Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау нәтижелері бойынша «Сәтбаев қаласының Ішкі саясат бөлімі» ММ

Сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау нәтижелері бойынша «Сәтбаев қаласының Ішкі саясат бөлімі» ММ

 Талдамалық анықтама

сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау нәтижелері бойынша

«Сәтбаев қаласының Ішкі саясат бөлімі» ММ

 

Сәтбаев қ.                                                                                     2024 ж. 9 сәуір

 

 

         «Сәтбаев қаласының ішкі саясат бөлімі» ММ 2024 жылдың 27 ақпандағы № 9 бұйрығының негізінде төмендегі бағыттар бойынша сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдау өткізілді:

         1) ММ қызметіне қатысты нормативтік құқықтық актілердегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау;

         2) ММ-нің ұйымдастырушылық-басқарушылық қызметіндегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау.

         Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізудің жалпы кезеңі 2024 жылдың 7 наурызынан бастап 7 сәуірге дейін.

         Қызметтің талдау кезеңі: 2023 жыл және 2024 жылдың 1 тоқсаны.

        

 

  1. Нормативтік құқықтық актілердегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдері.

 

         «Ішкі саясат бөлімі Сәтбаев қаласының» ММ (бұдан әрі – Бөлім) өз қызметін Қазақстан Республикасының Конституциясы мен заңдарына, Қазақстан Республикасының Президенті мен Үкіметінің актілеріне, өзге де нормативтік құқықтық актілерге сәйкес жүзеге асырады.

         2024 жылға талдау көрсеткендей, Бөліммен 2023 жылы және 2024 жылдың 3 айда 147 бірлік бұйрықтар (2023ж. – 124 бірлік., 3 ай. 2024ж. – 23 бірл.) шығарылғандығын көрсетті. Оның ішінде басшының негізгі қызмет бойынша бұйрықтары – 32 бірлік (2023 ж. – 20 бірлік., 3 ай. 2024ж. – 12 бірл.), туралы еңбек демалысына жіберу, ескертулер, іссапарлар, әкімшілік-шаруашылық мәселелер бойынша – 66 бірлік (2023 ж. – 55 бірлік., 3 ай. 2024ж. – 11 бірл.), жеке құрам туралы – 49 (2023 ж. – 49 бірл.).   

         Есепті кезең үшін нормативтік-құқықтық актілерде сыбайлас жемқорлық тәуекелдері анықталмады.

        

 

Ұйымдастырушылық қызметте сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау-басқарушылық қызметтің.

  1. Персоналды басқару.

«Сәтбаев қаласының Ішкі саясат бөлімі» ММ қызметкерлерінің штаттық саны 14 бірлік, нақты саны – 14 бірлік, бос жұмыс орындары – жоқ. Оның ішінде 5 бірлік мемлекеттік қызметші (1- басшы, 2 сектор меңгерушісі, 2 – бас маман), 9 бірлік келісім-шарт негізінде.

Лауазымға іріктеу және тағайындау тәртібі мемлекеттік қызметшілердің қолданыстағы заңнамаға сәйкес Сәтбаев қаласы әкімі аппаратының Персоналды басқару қызметімен жүргізіледі. Бос жұмыс орны, біліктілік талаптары, қажетті құжаттар тізімі, іріктеудің әртүрлі кезеңдеріне жіберілген тұлғалар туралы мәліметтер ЕПИРГО порталында жарияланады. Сонымен қатар, әңгімелесуге арналған сұрақтар персоналды басқару қызметі қалыптастырады, және кандидаттар үшін барлық жағдай тең. Әңгімелесу өткізілгеннен кейін комиссия мүшелері дауыс береді және өз бағасын қояды.

Лауазымға іріктеу және тағайындау тәртібі жұмыскерлерді шарттық негізде қолданыстағыеңбек заңнамасына сәйкес жүргізіледі.

Заң бұзушылықтарды, жеке немесе заңды тұлғалардың құқықтарын бұзушылықтарды немесе шектеулерді және заңнамаға сәйкес басқа да бұзушылықтарды жасаған немесе жасаған тұлғаларға тәртіптік шаралар қолданылады.

Сонымен, 2023 жылдың қорытындысы бойынша 4 тәртіптік жазалау фактілері. Сонымен, ескерту түріндегі тәртіптік жазалар 04.07.2023 ж. «Жастар ресурстық орталығы» КММ басшысы Н. Камилов және Ішкі саясат бөлімінің статист-бухгалтері С. Мұхаметшина  алды. (негіздеме экономика және қаржы бөлімі басшысының қызметтік хаты Сәтбаев қаласының). Сондай-ақ 26.12.2023 ж. «Жастар ресурстық орталығы» КММ басшысы Н. Камилов сөгіс жариялау түрінде тәртіптік жаза алды (Ұлытау облысы прокурорының бірінші орынбасары Қ.Рахметовтың 19.12.2023 жылғы қызметтік хатының негізі). Келесі тәртіптік жаза 07.2023 ж. ескерту түрінде статист А. Созақбайға қабылданды (негіздеме Сәтбаев қаласының Ішкі саясат бөлімінің инспектор жазбасы 01.07.2023ж.).

2024 жылдың 1 тоқсанына «Сәтбаев қаласының Ішкі саясат бөлімі» ММ  1 тәртіптік жазалау фактісі 29.02.2024 жылғы «Жастар ресурстық орталығы» КММ басшысы Н. Камиловқа қатаң сөгіс жариялау түрінде тіркелген (негіздеме Сәтбаев қаласының әлеуметтік сала бөлімінің басшысы Г. Таңсықбаеваның қызметтік хаты).

Тәртіптік жазаны алып тастау туралы бұйрықтар жоқ. Тәртіптік жазаларды алып тастау 6 айдан кейін, сондай-ақ ескертулер жойылған кезде жүргізіледі.

Алынбаған тәртіптік жазалар болған жағдайда қызметкерлерді көтермелеу жүргізілмейді.

Ұсынымдар: «Ішкі саясат бөлімі Сәтбаев қаласының» ММ-де арналған интернет-ресурстарда бос жұмыс орындарын уақытылы орналастыру бойынша жұмысты жалғастыру.

 

  1. Мүдделер қақтығысына байланысты сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау.

Талдау барысында анықталған жақын туыстарының, жұбайларының және жекжаттарының бірлесіп қызмет (жұмыс) жасау фактілері сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін тудырады. Қазақстан Республикасының «Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл туралы» Заңының 14-бабының 1-тармағына сәйкес жауапты мемлекеттік лауазымды атқаратын адамдар, мемлекеттік функцияларды орындауға уәкілеттік берілген адамдар және мемлекеттік функцияларды орындауға уәкілеттік берілген адамдарға теңестірілген адамдар (Қазақстан Республикасының Президенттігіне кандидаттарды қоспағанда), Қазақстан Республикасының Парламентінің немесе мәслихаттарының депутаттары, аудандық маңызы бар қалалардың, кенттердің, ауылдардың, ауылдық округтердің әкімдері, сондай-ақ жергілікті өзін-өзі басқарудың сайланбалы органдарының мүшелері) жақын туыстары және (немесе) жұбайы (зайыбы) атқаратын лауазымдарға тікелей бағынысты лауазымдарды атқара алмайды. , сондай-ақ жеке тұлғалар.        

Бірлескен қызмет фактілерінің сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне сыртқы талдау жүргізу кезінде (жақын туыстарының жұмыстары) Бөлімде анықталған жоқ. Мүдделер қақтығысы фактілері жоқ.

Сыбайлас жемқорлық құқық бұзушылықтарды жасауға ықпал ететін өкілеттіктер мен нормаларды талдау нәтижелері бойынша анықталған жоқ.

Басқарма қызметінде сыбайлас жемқорлық фактілері бойынша жеке және заңды тұлғалардан өтініштер түскен жоқ.

Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл шараларын одан әрі күшейту, оның тиімділігін арттыру мақсатында ұсынылғандар:

- 2024 жылға арналған № 4 «Ескерту және сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл» үлгілік базалық бағдарламаны іске асыру бағдарламасы бойынша жұмыс істеу.

- қолданыстағы заңнаманы және оған енгізілетін өзгерістер мен толықтыруларды түсіндіру бойынша жалпыға бірдей құқықтық оқыту сабақтарын жүйелі түрде өткізу;

- ұжымда сыбайлас жемқорлық көріністеріне төзбеушілікті қалыптастыруға бағытталған түсіндіру жұмыстарын жүргізу.

 

  1. Мемлекеттік қызметтерді көрсетумен байланысты сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау.

Ішкі саясат бөлімінде көрсетілмейді мемлекеттік қызметтер.

 

  1. Рұқсат беру функцияларын жүзеге асыру.

Рұқсат беру функцияларын жүзеге асыру тәртібінің болмауы немесе ішінара реттелуі (қажетті құжаттар, қызмет көрсету нысаны, мерзімдері, нәтижесі, бас тарту негіздері және т.б.) табылмады. Рұқсат беру функцияларын жүзеге асырудың нақты рәсімдерінің заңнамалық актілерде белгіленген талаптарға сәйкес келмеуі анықталған жоқ. Ақпараттық жүйелердің тиісінше жұмыс істемеуі белгіленген тәртіптің бұзылуына әкеп соғатын рұқсат беру функцияларын жүзеге асыру кезінде қолданылатын жүйелер анықталған жоқ.

 

  1. Бақылау-тексеру функцияларын жүзеге асырумен байланысты сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін анықтау.

Бланкілерді сақтау үшін, есепке алу және беру үшін жауапты тұлғалар «Сәтбаев қаласының ішкі саясат бөлімі» ММ іс жүргізуші арқылы (үшін хаттар бланкісі) және кадр мәселелері бойынша әдіскер (бұйрық бланкісі үшін) болып табылады. Бланкілер мен ұйғарымдарды белгіленбеген орындарда сақтау анықталған жоқ. Бақылау іс-шараларын жүргізу мерзімдерін бұзушылықтар жоқ. Құжаттарды талап ету фактілері, тізбесі құқықтық актілерде көзделмегендердің тізбесі анықталған жоқ. Ақпараттық жүйелерді пайдалану кезінде бақылау іс-шараларының процестерін «қолмен» түзету мүмкіндігі жоқ.

 

  1. Бюджеттік және қаржылық қаражатты игеру және бөлу.

2023 жыл үшін жалпы сомада қаржыландырудың жылдық жоспары 221 838 мың теңге бекітілді, оның ішінде 31 238 мың теңге жалақыға, 1 086 мың теңге іссапар шығыстарына, 159 314 мың теңгеге көрсету қызметтер бөлінді.  Игерілді 97,7%. Қайтару сомасы 5 028 мың теңгені құрады.

2023 жылы мемлекеттік қызметкер мен техперсоналдардың медициналық сақтандыру қорының жарнасының жіберіліп қайтарылу, әлеуметтік аударымның қайтарылуы, зейнетақы аударымдардың қайтарылуы фактілерінің орын алуы анықталды.

Бүгінгі күні қателер ішінара жойылды.

 

  1. Жеке және заңды тұлғалармен шарттар жасасу.

2023 жыл қаңтар-желтоқсан айы жасалған шарттың жалпы сомасы 167 274 мың. теңге құрады оның ішінде:

Тауарларды сатып алу –12 988 мың. тг. сомаға

Қызметтерді сатып алу –154 286 мың. тг. сомаға

 

2024 жылдың қаңтар-наурыз айлары үшін жасалған шарттың жалпы сомасы құрады 46 517 мың теңге оның ішінде:

Тауарларды сатып алу – сомаға 837 мың. тг.

Қызметтерді сатып алу – сомаға 45 680 мың. тг.

 

Сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу барысында келесілер анықталды:

  1. 2023 жылғы ақпанда Ауғанстаннан әскерлерді шығару күні іс-шарасын өткізу көзделген. Осы іс-шараға бюджеттен қаражат қаңтар айында бөлінді. Аталған іс-шара мемлекеттік сатып алу сайтына орналастырылып, 21 ақпанда ғана ойнатылды. Іс-шара 15 ақпанда қарызға өткізілді және келісімшартқа қол қойылғаннан кейін жеткізуші «Ұлытау жастары» ҚБ төледі.

Жоспарланған сома 300 мың теңге, 267 857 теңге сомасында ойналды.

  1. 2023 жылы 12 сәуірде Қ.И. Сәтбаев күні іс-шарасы өткізілді. Осы іс-шараға бюджеттен қаражат қаңтар айында бөлінді. Алайда, аталған іс-шара наурыз айында мемлекеттік сатып алу сайтында орналастырылып, 2023 жылдың 24 сәуірінде ғана ойнатылды. Іс-шара 12 сәуірде қарызға өткізіліп, "Тұрақты даму" ҚБ жеткізушісі шартқа қол қойғаннан кейін төленді.

Жоспарланған сома 300 мың теңге, 267 857 теңге сомасында ойналды.

  1. 2023 жылдың басында Сәтбаев қаласының еркектері қатарынан радикалды идеологияның ықпалынан зардап шеккен адамдарды бейімдеу және Сәтбаев қаласының әйелдері қатарынан радикалды идеологияның ықпалынан зардап шеккен адамдарды бейімдеу, Діни экстремизмнің алдын алу және оңалту, Діни экстремизмнің алдын алу мен оңалтуға көмектесу жөніндегі іс-шараларды ұйымдастыру және өткізу бойынша іс-шараларды ұйымдастыру және өткізуге 25 млн. теңге сомасы ойнатылды.

Конкурс 2023 жылдың ақпанында аяқталғаннан кейін шағым жасалды және конкурсты қайта жариялау туралы ІМАД хабарламасы берілді. Іс-шараны ұйымдастыру және өткізу бірінші тоқсанда жүргізілмегендіктен бірінші тоқсан үшін 7 млн теңге көлемінде соманы қайтару болды. Аталған іс-шаран екінші конкурспен 18 750 мың теңге сомасына өткізілді.

         Техникалық ерекшеліктерге сәйкес ауызашар, 70 топтық кездесу және 6 спорттық іс-шара өткізу көзделген. Алайда, осы ерекшеліктерде көрсетілген іс-шаралар өткізілмеген, мысалы: ауыз ашар, топтық кездесулер мен спорттық іс-шаралардың толық емес көлемінде. Яғни, 70 топтық кездесудің орнына 36 кездесу, 6 спорттық іс-шараның орнына 2 кездесу өткізілді.

  1. 2023 жылы Сәтбаев қаласының алаңында тәулік бойы ЛЕД экранында ақпараттық роликтерді дайындау және тарату қызметі қарастырылған. Қызмет көрсету жыл соңына дейін. Шарт бойынша төлем қызмет көрсету фактісі бойынша жыл соңына дейін ай сайын жүргізілуі тиіс. Алайда қызмет 2023 жылғы сәуірде «Алихан» ЖК-мен 4 680 мың теңге сомаға шартқа қол қойылғаннан кейін бір төлеммен төленді.
  2. 2023 жылы Мемлекеттік әлеуметтік тапсырыс шеңберінде Наурыз мейрамын мерекелеу іс-шарасы 2023 жылғы 22 наурызда өткізілді, алайда шарт 2023 жылғы 24 наурызда ғана (іс-шара өткізілгеннен кейін) 1 299 999 сомасына жасалды. Бұл іс-шара қарызға өткізілді және келісімшартқа қол қойылғаннан кейін жеткізуші «Ұлытау жастары» ҚБ төледі.
  3. 2024 жылы Жастар кәсіпкерлігін дамытуға және қолдауға арналған «Тәуелсіздік ұрпақтары» Сәтбаев қаласы әкімінің грантын беру қарастырылған. Бұл іс-шараға жергілікті бюджеттен 35 млн. теңге қаражат бөлінді (31 250 000 теңге ойнатылды, 31 150 000 теңгеге келісім-шарт жасалды). Техникалық специфика 35 млн теңгеге дайындалған, яғни ҚҚС алынуы қарастырылмаған. Атап көрсетсек, техникалық спецификада жалпы грант соммасы 30 млн. теңге қарастырылған.

      Бұдан басқа іс-шара өтетін орынды жалға алу; сценарий; білікті жүргізушілермен қамтамасыз ету, музыкалық нөмірлер (жастар арасындағы танымал әншіні шақыру), сертификаттар мен гүлдер (бір букетте үш розадан кем болмау керек,  грант иегерлерін марапаттау үшін ұлттық киім киген қыздарды қамтамас ету); LED экранға фон (банер), байқауды ұйымдастыру қарастырылған.

      Осылайша, гранттық сомадан (30 млн теңге) қалған қалдық сомасында (1 150 000 теңге) техникалық ерекшелікте көрсетілген барлық тармақтардың орындалуы сапасыз болуы мүмкін.

  1. 2024 жылы «Мерейлі отбасы» іс-шарасын өткізуде де Техникалық спецификация ҚҚС қарастырмай есептеліп жасалынған. Атап өтсек, іс-шараға 3 500 000 теңге бөлінді, 3 100 000 теңгеге келісім-шарт жасалды.

      Техникалық спецификациямен «Мерейлі отбасы» байқауының қалалық іріктеу салтанатты іс - шарасын өткізу,  видеороликтер дайындау; естелік және бағалы сыйлықтар сатып алу (қор 2600 мың теңгеден кем емес); рамкадағы дипломдар, сертификаттар, алғыс хаттар сатып алу; байқау жеңімпаздарын марапаттау үшін гүл шоқтарын сатып алу; салтанатты іс-шараға арналған концерттік нөмірлерді қамтамасыз ету; сахнаны безендіру, т.б. қарастырылған.

Осылайша, 500 мың теңге сомасына техникалық ерекшелікте көрсетілген барлық тармақтардың орындалуы сапасыз болйы мүмкін.

  1. 2024 жылғы Қ.И. Сәтбаев күнін (12 сәуірде) өткізу қарастырылған. Аталған іс-шараға бюджеттен қаражат 20 қаңтарда берілді. Алайда мемлекеттік сатып алу сайтына наурыз айында ғана салынып, 19 сәуірде ойнатылып бітеді. Іс-шараны өткізуші Жеткізуші (поставщик) анықталмаған.

Іс-шара қарызға өткізіліп, шартқа қол қойылғаннан кейін жеткізушімен төленетін қаупі бар.

Жоспарланған сома 3 000 мың теңге, 2 678 571 теңге сомасына ойналды.

  1. 2024 жылғы ақпанда Ауғанстаннан әскерлерді шығару күні іс-шарасын өткізу көзделген. Осы іс-шараға бюджеттен қаражат 20 қаңтарда бөлінді. Аталған іс-шара мемлекеттік сатып алу сайтына қаңтардың аяғында орналастырылып, 23 ақпанда ойнатылып бітті. Іс-шара 15 ақпанда қарызға (мейрамхананы жалға алу, салтанатты іс-шара) өткізілді және келісімшартқа қол қойылғаннан кейін жеткізуші «Ұлытау жастары» ҚБ төледі.

Жоспарланған сома 1 500 мың теңге, 1 259 357 теңге сомасына ойналды.

  1. 2024 жылы Сәтбаев қаласының ер адамдары қатарынан радикалды идеологияның ықпалынан зардап шеккен адамдарды бейімдеу және Сәтбаев қаласының әйел адамдары қатарынан радикалды идеологияның ықпалынан зардап шеккен адамдарды бейімдеу, Діни экстремизмнің алдын алу және оңалтуға көмектесу жөніндегі іс-шараларды ұйымдастыру және өткізу, Діни экстремизмнің алдын алу және оңалтуға көмектесу жөніндегі іс-шараларды ұйымдастыру және өткізу техникалық специффикацияда дұрыс жоспарланбаған, ҚҚС алынуы қарастырылмаған. Бөлінген қаражатқа арналған жұмыстардың дұрыс бөлінбеуі анықталды.

Осылайша, 2024 жылдың басында бюджеттік өтінім 46 млн теңгеге дайындалды. Алайда бюджеттік комиссия бюджетті талқылау және бекіту кезінде 26 млн. теңге сомасына мақұлдады. Техникалық ерекшелік бастапқы сомасы 46 млн. теңгеге дайындалды.

Осылайша, техникалық сипаттамада көрсетілген барлық тармақтардың орындалуы сапасыз болуы мүмкін.

  1. Бөлімнің 2024 жылға арналған бюджетін жоспарлау кезінде ҚҚС сомасы ескерілмеді, бұл жоспарланған іс-шаралардың сапасыз орындалу мүмкіндігіне әкеледі.

Ұсынымдар:

- мемлекеттік әлеуметтік тапсырыстар арқылы жүзеге асырылатын жобаларды іске асыру үшін бюджеттік қаражаттарды сапалы жоспарлау;

- сыбайлас жемқорлық тәуекелдер фактілерін жою;

- жеке және заңды тұлғалармен жасалатын шарттар кезіндегі сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінің алдын алу бойынша шараларын қабылдау.

 

  1. Ақпараттық жүйелерді әзірлеу және пайдалану.

Бөлім жұмысында ақпараттық жүйелер қолданылады: ҚБҰ «Электрондық құжат айналымының бірыңғай жүйесі»; ААЖ eQyzmet; «Мемлекеттік органдардың интранет-порталы» МОИП; ААЖ Enbek; Азаматтардың барлық өтініштерді қабылдау мен өңдеудің бірыңғай платформасы «Е-өтініш»; «Электрондық мемлекеттік сатып алу порталы» ААЖ; «Қазынашылық-клиент» АЖ, бұл сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін және мүдделер қақтығысын барынша азайтуға мүмкіндік береді.

Ақпараттық жүйелерді пайдалану кезінде бұзушылықтар анықталған жоқ.

 

Қорытынды:

Анықталған сыбайлас жемқорлық функцияларын жүзеге асыру кезінде сыбайлас жемқорлық деңгейіне әсер етуі мүмкін сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінің деңгейіне бағалау жүргізілді. Атап өткен жөн, талданып отырған кезеңде анықталған сыбайлас жемқорлық сипатындағы функцияларды жүзеге асыру кезінде мыналарды бірнеше тәуекелдер анықталды. Сыбайлас жемқорлық тудыратын функцияларды жүзеге асыру кезінде туындауы мүмкін сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінің ықтималдылығын, пайда болу жиілігі мен әсерлерін ескере отырып, анықталған тәуекелдер туындау ықтималдығы төмен және оларды толығымен түзетуге болады.

Қажет:

- сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ұшыраған лауазымдар тізбесіне енгізілген қызметшілерге өз қызметін қолданыстағы заңнамаға және бекітілген лауазымдық нұсқаулықтарға сәйкес, сыбайлас жемқорлық тәуекелдерінің туындауының алғышарттарына жол бермей жүзеге асыру қажет;

- талаптарға сәйкес сыбайлас жемқорлық тәуекелдерін ішкі талдаудың жоспары мен қорытындыларын интернет-ресурста уақтылы орналастыру.

- белгіленген мерзімде сыбайлас жемқорлық тәуекелдеріне ішкі талдау жүргізу барысында берілген ұсыныстарды іске асыру жөніндегі іс-шаралар жоспарын әзірлесін;

- ұсыныстардың орындалуын бақылау мен мониторингті өзіме қалдырамын.

 

 

Сәтбаев қаласы

ішкі саясат бөлімнің басшы                                   А. Құрақбай