Даудың түрі: салықтық даулар
Салық төлеушінің санаты: заңды тұлға
Салық түрі: КТС, ҚҚС
Қазақстан Республикасының Қаржы министрлігі (бұдан әрі-уәкілетті орган) ірі кәсіпкерлік субъектілерінен және мұнай секторы ұйымдарынан (КТС) түсетін түсімдерді, заңды тұлғалардан көлік құралдарына салынатын салықты, Қазақстан Республикасының аумағында өндірілген тауарларға, орындалған жұмыстарға және көрсетілген қызметтерге қосылған құн салығын (ҚҚС) қоспағанда, заңды тұлғалардан алынатын корпоративтік табыс салығын есептеу туралы аумақтық мемлекеттік кірістер департаментінің (бұдан әрі-салық органы)тексеру нәтижелері туралы хабарламаға "А" филиалының апелляциялық шағымын алды., азайту шығын.
Іс материалдарынан көрініп тұрғандай, салық органы 01.01.2018 ж. бастап бюджетке салықты және МЗЖҚ-ға міндетті зейнетақы жарналарын есептеудің дұрыстығы, толық және уақтылы аудару мәселесі бойынша тарату туралы өтініш негізінде "А" филиалына кешенді салықтық тексеру жүргізді. 11.12.2020 ж.бойынша, оның нәтижелері бойынша ірі кәсіпкерлік субъектілерінен және мұнай секторы ұйымдарынан (КТС) түсетін 6 479,2 мың теңге сомасындағы түсімдерді және 293,2 мың теңге өсімпұлды, (-313,7) мың теңге сомасындағы заңды тұлғалардан көлік құралдарына салықты, Қазақстан Республикасының аумағында өндірілген тауарларға, орындалған жұмыстарға және көрсетілген қызметтерге қосылған құн салығын(ҚҚС) 1 356,0 мың теңге сомасындағы және Қазақстан Республикасының 52,3 мың теңге, шығынды азайту 6 528,0 мың теңге сомасында.
"А" филиалы өтелетін шығынды азайту бойынша КТС есептеу бөлігінде салық органының тұжырымдарымен келіспей, апелляциялық шағыммен жүгінді және мынадай дәлелдер келтіреді.
1 2020 жылы жылдық жиынтық табысты 17 960,9 мың теңгеге ұлғайту.
Шағымда "А" филиалының бас компаниясы Францияның резиденті - "G" компаниясы болып табылатыны және жылдық жиынтық табыс бойынша алшақтық "А" филиалының табысын тексеру барысында 42 238,2 АҚШ долларын өтеусіз алынған мүлік (ақша) ретінде тануға байланысты орын алғаны, ал бұл "А"филиалының валюталық шотындағы ақша қаражатының қалдығы екені көрсетілген.
Тексеру актісінен келіп шығатыны, 25.12.2017 жылғы Салық кодексінің 238-бабының 1, 2-тармақтарына сәйкес "А" филиалы тарату кезінде 17 960,9 мың теңге (42 238,2 АҚШ доллары (Ұлттық банктің бағамы бойынша) сомасында өтеусіз алған мүлік (ақша) "а"филиалының кірісі деп танылды.
Шағымды қарау барысында мыналар анықталды.
Филиал туралы Ережеге сәйкес "А" филиалы "G"компаниясының құрылымдық бөлімшесі болып табылады.
Филиал туралы Ереженің 3.3, 3.4 және 5.1-тармақтарына сәйкес "А" филиалына "G" компаниясының мүлкі беріледі, "G" компаниясы өзіне "А" филиалы арқылы қабылданған мүліктік, қаржылық және басқа сипаттағы барлық міндеттемелер бойынша толық көлемде жауап береді, "А" филиалына өзінің "G" компаниясын құрған мүлік беріледі және оған "G"компаниясы бекіткен қаражаттан құрылады.
Филиал туралы Ереженің 9.1.3-тармағымен "G" компаниясы "А" филиалын таратуға байланысты ықтимал шығыстарды өтегеннен кейін ақша қаражатының қалдығын өз шоттарына аударуды жүзеге асыра алады.
"А" филиалы шағымды қарауға қоса берген бухгалтерлік есеп тіркеліміне сәйкес "641-шотты талдау карточкасы (Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігінің 18.09.2002 ж. №438 бұйрығымен бекітілген Бухгалтерлік есеп шоттарының үлгілік жоспарына сәйкес еншілес ұйымдарға берешек) 01.01.2002 ж. бастап 31.12.2020 ж. аралығындағы кезеңде 431-шоттармен (шетел валютасындағы шоттардағы ақша) 641-шоттың, сондай-ақ 301 (алуға шоттар), 321-шоттардың (алуға шоттар), 441 (шоттардағы ұлттық валютадағы ақша), 451 (Кассадағы ұлттық валютадағы қолма-қол ақша).
Көрсетілген бухгалтерлік есеп тіркелімдеріне сәйкес бас компания тарапынан қаржыландырудың соңғы сомасын 23.04.2008 ж. "А" филиалы алғаны анықталды.
Сондай-ақ, 2008-2020 жылдар кезеңінде "А" филиалының шығыстарын төлеу "А" филиалы кірістерінің түсімдері есебінен жүзеге асырылды, соңғы рет "G" компаниясына "А" филиалы 28.04.2018 ж. аударылды, 2018 жылғы түсімдер сомасының бір бөлігі 21 439,2 мың теңге мөлшерінде.
Осылайша, бухгалтерлік және салықтық есепке алу тіркелімдерінің деректеріне сәйкес 17 960,9 мың теңге сомасындағы ақша қаражаты сату (тамақтандыру қызметтерін көрсету) мақсатында жұмыстарды орындаудан, қызметтерді көрсетуден алдыңғы кезеңдерде алынған кірістердің сомасы болып табылады және 2020 жылғы "А" филиалының КТС бойынша тарату декларациясында жылдық жиынтық табысқа жатқызылмайды.
Баяндалғанды негізге ала отырып, 25.12.2017 жылғы Салық кодексінің 226-бабы 1-тармағы 1) тармақшасының ережелерін ескере отырып, жылдық жиынтық табысқа 17 960,9 мың теңге сомасындағы ақша қаражатын енгізу және тексеру нәтижелері бойынша КТС есептеу негізсіз болып табылады.
МӘСҚ және МӘМС-ке әлеуметтік аударымдар шығыстары бойынша шегерімдерді азайту.
Шағымда тексеру барысында бастапқы құжаттар сұралмаған және тиісінше тексерілмеген және "А" филиалының ЖТС және КТС бойынша декларацияларының деректері бухгалтерлік есеп тіркелімдерінің деректерімен дұрыс салыстырылмаған. Өйткені, мұндай тексеру жүргізу кезінде 2018 жылғы КТС бойынша декларацияның 100.00.012 жолы бойынша МӘСҚ мен ӘМСҚ аударымдардың сомасын 25.12.2017 ж. Салық Кодексінің 243-бабы 11 және 12-тармақтарының, МӘСҚ-ға әлеуметтік аударымдар туралы Заңның және МӘМС туралы Заңның ережелеріне сәйкес "А" филиалы айқындағаны анықталған болар еді.
Тексеру актісінен келіп шығатыны, 25.12.2017 жылғы Салық Кодексінің 243-бабы 11-тармағының ережелерін бұза отырып, 2018 жылғы КТС бойынша декларацияда әлеуметтік аударымдар сомасы 1,5 мың теңгеге шегерімдер асыра бағаланған.
Шағымды қарау барысында мыналар анықталды.
"КТС бойынша Декларация (100.00-нысан)" салық есептілігін жасау қағидаларына сәйкес 100.00.022 жолында МӘСҚ-ға есептелген әлеуметтік аударымдар бойынша шегерім сомасы (25.12.2017 ж.Салық Кодексінің 243-бабының 11-тармағы), есептелген шекте МӘСҚ-ға төленген аударымдар сомасы (25.12.2017 ж. Салық Кодексінің 243-бабының 12-тармағы) және жұмыс берушінің міндетті зейнетақы жарналары (ЖМЗЖ) көрсетіледі.
Қаралып отырған жағдайда, 2018 жылғы КТС декларациясына салық тіркеліміне сәйкес 100.00.012 "МӘСҚ-ға әлеуметтік аударымдар" жолына "А" филиалы 14,2 мың теңге (9,8 мың теңге мөлшерінде зейнетақы әлеуметтік аударымдары және 4,4 мың теңге мөлшерінде МӘМС) есептегені және төлегені анықталды және "А" филиалы шегерімдеріне 100.00.012 жолы бойынша 14,2 мың теңге мөлшерінде зейнетақы және әлеуметтік аударымдар сомасын жатқызды.
Бұл ретте, жеке табыс салығы мен әлеуметтік салық бойынша декларациялардың деректеріне сәйкес (200.00 Н.) 2018 жылғы 1-4 тоқсанға "А" филиалы 14,2 мың теңге (9,8 мың теңге мөлшерінде әлеуметтік аударымдар және 4,4 мың теңге мөлшерінде МӘМС) есептелді және төленді.
Осылайша, тексеру актісінде келтірілген деректер, әлеуметтік аударымдардың есептелген және төленген сомасына қатысты ОМСК 13,3 мың теңге мөлшерінде, бұл 2018 жылғы жеке табыс салығы мен әлеуметтік салық бойынша декларацияларға (200.00 Н.) қарағанда 0,9 мың теңгеге (14,2 - 13,3) аз және "А"филиалының салықтық және бухгалтерлік есеп деректеріне сәйкес келмейді.
Бұл ретте, тексеру актісінде 0,6 мың теңге (1,5-0,9) сомаға арифметикалық қате белгіленген, бұл да көрсетілген соманы шегерімдерден негізсіз алып тастауға әкеп соқты.
Баяндалғанды негізге ала отырып, 25.12.2017 жылғы Салық Кодексінің 243-бабының 11) және 12) тармақшаларына сәйкес 2018 жылғы КТС бойынша декларацияда "А" филиалының шегерімдерінен 1,5 мың теңге (0,9+0,6) мөлшерінде әлеуметтік аударымдардың сомаларын алып тастау және тексеру нәтижелері бойынша КТС есептеу негізсіз болып табылады.
2018 жылғы КТС декларациясында орын алған шығындар сомасының азаюы.
Шағымда алдыңғы салық кезеңдерінен көшірілген 23 999,7 мың теңге сомасындағы залалдарды "А" филиалы 10.12.2008 ж. №99-IV (10.12.2008 ж. Салық кодексі) Қазақстан Республикасының "Салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы" Кодексінің 136 және 137-баптарының қолданыстағы ережелеріне, сондай-ақ 25.12.2017 ж. Салық кодексінің 299 және 300-баптарының ережелеріне толық сәйкестікте айқындағаны келтірілген г. және азайтуға жатпайды.
Сондай-ақ, "А" филиалы 2019 жылы орын алған шығынның азаюымен келіспейді.
Тексеру актісінен келіп шығатыны, 25.12.2017 ж.Салық Кодексінің 300-бабының 1-тармағын бұза отырып, "А" филиалы өткен жылдардан 1 000,1 мың теңге сомасындағы шығындарды негізсіз көшірген.
Шағымды қарау барысында мыналар анықталды.
25.12.2017 ж.Салық Кодексінің 300-бабына сәйкес Қазақстан Республикасының заңдарына сәйкес мемлекет мұқтажы үшін сатып алынған активтерді қоспағанда, кәсіпкерлік қызметтен болған залалдар, сондай-ақ 1-топтың тіркелген активтерінің шығып қалуынан болған залалдар және аяқталмаған құрылыс объектілерін, белгіленбеген жабдықтарды сатудан болған залалдар осы салық кезеңдерінің салық салынатын кірісі есебінен өтеу үшін келесі он жылды қоса алғанда ауыстырылады.
Қаралып отырған жағдайда, "А" филиалының 2009-2017 жж. кезеңіндегі КТС бойынша декларацияларға сәйкес төмендегілер анықталды::
- 2009ж. 118 326,8 мың теңге сомасында залал алынды;;
- 2010ж. 123 980,8 мың теңге сомасында залал алынды, осылайша шығын сомасы 242 307,6 мың теңгені құрады (118 326,8+123 980,8);
- 2011ж. салық салынатын кіріс 81 778,5 мың теңге сомасында алынды, осылайша залал сомасы 160 529,1 мың теңгені құрады (242 307,6-81 778,5);
- 2012ж. 84 595,8 мың теңге сомасында салық салынатын кіріс алынды, осылайша залал сомасы 75 933,3 мың теңгені құрады (160 529,1 -84 595,8);
- 2013ж. 16 323,2 мың теңге сомасында залал алынды, осылайша шығын сомасы 92 256,3 мың теңгені құрады (75 933,3+ 16 323,2);
- 2014ж. 23 484,2 мың теңге сомасында залал алынды, осылайша шығын сомасы 115 740,5 мың теңгені құрады (92 256,3 + 23 484,2);