Даудың түрі салықтық даулар
Салық төлеушінің санаты заңды тұлға
Салық түрі КТС, ҚҚС
Қазақстан Республикасының Қаржы министрлігі (бұдан әрі - Министрлік) D компаниясының аумақтық мемлекеттік кірістер департаментінің (бұдан әрі-салық органы) тексеру нәтижелері туралы хабарламасына апелляциялық шағымын алды.
Іс материалдарынан көрініп тұрғандай, салық органы 01.01.2017 ж.бастап 30.06.2020 ж. дейінгі кезең үшін салықтар мен бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдерді есептеудің дұрыстығы және уақтылы төлеу мәселесі бойынша D компаниясына тақырыптық салықтық тексеру жүргізді, оның нәтижелері бойынша Қазақстан Республикасының аумағында өндірілген тауарларға, орындалған жұмыстарға және көрсетілген қызметтерге қосылған құн салығын (ҚҚС) 56 395,5 мың теңге сомасында, 12 903,7 мың теңге сомасындағы өсімпұлды есептеу және 502 274,5 мың теңге.
D компаниясы салық органының тұжырымдарымен келіспей, салық органы шешімінің күшін жоюды сұрап, апелляциялық шағыммен жүгінді.
Шағымнан келіп шығатыны, салықтық тексеру нәтижелері бойынша шығыстар кконтрагент – компаниясымен өзара есеп айырысулар бойынша шегерімдерден және ҚҚС-тан есептен негізсіз алынып тасталды. Бұл ретте, D компаниясы К компаниясының сатып алушысы немесе көрсетілетін қызметті алушысы болып табылмады, керісінше D компаниясы Ккомпаниясы үшін жұмыстарды атқарды.
Салықтық тексеру актісінен D компаниясы салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы Қазақстан Республикасының 10.12.2008 ж.Кодексінің (Салық кодексі) 100, 256 - бабын және салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы Қазақстан Республикасының 25.12.2017 ж. Кодексінің (Салық кодексі) 242, 400-бабын (бұдан әрі-25.12.2017 ж. Салық кодексі) бұза отырып, шығыстарды шегерімге және ҚҚС есепке жатқызуға жатқызғаны келіп шығады. КЖШС-мен өзара есеп айырысу.
Шағымды қарау барысында мыналар анықталды.
Салық кодексінің 100-бабының 1 және 3-тармақтарына сәйкес салық төлеушінің табыс алуға бағытталған қызметті жүзеге асыруға байланысты шығыстары Салық кодексіне сәйкес шегерімге жатпайтын шығыстарды қоспағанда, салық салынатын кірісті айқындау кезінде шегерімге жатады.
Шегерімдерді салық төлеуші табыс алуға бағытталған оның қызметіне байланысты шығыстарды растайтын құжаттар болған кезде жүргізеді. Халықаралық қаржылық есептілік стандарттарына және Қазақстан Республикасының бухгалтерлік есеп пен қаржылық есептілік туралы заңнамасының талаптарына сәйкес айқындалатын болашақ кезеңдердің шығыстарын қоспағанда, осы шығыстар нақты жүргізілген салық кезеңінде шегерімге жатады.
Салық кодексінің 256-бабының 1-тармағына сәйкес, егер салық кодексінің 34-тарауында өзгеше көзделмесе, бюджетке жарнаға жататын салық сомасын айқындау кезінде салық кодексінің 228-бабы 1-тармағының 1) тармақшасына сәйкес қосылған құн салығын төлеуші болып табылатын тауарларды, жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді алушы негізгі құралдарды, материалдық емес және Биологиялық активтерді, жылжымайтын мүлікке инвестицияларды, жұмыстар мен көрсетілетін қызметтерді қоса алғанда, алынған тауарлар үшін төленуге жататын қосылған құн салығының сомаларын есепке, егер олар салық салынатын айналым мақсатында пайдаланылса немесе пайдаланылса, сондай-ақ осы тармақтың 1)-5) тармақшаларында көрсетілген шарттар орындалса.
Шот-фактура Салық кодексінің 256-бабына сәйкес ҚҚС есепке жатқызу үшін негіз болып табылады.
Салық кодексінің 263-бабы 8 - тармағында шот-фактура заңды тұлғалар үшін-атауы жазылған және ұйымдық-құқықтық нысаны көрсетілген мөрмен, сондай-ақ басшының және бас бухгалтердің қолдарымен куәландырылады.
Шот-фактура салық төлеушінің шешімімен осыған уәкілеттік берілген қызметкердің қолымен куәландырылуы мүмкін.
Салық кодексінің 56-бабы 2-тармағына сәйкес салық есебі Бухгалтерлік есеп деректеріне негізделеді. Бухгалтерлік құжаттаманы жүргізу тәртібі Қазақстан Республикасының бухгалтерлік есеп пен қаржылық есептілік туралы заңнамасында белгіленеді.
Осыған ұқсас нормалар 25.12.2017 жылғы Салық кодексінде қарастырылған.
Бұл ретте бухгалтерлік есеп және қаржылық есептілік туралы Қазақстан Республикасы Заңының (бұдан әрі – бухгалтерлік есеп туралы Заң) 6-бабының 3-тармағында операциялар мен оқиғалар бухгалтерлік есеп жүйесінде көрініс табатыны белгіленген, бұл ретте бухгалтерлік жазбаларды бастапқы құжаттардың түпнұсқаларымен барабар нығайтуды және бухгалтерлік жазбаларда барлық операциялар мен оқиғаларды көрсетуді қамтамасыз етуге тиіс.
Бухгалтерлік есеп туралы Заңның 7-бабы 3-тармағының 6) тармақшасына сәйкес қағаз және электрондық жеткізгіштердегі бастапқы құжаттарда міндетті деректемелер, атап айтқанда, операцияның жасалуына (оқиғаны растауға) және оның дұрыс ресімделуіне жауапты адамдардың лауазымдарының атауы, тегі, аты-жөні және қолдары болуға тиіс.
Осылайша, тауарлар, жұмыстар, көрсетілетін қызметтер бойынша шығыстар сомасын шегерімге және ҚҚС-ты есепке жатқызу осы шығыстарды растайтын, операцияның не оқиғаның жасалу фактісін тіркейтін бастапқы құжаттар болған кезде, осы шығыстар кіріс алуға бағытталған және олар салық салынатын айналым мақсатында пайдаланылатын немесе пайдаланылатын жағдайда жүргізіледі.
Тексеру актісінен көрініп тұрғандай, 2017 жылғы шегерімдерден 40 470,5 мың теңге сомасына, 2018 жылғы шегерімдерден 129 575,1 мың теңге сомасына шығыстар және 2017 жылғы 4 тоқсанға есепке жатқызудан 11 250,0 мың теңге сомасында, 2018 жылғы 1 тоқсанға 17 175,6 мың теңге сомасында, 2018 жылғы 3 тоқсанға 9 019,8 мың теңге сомасында ҚҚС алынып тасталды. 2018 ж. ккомпаниясымен өзара есеп айырысулар бойынша 11 673,7 мың теңге сомасында.
D компаниясының ҚҚС бойынша декларациясына (ф.300.00) есепті салық кезеңі ішінде сатып алынған тауарлар, жұмыстар және қызметтер бойынша шот-фактуралар тізілімі 300.08 қосымшасына сәйкес жоғарыда көрсетілген ҚҚС сомасы 2017-2018 жж.тиісті салық кезеңдерінде көрсетілген.
Бұл ретте, 2017 жылғы 4-тоқсандағы ҚҚС бойынша декларацияға (300.00 Н.) есепті салық кезеңі ішінде өткізілген тауарлар, жұмыстар және қызметтер бойынша шот-фактуралар тізілімі 300.07-қосымшасына сәйкес 2018 жылғы 1, 3, 4-тоқсандар үшін К компаниясы D компаниясының мекенжайына өткізуді көрсетпейтінін атап өткен жөн.
D компаниясының бухгалтерлік есебінде және салық тіркелімдерінде көрсетілген операциялар көрсетілмеген.
03.11.2020 ж. хатымен D компаниясы 2017-2018 ж. ж. К компаниясымен іс жүзінде өзара есеп айырысулар жүргізілмегенін және ҚҚС бойынша декларацияларда (300.00 Н.) сатып алу қате көрсетілгенін растайды.
Осылайша, көрсетілген фактілер мен мән-жайларды ескере отырып, салықтық тексеру нәтижелері бойынша шығыстарды шегерімдерден және ҚҚС-ты К ЖШС-мен өзара есеп айырысулар бойынша есептен шығару және салықтық тексеру нәтижелері бойынша КТС мен ҚҚС тиісті есептеу негізделген болып табылады.
Апелляциялық комиссия отырысының нәтижелері бойынша шағымданған хабарламаны тексеру нәтижелері туралы өзгеріссіз, ал шағымды қанағаттандырусыз қалдыру туралы шешім қабылданды.