Ерте піскен көкөністер мен жемістер маусымы басталғаннан бері базарлардың сауда сөрелерінде олардың молдығы байқалады. Сатушылар өз өнімдерін сатып алушыларды олардың тауары – ең пайдалы, экологиялық таза және Нитратсыз деп сендіре отырып ұсынады! Бірақ сатушыға бірден сөзге сенудің қажеті жоқ.
Тыңайтқыштардың артығымен байланысты алғашқы жемістермен болған жағдайда қорықпауға болады-черешня және шие тез піспейді, уақыты келгенде ғана піседі. Ерте көкөністерге келетін болсақ, олар әрқашан қажет және сұранысқа ие. Өндіруші оны тез арада өсіріп, сатуға деген айқын ниетке ие. Қияр мен кабачоктарды "жылдамдату" үшін барлық танымал нитраттар тыңайтқыштарын қолданады. Айта кету керек, оларсыз жеміс болмайды: нитраттар кез келген жағдайда қолданылады, тіпті топырақ тыңайтпайды, себебі бұл өсімдіктер өсуінің табиғи факторы.
Ерте көкөністер мен жемістер ауыр улану жағдайларына әкелуі мүмкін. Бұл ағзаның "жедел режимде" өсірілген көкөністердегі белгілі бір мөлшерде болатын пестицидтермен және нитраттармен қанығуы себебінен болуы мүмкін. Теріс пиғылды өндірушілер тыңайтқыштардың рұқсат етілген дозаларынан асып түсіредіі, нәтижесінде тәбетті, бірақ әрдайым дәмді емес жемістер алады.
Нитраттардың аз мөлшері және нитриттердің аз мөлшері біздің ағзамыз қысқа уақыт ішінде шығара алады, бірақ егер ол қанық болса, бұл уланудың ауыр түрлеріне әкеледі. Нитратты өнімдер әсіресе бірінші жастағы балалар мен асқазан-ішек жолдары ауруларына бейім балалар (дисбактериоз және диспепсия) және жүкті әйелдер қауіпті. Сондықтан олар мұндай өнімді тұтынбауға тырысулары керек.
Егер сіз өз туысыңызды көкөністермен қуантқыңыз келсе, бірақ санитариялық бақылаудан өткеніне сенімді емес болсаңыз. Бірнеше қарапайым кеңестер нитраттар мөлшерін азайтуға және қауіпсіз тағам дайындауға көмектеседі:
- балаға ерте жеміс ұсынбаңыз, одан әрі қолданар алдында көкөністер мен жемістерді мұқият жуу қажет;
- ешқандай жағдайда көкөністерді табиғи базарлардан немесе "қолдан"сатып алмаңыз. Ұйымдастырылған базарларда немесе дүкендерде сатып алу әлдеқайда сенімді;
- ерте піскен көкөністерді сатып алудан бас тарту керек;
- сатып алынатын өнімнің қауіпсіздігін растайтын құжаттарды талап етуге ұялмаңыз;
– нитраттардың тұтынылатын дозасын азайту үшін-көкөністер мен жемістерді қабықтан, тамырдан (көкөністер), сабақтардан (ақжелкен, аскөк, балдыркөк, қырыққабат) тазартыңыз. Тамыр жемістілер мен жапырақтардан нитраттарды бір сағатқа немесе екі суға салып "жуады";
- нитраттарды бейтараптандырудың ең тиімді әдісі-аспаздық өңдеу.
Улану симптомдары кезінде алдымен асқазанды жуып, дереу дәрігерге медициналық көмекке жүгіну қажет екенін есте сақтау маңызды! Өйткені бұл өміріңізге қауіп төндіруі мүмкін.