
Селекциялық жетістікке құқықтық қорғау. Селекциялық жетістік авторының құқықтары.
Селекциялық жетістік авторы өзінің атауын анықтауға құқылы, ол заңнамада белгіленген талаптарға сәйкес келуі керек. Қорғалатын селекциялық жетiстiктердi өндiру, көбейту, сатуға ұсыну, сату және маркетингтiң басқа түрлерi кезiнде олар үшiн тiркелген атауларды пайдалану мiндеттi. Өндірілген және (немесе) сатылатын тұқымдарға, тұқымдық материалға тіркелгеннен өзгеше беруге жол берілмейді.Тіркелген селекциялық жетістік атауын байланысты емес өндірілген және (немесе) сатылатын тұқымдар мен асыл тұқымды материалға беру патент иеленуші мен селекционердің құқықтарын бұзу болып табылады. Патент иесі болып табылмайтын селекциялық жетістіктің авторы патенттің қолданылу мерзімі ішінде патент иесінен селекциялық жетістікті пайдаланғаны үшін сыйақы алуға құқылы. Селекциялық жетістік авторына сыйақы төлеу мөлшері мен шарттары оның және патент иесінің арасында жасалған шартта айқындалады. Сонымен бірге, сыйақы мөлшері патент иеленушіге селекциялық жетістігін пайдаланғаны үшін алған жылдық түсімдерінің, оның ішінде лицензияны сатудан түскен түсімдердің бес пайызынан кем болмауы керек.Сыйақы, егер автор мен патент иесінің арасындағы келісімде өзгеше көзделмесе, авторға селекциялық жетістік пайдаланылған әр жыл өткеннен кейін алты ай ішінде төленеді.Асыл тұқым жетістігіне патенттің иесі осы жетістікті селекциялық жетістіктерді қорғау жөніндегі заңнамалық актілерде белгіленген шектерде пайдалануға айрықша құқылы.Селекциялық жетістікке патент иесі:1) өндіріске пайдалануға жіберілген сұрыпты, тұқымды айналымға енгізуге;2) патенттің қолданылу кезеңінде сараптамалық орган белгілеген сұрыптың немесе тұқымның ресми сипаттамасында көрсетілген сипаттамалар сақталатындай етіп тиісті өсімдік сортын немесе тиісті жануарлардың тұқымын ұстауға құқылы.Селекциялық жетістікке патенттің қолданылуы сараптама жасау ұйымына өтінім берілген күннен басталады және жиырма бес жылға созылады.Қазақстан Республикасының «Селекциялық жетістіктерді қорғау туралы» Заңымен селекциялық жетістіктердің жекелеген түрлеріне патенттің қолданылу ұзақтығы, сондай-ақ оларды ұзарту мүмкіндігі белгіленуі мүмкін.Селекциялық жетістіктерді пайдалануға заңмен қорғалған пайдалануға рұқсат етіледі (патент бар).Өтініш беру құқығы селекциялық жетістіктің авторына, жұмыс берушіге, олардың құқық мирасқорына немесе тізімге енгізілген адамдарға олардың келісімі бойынша бірлесіп беріледі. Өтінім сараптама ұйымына тікелей беріледі немесе пошта арқылы жіберіледі. Өтінішті өтінім беруші тікелей немесе өкілі, оның ішінде Қазақстан Республикасының патенттік сенімі арқылы бере алады.Қазақстан Республикасының шегінен тыс жерлерде тұратын жеке тұлғалар немесе шетелдік заңды тұлғалар, егер басқа тәртіп республиканың халықаралық келісімімен белгіленбесе, патентті қолдану және қабылдау туралы іс қағаздарымен байланысты қызметті тек Қазақстан Республикасының патенттік сенім білдірілген өкілдері арқылы жүзеге асырады. Егер көрсетілген тұлғалармен бірге өтінімге өтініш беруші Қазақстан Республикасында тұратын жеке тұлға, Қазақстан Республикасының заңды тұлғасы болса, патенттік сенім білдірусіз патент алу бойынша бизнесті жүргізу мүмкіндігі бар, егер хат алмасу үшін Қазақстан Республикасының шегінде мекен-жайы көрсетілген болса.Қазақстан Республикасында тұрақты тұратын, бірақ оның шекарасынан тыс уақыттағы жеке тұлғалар Қазақстан Республикасының аумағында хат алмасу мекен-жайын көрсеткен кезде патенттік сенім білдірусіз, патентті қолдану және алу бойынша іс қағаздарымен байланысты қызметті жүргізе алады.
Ақсу қаласының ауданаралық әділет басқармасы