Кедендік алымдар
Заңды тұлға
Тауарларды жіктеу
Қазақстан Республикасының Қаржы министрлігі (бұдан әрі – уәкілетті орган) «F» компаниясының аумақтық мемлекеттік кірістер департаментінің (бұдан әрі – кеден органы) импорт кезінде есепке жатқызу әдісімен төленген қосылған құн салығын есептеу туралы бұзушылықтарды жою туралы хабарламасына шағым алды.
Іс материалдарынан көрініп тұрғандай, кеден органы «өнімділігі 350т/сағ ұсату – сұрыптау кешені» тауарды сыныптау мәселесі бойынша кедендік тексеру жүргізді, оның нәтижелері бойынша жалпы сомасы 29 687,8 мың теңгеге бұзушылықтарды жою туралы хабарлама шығарылды.
«F» компаниясы кеден органының тұжырымдарымен келіспей, апелляциялық шағыммен жүгінді, онда кеден органы шешімінің күшін жоюды сұрайды.
Сонымен, «F» компаниясы мынаны түсіндіреді.
Тауарды кедендік декларациялау барысында – «өнімділігі 350т/сағ. ұсату-сұрыптау кешені» «F» компаниясымен СЭҚ ТН коды мәлімделген– 8474 20 000 9, мұнда БКТ мөлшерлемесі 0% құрайды, ҚҚС есепке алу әдісімен төленді.
Кеден органының дәлелдеріне сәйкес көрсетілген жабдық СЭҚ ТН коды бойынша жіктелуі тиіс– 8474 20 000 3, мұнда БКТ мөлшерлемесі 5% құрайды.
«Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы (Салық кодексі)» Қазақстан Республикасы Кодексінің (бұдан әрі – Салық кодексі) 427 – бабына сәйкес Қазақстан Республикасы Ұлттық экономика министрінің м.а. 21.02.2018ж. №67 бұйрығымен бекітілген ҚҚС есепке жатқызу әдісімен және оны қалыптастыру қағидаларымен төленетін, импортталатын тауарлар тізбесінде көрсетілген тауарларға қатысты ҚҚС есепке жатқызу әдісімен төленеді (бұдан әрі - №67 бұйрық). Кедендік тексеру актісінде көрсетілген СЭҚ ТН коды – 8474 20 000 3 жоғарыда көрсетілген тізбеге кіреді (137-позиция), осыған байланысты қосымша есептелген ҚҚС сомасы ҚҚС бойынша декларацияда, бір мезгілде Қазақстан Республикасының салық заңнамасында айқындалған есептеу мен есепке жатқызуда көрсетілуге жатады.
Сондай-ақ, Салық кодексінің 427-бабының 6-тармағымен осы баптың 1-тармағында көрсетілген, ҚҚС есепке жатқызу әдісімен төленген тауарларды өткізу бойынша айналымдар қаржы лизингіне беру кезінде қосылған құн салығынан босатылады деп айқындалған. Лизинг нысанасын бір мезгілде салық салумен және ҚҚС-тан босатумен беру дұрыс емес болып табылады және Қазақстан Республикасының салық заңнамасына қайшы келеді.
Бұдан басқа, ұқсас жағдай басқа кеден органында қалыптасты, ол бойынша ҚҚС есепке алу әдісімен төленген тауар коды сәйкес келмеген кезде ҚҚС-ты және ҚҚС бойынша өсімпұлды қоса есептеусіз тауарларға арналған декларацияны түзету нысанын ұсына отырып, ҚҚС-ты есепке жатқызу әдісімен қосымша есептелді.
Баяндалғанның негізінде, «F» компаниясы бұзушылықтарды жою туралы хабарламаның күшін жоюды сұрайды.
СЭҚ қатысушысының дәлелдерін қарап, кеден органы ұсынған материалдарды зерттеп, уәкілетті орган мынадай қорытындыға келді.
«Қазақстан Республикасындағы кедендік реттеу туралы» Қазақстан Республикасы Кодексінің (бұдан әрі – Кодекс) 40-бабына сәйкес тауарларды жіктеу деп қаралатын тауарларды СЭҚ ТН бойынша нақты тауар позицияларына, субпозицияларға және кіші субпозицияларға кезең-кезеңімен жатқызу түсініледі.
Тауарларды жіктеу негізгі критерийлер негізінде жүзеге асырылады:
1) өнім орындайтын функция;
2) тауар жасалған материал.
Бұл ретте СЭҚ ТН түсіндірудің негізгі қағидаларын және бөлімдерге, топтарға ескертпелерді (оның ішінде тауарлық позицияларға, субпозицияларға ескертпелерді), сондай-ақ ерекше сыныптау мәселелерін түсіндіретін қосымша ескертпелерді қолдану негізінде тауарларды өңдеу дәрежесін ескере отырып, тауарлық кіші субпозицияларға бір мәнді жатқызу қағидаты сақталады.
Кеден органы тауарларды шығарғанға дейін де, шығарғаннан кейін де кедендік декларациялау кезінде олардың дұрыс жіктелмегенін кеден органы анықтаған жағдайда тауарларды жіктеуді жүзеге асырады. Бұл жағдайда кеден органы орындау үшін міндетті болып табылатын тауарларды жіктеу туралы шешім қабылдайды.
Қаралып отырған жағдайда «F» компаниясы қаржы лизингіне беру үшін өнімділігі 350 т/сағ ұсақтау – сұрыптау кешені-тауарын әкелуді жүзеге асырды. Бұл тауар СЭҚ ТН кодын мәлімдей отырып, ішкі тұтыну үшін шығарудың кедендік рәсімімен орналастырылған – 8474 20 000 9 «Топырақты, тасты, кенді немесе басқа да минералды қазбаларды ұсақтауға немесе ұнтақтауға арналған өзге де машиналар» (кедендік әкелу бажы – 0%).
Тауардың мәлімделген коды №67 бұйрықпен бекітілген ҚҚС есепке жатқызу әдісімен төленетін импортталатын тауарлар тізбесіне кіреді (137-тармақ) осыған байланысты осы тауарға қатысты кедендік декларациялау кезінде «F» компаниясы ҚҚС есепке жатқызу әдісімен Төлеген.
|
№ р/н |
Атауы |
Кеден одағының сыртқы экономикалық қызметінің тауар номенклатурасы (КО СЭҚ ТН коды) |
|
137. |
Топырақты, тасты, кенді немесе басқа да минералдық қазбаларды қатты (оның ішінде ұнтақ тәрізді немесе паста тәрізді) күйде сұрыптауға, елеуге, сепарациялауға, жууға, майдалауға, ұнтақтауға, араластыруға арналған жабдық; Қатты минералдық отынды, керамикалық құрамдарды, қатпаған цементті, гипс материалдарын немесе ұнтақ тәрізді немесе паста тәрізді күйдегі басқа да минералдық өнімдерді агломерациялауға, қалыптауға немесе құюға арналған жабдық; құмнан құйма қалыптарды дайындауға арналған қалыптау машиналары |
8474 (8474 32 000 0-ден басқа) |
Бұл ретте «F» компаниясы ҚҚС бойынша тіркеу есебіне қою туралы куәліктің негізінде ҚҚС төлеуші болып табылады.
Кедендік бақылау нәтижелері бойынша тауарларды шығарғаннан кейін кеден органы жоғарыда көрсетілген тауарды СЭҚ ТН тауарлық кіші субпозициясына жатқыза отырып, тауарды сыныптау туралы шешім шығарды– 8474 20 000 3 «Қабылдау тесігінің ұзындығы кемінде 400 мм, бірақ 2100 мм – ден аспайтын және ені кемінде 200 мм, бірақ 1500 мм-ден аспайтын топырақты, тасты, кенді немесе басқа да минералды қазбаларды ұсақтауға немесе ұнтақтауға арналған өздігінен жүрмейтін жақ ұсатқыштары» ретінде (кедендік әкелу бажы - 5%). Бұдан басқа, әкелінген тауарды осы тауар позициясына жатқызу Еуразиялық экономикалық комиссия Алқасының 29.08.2017ж. №103 «Еуразиялық экономикалық одақтың сыртқы экономикалық қызметінің бірыңғай тауар номенклатурасына сәйкес ұсату-сұрыптау қондырғысын сыныптау туралы» шешімімен расталады.
Тауар кодының өзгеруіне байланысты кеден органы кедендік әкелу бажы мен ҚҚС қосымша есептеген.
«F» компаниясы және кеден органы ұсынған құжаттар мен мәліметтерді қарау нәтижелері бойынша тауардың атауы мен коды бойынша жаңадан анықталған СЭҚ ТН коды №67 бұйрықта қамтылатыны анықталды.
Салық кодексінің 427-бабына сәйкес ҚҚС есепке жатқызу әдісімен төленетін тауарларды шығаруды Кодекстің 367-бабы 1-тармағының 1) тармақшасында көрсетілген ҚҚС төлеушілер ҚҚС нақты төлемей жүргізеді.
Кедендік декларациялау кезінде тауарларға арналған декларацияның 44-бағанында «F» компаниясы мынадай құжаттарды: келісім-шартты және оған толықтыруларды, шот-фактураны, ҚҚС бойынша тіркеу есебіне қою туралы куәлікті, №67 бұйрықты және Салық кодексінің 427-бабын мәлімдеген. Сондай-ақ жоғарыда көрсетілген бағанда мынадай құжаттар туралы мәліметтер мәлімделген: темір жол жүкқұжаттары, валюталық бақылау саласындағы құжат, транзиттік декларациялар, тауарды сыныптау бойынша алдын ала шешім, тауарларды уақытша сақтауға орналастыру туралы мәліметтер, тауарларды кедендік бақылау аймағында орналастыру туралы хабарлама.
Осылайша, «F» компаниясы ҚҚС есептеу әдісімен төлеу үшін тиісті құжаттарды талап етті.
Салық кодексінің 427-бабына сәйкес есепке жатқызу әдісімен төленген ҚҚС сомасы Қазақстан Республикасының салық заңнамасында айқындалған тәртіппен есепке жазу мен есепке алуда бір мезгілде ҚҚС бойынша декларацияда көрсетіледі.
Салық кодексінің 427-бабының нормаларын назарға ала отырып, ҚҚС есепке алу әдісімен төленетін тауарларды шығару ҚҚС нақты төлеусіз жүргізіледі.
Осылайша, кеден органының тауардың атауы мен коды бойынша №67 бұйрықта қамтылған тауар коды – «өнімділігі 350т/сағ, ұсату-сұрыптау кешені» дұрыс жіктелмеуіне байланысты ҚҚС және ҚҚС бойынша өсімпұлды іс жүзінде төлеу жөніндегі талабы заңсыз болып табылады.
Апелляциялық комиссияның шешімімен бұрын есепке жатқызу әдісімен төленген ҚҚС есептеу бөлігіндегі кедендік тексеру нәтижелері заңсыз деп танылды.