Кедендік даулар
Заңды тұлға
Тауарлардың кедендік құны
Қазақстан Республикасының Қаржы министрлігі (бұдан әрі – уәкілетті орган) "т" компаниясының аумақтық мемлекеттік кірістер департаментінің (бұдан әрі – кеден органы) кедендік баж бен ҚҚС есептеу туралы бұзушылықтарды жою туралы хабарламасына шағым алды.
Іс материалдарынан көрініп тұрғандай, кеден органы тауарлардың кедендік құнын (жылқы еті) мәлімдеудің дұрыстығы мәселесі бойынша кедендік тексеру жүргізді, оның нәтижелері бойынша жалпы сомасы 29 587,7 мың теңгеге хабарлама шығарылды.
"Т" компаниясы кеден органының тұжырымдарымен келіспей, апелляциялық шағыммен жүгінді, онда кеден органы шешімінің күшін жоюды сұрайды.
Осылайша, "Т" компаниясы "а" компаниясымен (Ұлыбритания) жасалған 07.04.2015 ж.сыртқы экономикалық шарт негізінде Аргентинадан мұздатылған жылқы еті – (жылқы еті), өндіруші – "F", "S" (Аргентина) компаниясы тауарларын әкелу жүзеге асырылғанын түсіндіреді.
Тауардың келісімшарттық құны – 5 000 000 АҚШ доллары, жалпы көлемі - 3 000 тонна, жеткізу шарттарында-CFR/CIF, Санкт-Петербург (Ресей) порты.
19.07.2017 ж.тауарларға арналған декларацияда (бұдан әрі – ТД) сатушының шот бойынша қойған жалпы сомасы 20 725,12 АҚШ долларын құрады, шот 1кг тауар үшін 1,06 АҚШ доллары бағасы бойынша - жылқы етінің мұздатылған сүйексіз еті, алдыңғы ширектері бойынша қойылды. Жалпы салмағы-19 552 кг.
Ұсынылған шот үшін төлем Қазақстан Республикасының Банкі арқылы сатушының атына 19.05.2017 ж. алдын ала төлем түрінде 20 725,12 АҚШ доллары сомасында жүргізілді.
Әкелінген тауарды кедендік ресімдеу кезінде кедендік құнды анықтаудың негізгі әдісі - әкелінетін тауарлармен жасалған мәміле құны бойынша қолданылды.
СЭҚ ТН коды мәлімделді– 0205 00 800 0. Тауардың осы коды бойынша Кедендік ресімдеу кезінде тәуекелдің баға индикаторлары жұмыс істемеді.
ТД-ға кедендік құнды растайтын құжаттар қоса берілді: 07.04.2015 ж.келісімшарт, коммерциялық инвойс, тауардың шығу сертификаты, тауар үшін 100% алдын ала төлем бойынша төлем Ведомосы.
Қалған алты ТД бойынша ұқсас тауар декларацияланды.
"Т" компаниясы бұл жағдайда сатушының компаниясымен байланысты тұлға болып табылмайды, сондай-ақ 07.04.2015 ж.жасалған шартта келесі сатудан түскен кірістің немесе түсімнің бір бөлігі сатушыға тікелей не жанама түрде тиесілі болады деген талаптар жоқ, сондай-ақ әкелінетін тауарлармен жасалатын мәміле бағасы бойынша 1-әдіс кедендік құнды айқындау кезінде қолданылатын қалған шарттар сақталған деп бекітеді.
"Т" компаниясы түзету бірдей тауарлармен жасалған мәміле құнын ұлғайтуға немесе азайтуға әкеп соғатынына қарамастан, түзетудің негізділігі мен дәлдігін құжатпен растайтын мәліметтер негізінде жүргізіледі деп пайымдайды.
Тексеру актісінде ұқсас өнімнің қандай нақты уақыт кезеңінде импортталғаны, қандай коммерциялық деңгейде, қандай мөлшерде және кіммен импортталғаны көрсетілмеген. ДТ нөмірі де, импорттаушының деректері де көрсетілмеген.
"Т" компаниясының пікірінше, кеден органы тексеру актісінде материалдық құқық нормаларын қолдана отырып, бұл жағдайда тауарларды шығарғаннан кейін кедендік құнды бақылау қолданылмайтынын ескермеді, өйткені тауарлардың кедендік құны бойынша шешім қабылданбады, ал тергеу қалған әрекеттер заңсыз болып саналады, өйткені кез келген заңның негізгі қағидасы бұзылды - бұл заңдылық қағидасы. Осы принциптерді кез-келген бұзу барлық қабылданған шешімдер мен актілердің күшін жоюға әкеледі.
Мәлімделген кедендік құнды растау үшін "Т" компаниясы 28.11.16 ж. бастап 19.07.2017 ж. дейінгі кезеңде 28.11.2016 ж. т., 06.01.2017 ж., 21.04.2017 ж., 26.05.2017 ж., 10.05.2017 ж., 10.05.2017 ж. Т. сәйкес тауарға экспорттық декларацияларды табыс етті 23.06.2017 ж. және 19.07.2017 ж.
Баяндалғанның негізінде, "Т" компаниясы бұзушылықтарды жою туралы хабарламаны 12.09.2017 ж.толық көлемде жою туралы шешім қабылдауды сұрайды.
СЭҚ қатысушысының дәлелдерін тексеріп, кеден органы ұсынған материалдарды зерттеп, уәкілетті орган мынадай қорытындыға келді.
"Қазақстан Республикасындағы кедендік реттеу туралы" Қазақстан Республикасы Кодексінің (бұдан әрі - Кодекс) 89-бабына сәйкес кеден органдары мен төлеушілердің талаптары бойынша талап қою мерзімі тауарларды кедендік декларациялау мен шығару аяқталған күннен бастап есептелетін бес жылды құрайды.
Кодекстің 396-бабында кедендік декларациялау кезінде мәлімделген әкелінетін тауарлардың кедендік құнына Кедендік бақылау жүргізу кезінде кеден органы тауарлардың кедендік құнын айқындау мен мәлімдеудің дұрыстығын тексеруді жүзеге асыратыны көзделген.
Қаралып отырған жағдайда "Т" компаниясы "A" компаниясымен (Ұлыбритания) жасалған 07.04.2015 ж. шарт негізінде 2016 – 2017жж.аралығындағы кезеңде Аргентинадан мұздатылған жылқы еті (жылқы еті), өндірушілер – "F", "S" және "FR" (Аргентина) компаниялары тауарларын әкелу жүзеге асырылды.
Осы тауарларды декларациялауды "Т" компаниясы 28.11.2016 ж., 06.01.2017 ж., 21.04.2017 ж., 26.05.2017 ж., 10.05.2017 ж., 23.06.2017 ж. және 19.07.2017 ж. ішкі тұтыну үшін шығарудың кедендік рәсіміне орналастыра отырып, 7 ДТ бойынша жүргізді. Тауарлардың жалпы статистикалық құны 328 661,24 АҚШ долларын құрады, нетто жалпы салмағы – 310 057,78 кг, кедендік құн индексі (бұдан әрі - ЗКЖ) 1 кг үшін 1,06 АҚШ долларын құрады.
Бұл ретте тауарларға арналған декларациялардың электрондық көшірмелерінің деректер базасын талдау барысында ИКЖ-мен 1 кг үшін 1,8-ден 3,65 АҚШ долларына дейінгі бірдей тауарлар белгіленді.
Тауарлардың мәлімделген кедендік құнының дұрыстығын растау мақсатында Жоғары тұрған кеден органы экспорт елінің кеден органына – Ұлыбританияға (27.02.2018 ж.) және Ресей Федерациясының Федералдық кеден қызметіне (05.10.2017 ж.) сұрау жіберді.
Сұрау салуға жауап ретінде Ұлыбританияның уәкілетті органы адресатқа ақпарат алу үшін "A" (Ұлыбритания) компаниясына жіберілген хаттарын табыс етпей қайтарылуына байланысты қажетті мәліметтерді ұсынуға жәрдем көрсете алмайтынын хабарлайды.
Осылайша, орналасқан жері бойынша "А" компаниясының болмауы заңды тұлғаның сенімсіздігінің дәлелі болып табылады.
Ресей Федерациясының Федералдық кеден қызметі жоғары тұрған кеден органының сұрау салуы бойынша бірдей әкелінген тауарларға тауарға ілеспе құжаттары бар ТД көшірмелерін ұсынды.
Мұздатылған жылқы етін импорттау кезінде ресейлік компаниялар жасаған ұқсас мәмілелер бойынша ұсынылған құжаттарды зерделеу және талдау кезінде мыналар анықталды.
05.07.2017 ж.РФ ТД құжаттар пакетінде Буэнос-Айресте берілген 01.06.2017 ж. № 1505026 "а" нысанындағы тауарлардың шығу тегі туралы сертификат бар, өндіруші - "F"компаниясы. ИКЖ 1 кг үшін 2,1 АҚШ доллары мөлшерінде мәлімделген.
19.07.2017 ж. ҚР ТД бойынша ұқсас тауарды декларациялау кезінде "Т" компаниясы 01.06.2017 ж. № 1505025 "а" нысанындағы тауарлардың шығу тегі туралы сертификатты ұсынды. Екі сертификат та сол күні алынды, онда тауар өндіруші "F" компаниясы болып табылады. Бұл ретте "Т" компаниясы тауарды 1 кг үшін 1,06 АҚШ доллары мөлшерінде ЗКЖ бар "A" компаниясы (Ұлыбритания) өткізеді.
Келісімшарттардың шарттары бойынша қазақстандық сатып алушыда да, ресейлік сатып алушыда да тауар үшін есеп айырысулар бірдей тәртіппен тауарды жөнелту алдында 30% алдын ала төлеу және тауарды межелі портқа әкелу алдында 70% төлеу жүргізіледі. Ресейлік компаниялардың келісімшарт бойынша жеткізу шарттары-CFR Санкт-Петербург, сатушы-тауарды өндіруші - "F"компаниясы.
07.04.2017 ж. Ресей Федерациясының ТД бойынша инвойста тауардың құны жеңілдіктер мен қосымша шығындарды ескере отырып көрсетілген, FOB Argentine жеткізу шарты (тасымалдау шығындарын сатып алушы көтереді). Бұл ретте ИКЖ 1 кг үшін 2,1 АҚШ долларын құрайды, ал ҚР ДТ 23.06.2017 ж. ИКЖ көлік шығыстарын ескере отырып (CFR Санкт-Петербург) 1 кг үшін 1,06 АҚШ долларын құрайды.
07.04.2017 ж.РФ ТД (ИТС – 1 кг үшін 2,1 АҚШ доллары) және 26.05.2017 ж. ҚР ТД (ИТС – 1 кг үшін 1,06 АҚШ доллары) құжаттар пакетінде Аргентинаның уәкілетті органы Еуразиялық экономикалық одақтың кедендік аумағына жылқыларды сою және өңдеу кезінде алынған ет өнімдерін экспорттау үшін берген ветеринариялық сертификаттары бар. Аталған сертификатқа сәйкес, жылқыларды сою "F"компаниясының ет комбинатында жүргізілді.
Ресейлік компания тауарларды өндіруші "F" компаниясымен тікелей келісімшарт жасасты, сонымен бірге "Т" компаниясы "A" компаниясымен (Ұлыбритания) келісімшарт жасасты, мұнда жүк жөнелтуші өндіруші - "F"компаниясы болып табылады.
Әдетте, делдал-сатушы сатылатын тауардың құнына маржаның (пайданың) қосылуына байланысты тауардың бағасы өндірушіге қарағанда әлдеқайда жоғары.
Бұл ретте "Т" компаниясы импорттаған, дайындаушыдан делдал - "А" компаниясы арқылы сатып алынған тауар үшін, керісінше, бағасы өндірушіге қарағанда төмен болады.
27.02.2017 ж. РФ ТД бойынша (ИТС - 1,7 АҚШ доллары үшін 1кг) ресейлік импорттаушы 01.06.2016 ж.бастап Аргентинадан өнімді жеткізуге "S" өндірушісімен тікелей келісімшарт жасасты. ДТ-ға өндірушінің "S" прайс-парағы қоса берілген, онда FOB Буэнос Айресті жеткізу шарттарында 1 кг үшін 1,55 АҚШ доллары бағасы көрсетілген.
Аргентинадан Ресейге тауарлардың жүк тасымалдаушысы "Т" компаниясымен жасалған шарт бойынша тауарларды сатушы болып табылатын "A"(Ұлыбритания) компаниясын көрсетті. Бұл факт "A" компаниясының "S" өндірушісі мен "Т"компаниясы арасындағы делдал екенін растайды.
10.05.2017 ж.ҚР Ет бойынша "Т" компаниясы (ИТС – 1кг үшін 1,06 АҚШ доллары) өндіруші "S"компаниясы болып табылатын Санкт-Петербург CFR жеткізу шарттарында тауарды декларациялауды жүргізді.
Жеткізу шарттарын ескере отырып, мәміле бағасына Санкт-Петербург портына дейінгі көлік шығындары қосылуы керек, яғни өндірушінің бағасына тауарды жеткізу шығындары мен делдалдың маржасы кіреді, бірақ сонымен бірге "Т" компаниясы FOB Буэнос Айресті жеткізу шарттарымен өндірушіден төмен тауардың бағасын жариялады.