Саяси қуғын-сүргін және ашаршылық құрбандарын еске алу күні

Бүгін, 31 мамыр Қазақстан Республикасында саяси қуғын-сүргін және ашаршылық құрбандарын еске алу күні ретінде аталып өтіледі. Қазақ халқының мүдделері үшін күрескен барлық ұлттық зиялылары ХХ ғасырдың 30-40 жылдарында қуғын-сүргінмен сотталып, жойылды, ал большевиктер партиясының экономикалық саясаты жаппай ашаршылыққа әкелді. Бүгінгі таңда аштықтан қайтыс болған немесе өзінің тарихи Отанын қайта бөлуден кетуге мәжбүр болған Қазақстанның кем дегенде 1,5 млн тұрғыны белгілі.

Сол жылдары Қазақстанда бірнеше түзеу-еңбек лагерлері құрылды, олардың ішіндегі ең ірілері – Қарлаг, Степлаг. Олардан басқа, Солтүстік Қазақстанда әйелдерге арналған жеке лагерь құрылды, онда саяси себептермен сотталғандардың аналары, әйелдері мен балалары – АЛЖИР (Отан сатқындар әйелдерінің Ақмола лагері) ұсталды.

Қуғын-сүргін және ашаршылық жылдарында жазалау шаралары кеңінен қолданылды-мүлікті тәркілеу, тұрғылықты жерінің басқа аймақтарына шығару. Нәтижесінде Қазақстанда 120 мыңнан астам адам қуғын-сүргінге ұшырап, 25 мыңнан астам адам атылды. Барлық сотталғандар «халық жауы» деп атала бастады.

Бұл күн ешқашан ұмытылмайды, ал тоталитаризм қылмыстары қазақ халқының өзіндік санасында мәңгілікке терең із қалдырды.