
Әрбір азамат өз құқықтары мен заңды мүдделері бұзылған жағдайда мемлекеттік органдарға жүгінуге құқылы. Бұл — заңда көзделген құқықтарды қорғаудың және адамның мемлекетпен өзара іс-қимыл жасауының маңызды тәсілдерінің бірі.
Өтініш жасау мәселе туралы хабарлауға, түсіндірме алуға немесе лауазымды тұлғалардың қабылдаған шешімдерін қайта қарауға мүмкіндік береді. Бұл ретте фактілерді объективті түрде баяндау, заңнама талаптарын сақтау және қарым-қатынастың сыпайы әрі дұрыс нысанын ұстану маңызды. Азаматтардың құқықтық сауаттылығы неғұрлым жоғары болған сайын, өтініштерді қарау жүйесі соғұрлым тиімді жұмыс істейді.
Іс жүзінде өтініш жасау құқығы күнделікті мәселелерді шешуге жиі көмектеседі. Мысалы, азамат ұзақ уақыт бойы тиесілі әлеуметтік төлемді ала алмаған кезде, мемлекеттік қызмет көрсетуден бас тартуға тап болғанда немесе өз өтініштеріне тек формальды жауаптар алған жағдайда. Осындай жағдайларда жазбаша өтініш мәселені ресми түрде тіркеуге және оның қаралуына қол жеткізуге мүмкіндік береді.
Кейбір өтініштер өмір сапасына қатысты мәселелермен де байланысты болады: коммуналдық инфрақұрылымның жай-күйі, жергілікті қызметтердің жұмысы, медициналық көмектің қолжетімділігі немесе әлеуметтік мекемелердегі жағдайлар. Көп жағдайда азаматтардың өтінішінен кейін тексерулер жүргізіліп, анықталған бұзушылықтар жойылады немесе азаматтың өз құқықтарын қорғауына мүмкіндік беретін түсіндірмелер беріледі.
Жекелеген жағдайларда адамдар өз мәселесі үстірт қаралды немесе берілген жауапта мәселенің нақты шешімі көрсетілмеді деп есептесе, қайтадан өтініш жасайды. Заңнамада жоғары тұрған органдарға жүгіну мүмкіндігі, сондай-ақ адам құқықтары мен бостандықтарын қорғау мәселелері бойынша Қазақстан Республикасындағы Адам құқықтары жөніндегі уәкілге жүгіну мүмкіндігі көзделген.
Өтініш жасау құқығы — азаматтардың өз дауысының естілуіне мүмкіндік беретін және мемлекеттік органдардың мәселелерді қарауына жауапкершілікпен қарауына ықпал ететін маңызды практикалық құрал.