Кедендік даулар
Заңды тұлға
Тауарларды жіктеу
Қазақстан Республикасының Қаржы министрлігі (бұдан әрі – уәкілетті орган) "К" компаниясының бұзушылықтарды жою туралы хабарламаға (бұдан әрі – хабарлама) кедендік төлемдер мен салықтарды есептеу туралы аумақтық мемлекеттік кірістер департаментінің (бұдан әрі – кеден органы) шағымын алды.
Іс материалдарынан көрініп тұрғандай, кеден органы тауарларды жіктеудің дұрыстығы – "әртүрлі модельдегі "Genie" өздігінен жүретін көтергіштер" мәселесі бойынша кедендік тексеру жүргізді, оның нәтижелері бойынша жалпы сомасы 14 142,2 мың теңгеге хабарлама шығарылды.
"К" компаниясы кеден органының тұжырымдарымен келіспей, апелляциялық шағыммен жүгінді, онда кеден органы шешімінің күшін жоюды сұрайды.
Осылайша, "К" компаниясы тексеру актісіне сәйкес тексеруші қандай да бір негіздерсіз және тиісті дәлелдемелерсіз әкелінген тауар 8427 кодына сәйкес келеді, бұл "К"компаниясының құқықтары мен заңды мүдделерін бұзу болып табылады деп қорытынды жасайды.
СЭҚ ТН ақпараттық-іздестіру жүйесіне сәйкес 8427 кодына "ашалы қармауышы бар автотиегіштер, көтергіш немесе тиеу-түсіру жабдығымен жарақталған өзге де арбашықтар"жатады.
"К" компаниясы тексерушінің тауарды дәл анықтау мақсатында тиісті техникалық білімі мен дағдылары жоқ деп санайды. Сонымен қатар, көрсетілген жағдайға қарамастан, тексеруші тауардың нақты сипаттамасын алу үшін уәкілетті органдарға бірде-бір сұрау жібермеді немесе тауардың сипаттамалары бойынша қорытынды беру мақсатында маман тартпады.
"К" компаниясы әкелінген тауар 8428 кодына жатады (көтеруге, орнын ауыстыруға, тиеуге немесе түсіруге арналған машиналар мен құрылғылар (мысалы, лифтілер, эскалаторлар, конвейерлер, аспалы жолдар) және осыған байланысты "К" компаниясы тауарды ресімдеу кезінде 8428 коды негізді және заңды түрде көрсетілген деп санайды.
Баяндалғанның негізінде, "К" компаниясы 22.09.2020 ж.хабарламасының толық көлемде күшін жоюды сұрайды.
СЭҚ қатысушысының дәлелдерін қарап, кеден органы ұсынған материалдарды зерттеп, уәкілетті орган мынадай қорытындыға келді.
"Қазақстан Республикасындағы кедендік реттеу туралы" Қазақстан Республикасы Кодексінің (бұдан әрі-Кодекс) 393-бабына сәйкес – Кеден органдарында тауарлардың Еуразиялық экономикалық одақтың кедендік аумағына әкелінгені және (немесе) Еуразиялық экономикалық одақтың және (немесе) Қазақстан Республикасының кеден заңнамасын бұза отырып, Еуразиялық экономикалық одақтың кедендік аумағында тұрғаны туралы ақпарат болған кезде, кеден органдары тауарларды шығару фактісін растайтын мәліметтерді тексеру мақсатында Еуразиялық экономикалық одақтың кедендік аумағында тұрған тауарларға қатысты кедендік бақылау жүргізуі мүмкін.
Кодекстің 40-бабына сәйкес тауарларды жіктеу деп қаралатын тауарларды СЭҚ ТН бойынша нақты тауар позицияларына, субпозицияларға және ішкі субпозицияларға кезең-кезеңімен жатқызу түсініледі.
Тауарларды жіктеу негізгі критерийлер негізінде жүзеге асырылады:
1) Өнім орындайтын функция;
2) тауар жасалған материал.
Бұл ретте СЭҚ ТН түсіндірудің негізгі қағидаларын және бөлімдерге, топтарға ескертпелерді (оның ішінде тауарлық позицияларға, субпозицияларға ескертпелерді), сондай-ақ ерекше сыныптау мәселелерін түсіндіретін қосымша ескертпелерді қолдану негізінде тауарларды өңдеу дәрежесін ескере отырып, тауарлық кіші субпозицияларға бір мәнді жатқызу қағидаты сақталады.
Кеден органы тауарларды шығарғанға дейін де, шығарғаннан кейін де кедендік декларациялау кезінде олардың дұрыс жіктелмегенін кеден органы анықтаған жағдайда тауарларды жіктеуді жүзеге асырады. Бұл жағдайда кеден органы орындау үшін міндетті болып табылатын тауарларды жіктеу туралы шешім қабылдайды.
Қаралып отырған жағдайда "К" компаниясы "h" компаниясымен (Нидерланды) жасалған 10.02.2017 ж. бөліп-бөліп сатып алу – сату шартының негізінде Нидерландыдан 7 ДТ бойынша ішкі тұтыну үшін шығарудың кедендік рәсімімен орналастыра отырып, "әртүрлі модельдегі "Genie" өздігінен жүретін көтергіш" тауарларын әкелу жүзеге асырылды:
- "Genie" өздігінен жүретін артикуляциялық көтергіш, "Z-80" моделі, 2016 және 2017 жылдары шығарылған, шыққан елі – АҚШ;
- "Genie" өздігінен жүретін қайшыны көтергіш, "GS-4047" моделі, 2017 жылы шығарылған, шыққан елі-Қытай;
- "Genie" өздігінен жүретін қайшыны көтергіш, "GS-4069 RT" моделі, 2017 жылы шыққан, шыққан елі – АҚШ;
- "Genie" өздігінен жүретін артикуляциялық көтергіш, "Z-62" моделі, 2017 жылы шығарылған, шыққан елі – Италия.
"К" компаниясы осы тауарларды декларациялау кезінде СЭҚ ТН коды мәлімделген– 8428 90 900 0," көтеруге, жылжытуға, тиеуге немесе түсіруге арналған машиналар мен құрылғылар (мысалы, лифтілер, эскалаторлар, конвейерлер, аспалы жолдар) басқалары: - өзге де жабдықтар " (баж мөлшерлемесі – 0%).
Бұдан әрі тауарларды шығарғаннан кейін кеден органы "К" компаниясының жоғарыда көрсетілген тауарлар бойынша СЭҚ ТН кодын мәлімдеуінің дұрыстығы мәніне кедендік тексеру жүргізді.
Тексеру барысында "К" компаниясы ұсынған құжаттар негізінде кеден органы 07.09.2020 ж. жоғарыда көрсетілген тауарларды жіктеу бойынша 7 шешім шығарды, осы шешімдерге сәйкес тауар СЭҚ ТН кодына жатқызылған– 8427 20 190 9 "көтергіш немесе тиеу-түсіру жабдығымен жарақтандырылған, өздігінен жүретін Өзге де тиегіштер мен арбалар: көтеру биіктігі 1 м немесе одан астам: өзгелері" (баж мөлшерлемесі – 5%).
Кедендік тексеру нәтижелері бойынша кеден органы жоғарыда көрсетілген тауарларға қатысты кедендік әкелу бажын есептеген.
Тексеру барысында "К" компаниясы ұсынған құжаттар мен мәліметтерді зерделеу кезінде "Genie" өздігінен жүретін қайшыны көтергіштер, "GS – 4047" және "GS-4069 RT" модельдері қызмет көрсету аймағы шегінде жұмыстарды жүргізу үшін құралдары мен материалдары бар адамдарды тасымалдауға арналғаны анықталды. Жұмыс жабдығының конструкциясы – пантограф типті жебе және жұмыс платформасының жылжымалы секциясы. Жүріс бөлігінің конструкциясы - өздігінен жүретін дөңгелекті шасси, бүктелген күйдегі қозғалыс жылдамдығы 3,1/6,1 км/сағ, қозғалтқыш түрі – дизель. Максималды жұмыс биіктігі – 13,75 / 14,02 метр, жүк көтергіштігі – 350/363 кг, басқару орны-жұмыс платформасынан және төменгі басқару тақтасынан.
Өздігінен жүретін "Genie" артикуляциялық көтергіштері, "Z-80" және "Z-62" модельдері - кез-келген басқа көтергішті қамтамасыз ете алмайтын ұшу мүмкіндігі бар, кедергілер арқылы көтеру және позициялау функциясы арқылы керемет жұмыс икемділігін қамтамасыз етеді және құрылыста және өнеркәсіпте сыртқы жұмыстарға өте ыңғайлы. Жүріс бөлігінің конструкциясы - өздігінен жүретін дөңгелекті шасси, қозғалтқыш түрі-дизель. Максималды жұмыс биіктігі – 26,38 / 20,87 метр, жүк көтергіштігі-227 кг.
Осылайша, "Genie" көтергіштерінің негізгі функциясы-биіктікте белгілі бір жұмыстарды орындау кезінде адамдарды көтеру және түсіру.
Сыртқы экономикалық қызметтің тауар номенклатурасын біркелкі қолдану мақсатында кеден органдары, декларанттар немесе өзге де тұлғалар сыртқы экономикалық қызметтің тауар номенклатурасын пайдалана алады:
1)Сыртқы экономикалық қызметтің тауар номенклатурасына түсініктемелер (бұдан әрі – СЭҚ ТН-ға түсіндірме);
2) Дүниежүзілік кеден ұйымының үйлестірілген жүйе жөніндегі комитетінің сыныптамалық Пікірлер компендиумы;
3) уәкілетті органның тауарларды сыныптау туралы алдын ала шешімдерінің электрондық базасын қамтиды;
4) Комиссияның және уәкілетті органның тауарлардың жекелеген түрлерін сыныптау туралы түсіндірмелерін қамтиды.
СЭҚ ТН 8426 тауар позициясы мынадай тауарларды қамтиды: кеме деррик-крандар, көтергіш крандар, кабель-крандар; жылжымалы көтергіш фермалар, порталды тиегіштер және көтергіш кранмен жабдықталған арбалар.
СЭҚ ТН 8426 тауар позициясына түсіндірмеге сәйкес осы тауар позициясына жұмыс қағидаты шкивтердің, шығырлардың немесе домкраттардың жүйелерін пайдалануға негізделген және көбінесе статикалық Болат конструкциялардың үлкен үлес салмағы бар көтергіш немесе тиеу-түсіру машиналары және т. б. енгізіледі.
Конструкциялардың осы статикалық элементтері (мысалы, тірек конструкциялары және крандардың порталдары) олар көп немесе аз жинақталған тиеу-түсіру машинасының бөліктері болған кезде осы тауар позициясына енгізіледі.
Яғни СЭҚ ТН 8426 тауар позициясына негізінен ірі габаритті жүктерді көтеру, тиеу-түсіру жұмыстарын орындайтын статикалық болат конструкциялары бар механизмдер жатады.
СЭҚ ТН 8427 тауар позициясы мыналарды қамтиды: ашалы қармауышы бар автотиегіштер; көтергіш немесе тиеу-түсіру жабдығымен жарақтандырылған өзге де тиегіштер.
Осы позицияның түсіндірмесіне сәйкес" көтергіш немесе тиеу-түсіру жабдықтарымен жабдықталған басқа арбаларға " электр сымдарына, қоғамдық жарықтандыру жүйелеріне және т. б. техникалық қызмет көрсетуге арналған механикалық көтергіш платформалары бар арбалар жатады.
СЭҚ ТН 8427 тауар позициясына түсіндірмелер осы тауар позициясын жүкті көтеретін жабдықпен шектемейді, бұл СЭҚ ТН 8427 "электр сымдарына, қоғамдық жарықтандыру жүйелеріне техникалық қызмет көрсетуге арналған механикалық көтергіш платформалары бар арбалар және т.б."тауар позициясына түсіндірмелердің жоғарыда көрсетілген мәтінімен расталады.
Осылайша, қаралатын тауардың негізгі функциясы – "Genie" өздігінен жүретін көтергіштер тауар кіші қосалқы позициясының мәтініне сүйене отырып, биіктікте белгілі бір жұмыстарды орындау кезінде адамдарды көтеру және түсіру болып табылатынын ескере отырып және заңды мақсаттар үшін СЭҚ ТН 1 және 6 түсіндірудің негізгі қағидаларына сәйкес тауарды жіктеу СЭҚ ТН коды бойынша жүзеге асырылады– 8427 20 190 9" көтергіш немесе тиеу-түсіру жабдығымен жарақталған, өздігінен жүретін Өзге де тиегіштер мен арбалар: көтеру биіктігі 1 м немесе одан астам: өзгелері".
Жоғарыда баяндалғанды назарға ала отырып, "Genie" өздігінен жүретін көтергіштердің, "GS-4047", "GS-4069 RT", "Z-80" және "Z-62" модельдерінің дұрыс жіктелмеуіне байланысты кеден органының кедендік тексеру нәтижелері бойынша кедендік әкелу бажын есептеу заңды болып табылады.