
Туберкулез-өкпені зақымдайтын маңызды жұқпалы ауру. Туберкулездің ауамен-тамшылап берілу жолы, әсіресе науқастармен жиі тығыз байланыста болған кезде жұқтыру ықтималдығы жоғары.
Туберкулезге ағзаның қорғаныш күштері әлсіреген адамдар (ерте жастағы балалар, қарт адамдар, АИТВ инфекциясын жұқтырғандар және т.б.) аса сезімтал. Ем болмаған жағдайда туберкулез ауыр зардаптарға әкелуі мүмкін.
Туберкулез көбінесе тыныс алу мүшелерін (бронхтар және өкпе) және несеп-жыныс жүйелерін зақымдайды. Жамбас және омыртқа сүйектерінің зақымдануы туберкулездің сүйек-буын түрінде жиі кездеседі. Туберкулездің екі негізгі түрі бар: өкпеден тыс туберкулез және өкпе туберкулезі.
Өкпе туберкулезі әртүрлі түрлерді қабылдай алады: туберкулезді бронхоаденит, лимфа түйіндерінің оқшауланған лимфадениті және алғашқы туберкулез кешені.
Үш жыл ішінде туберкулезбен ауыратын адамдардың 30% - ы ауыратыны белгілі. Бір науқас — бацил бөлуші жыл бойы 20-дан 100 адамға дейін жұқтыруы мүмкін. Темекіні пайдалану туберкулез ауруының және одан қайтыс болу қаупін едәуір арттырады. Әлемде туберкулез ауруының 20% - дан астамы темекі шегумен байланысты.
Балалардағы туберкулез ауруының алдын алудың негізгі әдістері-БЦЖ вакцинациясы және химиялық алдын алу.
Өкінішке орай, туберкулездің көптеген белгілері ерекше емес. Келесі симптомдар болған кезде туберкулез ағымын алдын алуға болады: қақырық шығаратын жөтел, қан болуы мүмкін;
жылдам шаршау және әлсіздік пайда болуы;
тәбеттің төмендеуі немесе болмауы, салмақ жоғалту;
жоғары тершеңдік, әсіресе түнде;
температураның 37-37,5 градусқа дейін шамалы көтерілуі.
Жоғарыда аталған симптомдардың ең болмағанда біреуі үш апта бойы сақталған жағдайда дереу дәрігерге бару керек. Туберкулез кезінде күдікті жағдайда пациентке кеуде клеткасының рентгенін жасап, қақырық талдауын тапсыруды ұсынады. Барлық күдікті жағдайларда пациентті қосымша диагностика және емдеу үшін туберкулез диспансеріне жібереді.
Туберкулезді ерте анықтау үшін есіңізде болсын, ересек тұрғындар үнемі флюорография жасауы керек, ал балаларға тиісті мерзімде Манту сынамасын жүргізу қажет.
«Шарбақты аудандық санитариялық-эпидемиологиялық бақылау басқармасы» РММ