Дифтерияны алдын алу

Дифтерия – кең таралған жұқпалы ауру, ол Гиппократтың еңбектерінде жазылған.

Әлемнің көптеген елдерінде мерзімдік індеті байқалған, олар қоздырғыштың кең таралуы нәтижесінде халықты табиғи иммунизациялау процесін анықтап белгіленген.

Дифтерия  ХХ ғасырдың екінші жартысына дейін балалар тамшылы инфекциялар тобына кірді - онымен жиі-жиі 1-ден 4 жастағы балалар ауырады. Қазіргі уақытта ересектер халықтары арасында дифтерия тіркелуде.

Дифтерия – жіті жұқпалы ауру, ол Лефлера таяқшамен шақырылады және ауыз қуысындағы қабыну және ауыр жалпы интоксикациясымен көбінесе білінеді.

 

Қоздырғыш: дифтериялық таяқшасы, ол күшті токсинді шығарады.

 

Аурудың таралу маусымдылығы – күзгі-қысқы.  Бірақ індет ауруының туындауы себебі вакцинация мен медициналық қызметкерлер тарапынан да, халық тарапынан селқос қарым-қатынасы. Осылайша, дифтерияны жұқтыру себептері болып табылады: ауру қоздырғыштың сыртқы орта жағдайларының тұрақтылығы; алдын алу вакцинасын бұзу; иммунитеттің әлсіреуі.

 

Таралу жолы: ауа-тамшылы.  Жөтелу және түшкіру арқылы қоздырғышы бөлінеді.

Дені сау адамның ағзасын қоздырушысы жұтқыншақ және жоғарғы тыныс алу жолдары арқылы түседі. Ауру сирек жағдайларда дамиды,  дене бетінде жара және  көз конъюнктивіне бактериялар түседі. Ауырған адамдарды немесе бактерия тасымалдаушыладыр шырышты аңқа жұтқыншақ шырыштының құрамында бар әртүрлі заттар мен ойыншықтардың таралуынан  үлкен рөлді ойнайды.

 

 Инфекция көзі: науқас адам немесе бактериошығарушы.

 

Клиникасы: ағзаға қоздырғыштың түскен сәттен бастап аурудың бірінші белгілері  2 күннен - 5 күнге дейін өтеді. Алғашқы ауру белгілері – жоғары дене қызуы, әлсіздік, тамақтың ауырсынуы.  Бадамшамалары лас-сұр түсті болады. Мұндай науқастарға әдетте ангина диагнозы қойылады. Оны дифтерия қосымша лабораториялық зерттеу әдістерінен ажыратуға қиын.

 

Асқынулар: жүректің зақымдануы (миокардит, жүрек салы), бұлшық еттері көмейдің және жұтқыншақтың салы,  кейде –белден төмен, балаларда пневмония мен полиневриттер дамиды.

 

Алдын алу: дифтерияны алдын алу да вакцинациясы  бүкіл әлемдегі  жалғыз сенімді тәсілі. Препараттар, иммундауды пайдалану үшін, жоғары тиімді, қауіпсіз және егілгендерді 95% - ға дейін қорғайды. Дифтерия екпесінің  көмегімен АКДС-вакцинасы бір жарым айда  үш есе аралығымен жасалады. Ревакцинациялау бір-бір жарым жыл арқылы жүргізіледі.  Вакцинация және ревакцинация кезінде қарама-қарсы көрсеткіштерін  сақтау қажет.  Дифтерияны бұдан әрі алдын алу мақсатында, балаларға 6 және 16 жаста дифтериядан егуге тағы да жасалады. Содан соң  екпені әр бір 10 жылда қайталануы керек.

 

Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының мәліметінше, әлемдегі дифтерия екпесі жыл сайын 5 мың  өлімімен аяқталған жағдайларды болдырмайды.

 Өзіңізді және өз балаларыңызды күнтізбелік екпелерге сәйкес егіңіз және сау болыңыз!