Тісті доңғалақтардың жіктелуі

Кедендік даулар

Заңды тұлға

Тауарлардың жіктелуі

 Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігіне (бұдан әрі – уәкілетті орган) «А» Компаниясынан аумақтық мемлекеттік кірістер департаментінің (бұдан әрі – кеден органы) кедендік төлемдерді, салықтарды есептеу мәселелері бойынша тексеру нәтижелері туралы хабарламасына қатысты шағымы келіп түсті.

Іс материалдарынан анықталғандай, кеден органы тауарлардың дұрыс сыныпталуы бойынша – «жинақталған тісті біліктер (жоғарғы және төменгі)» бойынша кедендік тексеру жүргізді, оның нәтижелері бойынша жалпы сомасы 17 072,3 мың теңгеге тексеру нәтижелері туралы хабарлама шығарылды.

Кеден органының тұжырымдарымен келіспеген «А» Компаниясы кеден органының шешімінің күшін жоюды сұрап, апелляциялық шағыммен жұгінді.

«А» Компаниясы бұрын басқа кеден органымен 8483 90 890 9 СЭҚ ТН коды бойынша мәлімделген «жинақталған тісті біліктер (жоғарғы және төменгі)» тауарын импорттағанын хабарлайды.

Жеткізу мерзімін өткізіп алмау мақсатында бірнеше партиямен және әртүрлі орындарға жеткізілгендіктен, кедендік тазарту рәсімінен өту кезінде кеден органымен СЭҚ ТН коды 8420 91 800 0 СЭҚ ТН коды қойылды.

        Одан кейін, кедендік тексеру кезінде кеден органы үшінші тауар кодын – 8483 10 950 0 СЭҚ ТН анықтады және кеден органы тауарды осы тауар кодына жатқызуға нақты негіздеме ұсынбады.

«А» Компаниясының пікірінше, жоғарыда көрсетілген мән-жайлар кеден органдары тарапынан бұзушылықтарды көрсетеді, нәтижесінде «А» Компаниясы кеден органдарының СЭҚ ТН кодын дұрыс анықтамауынан қосымша шығындарға мәжбүр етеді.

Осылайша, сатылы түрде көрсеткенде код келесідей көрінеді:

8483 10 950 0 – алдын ала актіде көрсетілген.

8483 - Трансмиссия біліктері (жұдырықша және иінді біліктерді қоса алғанда) және қосиінді; мойынтіректердің корпустары және біліктерге арналған сырғанау мойынтіректер; тісті дөңгелек және тісті берілістер; шарикті немесе роликті бұрандалар; беріліс қораптары және айналу моментін түрлендіргіштерді қоса алғанда, жылдамдықтың өзге вариаторлары; маховиктер мен шығырлар, оның ішінде шығыр блоктары; біліктерді қосуға арналған муфталар мен құрылғылар (әмбебап қосылыстарды қоса алғанда):

8483 10- трансмиссия біліктері (жұдырықша және иінді біліктерді қоса алғанда) және қосиінді:

8483 10 950 0 – – өзгелері.

 Сонымен қатар, акті мен өзге де құжаттамалардан қаралып отырған тауардың трансмиссияда қолданылғаны жөнінде қандай да бір мәліметтердің жоқ екені анық көрінеді. Осыған байланысты мәлімделген код бұл тауарға қолданылмайды, өйткені тісті біліктер тұтас металлдан жасалады және тісті беріліс қорабының бөлшегі болып табылады.

«А» Компаниясы кеден органы тауардың негізгі сипаттамалары мен функцияларын елемейді деп санайды.

Сонымен, тісті беріліс қорабы - айналу және айналу моментін электр жетегінен немесе бір білікпен беріліс қорабынан олардың арасында айналу моментін біркелкі бөлу арқылы тісті доңғалақтардың синхронды қозғалысына түрлендіретін домалау машинасы. Тісті беріліс қорабы айналу моментін тордың кіріс білігінен тордың екі шығыс білігіне тең пропорцияда және бірдей жылдамдықпен бөліп, береді, мысалы, илемдеу пресінің біліктерін айналдыру үшін.

Тісті беріліс қорабы рамадан және оған орнатылған параллельді, айналмалы тісті доңғалақтардан тұрады, олар жетек орамының тістерінің жетекті орамның тістеріне қысымы әсерінен бір-бірімен торланады.

Тісті біліктер прокат станының жүрегі болып табылады. Олардың көмегімен прокаттау жүзеге асады: бұл өнімге (металл, картон, кез келген өнеркәсіптік өнімдер, минералдар, мысалы, калий, фосфиттер және т.б.) қажетті пішін мен өлшем беру үшін орындалатын пластикалық деформация процесі. Олар прокат станын біркелкі айналдыруға мәжбүрлейді, бұл валиктердің айналуына әкеледі, олар ыстық жартылай фабрикаттарды өз араларынан өткізіп, олардан қажетті тауардерді құрайды. Пішініне, өлшеміне және дизайнына байланысты орамдар үлкен көлемдегі тауарді, соның ішінде металлды тиімді өңдеуге мүмкіндік береді, бұл оны одан әрі бөлшектерді, бөлшектерді және конструкцияларды өндіруде қолдануға жарамды етеді. Тек оларды пайдалану арқылы қажетті қалыңдығы, ені және беткі профилі бар прокат металл бұйымдарын жасауға болады.

Осыған байланысты, «А» компаниясы СЭҚ ТН 8483 10 950 0 кодын, сондай-ақ бұрын басқа кеден органы айқындаған СЭҚ ТН 8483 90 890 9 кодын қолдануға болмайды деп есептейді, өйткені ол трансмиссия біліктерді анықтайтын «8483» тобына жатады және т. б.

Осылайша, «А» Компаниясы тауарға қатысты – жинақталған тісті біліктер (жоғарғы және төменгі) – 8420 91 800 0 СЭҚ ТН «Металл немесе шыны өңдеуге арналған машиналардан басқа, каландрлар немесе басқа да біліктер машиналар, және оларға арналған біліктер: біліктердің, өзгелері», себебі кодтың нақты сипаттамасынан осы кодқа біліктер машиналары мен оларға арналған біліктер жатады.

Бұл ретте «А» Компаниясы СЭҚ ТН түсініктеме берудің негізгі қағидаларын  (бұдан әрі – ТНҚ) негізге ала отырып, тауар сондай-ақ «Металл илектеу орнақтары мен оларға арналған біліктер: илектеу орнақтарна арналған біліктер, өзгелер» 8455 30 900 0 СЭҚ ТН кодын не «Металл илектеу орнақтары мен оларға арналған біліктер: илектеу орнақтарна арналған біліктер, шойыннан құйылған/болаттан соғылған» сияқты 8455 30 100 0 СЭҚ ТН кодын атап өтуде.  

Мәселен, СЭҚ ТН ТНЕ № 3 (а, б) ережелеріне сәйкес, егер 2 (б) Ережеге сәйкес немесе қандай да бір басқа себептер бойынша prima facie, тауарларды екі немесе одан да көп тауар позицияларына жатқызу мүмкіндігі болған жағдайда, мұндай тауарларды жіктеу мынадай түрде жүзеге асырылады:

а) Неғұрлым жалпы сипаттамасы бар тауар позицияларымен салыстырғанда тауарлардың неғұрлым нақты сипаттамасын қамтитын тауар позициясына артықшылық беріледі. Алайда, екі немесе одан да көп тауар позицияларының әрқайсысы қоспаның немесе көп компонентті бұйымның құрамына кіретін материалдардың немесе заттардың бөлігіне ғана немесе бөлшек саудаға арналған жиынтықта ұсынылған тауарлардың бөлігіне ғана қатысты болса, онда осы тауар позициялары, тіпті олардың біреуі тауардың неғұрлым толық немесе дәл сипаттамасын берсе де, осы тауарға қатысты тең мәнді болып қаралуға тиіс.

б) Әртүрлi материалдардан тұратын немесе әртүрлi компоненттерден жасалған қоспалар, көп компоненттi бұйымдар және 3 (а) Ереженiң ережелерiне сәйкес сыныпталуы жүзеге асырылуы мүмкiн емес бөлшек саудаға арналған жиынтықтарда ұсынылған тауарлар осы өлшем қолданылуы шартымен осы тауарларға негiзгi қасиет беретiн материал немесе құрамдас бөлiк бойынша сыныпталуы тиiс.

Келісімшартқа қосымшаларда, сондай-ақ сертификаттарда көрсетілген тауардың сипаттамаларын негізге ала отырып, тиісінше 20CrNi2MOA (болат) тауарының материалы, СЭҚ ТН 8455 тобының кодтары неғұрлым сәйкес, атап айтқанда СЭҚ ТН 8455 30 100 0 коды «Металл илектеу орнақтары мен оларға арналған біліктер: илектеу орнақтарна арналған біліктер, шойыннан құйылған/болаттан соғылған».

Осыған байланысты «А» Компаниясы бұл тауардың коды деп есептейді.

Сондай-ақ «А» Компаниясы тауарларды СЭҚ ТН коды 8455 30 100 0 бойынша сыыныптау қажет деген «Новократорск машина жасау зауыты» АҚ қорытындысын кеден органы елемеді деп санайды.

Жоғарыда айтылғандарға байланысты «А» Компаниясы тексеру нәтижелері туралы хабарламаның күшін жоюды сұрайды.

Сыртқы саудаға қатысушының дәлелдерін қарап, кеден органы ұсынған материалдарды зерделей келе, уәкілетті орган мынадай қорытындыға келді.

«Қазақстан Республикасындағы кедендік реттеу туралы» Қазақстан Республикасы Кодексінің (бұдан әрі – Кодекс) 40-бабына сәйкес тауарларды сыныптау деп қарастырылатын тауарларды Сыртқы экономикалық қызметтің тауар номенклатурасы бойынша нақты тауарлық позицияларға, қосалқы позицияларға және кіші қосалқы позицияларға кезең-кезеңмен жатқызу түсініледі.

      Тауарларды сыныптау мына негізгі өлшемшарттар:

      1) тауар орындайтын функция;

      2) тауар жасалған материал негізге алына отырып жүзеге асырылады.

      Бұл ретте, тауарлардың өңделу дәрежесі ескеріле отырып, оларды Сыртқы экономикалық қызметтің тауар номенклатурасына түсініктеме берудің негізгі қағидаларын және бөлімдерге, топтарға ескертпелерді (оның ішінде тауарлық позицияларға, қосалқы позицияларға ескертпелерді), сондай-ақ өзіндік ерекшелігі бар сыныптау мәселелерін түсіндіретін қосымша ескертпелерді қолдану негізінде тауарлық кіші қосалқы позицияларға түбегейлі жатқызу қағидаты сақталады.

Тауарлардың дұрыс сыныпталуын тексеруді кеден органы шығарғанға дейін де, шығарғаннан кейін де кедендік бақылау шеңберінде жүзеге асырады.

Қарастырылып отырған жағдайда, «А» Компаниясы Қытайдан 2 тауарларға арналған декларация (бұдан әрі – ТД) бойынша ішкі тұтыну үшін шығарудың кедендік рәсімімен орналастыра отырып, «жинақталған жоғарғы және төменгі тісті білік» тауарын әкелуді жүзеге асырды. Осы тауарларды декларациялау кезінде Компания ТД-ның 33-бағанында «Металл немесе шыны өңдеуге арналған машиналардан басқа, каландрлар немесе басқа да біліктер машиналар, және оларға арналған біліктер: бөліктер: өзгелер» (кедендік баж - 0%)  8420 91 800 0 СЭҚ ТН коды мәлімделген.

 

СЭҚ ТН Коды	Зат атауы	Импорттық кедендік баж салығы
8420	Металл немесе шыны өңдеуге арналған машиналардан басқа, каландрлар немесе басқа бiлiктi машиналар және оларға арналған бiлiктер:
	– бөліктер:
8420 91	– – біліктер:
8420 91 800 0	– – – өзгелер	0

 

«A» Компаниясы ұсынған тауардың техникалық сипаттамаларына сәйкес (суретті және сызбаны қоса алғанда) тісті біліктер прокат станының жүрегі болып табылады. Олардың көмегімен прокаттау жүзеге асады: бұл өнімге (металл, картон, кез келген өнеркәсіптік өнімдер, минералдар, мысалы, калий, фосфиттер және т.б.) қажетті пішін мен өлшем беру үшін орындалатын пластикалық деформация процесі. Олар прокат станын біркелкі айналдыруға мәжбүрлейді, бұл валиктердің айналуына әкеледі, олар ыстық жартылай фабрикаттарды өз араларынан өткізіп, олардан қажетті тауардерді құрайды. Пішініне, өлшеміне және дизайнына байланысты орамдар үлкен көлемдегі тауарді, соның ішінде металлды тиімді өңдеуге мүмкіндік береді, бұл оны одан әрі бөлшектерді, бөлшектерді және конструкцияларды өндіруде қолдануға жарамды етеді. Оларды пайдалану арқылы қажетті қалыңдығы, ені және беткі профилі бар прокат металл бұйымдарын жасауға болады.

тісті беріліс қорабы – рамадан және оған орнатылған параллельді, айналмалы тісті доңғалақтардан тұратын илемдеу машинасы. Бұл доңғалақтар жетекші доңғалақтың тістерінің қысымы арқылы жетектегі доңғалақтың тістеріне бір-бірімен торланады. Бұл доңғалақтар электр жетегінің немесе бір білікті беріліс қорабының айналуын тісті доңғалақтарға синхрондау үшін қолданылады, мұнда доңғалақтар айналу моментін тісті доңғалақтың екі шығыс білігіндегі жеке жетектерге айналдырады. Тісті доңғалақ торы сонымен қатар айналу моментін доңғалақтың кіріс білігінен екі шығыс білігіне тең пропорцияда және тең жылдамдықта бөлу және беру үшін қолданылады, мысалы, илемдеу пресінің біліктерін айналдыру үшін қолданылады, ол өз кезегінде минералды тыңайтқыштардың (калий, фосфиттер және т.б.) түйіршіктерін құрайды.

Тісті білік тұтас, металдан жасалады және тісті клеттің бөлшегі болып табылады. Біліктің жұмыс беті сырғанамай бір-бірімен (жоғарғы білік пен төменгі білік) ілінуге арналған тістермен қапталған. Тісті біліктер тісті клеттің бөлігі (ішкі бөлшегі) болып табылады.

Қолдану тәсілі - тісті біліктер тісті клетке орнатылады және жалғанған электр жетегінің айналуы есебінен қозғалысқа келтіріледі.

Тісті біліктердің мақсаты қозғалтқыштың немесе редуктордың кіру білігінің жалғыз қозғалысын шығу біліктерінің қос қозғалысына айналдыру болып табылады. Шығу біліктері бір-бірінің үстінде тігінен орналасқан.

Тісті біліктердің конструкциясы тістегершіктерден тұрады, олар өз тістерінің үлкен ені салдарынан бөшке бетінде шеврон тістері кесілген білікпен бірге орындалады. Сондықтан олар тісті біліктер деп аталады. Біліктердің мойындары әдетте екі қатарлы роликті-конустық немесе роликті-сфералық мойынтіректерге орнатылады. Ескі клеттерде - сырғанау мойынтіректерінде.

Тісті біліктер тек шеврон тістерімен орындалады. Бұл қисық тісті іліну кезінде пайда болатын мойынтіректерге жүктеменің осьтік құрауышының болмауын және жүрістің бірқалыптылығын қамтамасыз етеді. Тістегершіктер тістерді кесу кезінде құрт фрезасының шығуы үшін біліктің ортасына қарай жолмен жасалады.

«А» Компаниясы 8483 90 890 9 СЭҚ ТН коды бойынша 1 ТД бойынша мәлімделген қаралатын тауарға қатысты «жинақталған жоғарғы және төменгі тісті білік» тауары бойынша ұқсас техникалық сипаттаманы ұсынды.

 

СЭҚ ТН Коды	Зат атауы	Импорттық кедендік баж салығы
8483	Трансмиссия біліктері (жұдырықша және иінді біліктерді қоса алғанда) және қосиінді; мойынтіректердің корпустары және біліктерге арналған сырғанау мойынтіректер; тісті дөңгелек және тісті берілістер; шарикті немесе роликті бұрандалар; беріліс қораптары және айналу моментін түрлендіргіштерді қоса алғанда, жылдамдықтың өзге вариаторлары; маховиктер мен шығырлар, оның ішінде шығыр блоктары; біліктерді қосуға арналған муфталар мен құрылғылар (әмбебап қосылыстарды қоса алғанда):
8483 90	- тiстi дөңгелектер, тiзбектi жұлдызшалар және жеке жеткiзiлетiн басқа да берiлiс элементтерi, бөліктер:
	– – өзгелер:
8483 90 890	– – –өзгелер:
8483 90 890 9	– – – – өзгелер	3

 

Яғни, бір тауар, «А» Компаниясы екі код бойынша – 8420 91 800 0 8 СЭҚ ТН және 8483 90 890 9 СЭҚ ТН бойынша мәлімдейді.

СЭҚ ТН ТНҚ 1-ге сәйкес заңды мақсаттар үшін СЭҚ ТН-ға сәйкес тауарларды сыныптау тауар позицияларының мәтіндеріне және бөлімдерге немесе топтарға тиісті ескертулерге сүйене отырып жүзеге асырылады.

СЭҚ ТН 8420 тауар позициясының мәтіндерімен осы тауар позициясына 8455, 8462 немесе 8463 тауар позициясының металл илектеу немесе металл өңдеу машиналарын қоспағанда, біліктер машиналары енгізілетіні айқындалған.

Бұдан әрі СЭҚ ТН 8455 тауар позициясының мәтіндерімен бөліктерді сыныптауға қатысты жалпы ережелер сақталған жағдайда (XVI бөлімге жалпы ережелер) осы тауар позициясына илек орнақтарының бөліктері енгізілетіні айқындалған.

XVI «БӨЛIКТЕР» бөлiмiне 2-ескертуге сәйкес тек қана немесе негiзiнен нақты машиналарда немесе аппараттарда (8479 немесе 8543 тауар позициясының машиналары мен аппараттарын қоса алғанда) немесе сол тауар позициясының машиналары немесе аппараттары топтарында пайдалануға жарамды бөлiктер машиналар немесе аппараттар сияқты сол тауар позициясына енгiзiледi.

Жоғарыда көрсетілген ережелер осы бөлімнің тауар позицияларының бірімен қамтылған бұйымды өздері құрайтын бөліктерге жатпайды (8487 және 8548 тауар позицияларынан басқа); олар тiптi олар нақты машинаның бiр бөлiгi ретiнде жұмыс iстеуге арнайы арналса да, барлық жағдайларда тиiстi тауар позицияларына енгiзiледi. Атап айтқанда, бұл мынадай бөліктерге қатысты:

(6) Трансмиссия біліктері, қосиінді, мойынтіректердің корпустары және біліктерге арналған сырғанау мойынтіректер; тісті дөңгелек және тісті берілістер; шарикті немесе роликті бұрандалар; беріліс қораптары және айналу моментін түрлендіргіштерді қоса алғанда, жылдамдықтың өзге вариаторлары; маховиктер мен шығырлар, оның ішінде шығыр блоктары; біліктерді қосуға арналған муфталар мен құрылғылар (8483 тауар позициясы).

Осылайша, тауар тек қана немесе негізінен СЭҚ ТН 8455 тауар позициясының тауарларымен пайдаланылатынына қарамастан, ол XVI бөлімнің жалпы ережелерінің шарттарына жауап бермейтіндіктен, сол тауар позициясына енгізілмейді.

СЭҚ ТН 8483 тауар позициясының мәтіндерімен осы тауар позициясына кіретін тауарлар ең бастысы:

(ii) сол машинаның әртүрлі бөліктеріне қуат беру үшін пайдаланылатын машинаның кейбір ішкі бөліктері.

Жоғарыда көрсетілгендей, «А» Компаниясы ұсынған техникалық сипаттамаларға сәйкес тісті біліктердің мақсаты - қозғалтқыштың немесе редуктордың кіру білігінің жалғыз қозғалысын шығу біліктерінің қосарлы қозғалысына айналдыру, бұл СЭҚ ТН 8483 тауар позициясының мәтіндеріне толық сәйкес келеді.

6 ТНҚ сәйкес заңды мақсаттар үшін тауар позициясының субпозицияларындағы тауарларды жіктеу субпозициялардың атауларына және субпозицияларға қатысы бар ескертулерге, сондай-ақ, mutatis mutandis, бір деңгейдегі субпозициялар ғана салыстырмалы болып табылған жағдайда, жоғарыда аталған қағидалардың ережелеріне сәйкес жүзеге асырылуы тиіс. Егер түпмәтінде өзгеше айтылмаса, осы ереженің мақсаттары үшін бөлімдер мен топтарға тиісті ескертулер де қолданылуы мүмкін.

СЭҚ ТН 8483 10 тауарлық субпозициясының атауына, сондай-ақ трансмиссия біліктері (жұдырықша және иінді біліктерді қоса алғанда) және қосиінді ұғымын айқындайтын СЭҚ ТН 8483 тауарлық позициясының мәтіндеріне сүйене отырып - олар әдетте қуатты айналмалы қозғалыспен беру үшін қызмет етеді.

Жоғарыда баяндалғанның негізінде қарастырылатын тауар – «жинақталған жоғарғы және төменгі тісті біліктер» 8483 10 950 0 СЭҚ ТН тауарлық кіші қосалқы позициясында жіктеледі (кедендік баж – 5%).

Апелляциялық комиссияның шешімімен кедендік төлемдер мен салықтарды есептеу бөлігіндегі кедендік тексеру нәтижелері – «жинақталған жоғарғы және төменгі тісті біліктер» заңды деп танылды.