Меню

Страницы

Статья

Қазақстан Республикасы мен Испания Корольдігі арасындағы қатынастар

Жалпы мәлімет

1992 ж. 11 ақпанда дипломатиялық қатынастар орнатылды.

1999 ж. қаңтарда Қазақстанның Испаниядағы Елшілігі ашылды.

1999 ж. маусымда Испанияның Қазақстандағы Елшілігі ашылды.

2022 ж. 11 қаңтардан бастап Қазақстанның Испаниядағы Елшісі Д.Мұсаев.

2021 ж. 3 тамыздан бастап Испанияның Қазақстандағы Елшісі Хорхе Урбиола Лопес де Монтенегро.

Саяси қатынастар

Жоғарғы деңгейдегі байланыстар

ҚР Тұңғыш Президенті Н.Ә.Назарбаев Испания Корольдігіне сегіз рет келді (соңғы рет 2013 ж. 5-6 ақпанда).

Испания корольдері Қазақстанға жеті рет келді (ресми сапарлары: 2007 ж. Хуан Карлос I, 2017 ж. 9-10 маусымда Фелипе VI).

Испания Премьер-министрлері Қазақстанға үш рет келді (Х.М.Аснар - 1997 ж. қазанда, Х.Л.Сапатеро - 2011 ж. маусымда, М.Рахой - 2013 ж. қыркүйекте).

Жоғары деңгейдегі байланыстар

2013 ж. 13-14 мамырда ҚР Сыртқы істер министрі Е.Ыдырысовтың Испанияға алғашқы ресми сапары болды.

Испанияның сыртқы істер министрлері Қазақстанға бірнеше рет келді (Испанияның сыртқы істер және ынтымақтастық министрі Х.М.Гарсия-Маргальоның соңғы сапары 2016 жылдың сәуірінде болған).

Сыртқы істер министрлерінің жүйелі кездесулері ірі экономикалық форумдар мен сыртқы істер министрлерінің орынбасарлары деңгейіндегі қазақстан-испан саяси консультациялары аясында өткізіледі (соңғы кездесу 2021 ж. 14 мамырда Нұр-Сұлтан қ. өтті).

2019 ж. 15-16 желтоқсанда ҚР Сыртқы істер министрі М.Тілеуберді Азия-Еуропа форумының («АСЕМ» Сыртқы істер министрлерінің кеңесі) 14-ші отырысына қатысу үшін Мадридке сапар шекті.

Пандемия жағдайында ҚР Премьер-Министрінің орынбасары – Сыртқы істер министрі М.Тілеуберді мен Испанияның Сыртқы істер, Еуропалық Одақ және ынтымақтастық министрі А.Гонсалес арасында екіжақты телефон байланыс жүргізілуде (2020 ж. 18 мамырда және 22 қазанда).

2021 жылғы 5-6 шілдеде ҚР Премьер-Министрінің орынбасары – Сыртқы істер министрі М.Тілеуберді Испанияға ресми сапармен барды.

23 октября 2023 г. в Люксембурге в рамках 20-го заседания Совета сотрудничества РК-ЕС состоялась двусторонняя встреча Заместителя Премьер-Министра – Министра иностранных дел РК М.Нуртлеу с Министром иностранных дел, ЕС и сотрудничества Испании Х.М.Альбаресом.

Парламентаралық ынтымақтастық

Қазақстан Республикасына сапарлары:

2017 ж. 16-17 шілдеде Испания Конгресінің Төрайымы А.Пастор Астанаға жұмыс сапарымен барды.

2019 ж. 23-24 қыркүйекте Испания Сенатының Халықаралық қатынастар комитетінің төрағасы А.Гутиеррес Астанаға «Еуразия парламенттері спикерлерінің IV отырысына» қатысу үшін барды.

2021 ж. 8 қыркүйекте Венада Парламенттер спикерлерінің Бесінші Дүниежүзілік конференциясы аясында Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісінің Төрағасы Н.Нығматулин мен Испанияның Депутаттар Конгресінің Төрайымы М.Батет арасында кездесу өтті.

2021 жылғы 29 қарашада Мадридте парламентаралық консультациялар өтті (қазақстандық тараптан ҚР Парламенті Мәжілісінің Халықаралық істер, қорғаныс және қауіпсіздік комитетінің депутаты М.Ерман, испандық тарапынан Депутаттар Конгрессінің Халықаралық істер жөніндегі комитетінің төрағасы П.Мари-Клозе қатысты).

2021 жылғы 30 қарашада Мадридте Қазақстан-Испания парламентаралық ынтымақтастық тобының ұлықтау отырысы өтті. Испандық тарапқа Сенаттың Халықаралық істер жөніндегі комитетінің төрағасы А.Гутьеррес (тең төраға), Конгресстің вице-спикері (төменгі палата) А.Пастор, Еуропалық Одақ жөніндегі Аралас комиссияның төрайымы С. Сумельсо және басқалар кірді.

2022 жылғы 2 наурызда онлайн форматта Қазақстан-Испания парламентаралық ынтымақтастық тобының кезекті отырыс өтті. Қазақстандық тараптан: Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісінің Экономикалық реформа және өңірлік даму комитетінің төрағасы А.Рау, Мәжілістің Халықаралық істер, қорғаныс және қауіпсіздік комитетінің төрағасы А.Құспан және Заңнама және сот-құқықтық реформа комитетінің төрағасы А.Қожахметов қатысты.

Негізгі келісімшарттар мен келісімдер

2009 ж. 2 шілдедегі Стратегиялық серіктестік туралы келісім.

Қазақстан Республикасы мен Испания Корольдігі арасындағы Инвестицияларды көтермелеу және өзара қорғау туралы келісім, Қазақстан Республикасы мен Испания Корольдігі арасындағы Экономика және өнеркәсіп саласындағы ынтымақтастық туралы келісім, Қазақстан Республикасы мен Испания Корольдігі арасындағы Мәдениет, білім және ғылым саласындағы ынтымақтастық туралы келісім, Қазақстан Республикасы Үкіметі арасындағы мен Испания Корольдігінің Үкіметі қосарланған салық салуды болдырмауға және салықтарға қатысты салық төлеуден жалтаруға жол бермеуге қатысты табыс пен капитал туралы конвенция, Қазақстан Республикасы мен Испания Корольдігі арасындағы қылмыстық істер бойынша өзара құқықтық көмек туралы конвенция және т.б.

Испания - Еуропалық Одақтағы қылмыстық-құқықтық ынтымақтастық туралы барлық шарттар жасалынған алғашқы мүше мемлекет.

Көпжақты ынтымақтастық

Қазақстан мен Испания халықаралық аренада тиімді ынтымақтасуда. Испания Қазақстанның халықаралық бастамаларын (ЕҚЫҰ-ға төрағалық ету, БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесіне мүшелік және т.б.) тұрақты түрде қолдайды.

Испания 2022-2024 жж. БҰҰ Адам құқықтары жөніндегі кеңесіне Қазақстанның кандидатурасын қолдады, ал Қазақстан Испанияның 2025-2027 жж. Адам құқықтары жөніндегі кеңеске кандидатурасын қолдады.

Сондай-ақ, 2031-2032 жылдары БҰҰ-ның 86-шы Бас Ассамблеясының төрағалығына Қазақстанның кандидатурасына Испанияның қолдауымен алмасу мақсатында Қазақстан 2027 ж. мамандандырылған халықаралық көрмені өткізу туралы Малаганың кандидатурасын қолдады.

Сауда-экономикалық қатынастар

ҚР Қаржы министрлігі Мемлекеттік кірістер комитетінің мәліметінше, 2022 ж. Қазақстан мен Испания арасындағы тауар айналымы $2,592 млрд құрап (экспорт – 2,322 млрд, импорт – 269 млн), 2021 ж. сәйкес кезеңіне салыстырғанда 41,7%-ға өсті. ($1,828 млрд: экспорт – 1,633 млрд, импорт – 195 млн).

2023 ж. Қазақстан мен Испания арасындағы тауар айналымы $2,007 млрд құрады (экспорт – $1,485 млрд, импорт – $521,8 млн), бұл 2022 жылдың осындай кезеңімен салыстырғанда 22,5%-ға төмен.

Қазақстан экспортының негізгі бұйымдары: шикі мұнай, ферроқорытпа, ферроқорытпа, бидай, былғары, оттан кейін, мал былғарыдан кейін, малдардан, шлактардан, алюминийден, құрғақ бұршақтардан, қозғалтқыштардан және электр генераторларынан тұрады.

Қазақстандық импорттың негізгі бұйымдары: ұшу құралдары, топырақты сұрыптау және ұнтақтау жабдығы, шиналар, дәрі-дәрмектер, жолаушылар вагондары, сұйық сорғылар, аралас минералды тыңайтқыштар, автомобиль және трактор бөлшектері мен керек-жарақтары, инсектицидтер, гербицидтер және шараптар.

2005 жылдан бастап 2022 жылдың II тоқсанға дейін Испаниядан Қазақстанға тікелей инвестициялардың жалпы ағыны $300 млн. құрады. 2022 жылы – $20,7 млн, 2021 жылы – $14,8 (2023 жылдың 6 айында – $14,8, 2022 жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда екі есеге немесе 115%-ға өсті).

2023 жылдың бірінші жартыжылдығында Испанияға тікелей инвестициялардың жалпы кетуі $8,3 млн құрады (2005 жылдан бастап 2022 жылға дейін - $63,1 млн).

2023 жылдың бірінші жартысындағы жағдай бойынша Қазақстанда испан капиталы бар 99 заңды тұлға тіркелген, оның 63-і белсенді.

Сауда-экономикалық ынтымақтастықтың негізгі тетіктері Қазақстан-Испания Экономика және өнеркәсіп саласындағы үкіметаралық комиссиясы (ҮАК) және Қазақстан-Испания іскерлік кеңесі (ІК) болып табылады. ҮАК-тің 10-шы отырысы және ІК-нің 7-ші отырысы 2023 ж. 30 мамырда Астанада өтеді.

ҮАК-тің тең төрағалары: Испанияның Сауда жөніндегі мемлекеттік хатшысы Ш.Мендес және ҚР Сауда және интеграция вице-министрі Қ.Төребаев.

Іскерлік Кеңесінің тең төрағалары: «Бәйтерек» ҰБХ» АҚ Басқарма төрағасы Н.Байбазаров және «Максам» компаниясының президенті Х.М.Варгас.

2021 ж. 1 маусым жағдай бойынша Қазақстанда испандықтардың қатысуымен 60 астам заңды тұлғалар, филиалдар мен өкілдіктер бар.

«Airbus Defence & Space» (әскери көлік ұшақтарын жеткізу), «Маxam» (жарылғыш заттарды шығару), «Talgo» (теміржол көлігі және инфрақұрылым), «Indra» (әскери ақпараттық технологиялар және азаматтық өтінімдер), «Grupo Anka» (құрылыс, қалдықтарды басқару), «Inditex», «Pronovias», «Cortefiel», «Desigual», «Mango» (бөлшек сауда және франшиза), «Joma» (спорт киімдері және аяқкиімдері) және т.б. танымал испандық компаниялар Қазақстан нарығында бар.

Мәдени-гуманитарлық және ғылыми-білім беру саласындағы ынтымақтастық

1998 ж. 27 қазандағы Қазақстан Республикасы мен Испания Корольдігі арасындағы мәдениет, білім және ғылым саласындағы ынтымақтастық туралы келісімге сәйкес, университеттер, ғылыми және мәдени орталықтар арасындағы тікелей байланыстар мен алмасулар жанданды.

2015 ж. наурызда Еуразия ұлттық университетінде Руи Гонсалес де Клавихо атындағы Испан тілі орталығы ашылды.

Автономдық университет, Комплутенсе университеті және әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті арасында ынтымақтастық және студенттер алмасу туралы келісім жасалды. Қазақстан университетінің докторанттары 2019 жылы қыркүйектен бастап желтоқсанға дейін Испанияда шетелдік ғылыми тағылымдамадан өтті.

Кадис университетімен ынтымақтастық сәтті дамып келеді, онда Қазақстанның 140 өкілі оқытылды.

Соңғы жылдары мәдени-гуманитарлық саладағы ынтымақтастық айтарлықтай жанданды. Қазақстан Республикасының «Рухани Жагуыру» мемлекеттік бағдарламасын насихаттау аясында 2018 жылдың қараша айында Мадридте Испанияның Халықаралық ынтымақтастық жөніндегі ынтымақтастық агенттігінің (AECID) кітапханасында қазақ әдебиеті мен өнері орталығы ашылды. 2018 ж. желтоқсанында және 2019 ж. қаңтарында «Астана Опера» Мемлекеттік опера және балет театры Валенсияға «Аққу көлі» балетін тамашалады.

2018 ж. желтоқсанда Испанияда алғаш рет Мадридтегі Ұлттық музыка аудиториясында Құрманғазы атындағы Қазақ мемлекеттік академиялық халықтық аспаптар оркестрінің концерті үлкен жетістікпен өтті.

2016 ж. наурыз-қазан айларында Испанияда Қазақстан тәуелсіздігінің 25-жылдығына арналған Қазақстанның кино циклы өтті. 2016 жылдан бастап «Қазақфильм» киностудиясының қолдауымен қазақстандық фильмдер Барселонада жыл сайын өтетін Азия кинофестивалінде үнемі көрсетіліп тұрады.

2019 ж. сәуірінде Испанияның ең ірі мәдени орталықтарының бірі саналатын «Circulo de Bellas Artes de Madrid» театрында канадалық және қазақстандық режиссерлер түсірген «Equus: Жылқының тарихы» деректі трилогиясының премьерасы болды.

2022 ж. қыркүйегінде Мадридтің «Әсем өнерлер орталығы» кинотеатрында «Қазақстандық кино күндері» өтті.

2019 ж. қыркүйегінде Мадрид қаласында Сервантес институтында испан тілінде заманауи қазақ прозасы мен поэзиясы антологиясының салтанатты тұсаукесері ұйымдастырылды. Бұл маңызды жоба алпыстан астам қазақстандық авторлардың поэзия мен прозаны испан тіліне аударуын қарастырады, бұл барлық испан тілді елдердің оқырмандарына қазақ мәдениетімен танысуға мүмкіндік береді.

2019 ж. үлкен оқиғасы - ҚР Тұңғыш Президенті Н.Назарбаевтың «Тәуелсіздік дәуірі» кітабын испан тілінде шығару болды.

2020 ж. Елшілік Қазақстанда өтетін мерейтойлық даталарға - Абай Құнанбаевтың 175 жылдығына және Әбу Насыр әл-Фарабидің 1150 жылдығына арналған бірқатар іс-шаралар өткізді.

2022 ж. 15 қыркүйегінде Мадридтің тарихи жері Бейнелеу өнері орталығының кинотеатрында «Қазақ киносы күндерінің» ұлықтау рәсімі өтті, оның барысында «Алға» және «Схема» фильмдерінің еуропалық тұсаукесері орын алды.

2023 ж. 26 мамырында Мадрид кітап жәрмеңкесінде қазақ поэзиясы, прозасы, сондай-ақ Абайдың қара сөздері ұсынылды. Бұл Испаниядағы әдебиет сүйер қауым үшін ең ірі оқиға.

Қазіргі қазақ поэзиясы мен прозасының антологиясы, сондай-ақ Елшілік пен VISOR баспасының көмегімен испан тілінде жарық көрген «Абай» кітабының тұсаукесері өтті.

2023 ж. 11 шілдесінде қазақ әдебиетін кеңінен танымал ету мақсатында Абайдың испан тіліне аударылған шығармалары Испания ұлттық кітапханасына табыс етілді.

2023 ж. 13 шілдеде Қазақстан Республикасының Испаниядағы Елшілігі Қазақстан Республикасының Ғылым және жоғары білім министрі С.Нұрбектің испаниялық жоғары оқу орындарының өкілдерімен онлайн кездесуін ұйымдастырды.

Іс-шараға 50-ден астам қазақ және испан университеттері, Білімді интернационалдандыру жөніндегі Испан қызметінің және Испания ректорларының конференциясының басшылығы қатысты.

2023 ж. 21 шілдесінде Қазақстанның Испаниядағы Елшілігі «Азия үйімен» бірге қазақ философы және ойшылына арналған «Қазақ даласының ұлы тұлғалары: Абай Құнанбаев» атты конференциясын ұйымдастырды.

2023 ж. 25 қазанында Республика күнін мерекелеу аясында Елшілік белгілі скрипкашы Е.Құлыбаевтың концертін ұйымдастырды. Музыканттың сүйемелдеуімен Катарина Гурска жоғары музыка мектебінің испандық камералық оркестрі өнер көрсетті.

Дата публикации
15 февраля 2023
Дата обновления
12 марта 2024
Тип
Ақпарат

Сейчас читают

Ақпарат
01 октября 2026
ҚР Сыртқы істер министрлігінде азаматтарды қабылдаудың 2026 жылдың IV тоқсанына арналған кестесі
Ақпарат
14 июля 2026
ҚР Сыртқы істер министрлігінде азаматтарды қабылдаудың 2026 жылдың ІІI тоқсанына арналған кестесі
16 июня 2026
Корея Республикасына шығатын азаматтарына арналған жадынама

Социальные медиа

Instagram
Twitter
Facebook
Telegram
YouTube

Меню подвал

ҚР Президентінің жолдаулары
ҚР Президентінің сайты
ҚР Премьер-Министрінің сайты
Цифрлық трансформация тұжырымдамасы
Өмірлік жағдайлар
ҚР Мемлекеттік рәміздері
Терминдер мен қысқартулар
ҚР Президенті жанындағы Орталық коммуникациялар қызметі
Экран дикторы
Жасанды интеллектті дамытудың 2024 – 2029 жылдарға арналған тұжырымдамасы