпен шұғылданатындар саны – 5686 адамды құрады.
Спорт ғимараттарының желісі 94 бірліктен тұрады, оның ішінде: 2 дене шынықтыру-сауықтыру кешені, 4 атқыштар тирі, 3 хоккей корты (ашық), 1 спорт өзегі, 48 спорт алаңы (лукодром), 4 футбол алаңы, 1 спорттық шаңғы-ролл трассасы, 31 спорт залы.
Ауданның білім беру саласы 29 білім беру мекемесімен (13 жалпы орта білім беретін мектеп, 16 негізгі жалпы білім беретін мектеп), 2 балабақшамен, 26 шағын орталықпен, 1 мектептен тыс мекемемен, Железин агротехникалық колледжімен, психологиялық-педагогикалық түзету кабинетімен ұсынылған. 3 жастан 6 жасқа дейінгі балаларды мектепке дейінгі біліммен қамту 100% – ға, 1 жастан 6 жасқа дейін-96,3% - ға қамтамасыз етілген.
Халықтың 1000 адамға спорттық инфрақұрылыммен қамтамасыз етілуі 2024 жылы 121,8%– құрады (2023 ж.– 117,7%, 2022 ж. - 117,1%).
Қоғамдық тәртіпті және жол қозғалысы қауіпсіздігін қамтамасыз етуде қоғамдық орындарда және көшелерде жасалатын қылмыстардың, жол қауіпсіздігінің алдын алуға және алдын алуға ерекше назар аударылады.
2022-2024 жылдары аудан бойынша 193 қылмыс тіркелді (2022 ж. – 68, 2023 ж. – 64, 2024 ж. - 61). 10 мың тұрғынға шаққанда қылмыс деңгейі 4,6% - ға төмендеді (2022 ж.-48, 2023 ж. – 42, 2024 ж. – 41).
Соңғы 3 жылда аудан аумағында көшеде жасалған 12 қылмыс тіркелді. (2022ж.- 7, 2023ж. – 2, 2024ж. - 3 жағдай).
Аудан бойынша 32 АЕМ бар, оның 28-де табиғи және техногендік сипаттағы ТЖ туындаған кезде, оның ішінде Железинка, Моисеевка, Башмачное, Приертіс, Лесное, Алакөл, Уәлиханов, Еңбекші, Жаңа жұлдыз, Церковное, Веселая роща, Михайловка, Ақтау, Береговое, Озерное, Пятирыжск, Үрлітөбе, Дюсеке, Есқара, Екішоқ, Петропавловка, Мыңкөл, Красновка, Крупское, Захаровка, Аққайың, Жолтаптық, Раздельное бөлек ауылдарда жергілікті хабарлау жүйелері орнатылған.
Дала өрттеріне жедел ден қою мақсатында ауданда Алакөл, Жаңа жұлдыз, Веселая роща, Лесное, Приертіс, Михайловка ауылдарында 6 өрт сөндіру бекеті құрылды. Железинка ауылында өртке қарсы қызмет бөлімшесі бар.
Ауданның барлық 32 ауылдық елді мекендері 3G/4G стандарты бойынша ұялы байланыспен қамтамасыз етілген.
Ауданның 5 ауылында 32 АЕМ-ден интернет желісіне кең жолақты қолжетімділік жоқ (Крупское, Дюсеке, Славяновка, Есқара, Екішок ауылдарында).
Жалпы, Железин ауданының әлеуеті өңір экономикасының тұрақты дамуы мен халықтың өмір сүру сапасын арттыру үшін қолайлы алғышарттар жасайды.2.2 орта мерзімді перспективада Железин ауданының негізгі проблемаларын, тәуекелдерін, тежеуші факторларын, бәсекелестік артықшылықтары мен орнықты әлеуметтік-экономикалық даму мүмкіндіктерін кешенді сипаттау
Соңғы жылдардағы ауданның әлеуметтік-экономикалық жағдайын талдаудан өңірдің инвестиция салу үшін бірқатар бәсекелестік артықшылықтары бар деген қорытынды жасауға болады.
Железин ауданы дәнді дақылдарды өсіру бойынша Павлодар облысының алдыңғы қатарлы аудандарының бірі болып табылады.
Ауданның қолайлы географиялық жағдайы өсімдік шаруашылығында да, мал шаруашылығында да дамыған ауыл шаруашылығының дамуына себеп болды.
Аудан орташа экономикалық дамуы бар аудандардың қатарына жатады.
Ауданда шағын және орта бизнестің қалыпты жұмыс істеуі үшін қажетті инфрақұрылымда оң өзгерістер болды.
Өңірлік операторлар ұсынған дамыған телекоммуникациялық жүйе сапалы және сенімді байланысты, Интернет желісін, бейне телефония мен басқа да заманауи ақпараттық технологияларды пайдалану мүмкіндігін қамтамасыз етеді.
Автомобиль көлігі қызметтерінің сапасы артып келеді.
Дегенмен, ауданда бірқатар экономикалық және әлеуметтік проблемалар бар, оларды шешуге осы бағдарлама бағытталған.
Ауданішілік жолдардың жай-күйі әлі де алыс округтердегі тұрғындар мен ірі астық егетін шаруашылықтардың наразылығын тудырады.
Инженерлік инфрақұрылымның тозуы аудан үшін басты мәселе болып табылады. Железинка аудан орталығындағы № 2 және № 4 қазандықтардан жылумен жабдықтау желілерінің ағымдағы тозу көрсеткіштері 100% құрайды. Төмен қаржыландыру және желілерді пайдаланудың нормативтік мерзімінен асып кету апатқа ұшырау қаупін тудырады.
Ауданның әлеуметтік саласындағы жағдайды бағалай отырып, жалпы проблема материалдық-техникалық базаның әлсіздігі, оны дамытуға, жаңғыртуға және нығайтуға, жаңа объектілер салуға бюджеттік қаржыландыру көлемінің жеткіліксіздігі болып табылатынын атап өткен жөн.
Жыл сайын тұрғын үймен қамтамасыз етуге мұқтаж азаматтар саны артып келеді.
Шағын бизнестің жеткіліксіз белсенділігі және оның ауданның экономикасы мен әлеуметтік саласын дамытуға қосқан үлесі. Халықтың 1000 адамына шаққандағы шағын кәсіпорындар саны және жергілікті бюджет кірістеріндегі шағын бизнестен түсетін салық түсімдерінің үлесі бойынша үлкен саралау сақталуда. Көлік қызметтеріне, электр энергиясына тарифтердің өсуі теріс әсер етеді. Көптеген шағын бизнес үшін банктердің несиелік ресурстары қол жетімді емес.
Күшті жақтары:
Әлсіз жақтары:
2.Өнеркәсіптің құрылымы нан пісіру, ұн тартатын ет өнеркәсібінде, қарақұмық өндірісінде ауылшаруашылық өнімдерін қайта өңдеу кәсіпорындарының басым болуымен сипатталады. Шикізат ресурстарының болуына қарамастан, жарма, макарон, сүт өнімдерін өндіру, күнбағыс майын өндіру салалары жеткілікті дамымаған күйінде қалып отыр.
3.Ұсақ тауарлы өндірістің басым болуы.
Қауіптер:
Мүмкіндіктер:
|
№ |
Индикатордың атауы |
Жауапты орындаушылар |
Ақпарат көзі |
Өлшем бірлігі |
2024 жыл факт |
2025 жыл жоспар |
Жоспарлы кезең |
|
|||||||||||||||||
|
2026 |
2027 |
2028 |
2029 |
2030 |
|
||||||||||||||||||||
|
Облыстың даму жоспарын іске асыру |
|||||||||||||||||||||||||
|
1 бағыт: Экономиканың берік іргетасы |
|||||||||||||||||||||||||
|
|
ТҰИ 3 Еңбек өнімділігінің жинақталған өсу индексі, 2022=100 (облыс бойынша)
|
Облыс әкімінің орынбасары – А.Ж Кабылтаева, ЭБЖБ – И.П. Назарчук |
Ресми стат ақпарат
|
%
|
102,8 |
113,1 |
119,1 |
125,8 |
133 |
140,3 |
140,3 |
|
|||||||||||||
|
3 бағыт: Өмірдің жоғары сапасы |
|||||||||||||||||||||||||
|
|
ТҰИ 11 Табысы ең төменгі күнкөріс деңгейінен төмен/кедейлік шегінен төмен халықтың үлесі, % (облыс бойынша) |
ЖҚҮӘББ – С.К. Кадырова |
Ресми стат ақпарат |
% |
|
|
3,8 |
3,6 |
3,6 |
3,6 |
3,6 |
|
|||||||||||||
|
Мақсат: халықты жұмыспен қамтуға жәрдемдесу және әлеуметтік қолдаудың атаулылығын күшейту |
|
||||||||||||||||||||||||
|
|
Нысаналы индикатор: Жұмыссыздық деңгейі (республика бойынша) |
ТЕӘҚЖҚ, ЖАО |
Ресми стат ақпарат |
% |
4,8 |
4,7 |
4,7 |
4,7 |
4,6 |
4,6 |
4,6 |
|
|||||||||||||
|
1 міндет: 2930 астам азаматты жұмысқа орналастыру, оның ішінде жастар - 2456 адам |
|
||||||||||||||||||||||||
|
|
1.1. нәтиже көрсеткіші Жұмысқа орналастырылған азаматтардың саны
|
Аудан әкімінің орынбасары – Р.К. Усина, ЖҚӘББ – К.И. Ибрагимов |
«Еңбек нарығы» ААЖ |
адам |
693 |
952 |
586 |
586 |
586 |
586 |
586 |
|
|||||||||||||
|
|
соның ішінде жастар |
адам |
262 |
294 |
398 |
510 |
516 |
516 |
516 |
|
|||||||||||||||
|
|
Қаржылық ресурстар |
|
|
млн. теңге |
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||
|
|
ТҰИ 13 Өңірлік стандарттар жүйесіне сәйкес әлеуметтік игіліктермен және қызметтермен қамтамасыз ету деңгейі, ауыл (республика бойынша) |
ОМО |
ҰЭМ – нің әкімшілік мәліметтері |
% |
65,5 |
66,6 |
67,6 |
68,7 |
69,8 |
71 |
71 |
|
|||||||||||||
|
|
Мақсат. Железин ауданының елді мекендерінің типіне (қаласына, ауылына) және мөлшеріне (халық санына) байланысты объектілер мен көрсетілетін қызметтердің (игіліктердің) халыққа қолжетімділігінің ең төмен міндетті деңгейін қамтамасыз ету |
|
|||||||||||||||||||||||
|
|
НИ. Өңірлік стандарттар жүйесіне сәйкес әлеуметтік игіліктермен және қызметтермен қамтамасыз ету деңгейі, (облыс бойынша) |
Облыс әкімінің орынбасары – А.Ж Кабылтаева, ЭБЖБ – И.П. Назарчук |
ҰЭМ әкімшілік мәліметтері |
% |
67 |
66,6 |
66,8 |
67 |
67,2 |
67,5 |
67,7 |
|
|||||||||||||
|
|
Аудан бойынша |
|
|
% |
|
|
66,9 |
67 |
67,2 |
67,4 |
67,5 |
|
|||||||||||||
|
Міндет: Ауыл тұрғындары үшін қолайлы орта құру |
|
||||||||||||||||||||||||
|
|
МӘДЕНИЕТ |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||
|
|
3.1 нәтиже көрсеткіші |
Аудан әкімінің орынбасары – Р.К. Усина, МДШСБ – А.А. Мукушева |
* |
Мәдениет объектілерінің саны |
|
|
35 |
35 |
35 |
35 |
35 |
|
|||||||||||||
|
|
Қаржылық ресурстар |
|
|
млн. тенге |
|
|
|
|
|
157,0 |
|
|
|||||||||||||
|
|
СПОРТ |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||
|
|
4.1 нәтиже көрсеткіші |
Аудан әкімінің орынбасары – Р.К. Усина, МДШСБ – А.А. Мукушева |
ҰЭМ әкімшілік мәліметтері |
|
|
|
42,9 |
45,5 |
48,1 |
49,5 |
52 |
|
|||||||||||||
|
|
Қаржылық ресурстар |
|
|
млн. тенге |
|
|
|
|
|
268,0 |
|
|
|||||||||||||
|
|
ЖОЛ ИНФРАҚҰРЫЛЫМЫ |
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||
|
|
5.1 нәтиже көрсеткіші: Жақсы және қанағаттанарлық жағдайда ішкі жолдардың үлесін ұлғайту, шқ |
Облыс әкімінің бірінші орынбасары – С.Б. Батыргужинов, ЖКАЖБ – К.Ш. Кашкиров |
ҰЭМ әкімшілік мәліметтері |
шқ |
2249,5 |
2297 |
2498,9 |
2558,9 |
2618,9 |
2678,9 |
2678,9 |
|
|||||||||||||
|
|
Аудан бойынша |
|
|
|
|
|
10,3 |
13,8 |
15,5 |
|
|
|
|||||||||||||
|
|
Қаржылық ресурстар |
|
|
|
|
|
631,5 |
844,0 |
1001 |
|
|
|
|||||||||||||
|
|
6.3 нәтиже көрсеткіші |
аудан әкімінің орынбасары – Н.Е. Омар, ЭНСБ – К.Б. Рамазанов |
Ресми стат ақпарат |
м2 |
4,2 |
5,5 |
5,6 |
5,7 |
5,8 |
5,9 |
6,0 |
|
|||||||||||||
|
|
Қаржылық ресурстар |
|
|
|
|
|
3,0 |
0 |
0 |
300,0 |
|
|
|||||||||||||
|
|
НИ Тұрғындарды қоқыстарды жинау және шығару бойынша қызметімен қамтамасыз ету (облыс бойынша) |
Облыс әкімінің орынбасары – А.Ж. Кабылтаева, ЖҚПҚОСРБ-Толеутаев С.С. |
Ведомстволық мәліметтер |
% |
80 |
81 |
82 |
83 |
85 |
88 |
89 |
|
|||||||||||||
|
|
4 бағыт: Экономика мен қоғамның түпкілікті өзгерістері |
|
|||||||||||||||||||||||
|
|
ТҰИ 30 Негізгі капиталға инкестициялар (облыс бойынша)
|
Облыс әкімінің орынбасары – А.Ж. Кабылтаева, УИИР – Л.Р. Курманова |
Ресми стат ақпарат |
млрд. теңге |
839,7 |
1110,7 |
1413,3 |
1734,7 |
2289 |
3000 |
3485,1 |
|
|||||||||||||
|
Кол-во проктов |
|
|
61 |
78 |
96 |
117 |
|
|
|||||||||||||||||
|
|
Аудан бойынша |
Аудан әкімінің орынбасары – Н.Е Омар, КАШБ-Б.К. Кантарбаев |
Ресми стат ақпарат |
млрд. теңге |
|
|
17,25 |
21,22 |
26,04 |
34,37 |
45,04 |
|
|||||||||||||
|
Кол-во проектов |
|
|
1 |
2 |
2 |
3 |
4 |
|
|||||||||||||||||
|
|
Қаржылық ресурстар |
|
|
Млн теңге |
|
|
|
|
|
|
|
|
|||||||||||||
|
|
ТҰИ 31 НКИ жалпы көлеміндегі сыртқы инвестициялардың үлесі (облыс бойынша)
|
Облыс әкімінің орынбасары – А.Ж. Кабылтаева, ИИДБ – Л.Р. Курманова |
Ресми стат ақпарат |
Млрдтенге |
127,3 |
244,4 |
325,1 |
433,7 |
618 |
900 |
1045,5 |
|
|||||||||||||
|
|
Аудан бойынша |
Аудан әкімінің орынбасары – Н.Е Омар, КАШБ-Б.К. Кантарбаев |
Ресми стат ақпарат |
Млрд тенге |
|
|
8,1 |
10,8 |
15,3 |
22,3 |
22,5 |
|
|||||||||||||
|
|
ТҰИ 34 Парниктік газдардың шекті көлемі, 1990 жылғы деңгейге %, (республика бойынша) |
ЭТРМ |
Кадастр жөніндегі ұлттық баяндама |
% |
91 |
90 |
89 |
88 |
87 |
86 |
86 |
|
|||||||||||||
|
|
НИ Коммуналдық қалдықтарды қайта өңдеу және кәдеге жарату үлесі |
Аудан әкімінің орынбасары – Н.Е. Омар, ЭНСБ – К.Б. Рамазанов |
Ресми стат ақпарат |
% |
0,7 |
|
3,7 |
4,2 |
4,5 |
4,9 |
5,0 |
|
|||||||||||||
|
|
Қаржылық ресурстар |
|
|
|
|
|
11,7 |
12,3 |
12,9 |
|
|
|
|||||||||||||
|
5 бағыт: Жоспарлаудың өзге де құжаттарын, мемлекеттік функцияларды, өкілеттіктерді іске асыру және (немесе) мемлекеттік қызметтер көрсету |
|||||||||||||||||||||||||
|
|
мақсат: Тұрақты даму мақсаттарын іске асыру |
||||||||||||||||||||||||
|
|
НИ бір тұрғынға тұрғын үймен қамтамасыз ету
|
Аудан әкімінің орынбасары, ЭНСБ |
Аудан әкіміне ақпарат |
% |
24,5 |
23,4 |
23,6 |
23,8 |
24 |
24 |
24 |
|
|||||||||||||
|
|
Қаржылық ресурстар |
|
|
млн. теңге |
|
|
148,7 |
29,9 |
32,0 |
|
|
|
|||||||||||||
|
|
Барлығы ОДЖ бойынша
|
|
|
млн. теңге |
|
|
5788,2 |
6586,2 |
7945,5 |
6325,2 |
4600,0 |
|
|||||||||||||
Аббревиатуралардың транскрипциясы:
|
ТҰИ |
Тұрақты ұлттық индикатор |
|
НИ |
Нысаналы индикатор |
|
ОМО |
Орталық мемлекеттік органдар |
|
ЭТРМ |
Экология және табиғи ресурстар министрлігі |
|
ЕХӘҚ |
Еңбек және халықты әлеуметтік қорғауЖКАЖБ |
|
ЖАО |
Жергілікті атқарушы органдар |
|
ЭБЖБ |
Экономика және бюджеттік жоспарлау басқармасы |
|
ЖҚҮӘББ |
Жұмыспен қамтуды үйлестіру және әлеуметтік бағдарламалар басқармасы |
|
ЖКАЖБ |
Жолаушылар көлігі және автомобиль жолдары бөлімі |
|
ЖҚПҚОСРБ |
Жер қойнауын пайдалану, қоршаған орта және су ресурстары басқармасы |
|
ИИДБ |
Индустриялық-инновациялық даму басқармасы |
|
ҚБ |
Құрылыс басқармасы |
|
ЖҚӘББ |
Жұмыспен қамту және әлеуметтік бағдарламалар бөлімі |
|
МДШСБ |
Мәдениет, дене шынықтыру және спорт бөлімі |
|
ЭНСБ |
Экономиканың нақты секторы бөлімі |
|
КАШБ |
Кәсіпкерлік және ауыл шаруашылық бөлімі |