Даудың түрі: салықтық даулар
Салық төлеушінің санаты: заңды тұлға
Салық түрі: КТС
Қазақстан Республикасының Қаржы министрлігі (бұдан әрі-уәкілетті орган) ірі кәсіпкерлік субъектілерінен және мұнай секторы ұйымдарынан (КТС) түсетін түсімдерді қоспағанда, заңды тұлғалардан корпоративтік табыс салығын есептеу туралы аумақтық мемлекеттік кірістер департаментінің (бұдан әрі – салық органы) тексеру нәтижелері туралы хабарламаға "G" компаниясының апелляциялық шағымын алды.
Іс материалдарынан көрініп тұрғандай, салық органы 12.06.2017 ж.бастап 31.03.2020 ж. дейінгі кезең ішінде қайтаруға ұсынылған қосылған құн салығы сомаларының дұрыстығын растау мәселесі бойынша тақырыптық салықтық тексеру жүргізді, оның нәтижелері бойынша 33 182,7 мың теңге салық және 10 384,6 мың теңге өсімпұл сомасында КТС есептеу туралы хабарлама шығарылды.
"G" компаниясы салық органының тұжырымдарымен келіспей, салық органы шешімінің күшін жоюды сұрап, апелляциялық шағыммен жүгінді.
Салықтың шағымдалатын сомасын және өсімпұлдың тиісті сомасын есептеу үшін Салық кодексінің 123-бабының 100.00.018 "инвестициялық салық преференциялары бойынша шегерімдер" жолы бойынша декларацияда 165 913,5 мың теңге сомасына жаңғырту мен реконструкциялауға арналған шығындар болып табылмайтын кейінгі шығыстарды заңсыз қосу бойынша бұзылуы негіз болды.
"G" компаниясы салық органының осы тұжырымымен, серіктестіктің аталған объектілер Қазақстан Республикасының аумағында алғаш рет пайдалануға енгізіледі деп есептейтіндігімен, өндірістік мақсаттағы құрылыстарға жататындығымен (ҚР СК 12-2014 "өзге де өндірістік құрылыстар" тобының негізгі қорлар жіктеуішін басшылыққа ала отырып) және Салық кодексінің 274-бабы 2 - тармағының талаптарына жауап беретіндігімен келіспейді
"G" компаниясының дәлелдерін тексеріп, салық органы ұсынған материалдарды зерттеп, уәкілетті орган келесі қорытындыға келді.
Салық кодексінің 123-бабының 1-тармағына сәйкес инвестициялық салық преференциялары преференциялар объектілерінің құнын және (немесе) реконструкциялауға, жаңғыртуға арналған кейінгі шығыстарды шегерімге жатқызудан тұрады.
Салық кодексінің 123-бабының 3-тармағымен өндірістік мақсаттағы ғимараттар мен құрылыстарды, машиналар мен жабдықтарды реконструкциялауға, жаңғыртуға арналған кейінгі шығыстар осындай ғимараттар мен құрылыстар, машиналар мен жабдықтар бір мезгілде мынадай шарттарға сәйкес келген кезде олар нақты жүргізілген салық кезеңінде шегерімге жатқызылуға жатады:
1) Халықаралық қаржылық есептілік стандарттарына және Қазақстан Республикасының бухгалтерлік есеп пен қаржылық есептілік туралы заңнамасының талаптарына сәйкес негізгі құралдар ретінде салық төлеушінің бухгалтерлік есебінде ескеріледі;
2) реконструкциялау, жаңғырту жүзеге асырылғаннан кейін пайдалануға берілген салық кезеңінен кейінгі кемінде үш салық кезеңі ішінде кіріс алуға бағытталған қызметте пайдалануға арналған;
3) реконструкциялауды, жаңғыртуды жүзеге асыру кезеңіне уақытша пайдаланудан шығарылған;
4) оларды пайдалану ерекшелігіне байланысты жер қойнауын пайдалануға арналған келісімшарт (келісімшарттар) бойынша қызметті жүзеге асырумен тікелей себеп-салдарлық байланысы бар активтер болып табылмайды;
5) салықтық есепке алуда жер қойнауын пайдаланушының осы активтер бойынша шеккен кейінгі шығыстары жер қойнауын пайдалануға арналған келісімшарт (келісімшарттар) бойынша қызмет пен келісімшарттан тыс Қызмет арасында бөлінуге жатпайды.
Преференцияларды қолдану мақсаттары үшін негізгі құралды реконструкциялау, жаңғырту-нәтижелері бір мезгілде болып табылатын кейінгі шығыстардың түрі:
негізгі құралдың конструкциясын өзгерту, оның ішінде жаңарту;
негізгі құралдың қызмет ету мерзімін үш жылдан астам уақытқа ұлғайту;
қайта жаңартуды, жаңғыртуды жүзеге асыру үшін осы негізгі құрал пайдаланудан уақытша шығарылған күнтізбелік айдың басындағы негізгі құралдың техникалық сипаттамаларымен салыстырғанда оның техникалық сипаттамаларын жақсарту.
Қаралатын жағдайда, 2017 жылғы КТС бойынша декларацияға (100.00 Н.) сәйкес "G" компаниясы 100.00.018 "инвестициялық салықтық преференциялар бойынша шегерімдер" жолында 887 153,9 мың теңге сомасын көрсетті. Осы преференциялардың сомасынан тексеру барысында "реконструкциялауға, жаңғыртуға" жатпайтын 165 913,5 мың теңге сомаға шығыстар алып тасталды, оның ішінде "G" компаниясы келесі объектілер бойынша жалпы сомасы 131 439,8 мың теңгеге сәйкес емес:
- бастапқы құны 30 122,8 мың теңге УСН (6,0х20,0 м) сорғыларының астына металл қалқа орнату;
- бастапқы құны 81 807,5 мың теңге (20 х 77М) а/о ағызу/құю теміржол эстакадасының үстінен металл қалқа орнату;
- бастапқы құны 19 509,5 мың теңге (7 х 44 м) а/о ағызу/құю теміржол эстакадасының үстінен металл қалқа орнату.
Қазақстан Республикасының құрылысындағы басшылық құжатқа сәйкес 1.04-26-2019 "азаматтық және өндірістік ғимараттар мен құрылыстарды күрделі және ағымдағы жөндеу" ғимаратты, құрылысты оның жұмыс істеуін жақсарту үшін қайта жаңарту – қайта құру немесе жұмыс істеп тұрған кәсіпорындарда (станцияларда)өндіріс көлемін ұлғайтуды көздейтін іс-шаралар кешені;
жұмыс істеп тұрған кәсіпорындарды қайта жаңарту-жаңа өнім алу, шығарылатын номенклатураның сапасын арттыру немесе техникалық-экономикалық көрсеткіштерді арттыру мақсатында, әдетте, қолда бар ғимараттар мен құрылыстарды кеңейтпей, негізгі, қосалқы және қызмет көрсету мақсатындағы объектілерді қайта құру;
ғимаратты қайта жаңарту-тұру жағдайларын, қызмет көрсету сапасын жақсарту, қызметтер көлемін ұлғайту мақсатында техникалық-экономикалық көрсеткіштердің өзгеруіне байланысты құрылыс жұмыстарының және ұйымдастыру-Құрылыс іс-шараларының кешені;
жөндеу-құрылыстың техникалық және пайдалану деңгейін қалпына келтіруге бағытталған жұмыстар кешені;
ғимараттар мен құрылыстарды жаңғырту – ғимараттың пайдалану көрсеткіштерін қазіргі заманғы талаптарға сәйкес келтіруге, ғимараттардың, секциялар мен пәтерлердің жоспарлау құрылымын өзгертуге, ғимараттарды инженерлік жабдықтардың жетіспейтін түрлерімен жарақтандыруға, объектілерді пайдалану жайлылығы мен технологиясының қазіргі заманғы талаптарына сәйкес жүйелер мен жекелеген конструкцияларды ауыстыруға бағытталған құрылыс-монтаждау жұмыстарының кешені.
Қаралып отырған жағдайда қалқаның металл конструкциялары қайта жаңартуға, жаңғыртуға арналған кейінгі шығыстар түріндегі преференциялар объектілеріне жатқызыла алмайды және өндіріс көлемін ұлғайту мақсатында техникалық-экономикалық көрсеткіштерді өзгертуге әкеп соқпайтын преференциялар объектілерінің (сорғылардың, төгу/құю теміржол эстакадаларының) қосымша паналауы ғана болып табылады.
Қалқаның металл конструкциялары Салық кодексінің 123-бабының 3-тармағында айқындалған өлшемшарттарға оларды преференциялар объектілері деп тану үшін сәйкес келмейді, яғни негізгі құралдың конструкциясын өзгертуге, оның ішінде жаңартуға әкеп соқпайды;
негізгі құралдың қызмет ету мерзімін үш жылдан астам уақытқа ұлғайту;
қайта жаңартуды, жаңғыртуды жүзеге асыру үшін осы негізгі құрал пайдаланудан уақытша шығарылған күнтізбелік айдың басындағы негізгі құралдың техникалық сипаттамаларымен салыстырғанда оның техникалық сипаттамаларын жақсарту.
Тексеру барысында сорғылардың өздерінің және төгу/құю теміржол эстакадаларының құны инвестициялық преференциялар бойынша шегерімдерден шығарылмағанын атап өткен жөн.
Сондай-ақ Салық кодексінің 116-бабы 2-тармағының 1-1-тармақшасына сәйкес тіркелген активтерге: халықаралық қаржылық есептілік стандарттарына және Қазақстан Республикасының бухгалтерлік есеп пен қаржылық есептілік туралы заңнамасының талаптарына сәйкес амортизациялық аударымдарды есептеу жүргізілмейтін активтер жатпайтынын ескеру қажет.
16 "Негізгі құралдар" Халықаралық қаржылық есептілік стандартының (IAS) 12-тармағында 7-тармақта жазылған тану қағидатына сәйкес ұйым негізгі құралдар объектісінің баланстық құнына объектіге күнделікті техникалық қызмет көрсетуге арналған шығындарды қоспайтыны көзделген. Бұл шығындар пайда немесе шығын құрамында олардың туындауына қарай танылады. Күнделікті техникалық қызмет көрсету шығындары негізінен еңбекақы төлеу және шығын материалдарын сатып алу шығындарынан тұрады, сонымен қатар ұсақ компоненттердің құнын да қамтуы мүмкін. Бұл шығындардың мақсаты көбінесе негізгі құралдарды "жөндеу және техникалық қызмет көрсету" ретінде сипатталады.
Осылайша, кейінгі шығыстар негізгі құралды реконструкциялауға, жаңғыртуға қатысты болып табылмайтындықтан және Салық кодексінің 123-бабында айқындалған критерийлерге сәйкес келмейтіндіктен, демек, преференция объектілеріне жатпайды. Осыған байланысты, салықтық тексеру нәтижелеріне сәйкес инвестициялық салықтық преференциялар бойынша шегерімдерді жалпы сомасы 131 439,8 мың теңгеге азайту негізделген болып табылады.
Апелляциялық комиссия отырысының нәтижелері бойынша шағымданған хабарламаны тексеру нәтижелері туралы өзгеріссіз, ал шағымды қанағаттандырусыз қалдыру туралы шешім қабылданды.