Листериоз-листерия бактериялары тудыратын адам мен жануарлардың табиғи ошақты жұқпалы ауруы. Листериоздың екі негізгі түрі бар: инвазивті емес түрі және инвазивті түрі.
Листерия үшін жақсы тіршілік ету ортасы - топырақ, сүрлем шұңқырлары мен үйінділер, тұрақты су қоймалары.
Инкубациялық кезең 1-2 апта, бірақ бірнеше күннен 1.5 айға дейін өзгеруі мүмкін.
Аурудың белгілері: дене температурасы 38С және одан жоғары, қалтырау, бас ауруы, бұлшықет ауруы, жүрек айну, диарея.
Инфекция көзі-жабайы және үй жануарлары, сондай-ақ құстар. Листериоз ешкілерде, қойларда, сиырларда, шошқаларда, тауықтарда, қаздарда, үйректерде кездеседі. Адамның листерия инфекциясының негізгі жолы:
- тамақ, жұқтырған тағамдарды тұтыну кезінде.
- байланыс: жұқтырған жануарлардан,
- аэрогендік: ауруханаларда, тері өңдеу зауыттарында (тері немесе жүн өңделетін үй-жайларда),
- трансмиссивті: жәндіктер немесе кенелер шағып алған кезде.
Листериоздың екі негізгі түрі бар: инвазивті емес түрі және инвазивті түрі.
Инвазивті емес листериоз - фебрильді листериозды гастроэнтерит деп те аталады. Бұл аурудың жеңіл түрі және көптеген листериямен ластанған тағамдарды жегеннен кейін бірнеше күн өткен соң дамиды. Әдетте, жағдай диареямен, безгегімен, бас ауруымен және бұлшықет ауруымен бірге жүреді.
Инвазивті листериоз-бұл әдетте жүкті әйелдерде, нәрестелерде, қарттарда және иммунитеті төмен адамдарда дамитын аурудың ауыр түрі. Листериоздың бұл түрінде инфекция тек асқазан-ішек жолына ғана емес, басқа органдарға да әсер етеді.
Ұзақтығы бойынша листериоз:
- өткір: 1-3 айға созылады
- субакута: қалпына келтіру 3-6 ай ішінде болады,
- созылмалы: ауру 6 айдан астам уақытқа созылады.
Симптомдардың ауырлығы жеңіл, орташа және ауыр листериозды ажыратады. Емдеу медициналық мекеме жағдайында жүргізілуі керек.
Листериоздың алдын алу.
Белгілі бір сақтық шаралары қажет, әсіресе инфекция кезінде ауыр асқыну қаупі бар адамдар үшін.
Оларға иммундық жүйесі әлсіреген адамдар, жүкті әйелдер және 65 жастан асқан адамдар жатады.
Листериоздың алдын алу үшін жалпы алдын-алу және жеке гигиена шараларын, әсіресе жүктілік кезінде әйелдерге қатаң түрде орындау қажет.
-Шикі немесе жеткілікті термиялық өңделмеген сүт және ет өнімдерін, сондай-ақ жуылмаған және шіріген көкөністерді тұтынудан сақ болу керек, шикі етті аспаздық өнімдерден жеуге дайын ұстау керек.
- Листерия 1-ден 45градусқа дейінгі температурада көбейе алады. Тоңазытқышты таза ұстаңыз. Дайын тағамдарды ет пен көкөністермен бірге сақтамаңыз. Бактериялар қайнаған кезде 3-5 минут ішінде, 70С температурада-25-30 минуттан кейін өледі.
- Үй жануарларымен байланыста болғаннан кейін қолды сабынмен мұқият жуу керек. Демалыс кезінде немесе саяжайларда жұмыс істеу кезінде үй-жайларды жуу және дезинфекциялау құралдарын қолдана отырып, ылғалды тәсілмен тазалау қажет.
Өзіңізді және туыстарыңызды қорғаңыз!