Женевадағы Орталық Азиядағы әйелдердің экономикалық құқықтары мен мүмкіндіктерін кеңейту жөніндегі жұмыс тобы
Женева, 2023 жылғы 7 желтоқсан – БҰҰ Сауда және даму жөніндегі конференциясында (ЮНКТАД) жыл сайынғы электрондық сауда апталығының алаңында Орталық Азиядағы әйелдердің экономикалық құқықтары мен мүмкіндіктерін ілгерілету жөніндегі өңірлік жұмыс тобының кездесуі өтті.
Іс-шара АҚШ сауда министрлігінің коммерциялық құқықты дамыту бағдарламасының бастамасымен АҚШ Сауда өкілінің кеңсесімен бірлесіп ұйымдастырылды.
АҚШ пен Орталық Азия арасындағы Сауда және инвестициялар жөніндегі негіздемелік келісім (TIFA) шеңберінде жұмыс тобы кәсіпкер әйелдер мен жеке сектор кәсіпорындары арасындағы өңірлік ынтымақтастықты кеңейту, әйелдердің саудаға және экономикалық қызметке толыққанды қатысуына кедергі келтіретін нормативтік және қаржылық кедергілерді анықтау және практикалық ұсынымдар әзірлеу арқылы Орталық Азиядағы әйелдердің экономикалық мүмкіндіктерін кеңейту бойынша осы мәселелерді ілгерілету мақсатында жұмыс істейді.
Қазақстанның ДСҰ және Халықаралық экономикалық ұйымдар жанындағы Тұрақты өкілі Жанар Айтжан іс-шараға қатысушылармен әйелдердің цифрлық экономикаға қатысуын қолдау бағдарламаларын қоса алғанда, Қазақстандағы электрондық сауда саласындағы заңнамалық және практикалық шараларды дамыту және ілгерілету мәселелерімен бөлісті.
Тұрақты өкіл Ж.Айтжан Қазақстандағы электрондық сауда нарығы қарқынды дамып келе жатқанын атап өтті. Мәселен, 2022 жылы Қазақстанда 50 млн-ға жуық онлайн-сатып алу жасалды. Еліміздегі электрондық коммерция көлемі 30% - ға ұлғайып, 1,3 трлн теңгеге жетті, бұл барлық бөлшек сауда айналымының 8,2% құрайды. Бұл, соның ішінде Қазақстанда цифрландыруды дамытудың жоғары деңгейінің арқасында мүмкін болды.
Сонымен қатар, Тұрақты өкіл бүгінде әйелдер Қазақстан экономикасына үлкен үлес қосып, соның ішінде кәсіпкерлікті дамытуға белсенді қатысып жатқанын атап өтті. Қазақстанда жұмыспен қамтылған 4,3 млн әйел бар, бұл жұмыспен қамтылған халықтың жалпы санының 48%-ын. құрайды, оның ішінде әйелдердің 35%-ы сауда және қызмет көрсету саласында жұмыс істейді.
Цифрлық күн тәртібін ілгерілету мақсатында Қазақстан сауданы оңайлату саласындағы жетекші халықаралық ұйымдармен ынтымақтасады. Осы ынтымақтастықтың арқасында Қазақстанда соңғы жылдары «Ready4Trade-Central Asia» халықаралық сауда орталығының жобасы іске асырылды.
Жобаның негізгі мақсаттарының бірі трансшекаралық электрондық сауданы жақсарту және кәсіпкер әйелдердің әлеуетін арттыру болып табылады. Мәселен, жобаның құрамдас бөліктерінің бірі «Орталық Азия кәсіпкер әйелдерінің трансшекаралық электрондық коммерцияға дайындығын арттыру» болып табылады. Қазақстандық кәсіпкер әйелдер электрондық сауда бойынша оқудан өтті, сондай-ақ жеке консультациялар алды. Атап айтқанда, жоба Ebay, Alibaba, ETSY, Novica және басқалары сияқты түрлі халықаралық сауда алаңдарында Қазақстанның тоқыма және тігін қолөнершілерін ілгерілетеді.
Қатысушы компанияның 30-ы 18 айлық бағдарламаны толығымен аяқтап, бағдарламаға қосылғаннан және өздерінің онлайн арналарын ашқаннан немесе жетілдіргеннен бері шамамен 500 мың долларға жуық онлайн сатылымдары туралы хабарлады.
Сондай-ақ, Тұрақты өкіл Қазақстанның электрондық коммерцияны дамыту бойынша ДСҰ-дағы ағымдағы келіссөздерге қатысып жатқанын хабарлады. Қазіргі уақытта ДСҰ-ға мүше 90 мемлекет электрондық коммерцияның бизнес, тұтынушылар және әлемдік экономика үшін артықшылықтарын арттыру мақсатында электрондық коммерцияның сауда аспектілері бойынша келіссөздер жүргізуде.
Келіссөздер жаһандық ауқымда электрондық коммерцияға неғұрлым дәйекті және инклюзивті көзқарасты дамыта отырып, тауарлар мен қызметтердің электрондық саудасы үшін негіздемелік ережелерді құруға бағытталған.