
Коронавирус пандемиясы жағдайында көптеген мемлекеттер жабық мекемелерде - түрмелерде, психоневрологиялық диспансерлерде, әлеуметтік бейімдеу орталықтарында, мүгедектігі бар балаларға арналған оңалту орталықтарында және балалар үйлерінде адамдардың болуына шектеу қойды. Олардың сыртқы әлеммен байланысы шектеледі және қатыгездікпен қараудың қосымша тәуекелдері туындайды.
2020 жылғы 25 наурызда БҰҰ-ның азаптаулардың алдын алу жөніндегі кіші комитеті қатысушы мемлекеттерге және ұлттық алдын алу тетіктеріне (ҰАТ) қажетті шектеулерді сақтай отырып, алдын ала болуды жалғастыруды ұсынды. 2014 жылдан бері жұмыс істеп келе жатқан қазақстандық ҰАТ институты өзінің өміршеңдігін, соның ішінде #пандемия кезеңінде көрсетті. Карантин кезінде 159 алдын ала болу жүзеге асырылды( жыл басынан бері 259 рет болу); жабық мекемелердегі адамдармен 41 бейнеқоңырау жүзеге асырылды. ҰАТ қатысушылары ұсталғандарға онлайн сұхбат және мониторингтік сапарлар өткізді, олар бойынша есептер қылмыстық-атқару жүйесінің, ұлттық қауіпсіздіктің, Денсаулық сақтау, әлеуметтік қорғау және білім беру жүйелерінің мандаттық мекемелерінде зорлық-зомбылық пен қатыгездікті қолдану және құқықтарын бұзу фактілерін одан әрі болдырмауға мүмкіндік береді.
БҰҰДБ және Қазақстан Республикасындағы Адам құқықтары жөніндегі ұлттық орталық түрлі мекемелерде алдын ала болу әдістемелерін жетілдіру үшін 2020 жылғы 27-30 шілдеде Қазақстанның ҰАТ барлық қатысушылары мен ведомствосында осы мекемелер орналасқан мемлекеттік органдардың өкілдері үшін шолу тренингін өткізді. 4 күн аралығыңда қатысушылар онлайн форматта адам құқықтарын қорғау саласындағы халықаралық стандарттарды, алдын ала болуды жүргізуді реттейтін ұлттық нормативтерді зерделеді, сондай-ақ мекемелер мен оларда ұсталатын адамдардың түрлеріне байланысты мониторингтің ерекшеліктерін талқылады.
ҚР Адам құқықтары жөніндегі ұлттық Уәкіл