
Сыбайлас жемқорлық - бұл елдің барлық азаматтарына қатысты ортақ мәселе. Ол әр түрлі формалар мен түрлерде байқалады. Оның ең көп таралған түрі-парақорлық.
Өкінішке орай, адамдардың көпшілігі үшін тұрмыстық мәселелерді шешу үшін шағын пара беру олардың дүниетанымына, моральдық шектеулеріне қайшы келмейді.
Бүгінгі күнде параны ұсынатын немесе беретін адам ештеңені бұзбайды, керісінше, параны алушылар бәріне кінәлі деген пікір қалыптасқан. Сыбайлас жемқорлық процесіне әрқашан екі тарап қатысады: пара беруші және пара алушы. Пара беруші - бұл көптеген жағдайларда сыбайлас жемқорлықтың бастапқы көзі. Егер пара беру арқылы белгілі бір артықшылықтар немесе игіліктер алғысы келетіндер болмаса, онда бұл параларды алушылар да пайда болмас еді.
Статистика бойынша азаматтардың негізгі бөлігі денсаулық сақтау, білім беру, тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық салаларындағы сыбайлас жемқорлықтың әсерін сезінеді. Бұл әдеттегі «тұрмыстық» сыбайлас жемқорлық деп аталады.
Парасыз ештеңеге қол жеткізе алмайтын дәл осы күнделікті тұрмыстық деңгейде, адамдардың жалпы билікке деген теріс көзқарасы қалыптасып, қоғамдағы әлеуметтік шиеленістің күшеюіне әкеліп соғады.
Адамдардың санасында сыбайлас жемқорлықтың кез келген көрінісіне төзбеушілік көзқарас қалыптаспайынша, сыбайлас жемқорлық жойылмайды, бір жағдайда азамат пайда үшін пара беруге дайын болса, екінші жағдайда пара бопсалаған шенеуніктің іс-әрекетін айыптайтын қос стандарттар жүйесі кетеді.
Барлығымыз экономикасы өркендеп, әркімнің таңдау құқығы бар, заңдар бұлжытпай орындалатын, артықшылықты ешкім пайдалана алмайтын мемлекетте өмір сүруді армандаймыз. Бірақ сыбайлас жемқорлық өркендеп тұрған кезде, бұл мүмкіндіктердің барлығын тек армандауға болады. Бұл көптеген елдер үшін өзекті болғандықтан, халықаралық сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес күні пайда болды. Бұл күн жыл сайын 9 желтоқсанда тойланады.
Мұндай күнді белгілеудің мақсаты- мәселеге мүмкіндігінше көп көңіл бөлу, көптеген адамдарды өз елінің болашағы туралы ойлануға мәжбүр ету!
Гарварт Н.В.
Новодолинский кенті әкімі аппаратының
бас маман-заң кеңесшісі