Даудың түрі: салықтық даулар
Салық төлеушінің санаты: заңды тұлға
Салық түрі: КТС, резидент емес үшін ҚҚС
ҚР Қаржы министрлігі (бұдан әрі-уәкілетті орган) корпоративтік табыс салығын (КТС), ҚР аумағында өндірілген тауарларға, орындалған жұмыстарға және көрсетілген қызметтерге қосылған құн салығын (ҚҚС) есептеу туралы аумақтық мемлекеттік кірістер департаментінің (бұдан әрі – салық органы) тексеру нәтижелері туралы хабарламаға "K" компаниясының апелляциялық шағымын алды.
Іс материалдарынан көрініп тұрғандай, салық органы 01.01.2014 ж.бастап 31.12.2018 ж. аралығындағы кезеңде салықтар мен бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдерді есептеудің дұрыстығы және уақтылы төлеу мәселесі бойынша "K" компаниясына кешенді салықтық тексеру жүргізді, оның нәтижелері бойынша 4 111,5 мың теңге сомасында КТС, 788,8 мың теңге сомасында өсімпұл, 3 835,7 мың теңге сомасында ҚҚС, 736,2 мың теңге сомасында бейрезидент үшін ҚҚС есептеу туралы хабарлама 41 925,8 мың теңге және 8 607,2 мың теңге сомасындағы өсімақы және 104 406,1 мың теңге сомасындағы шығынды азайту.
"K" компаниясы салық органының тұжырымдарымен келіспей, апелляциялық шағыммен жүгінді, онда резидент емес үшін ҚҚС есептеу бөлігінде салық органы шешімінің күшін жоюды сұрайды.
Шағымда "G" компаниясы Украина Республикасының резиденті болып табылады, онымен "K" компаниясы 2017 және 2018 жылдары Украина Республикасының резиденті тасымалдаушы жүзеге асырған Украина - Қазақстан бағыты бойынша халықаралық жүк тасымалдарында экспедиция қызметтерін көрсетуге шарт жасасқан.
"K" компаниясы 2017 жылы да, 2018 жылы да қолданыста болған салық заңнамасының ережелеріне сәйкес" G " компаниясы көлік экспедициясы шартына сәйкес жүзеге асырған экспедиция қызметтерін өткізу орны Украина республикасы болып табылады және тиісінше бұл қызметтер ҚҚС салынбайтын айналымдарға жатады деп есептейді.
Сондай-ақ шағымда "G" компаниясының Қазақстан Республикасында тұрақты мекемесі жоқ екендігі көрсетілген.
Салықтық тексеру актісінен "К" компаниясы 2017 жылғы кезеңде "салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы" Қазақстан Республикасының 10.12.2008 ж.Кодексінің (Салық кодексі) 236-бабы 2-тармағының 4) тармақшасын, 230 және 241-баптарын бұза отырып және 2018 жылғы кезеңде "салық және бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы" Қазақстан Республикасы Кодексінің (Салық кодексі) 378-бабы 2-тармағының 4) тармақшасын, 2018 жылғы кезеңде "салық және 25.12.2017 ж. резидент емес" G " компаниясының көлік-экспедиторлық көрсеткен қызметтері үшін 41 925,8 мың теңге сомасында ҚҚС есептелмеді. Салықтық тексеру актісінде "К" компаниясы мен "G" компаниясы арасында жасалған автомобиль көлігімен тасымалдауды ұйымдастыруға арналған шарт агенттік шарт болып табылады және 10.12.2008 жылғы Салық кодексінің 236-бабы 2-тармағының 4) тармақшасына және 25.12.2017 жылғы Салық кодексінің 378-бабы 2-тармағының 4) тармақшасына сәйкес қаралатын қызметтерді өткізу орны Қазақстан Республикасы болып табылады.
Шағымды қарау барысында мыналар анықталды.
10.12.2008 жылғы Салық кодексінің 230-бабы 1-тармағының 2) тармақшасына сәйкес Салық кодексінің 241-бабында белгіленген жағдайда бейрезиденттен жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді сатып алу бойынша қосылған құн салығын төлеуші жасайтын айналым салық салынатын айналым болып табылады.
10.12.2008 жылғы Салық кодексінің 241-бабының 1-тармағына сәйкес резидент емес ұсынған жұмыстар, көрсетілетін қызметтер, егер оларды өткізу орны Қазақстан Республикасы болып табылса, жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді алатын Қазақстан Республикасы салық төлеушісінің айналымы болып табылады және Салық кодексіне сәйкес қосылған құн салығы салынуға жатады.
10.12.2008 жылғы Салық кодексінің 236-бабы 2-тармағының 4) тармақшасында жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді өткізу орны жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді сатып алушының кәсіпкерлік немесе кез келген басқа да қызметті жүзеге асыру орны болып танылатыны көзделген.
Егер осы тармақшада өзгеше көзделмесе, жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді сатып алушы Қазақстан Республикасының аумағында әділет органдарында мемлекеттік (есептік) тіркеу негізінде немесе салық органдарында дара кәсіпкер ретінде тіркеу есебіне қою негізінде қатысқан жағдайда, Қазақстан Республикасының аумағы жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді сатып алушының кәсіпкерлік немесе басқа да қызметін жүзеге асыру орны болып есептеледі.
Осы тармақшаның ережелері мынадай жұмыстарға, көрсетілетін қызметтерге қатысты қолданылады:
зияткерлік меншік объектілерін пайдалануға құқықтарды беру;
бұқаралық ақпарат құралының өнімін таратудан, сондай-ақ интернет-ресурста орналастырылған бұқаралық ақпаратқа қол жеткізуді ұсынудан басқа, консультациялық, аудиторлық, инжинирингтік, дизайнерлік, маркетингтік, заң, бухгалтерлік, адвокаттық, жарнамалық көрсетілетін қызметтер, сондай-ақ ақпаратты ұсыну және (немесе) өңдеу жөніндегі көрсетілетін қызметтер;
персоналды ұсыну;
жылжымалы мүлікті (көлік құралдарынан басқа) мүліктік жалдауға (жалға)беру; тауарларды, жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді сатып алу, сондай-ақ осы тармақшада көзделген көрсетілетін қызметтерді жүзеге асыру үшін шартқа (келісімшартқа) негізгі қатысушының атынан тұлғаларды тарту бойынша агенттің көрсетілетін қызметтері;
байланыс қызметтері;
сыйақы үшін кәсіпкерлік қызметті шектеуге немесе тоқтатуға келісім;
радио және теледидар қызметтері;
жүк вагондары мен контейнерлерді жалға беру және (немесе) пайдалану жөніндегі қызметтер.
Өз кезегінде, 10.12.2008 жылғы Салық кодексінің 236 - бабы 2-тармағының 5) тармақшасында жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді өткізу орны осы тармақтың 1) - 4) тармақшаларында және осы баптың 4-тармағында көзделмеген жұмыстарды орындайтын, қызметтерді көрсететін тұлғаның кәсіпкерлік немесе кез келген басқа да қызметті жүзеге асыру орны болып танылатыны көзделген.
Әділет органдарында мемлекеттік (есептік) тіркеу негізінде немесе салық органдарында дара кәсіпкер ретінде тіркеу есебіне қою негізінде Қазақстан Республикасының аумағында осындай тұлға қатысқан жағдайда, Қазақстан Республикасының аумағы осы тармақтың 1) - 4) тармақшаларында көзделмеген жұмыстарды орындайтын, қызметтер көрсететін тұлғаның кәсіпкерлік немесе басқа да қызметін жүзеге асыру орны болып есептеледі.
Осыған ұқсас нормалар 25.12.2017 жылғы Салық Кодексінің 372, 378 және 382 баптарын қамтиды.
Қаралып отырған жағдайда, "К" компаниясы мен Украина Республикасының резиденті болып табылатын "G" компаниясы арасында автомобиль көлігімен тасымалдауды ұйымдастыруға 13.04.2017 ж.шарт (бұдан әрі-тасымалдау шарты) жасалды.
Тасымалдау шарты бойынша" К "компаниясы Тапсырыс беруші ретінде," G " компаниясы экспедитор ретінде әрекет етеді.
1.1 және 1.2-тармақтарға сәйкес. Тасымалдау шарты, осы Шарт халықаралық және ішкі автомобиль қатынасында жүктерді тасымалдауға байланысты экспедитор Тапсырыс берушіге ұсынатын көлік-экспедиторлық қызметтерді ұйымдастыру, жүзеге асыру және есеп айырысу кезінде Тараптар арасында туындайтын өзара қарым-қатынас тәртібін айқындайды.
Тапсырыс беруші өз атынан Тапсырыс берушінің қаражаты есебінен Тапсырыс берушінің жүктерін тасымалдауды ұйымдастыруды және Тапсырыс берушінің жүктерін тасымалдау үшін көлік ұйымдарымен есеп айырысуды жүзеге асыруды тапсырады, ал Экспедитор міндеттерді өзіне алады.
Салықтық тексеру актісінен көрініп тұрғандай, "G" компаниясы Украина (әр түрлі қалалар) – Қазақстан (әр түрлі қалалар) бағыты бойынша көлік қызметтерін көрсетті. "К" компаниясы тексеру барысында "G"компаниясының нотариалды куәландырылған резиденттік сертификаттарын ұсынды. Сондай-ақ салықтық тексеру актісінде, ұсынылған халықаралық көлік жөнелтпе құжаттарына (CMR) сәйкес 16-бағанда (тасымалдаушы) Украина аумағында орналасқан "Р" Көлік Компаниясы көрсетілген.
Қазақстан Республикасы Азаматтық кодексінің (Ерекше бөлім) 708 - бабының 1-тармағына сәйкес көлік экспедициясы шарты бойынша бір Тарап (экспедитор) сыйақы үшін және екінші Тараптың (жүк жөнелтуші клиенттің, жүк алушының немесе экспедитордың қызметіне мүдделі өзге де адамның) есебінен экспедиция шартында айқындалған, жүк тасымалдауға байланысты қызметтерді орындауға немесе орындауды ұйымдастыруға, оның ішінде клиенттің атынан немесе өз атынан жүк тасымалдау шартын (шарттарын) жасасуға міндеттенетінін көрсету қажет.
Қосымша қызметтер ретінде көлік экспедициясы шартында жүкті жеткізу үшін қажетті экспорт немесе импорт үшін талап етілетін құжаттарды алу, кедендік және өзге де формальдылықтарды орындау, жүктің саны мен жай-күйін тексеру, оны тиеу және түсіру, клиентке жүктелетін баждарды, алымдарды және басқа да шығыстарды төлеу, жүкті сақтау, оны межелі пунктте алу, сондай-ақ өзге де операциялар мен көрсетілетін қызметтерді орындау сияқты операцияларды жүзеге асыру көзделуі мүмкін.
Клиенттің келісімімен экспедитор клиенттің мүдделерін, тарифтер деңгейі мен жеткізу мерзімдерін ескере отырып, клиенттің жүктерін қандай көлік түрімен тасымалдайтынын өзі анықтай алады.
Қаралатын жағдайда "К" компаниясы мен "G" компаниясы арасында жасалған тасымалдау шарты Қазақстан Республикасы Азаматтық кодексінің 708-бабының 1-тармағында (Ерекше бөлім) белгіленген көлік экспедициясы шартының ережелері мен талаптарына сәйкес келеді.
Көлік-экспедиторлық қызметтер 10.12.2008 жылғы Салық кодексінің 236-бабы 2-тармағының 4) тармақшасында көрсетілмегенін ескере отырып, тиісінше қызметтерді өткізу орнын айқындау үшін 10.12.2008 жылғы Салық кодексінің 236-бабы 2-тармағының 5) тармақшасын басшылыққа алу қажет.
Осылайша, жұмыстарды, көрсетілетін қызметтерді өткізу орны болып көлік экспедициясының қызметін көрсеткен кәсіпкерлік қызметті жүзеге асыру орны - Қазақстан Республикасының аумағында әділет органдарында мемлекеттік (есептік) тіркеу негізінде қатыспайтын "G" компаниясы танылады, демек, "К" компаниясында резидент емес үшін ҚҚС туындамайды.
Осыған байланысты 2017 және 2018 жылдары резидент емес үшін 10.12.2008 ж.Салық кодексінің 236-бабы 2-тармағының 5) тармақшасы және 25.12.2017 ж. Салық кодексінің 378-бабы 2-тармағының 5) тармақшасы негізінде 41 925,8 мың теңге сомасында ҚҚС есептеу негізсіз болып табылады.
Апелляциялық комиссия отырысының нәтижелері бойынша резидент емес үшін ҚҚС есептеу бөлігінде салық органының шағым жасалған хабарламасының күшін жою туралы шешім қабылданды.