2020 жылдың қаңтар-желтоқсанында қалада есірткі бизнесімен байланысты 446 құқық бұзушылық анықталды (2019 ж. – 389), оның ішінде:
-ҚР ҚК-нің 262 бабы 1 бөлімі бойынша (ҰҚТ) – 2 факт (2019ж. – 0);
-ҚР ҚК-нің 296 бабы 1-3 бөлімі бойынша (теріс қылықтар) – 298 факт (2019 жыл – 134);
-ҚР ҚК-нің 296 бабы 4 бөлімі бойынша (есірткі құралдарын аса ірі көлемде заңсыз сақтау) – 19 факт (2019ж. – 23);
-ҚР ҚК-нің 297 бабы 1-4 бөлімі бойынша (есірткі заттарын заңсыз сату) – 121 факт (2019ж. – 223);
-ҚР ҚК-нің 299 бабы 1-1 бөлімі бойынша (граффити-жарнама) – 2 факт;
-ҚР ҚК-нің 300 бабы 1 бөлімі бойынша (өсіру) – 1 факт (2019ж. – 2);
-ҚР ҚК-нің 302 бабы бойынша (притон) – 1 факт (2019ж. – 2).
Ағымдағы жылдың басынан бастап есірткі бизнесіне қатысты 253 қылмыстық іс (2019ж. – 184) аяқталып, сотқа жолданды. 435 (2019ж. – 470) қылмыстық іс оңалту негіздерімен тоқтатылды. 81 қылмыстық іс бойынша тергеу мерзімдері үзілді (2019ж. – 58).
Тәркіленді және заңсыз айналымға рұқсат етілмеген 320кг.527гр.19мг. әр түрлі препараттар (2019ж. – 181кг.821гр.80мг.), түрлері бойынша:
2019 жылдың 12 айына 2020 жылдың 12 айына
жалпы салмағы – 181кг.821гр.80мг. жалпы салмағы – 320кг.527гр.19мг.
«героин» -558гр.86мг. «героин» - 446гр.35мг.
«марихуана» - 152кг.372гр.14мг. «марихуана» - 159кг.701гр.51мг.
«гашиш» - 26кг.908гр.25мг. «гашиш» - 30кг.996гр.55мг.
«басқа да есірткі заты»-1кг.982гр.55мг. «басқа да есірткі заты»-129кг.382гр.77мг.
Бүгінде әлемдік мәселелердің бірі синтетикалық есірткі және оларды өндіруге арналған зертханалар болып табылады. Осы бағыттағы анықтау және жолын кесу Басқарманың басымдығы ретінде белгіленді.
Есірткі бизнесіне қарсы күрес Басқармасының қызметкерлері жүргізген ұзақ мерзімді даму нәтижесінде синтетикалық есірткі шығаратын 5 зертхана жойылды.
Мәселен, мысалы, Әуезов ауданы аумағындағы қарапайым жалдамалы пәтерде 3 жас жігіт есірткі зертханасын ұйымдастырды, ғимаратты тінту барысында химиялық реактивтер, синтетикалық есірткі өндіруге арналған түрлі компоненттер, сондай-ақ, сатуға дайын, жалпы салмағы 10 кг болатын Меткатинон (мефедрон) заты тәркіленді, сату кезінде бұл өнімнің бағасы 240 млн.теңгені құрайтын еді.
Курьерлік қызметтер есіткі зертханасын құру үшін кеңінен қолданылады. Синтетикалық есірткілер, сондай-ақ зертханаға арналған түрлі реактивтер мен компоненттер біздің мемлекетіміздің аумағына әр түрлі елдердің көлік-логистикалық компанияларымен келеді, оның ішінде 1500-ден астам ұйым тек қалада тіркелген.
Көрсетілген мерзімде біз синтетикалық есірткіні Ресей Федерациясынан курьерлік қызмет арқылы оны одан әрі жүзеге асыру үшін тасымалдаудың 9 жағдайын анықтадық.
Мысалы, Талғар ауданындағы екі жас жігіт есірткі зертханасын ұйымдастырған, Ресей Федерациясының логистикалық компаниясы арқылы синтетикалық есірткі өндірісінің түрлі компоненттерін алды. Тінту кезінде шамамен 80кг. әр түрлі қышқылдар, сонымен қатар, жалпы салмағы 25 кг. сатуға дайын «Жылдамдық» заты тәркіленді. Бұл өнімнің бағасы 350 миллион теңгені құрайды.
Сонымен қатар, халықаралық логистикалық компания арқылы, әсіресе, Нұр-Сұлтан және Өскемен қалаларында есірткі жеткізудің ішкі арнасын тоқтату іс-шарасы жүргізілді. Сондай-ақ, есірткі бизнесімен байланысты қылмыстар жаңа форматтарға ие болды.
Синтетикалық есірткіні контактісіз әдіс, Интернет арқылы электронды төлемдер арқылы тарату тенденциясы өзекті мәселелердің бірі болып табылады. Қылмыстың бұл түрін, әдетте, жалғыз адам емес, арнайы тағайындалған міндеттері бар топ жасайды. Осылайша, біз қылмыстың ұйымдасқан түрімен айналысамыз.
Есепті мерзімде қалада ұйымдасқан қылмыстық топ құру мен ұйымдастырудың 2 фактісі анықталды, оларға сәйкес «киви-әмиян» көмегімен «гашиш» есірткісін контактісіз сатумен және таратумен айналысқан 5 сотталушы қамауға алынды.
Қазақстан Республикасының Президенті Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев есірткі сатушыларды қатаң жазалауға шақырды.
29.12.2020жылы Алматы қаласының қылмыстық істер жөніндегі мамандандырылған ауданаралық соты сотталушыларға үкім шығарды:
-А.Т.Әлімжановқа ҚР ҚК-нің 262 бабы 1 бөлімі, 297 бабы 4 бөлімі, 302 бабы 2 бөлімі 2,3 тармағы бойынша – 18 жыл мерзім.
-К.З.Жұмабаевқа, Р.В.Хашимовқа, Е.О.Сорокинаға, Н.М.Сисабаевқа ҚР ҚК-нің 262 бабы 2 бөлімі, 297 бабы 4 бөлімі, 302 бабы 2 бөлімі 2,3 тармағы бойынша, сондай-ақ, Сисабаеқа ҚР ҚК-нің 287 бабы 2 бөлімі бойынша айып тағылып отыр – әрқайсысы 17 жыл мерзімге.
«Ішкі бақыланатын жеткізілім» әдісімен ЖТІ
Жүргізілетін жедел-іздестіру іс-шараларының нәтижесінде «бақыланатын жеткізілім» әдісі бойынша 2 әзірлеме іске асырылды:
-Есірткіні сату үшін Жамбыл облысынан Алматы қаласына тасымалдаумен айналысқан 1986 жылы туған Б.Б.Айтбаев және 1984 жылы туған А.Ж.Жылқыбаев 18.02.2020 жылы ұсталды. Тұрғылықты жері бойынша санкцияланған іздестіру шараларын жүргізу кезінде ұсталғандардан шамамен 2кг. «гашиш» есірткі заты табылды және тәркіленді.
-Есірткіні сату үшін Жамбыл облысынан Алматы қаласына тасымалдаумен айналысқан 1976 жылы туған М.Ж.Кашкинбаев 10.03.2020 жылы ұсталды. Тұрғылықты жері бойынша санкцияланған іздестіру шараларын жүргізу кезінде ұсталған адамнан шамамен 400гр. «гашиш» есірткі заты тыбылып, тәркіленді.
Алдын-алу жұмыстарын ұйымдастыру
Жалпы жедел-іздестіру шараларымен қатар нашақорлықтың алдын-алу және есірткіге қарсы қоғамдық иммунитетті қалыптастыру бойынша жұмыстар жүргізілуде.
Атқарушы билік органдарымен, жергілікті полиция қызметімен бірге ZOOM бағдарламасы бойынша қаланың білім беру мекемелерінде онлайн-дәрістер өткізілді.
ЕБКБ ұжымы ЖПҚ қызметкерлерімен, әкімдік өкілдерімен бірлесіп бірқатар алдын-алу шараларын өткізді:
-Заңнаманың нормаларын түсіндіре отырып, меншік иелерімен және құрылтайшыларымен, сондай-ақ ойын-сауық мекемелерінің әкімшілерімен 36 түсіндіру шаралары.
-компьютерлік клубтар тексерілді, «Алматы – есірткісіз қала» буклеттері таратылды (әкімдіктің хабарлауынша, Алматы қаласының аумағында 90 компьютерлік клуб жұмыс істейді).
Жыл басынан бері ПД ЕБКБ қаладағы аудандық бөлімшелер қызметкерлерімен бірге есірткінің таралуы туралы ақпаратты қамтитын 787 граффити-жазулары табылды және бояу арқылы жойылды.
Есеп беру кезеңінде қалада есірткі құралдарын, психотроптық заттарды немесе олардың аналогтарын, прекурсорларды заңсыз жарнамалаудың (ҚР ҚК-нің 209 бабы 1-1бөлімі) 2 фактісі (Бостандық және Түрксіб ПБ) анықталды.
Сонымен қатар, ағымдағы жылдың 12 айында жүргізілген жедел-іздестіру іс-шаралары және Интернеттің мониторингі барысында ЕБКБ қызметкерлері есірткі және психотроптық заттарды тарату туралы заңсыз ақпараты бар 247 сайтты (оның ішінде мессенджерлерді, блогтарды, әлеуметтік желілерді) анықтады. Осы сайттарды бұғаттау туралы ақпарат ҚР ІІМ ЕБКД жіберілді (бүгінде 29 сайт бұғатталған).
Халық арасында есірткіге қарсы иммунитетті БАҚ арқылы қалыптастыруға ерекше көңіл бөлінеді, БАҚ-та барлығы 274 материал қамтылды, оның ішінде нашақорлыққа қарсы тақырыптағы 226 материал Интернет арқылы жіберілді.
Нашақорлықтың алдын алуға бағытталған 56 сыртқы жарнамалық таблоид-билбордтар жасалды, олар жастар жиналатын жерлерде және 79 ЛЕД-экрандарында (әл-Фараби көшесінде), ПД ЕБКБ сенім телефоны (+7705 549 70 25) көрсетілген жерде орналастырылды.
Ағымдағы жылдың есепті кезеңінде сенім телефонына есірткінің таралуы туралы ақпаратты қамтитын граффити-суреттерінің фактілері туралы 222 хабарлама келіп түсті, олар 01.01.2021 жылғы жағдай бойынша бояу арқылы жойылды.
Алматы қалалық ПД ЕБКБ