30-бап. Қару-жарақтың айналымын мемлекеттік бақылау

Заңға түзетулер енгізілген "бизнесті жүргізу мәселелері бойынша кейбір заңнамалық актілерге өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы"  "Жекелеген қару түрлерінің айналымын мемлекеттік бақылау туралы" 1998 жылғы 30 желтоқсандағы № 339 (2024 жылғы 6 сәуірдегі№71-VIII, алғашқы ресми жарияланған күнінен кейін күнтізбелік алпыс күн өткен соң қолданысқа енгізіледі).

 

30-бап. Қару айналымын мемлекеттік бақылау

  1. Қазақстан Республикасының аумағында азаматтық және қызметтік қару мен оның патрондарының айналымына мемлекеттік бақылауды ішкі істер органдары тексеру нысанында жүргізеді .

Қарулы Күштердің, басқа да әскерлер мен әскери құралымдардың, арнаулы мемлекеттік және құқық қорғау органдарының қаруындағы қарудың айналымына мемлекеттік бақылауды Қазақстан Республикасының Үкіметі айқындайтын тәртіппен көрсетілген органдардың басшылары жүзеге асырады.

Тексеру жүргізу тәртібі осы Заңның 30-1-бабына сәйкес жүзеге асырылады.

1-1. Тексеру негізінде жүзеге асырылады:

1) тексеруді тағайындау туралы актіні;

2) анықталған бұзушылықтарды жою туралы нұсқамалардың орындалуын бақылау.

  1. Тексеру жүргізуге уәкілетті ішкі істер органдарының лауазымды адамдарының:

1) осы Заңның 30-1-бабы 2-тармағы бірінші бөлігінің 1) және 2) тармақшаларында көрсетілген құжаттарды көрсеткен кезде тексеру нысанасына сәйкес бақылау және қадағалау субъектісінің (объектісінің) аумағына және үй-жайларына кедергісіз кіруге;

1-1) Қазақстан Республикасының аумағында қаруды әзірлеу, өндіру, жөндеу, сауда, коллекциялау, экспонаттау, сақтау, пайдалану және жою орындарында қарап-тексеруді жүргізуге;

2) Осы Заң күшіне енгенге дейін сатып алынған және иеленушілерде заңды негіздерде болатын қаруды қоспағанда, осы Заңның 7-бабына сәйкес Қазақстан Республикасының аумағында айналымға тыйым салынған қаруды белгіленген тәртіппен өтеусіз алып қоюға және жоюға;

3) Тексеру нәтижелері туралы актіге және анықталған бұзушылықтарды жою туралы нұсқамаға қоса тіркелу үшін құжаттарды (мәліметтерді) қағаз және электрондық жеткізгіштерде не олардың көшірмелерін алуға, сондай-ақ тексеру нысанасына және Мемлекеттік құпиялар және Қазақстан Республикасының заңымен қорғалатын өзге де құпия туралы талаптардың сақталуына сәйкес автоматтандырылған дерекқорларға (ақпараттық жүйелерге) қол жеткізуге

4) белгіленген ережелерді бұзушылықтар анықталған кезде жеке және заңды тұлғалардың орындауы үшін осы бұзушылықтарды жою туралы міндетті нұсқамалар беруге;

5) кенеттен сипаттағы, оның ішінде сабақтан тыс уақытта (түнгі, демалыс немесе мереке күндері) қару мен патрондардың сақталуын қамтамасыз ету жөніндегі талаптардың сақталуы тұрғысынан тексерулер жүргізуге;

6) Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген сақтау және техникалық нығайту шарттарының талаптарын бұзушылықтар анықталған кезде қару мен патрондарды алып қоюға және анықталған бұзушылықтар жойылғанға дейін оларды ішкі істер органдарына жауапты сақтауға тапсыруға;

6-1) аудио, фото және бейнетүсірілімді жүзеге асыруға;

6-2) мемлекеттік органдардың, ведомстволық бағынысты және өзге де ұйымдардың мамандарын, консультанттарын және сарапшыларын тартуға;

7) Қазақстан Республикасының заңнамасында көзделген өзге де шараларды қабылдауға міндетті.

  1. Азаматтық және қызметтік қару мен оның патрондарының айналымына мемлекеттік бақылауды жүзеге асыруға уәкілетті органдардың лауазымды адамдары заңды тұлғаларды тоқсанына кемінде бір рет, азаматтық қару иелерін – жылына кемінде бір рет тексеруді жүзеге асыруға міндетті.
  2. Қазақстан Республикасының аумағында азаматтық және қызметтік қару мен оның патрондарының айналымына мемлекеттік бақылауды жүзеге асыру кезінде тәуекел дәрежесін бағалау негізінде тексерілетін субъектілерді (объектілерді) топтар бойынша бөлу, тексеру парақтарын жасау, құқықтық статистика және арнайы есепке алу жөніндегі уәкілетті органда тексерулер тағайындау туралы актілерді тіркеу, тексеруді жүргізудің басталғаны туралы тексерілетін субъектіні хабардар ету талап етілмейді.
  3. Азаматтық және қызметтік қару мен оның патрондарының айналымына мемлекеттік бақылауды жүзеге асыруға уәкілетті органдардың лауазымды адамдары жасалған актілердің ведомстволық есебін жүргізеді".
  4. Бақылау субъектілері не олардың уәкілетті өкілдері тексеру жүргізу кезінде:

1) Тексеру жүргізу үшін келген азаматтық және қызметтік қару мен оның патрондарының айналымына мемлекеттік бақылауды жүзеге асыруға уәкілетті органдардың лауазымды адамдарын тексеруге жібермеуге;:

осы Заңның 30-1 - бабы 2-тармағының бірінші бөлігінің 1) және 2) тармақшаларында көзделген құжаттардың болмауы;

осы Заңның 30-1-бабында белгіленген мерзімдерге сәйкес келмейтін тексеруді тағайындау туралы актіде көрсетілген мерзімдердің асып кетуін не өтуін;

2) өзінің мүдделері мен құқықтарын білдіру, сондай - ақ үшінші тұлғалардың тексеруді жүзеге асыру процесін, сондай-ақ мемлекеттік бақылауды жүзеге асыруға уәкілетті органның лауазымды адамының органның лауазымды адамы қызметіне кедергі келтірмей, аудио-және бейнетехника құралдарының көмегімен жүргізілетін жекелеген іс-қимылдарын тіркеуді жүзеге асыру мақсатында тексеруге қатысуға үшінші тұлғаларды тартуға азаматтық және қызметтік қару мен оның патрондарының айналымына мемлекеттік бақылауды жүзеге асыруға уәкілеттік берілген.

3) Тексеру нәтижелері туралы актіге Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен шағым жасауға құқылы.

  1. Бақылау субъектісі тексеру жүргізу кезінде:

1) Азаматтық және қызметтік қару мен оның патрондарының айналымына мемлекеттік бақылауды жүзеге асыруға уәкілетті органдардың лауазымды адамдарының бақылау субъектісінің (объектісінің) аумағына және үй-жайларына кедергісіз кіруін қамтамасыз етуге;

2) Азаматтық және қызметтік қару мен оның патрондарының айналымына мемлекеттік бақылауды жүзеге асыруға уәкілетті органдардың лауазымды адамына тексеру нәтижелері туралы актіге және Мемлекеттік құпиялар және Қазақстан Республикасының заңымен қорғалатын өзге де құпия туралы талаптарды сақтай отырып, анықталған бұзушылықтарды жою туралы нұсқамаға қоса тіркелу үшін қағаз және электрондық жеткізгіштердегі құжаттарды (мәліметтерді) не олардың көшірмелерін ұсынуға міндетті;

3) Тексеру нәтижелері туралы актіні және тексеру аяқталған күні анықталған бұзушылықтарды жою туралы Нұсқаманы алғаны туралы белгі қоюға құқылы;

4) Тексеру жүргізу кезеңінде бақылау және қадағалау субъектілерінің (объектілерінің) тексерілетін құжаттарына (мәліметтеріне) өзгерістер мен толықтырулар енгізуге жол бермеуге;

5) Тексеру жүргізу үшін келген адамдардың осы объект үшін белгіленген нормативтерге сәйкес зиянды және қауіпті өндірістік ықпал ету факторларынан қауіпсіздігін қамтамасыз етуге міндетті.";

"30-1-бап. Тексеру жүргізу тәртібі

  1. Тексеру тексеруді тағайындау туралы акт негізінде және бақылау субъектісіне (объектісіне) бару арқылы жүзеге асырылады.
  2. Тексеру жүргізуге уәкілетті ішкі істер органдарының лауазымды адамдары азаматтық және қызметтік қару мен оның патрондарының айналымы саласындағы қызметті жүзеге асыратын бақылау субъектілерін (объектілерін) тексеру кезінде:

1) тексеруді тағайындау туралы акт;

2) қызметтік куәлік.

Тексеруді тағайындау туралы актіде:

1) актінің нөмірі мен күні;

2) мемлекеттік органның атауы;

3) ексеру жүргізуге уәкілетті ішкі істер органдары лауазымды адамының тегі, аты, әкесінің аты (егер ол жеке басты куәландыратын құжатта көрсетілсе) және лауазымы;

4) тексеру жүргізу үшін тартылатын мемлекеттік органдардың, ведомстволық бағынысты және өзге де ұйымдардың мамандары, консультанттары мен сарапшылары туралы мәліметтер;

5) Тексеру жүргізу тағайындалған жеке тұлғаның бақылау субъектісінің атауы немесе тегі, аты, әкесінің аты (егер ол жеке басын куәландыратын құжатта көрсетілсе), оның орналасқан жері, сәйкестендіру нөмірі, объектілер тізбесі, аумақ учаскесі;

6) тағайындалған тексеру нысанасы;

7) тексеру жүргізу мерзімі;

8) міндетті талаптары тексеруге жататын тексеру жүргізу негіздері, оның ішінде Қазақстан Республикасының нормативтік құқықтық актілері;

9) тексерілетін кезең;

10) бақылау субъектісінің осы Заңның 30-бабының 6 және 7-тармақтарында көзделген құқықтары мен міндеттері;

11) актілерге қол қоюға уәкілетті ішкі істер органдары лауазымды адамының қолы, ішкі істер органының мөрі;

12) заңды тұлға басшысының не оның уәкілетті тұлғасының, жеке тұлғаның тексеру тағайындау туралы актіні алғаны немесе алудан бас тартқаны туралы қолы қойылады.

  1. Тексеру жүргізу мерзімі алдағы жұмыстардың көлемі, қойылған міндеттер ескеріле отырып белгіленеді және бес жұмыс күнінен аспауға тиіс.
  2. Тексеру жүргізу мерзімін Қазақстан Республикасы Ішкі істер органының басшысы не оны алмастыратын адам күрделі және (немесе) ұзақ сараптамалар жүргізу, халықаралық шарттар шеңберінде шетелдік мемлекеттік органдардан ақпарат алу және өзіне қатысты тексеру жүргізілетін адамның тұрған жерін белгілеу қажет болған жағдайда ғана бір рет қана ұзарта алады.

Тексеруді ұзарту мерзімі сараптама нәтижелерін, шетелдік мемлекеттік органдардан ақпарат алған және адамның тұрған жері анықталған күннен бастап үш жұмыс күнінен аспауға тиіс.

Тексеру жүргізу мерзімін ұзарту бақылау субъектісін хабардар ете отырып, тексеру мерзімін ұзарту туралы қосымша актімен ресімделеді, онда тексеру тағайындау туралы алдыңғы актінің нөмірі, Тіркелген күні және ұзарту себебі көрсетіледі.

Тексеру мерзімдерін ұзарту туралы хабарламаны уәкілетті орган Бақылау субъектісіне тапсыру туралы хабарламамен ұзартуға дейін бір жұмыс күні бұрын тапсырады.

  1. Тексеру жүргізудің басталуы бақылау субъектісіне не оның уәкілетті тұлғасына тексеру тағайындау туралы актіні тапсырған күн болып есептеледі.
  2. Тексеруді тағайындау туралы актіні қабылдаудан бас тартылған не Азаматтық және қызметтік қару мен оның патрондарының айналымына, бақылау объектісіне мемлекеттік бақылауды жүзеге асыруға уәкілетті ішкі істер органының лауазымды адамының кіруіне кедергі келтірілген, тексеру жүргізу үшін қажетті материалдар мен мәліметтер ұсынылмаған жағдайларда Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес шаралар қабылданады.
  3. Тексеру нәтижелері бойынша тексеруді жүзеге асыратын (жүзеге асыратын) ішкі істер органының қызметкері (қызметкерлері) тексеру нәтижелері туралы акт және анықталған бұзушылықтарды жою туралы нұсқама жасайды.

Бақылау субъектісінде (объектісінде) түпнұсқада бар құжаттардың көшірмелерін қоспағанда, қосымшалардың көшірмелерімен бірге тексеру нәтижелері туралы актінің және анықталған бұзушылықтарды жою туралы нұсқаманың бірінші данасы қағаз жеткізгіште қол қойғызып немесе электрондық нысанда бақылау субъектісіне (заңды тұлғаның басшысына не оның уәкілетті тұлғасына) танысу және анықталған бұзушылықтарды жою жөнінде шаралар қабылдау үшін беріледі бұзушылықтар мен басқа да іс-қимылдардың екінші данасы ішкі істер органдарында қалады.

  1. Тексеру нәтижелері туралы актіде:

1) актінің жасалу нөмірі, күні, уақыты және орны;

2) мемлекеттік органның атауы;

3) тексеруді тағайындау туралы актінің күні мен нөмірі;

4) тексеру жүргізген ішкі істер органы лауазымды адамының тегі, аты, әкесінің аты (егер ол жеке басын куәландыратын құжатта көрсетілсе) және лауазымы;

5) Тексеру жүргізу үшін тартылатын мемлекеттік органдардың, ведомстволық бағынысты және өзге де ұйымдардың мамандары, консультанттары мен сарапшылары туралы мәліметтер;

6) тексеру жүргізу тағайындалған жеке тұлғаның бақылау субъектісінің атауы немесе тегі, аты, әкесінің аты (егер ол жеке басын куәландыратын құжатта көрсетілсе), оның орналасқан жері, сәйкестендіру нөмірі, объектілер тізбесі, аумақ учаскесі;

7) тексеру жүргізу күні, орны және кезеңі;

8) тексеру нәтижелері туралы, оның ішінде анықталған бұзушылықтар, олардың сипаты туралы мәліметтер;

9) бақылау субъектісін немесе оның уәкілетті тұлғасын тексеру нәтижелері туралы актімен танысу немесе танысудан бас тарту туралы мәліметтер, олардың қолдары немесе қол қоюдан бас тарту, сондай-ақ жүргізілген тексеру нәтижелері бойынша ескертулердің және (немесе) қарсылықтардың болуы туралы белгі;

10) тексеру жүргізген ішкі істер органы лауазымды адамының қолы қойылады. 9. Азаматтық және қызметтік қару мен оның патрондарының айналымы саласында белгіленген талаптар бұзылмаған жағдайда тексеру жүргізу кезінде тексеру нәтижелері туралы актіде тиісті жазба жүргізіледі.

  1. Тексеру қорытындылары бойынша бақылау субъектісінің азаматтық және қызметтік қару мен оның патрондарының айналымы саласында белгіленген міндеттерді орындамау және (немесе) тиісінше орындамау фактілері анықталған жағдайда, тексеру жүргізуге уәкілетті ішкі істер органының лауазымды адамы өз өкілеттіктері шегінде анықталған бұзушылықтарды жою, олардың алдын алу, алдын алу бойынша Қазақстан Республикасының заңдарында көзделген шараларды қабылдайды адамдардың өміріне, денсаулығына және қоршаған ортаға, жеке және заңды тұлғалардың құқықтары мен заңды мүдделеріне ықтимал зиян келтіру, сондай-ақ адамдарды тарту жөніндегі шаралар, Қазақстан Республикасының заңдарында белгіленген бұзушылықтарға жол бергендердің жауапкершілігіне.
  2. Анықталған бұзушылықтарды жою туралы нұсқамада:

1) нұсқама жасалған күн, уақыт және орын;

2) тексеру жүргізген ішкі істер органы лауазымды адамының тегі, аты, әкесінің аты (егер ол жеке басты куәландыратын құжатта көрсетілсе) және лауазымы;

3) Тексеру жүргізу тағайындалған жеке тұлғаның бақылау субъектісінің атауы немесе тегі, аты, әкесінің аты (егер ол жеке басын куәландыратын құжатта көрсетілсе), тексеру жүргізу кезінде қатысқан бақылау субъектісі өкілінің лауазымы (бар болса);

4) орналасқан жері көрсетілген бақылау объектісі;

5) Тексеру нәтижелері туралы актінің нөмірі мен күні;

6) анықталған бұзушылықтардың тізбесі және оларды жою мерзімін көрсете отырып, анықталған бұзушылықтарды жою туралы талаптар;

7) бақылау субъектісінің немесе оның уәкілетті өкілінің нұсқамасымен танысу немесе танысудан бас тарту туралы мәліметтер, олардың қолдары немесе қол қоюдан бас тарту;

8) тексеру жүргізген ішкі істер органы лауазымды адамының қолы қойылады.

  1. Тексеру нәтижелері туралы актіні және анықталған бұзушылықтарды жою туралы Нұсқаманы қабылдаудан бас тартылған жағдайда, тексеру жүргізуге уәкілетті ішкі істер органдарының лауазымды адамы және бақылау субъектісі (заңды тұлғаның басшысы) не оның уәкілетті өкілі қол қоятын акт жасалады. Бақылау субъектісі не оның уәкілетті өкілі бас тарту себебі туралы жазбаша түсініктеме бере отырып, актіге қол қоюдан бас тартуға құқылы.
  2. Тексеру тағайындау туралы актіде немесе тексеру мерзімдерін ұзарту туралы қосымша актіде көрсетілген тексеру аяқталу мерзімінен кешіктірмей тексеру нәтижелері туралы актіні бақылау субъектісіне тапсырған күн тексеру мерзімінің аяқталуы болып есептеледі.
  3. Анықталған бұзушылықтарды жою туралы нұсқамада көрсетілген анықталған бұзушылықтарды жою мерзімдері оны орындаудың нақты мүмкіндігіне әсер ететін мән-жайлар ескеріле отырып, бірақ анықталған бұзушылықтарды жою туралы нұсқама тапсырылған күннен бастап күнтізбелік отыз күннен аспайтын мерзімде айқындалады. Анықталған бұзушылықтарды жою туралы ақпарат берілмеген жағдайда азаматтық және қызметтік қару мен оның патрондарының айналымына мемлекеттік бақылауды жүзеге асыруға уәкілетті ішкі істер органының лауазымды адамы қайта тексеруді тағайындайды.
  4. Егер қайта тексеру жүргізу нәтижесінде бақылау субъектісінің азаматтық және қызметтік қару мен оның патрондарының айналымы саласында белгіленген міндеттерді орындамау және (немесе) тиісінше орындамау фактілері анықталса, тексеру жүргізуге уәкілетті ішкі істер органының лауазымды адамы өкілеттіктер шегінде бақылау субъектісін Қазақстан Республикасының заңдарында белгіленген жауаптылыққа тарту жөнінде шаралар қабылдайды.
  5. Тексеру нәтижелері бойынша ескертулер және (немесе) қарсылықтар болған жағдайда бақылау субъектісі не оның өкілі оларды жазбаша түрде баяндайды. Ескертулер және (немесе) қарсылықтар тексеру нәтижелері туралы актіге немесе анықталған бұзушылықтарды жою туралы нұсқамаға қоса беріледі, бұл туралы тиісті белгі жасалады. Ішкі істер органдары тексеру нәтижелері туралы актіге немесе анықталған бұзушылықтарды жою туралы нұсқамаға, әкімшілік ықпал ету шараларына ескертулерді және (немесе) қарсылықтарды қарауға және он бес жұмыс күні ішінде қабылданған шаралар туралы дәлелді жауап беруге тиіс.
  6. Тексеру нәтижелері туралы актіге және (немесе) анықталған бұзушылықтарды жою туралы нұсқамаға Қазақстан Республикасының заңнамасында белгіленген тәртіппен шағым жасалуы мүмкін.
  7. Тексеру нәтижелері туралы Акт және (немесе) жоғары тұрған мемлекеттік орган не сот жарамсыз деп таныған анықталған бұзушылықтарды жою туралы нұсқама бақылау субъектісінің азаматтық және қызметтік қару мен оның патрондарының айналымы саласында белгіленген талаптарды бұзуының дәлелі бола алмайды.
  8. Тексерулерді ұйымдастыруға және жүргізуге қойылатын талаптардың өрескел бұзылуына мыналар жатады:

1) Тексеру жүргізу негіздерінің болмауы;

2) тексеруді тағайындау туралы актінің болмауы;

3) Ішкі істер органының құзыретіне кірмейтін мәселелер бойынша тексеру тағайындау;

4) осы бапта көзделген тексеруді жүргізу мерзімін бұзу болып табылады.

 

30-бап. Қару-жарақтың айналымын мемлекеттік бақылау
Дата публикации
03 июня 2024