Құрметті Сағындық Серікбайұлы, депутаттар мен шақырылғандар!
Жергілікті өзін-өзі басқаруды одан әрі дамыту, азаматтардың жергілікті маңызы бар барлық мәселелерді шешуге қатысуын кеңейту мақсатында 2020 жылдан бастап барлық ауылдық округтерде дербес бюджет барлық жерде енгізілгені баршаға мәлім.
Осы дербес жұмыс уақытында бүгінде кенттер мен ауылдық округтердің әкімдері өздеріне сеніп тапсырылған қаржы қаражатын тиімді пайдаланады деп айтуға болады.
Дербес бюджетті қабылдау әкімдердің жергілікті маңызы бар өзекті мәселелерді шешу мүмкіндігін кеңейтуге мүмкіндік берді. Өз елді мекендерін дамытуға бағытталған шешімдер қабылдау процесіне азаматтардың қатысуына мүмкіндік берді. Дербес бюджеті бар әкімдер жергілікті салықтардың уақтылы түсуін қамтамасыз етуге, салық салынатын базаны ұлғайтуға, округтер аумағында кәсіпкерлік қызметті дамытуға барынша жәрдемдесуге мүдделі екеніне сенімдімін, өйткені бұл округ бюджетінің кіріс бөлігін ұлғайтуға мүмкіндік береді, демек, ауылды дамыту бағдарламаларын іске асыру үшін көбірек мүмкіндіктер болады.
Қазақстан Республикасы Бюджет кодексінің 78 - бабының 5-тармағының негізінде аудандық мәслихат бюджет, қаржы, әлеуметтік-экономикалық даму, экология және ардагерлермен жұмыс мәселелері жөніндегі тұрақты комиссияға алдағы үш жылдық қаржы кезеңіне арналған кенттер, ауылдық округтер бюджетінің жобасы бойынша осы қорытындыны енгізуге өкілеттік берді.
Бұл жоба қаралды, сондай-ақ кенттер мен ауылдық округтер әкімдерінің және барлық мүдделі тұлғалардың қатысуымен аудандық мәслихаттың тұрақты комиссияларының бірлескен отырысында жан-жақты алдын ала талқылау өтті. Олардың бірі-округте салық төлеушілер базасының болмауы. Біз бұл мәселе туралы тәуелсіз бюджетке көшудің басынан бастап айтып отырмыз, болашақта бірлескен күш-жігермен бұл мәселені шешетінімізге сенімдімін. Ауылдық округ әкімдері үшін тағы бір проблема – бұл округ аумағында ұзақ уақыт тұрмаған тұлғалардың салықтары бойынша берешегі. Округ мамандары жұмыс істейді, салық органдарына өздерінің атқарған жұмыстары туралы ақпарат береді, салық органдары өз кезегінде жұмыстың өз бөлігін де орындайды. Нәтижесінде, борышкерлер қайтадан базаларда пайда болады, сіз бұл мәселені қалай шешуге болатынын ойластыруыңыз керек, мүмкін заңды түрде. Келесі мәселе – жылжымайтын мүлік объектілерін бағалаудың төмен коэффициенті, бұл тұрғын үй құрылыстарын білдіреді. Қолданыстағы коэффициенттер бойынша салықтар салыстырмалы түрде төмен. Бұл шешімді қажет ететін тағы бір сұрақ.
Ал бүгін біз биліктің атқарушы тармағымен бірлесіп, алдағы жылдары кенттер мен ауылдық округтерде өмір сүріп, жұмыс істейтін теңдестірілген нақты бюджетті қабылдауымыз керек.
2024-2026 жылдарға арналған кенттер мен ауылдық округтер бюджетінің жобасы Қазақстан Республикасының Бюджет кодексіне, шығыстардың Бірыңғай бюджеттік сыныптамасына, қолданыстағы нормативтік-құқықтық актілерге сәйкес жоспарланған.
Негізгі параметрлерді талдау бюджет жобасы негізінен әкімдер аппараттарын ұстауға, азаматтарға үйде әлеуметтік көмек көрсетуге, абаттандыруға, жарықтандыруға, автомобиль жолдарының жұмыс істеуіне, автомобиль жолдарын жөндеуге және ауданның елді мекендерін санитарлық тазартуға бағытталғанын көрсетеді.
Айта кету керек, барлық бюджет жобалары жергілікті қоғамдастық жиналыстарында талқыланды. Бюджеттің атқарылуы округ әкімінің аппаратына жүктеледі. Осылайша, жергілікті қоғамдастықтың мүдделерін ескере отырып, бюджет шығыстарын жоспарлауға мүмкіндік беретін тетіктер қарастырылған.
Жоғарыда айтылғандардың негізінде аудандық мәслихаттың тұрақты комиссиялары бүгін ұсынылған кенттердің, ауылдық округтердің бюджетін бекіту туралы ұсыныс енгізеді және бюджеттік бағдарламалар әкімшілеріне оны іске асыруда табыс тілейді.
Назарларыңызға рақмет!