МҮГЕДЕКТЕРГЕ АРНАЛҒАН ЖАҢА ҰЛТТЫҚ СТАНДАРТТА ХАЛЫҚАРАЛЫҚ ТАЛАПТАРЫ ЕСКЕРІЛГЕН
10 жылдан астам бұрын Қазақстан халықаралық қоғамдастықтар алдында мүгедектердің құқығын және мүдесін қорғауды өзіне міндет ретінде алды. Осыған байланысты республикамыздағы мүгедектерінің құқығын жүзеге асыру бойынша бірнеше шаралар жүзеге асырыла бастады, соның бір бағыты олардың талаптарын стандарттар арқылы жүзеге асыру болады.
Кәзіргі нормативті-техникалық базасын халықаралық талаптарына сәйкестендіруіне жетілдіру үшін Қазақстан жаңа «Қол жеткізімді жобалау. Қоғамдық орындарда дыбыстық бағыттаушы сигналдар» ҚР СТ ISO 19029 ұлттық стандарт қабылдады.
Қоғамдық орындарда шамалы және көзі көрмейтін адамдардың өздері сүйелдейтін адамдарының көмегісіз өздері жүре алмайтының қиындыққа соғатының ескере отыра оларға дыбыстық бағыттауыш сигнал көмекке келеді. ҚР СТ ISO 19029 стандарт осы аталған категория адамдарына дыбыстық бағыттауыш сигналдарын белгілеуін регламентейді. Дыбыс көмегі арқылы олар қаланың инфраструктурасында беттеу, теміржол вокзалдары, әуежайы, порттар, автовокзалдар, үкімет мекемелерін, кітапханаларын, қоғамдық орталықтарын, парктер, мектептер, ауруханалар, театрлар, үлкен супермаркеттерін, баспалдақтарын және т.с.с. объектілерінің орналасуын өздері аңықтай алады.
Осы стандарт жобалау немесе жабдықтарды қолданғанда шамалы көретіндерінің жүру бағытын дыбыстық сигналдар көмегі арқылы қамтамасыз етеді, бірақ ескеру керек, стандартта ескертетін дыбыстық сигналдардың, авариялық сигналдарының немесе дабыл сигналдарының сипаттамалары белгіленбеген, сонымен қатар стандарт талаптары өздерімен бірге алып жүретін үялы құрылғылардың дыбыстық сигналдарына таралмайды.
Әзірлеушілерінің пікірі бойынша осы стандартты енгізу арқылы экономика және әлеуметтік сұрақтарды шешуіне әсер көмектеседі. Пайдалы уақыт тиімділігі жоғарылайды, бұл олардың қасындағы еріп жүретін адамның қаржы шығының төмендеуіне әсер етеді. Көмексіз жүру арқылы осы категория адамдарының экономикалық белсенділігі арттады. Әлеуметтік көз қарас жағыннан мүмкіншіліктері шектелген адамдардың алдында қоғамның жауапкершілігі арттады, өз жағыннан олар шетте, қоғамның жүбірленген және бөлектенген категориясы санатына жатпай, республикамыздың дамуына өз үлестерін, соның ішінде материалды, қоса алады.
Осылай, халықаралық талаптарына сәйкес әзірлінген жаңа «Қол жеткізімді жобалау. Қоғамдық орындарда дыбыстық бағыттаушы сигналдар» ҚР СТ ISO 19029 ұлттық стандарт көру мүмкіншіліктері шектелген адамдардың мүдессін қорғайды, сонымен қатар олардың қызмет көрсету сапа деңғейі мен тиімділігін жоғарылатуына мүмкіндік тұғызады.