Солтүстік Қазақстан облысы
Шал ақын ауданы мәслихатының
2023 жылғы 5 мамырдағы
№ 3/5 шешіміне қосымша
Солтүстік Қазақстан облысы
Шал ақын ауданы мәслихатының
2022 жылғы 17 ақпандағы
№ 18/5 шешіміне қосымша
Солтүстік Қазақстан облысы
Шал ақын ауданы мәслихатының регламенті
1 тарау. Жалпы ережелер
2 тарау. Мәслихат сессияларын өткізу тәртібі
Егер мәслихаттың сессиясына мәслихат депутаттарының жалпы санының кемінде үштен екісі қатысса, ол заңды. Сессия, осы тармақтың бесінші бөлігінде көрсетілген жағдайларды қоспағанда, мәслихаттың техникалық мүмкіндіктері ескеріле отырып, интернет-ресурстарда онлайн-трансляция ұйымдастырумен жалпы отырыс нысанында өткізіледі.
Мәслихаттың шешімі бойынша сессия жұмысында мәслихат белгілеген мерзімге, бірақ күнтізбелік он бес күннен аспайтын үзіліс жариялануы мүмкін. Сессияның ұзақтығын мәслихат айқындайды.
Мәслихаттың әрбір отырысының алдында қатысып отырған депутаттарды тіркеу жүргізіледі, оның нәтижесін мәслихат төрағасы отырыс басталардан бұрын жария етеді.
Мәслихаттың сессиясы, әдетте, ашық сипатта болады. Мәслихат төрағасының немесе мәслихат сессиясына қатысып отырған депутаттар санының үштен бірінің ұсынысы бойынша қабылданатын мәслихат шешімі бойынша, егер қатысып отырған депутаттардың жалпы санының көпшілігі осы үшін дауыс берсе, жабық сессиялар өткізуге жол беріледі.
Шектеу шараларын, оның ішінде карантинді енгізу кезеңінде төтенше жағдай режимі жарияланған немесе төтенше жағдайлар мен олардың салдарлары жойылған кезде сессия бейне-конференц-байланыс немесе өзге де байланыс құралдары арқылы өткізілуі мүмкін.
Дауыс беру:
1) дауыстарды санаудың электрондық жүйесін пайдалана отырып, ол болған кезде;
2) қол көтеру арқылы;
3) бюллетеньдерді пайдалана отырып жүзеге асырылады.
Депутаттардың дауыс беруді өткізу үшін қажетті саны болмаған кезде мәслихат төрағасы не оның орнындағы адам кворумды қамтамасыз етуге шаралар қолданады. Кворумды қамтамасыз ету мүмкін болмаған жағдайда төрағалық етуші дауыс беруді мәслихаттың келесі отырысына қалдырады.
Өткізілген дауыс беру рәсімі мен техникасында қателер анықталған жағдайда мәслихаттың шешімі бойынша қайта дауыс беру өткізіледі.
Барлық мәселелер бойынша дауыс беру нәтижелерін мәслихат төрағасы немесе оны алмастыратын адам дауыс беруге қатысқан, «иә», «қарсы» дауыс берген, қалыс қалған адамдардың санын және дауыс беру қорытындысын көрсете отырып жария етеді. Деректер мәслихат отырысының хаттамасына енгізіледі.
Мәслихаттың бұрын қабылданған шешімдерінің күшін жою, оларға өзгерістер мен толықтырулар енгізу олар қалай қабылданса, сондай дауыс беру арқылы жүргізіледі.
Кезекті сессияларды өткізуді мәслихатпен сессияда жоспарланады.
Кезектен тыс сессия кезектен тыс сессияны өткізу туралы шешім қабылданған күннен бастап бес жұмыс күннен кешіктірілмей шақырылады. Кезектен тыс сессияда оны шақыруға негіз болған мәселелер ғана қаралады.
Ақпарат сессияға кемінде он күн қалғанда, ал кезектен тыс сессия шақырылған жағдайда, кемінде үш күн бұрын тиісті мәслихаттың интернет-ресурсында орналастырылуға тиіс.
Мәслихат төрағасы сессияның қарауына енгізілетін мәселелер бойынша қажетті материалдарды қағаз немесе электрондық түрде депутаттарға және әкімге сессияға кемінде бес күн қалғанда, ал кезектен тыс сессия шақырылған жағдайда, кемінде үш күн бұрын табыс етеді.
Сессияның күн тәртібіне ұсыныстарды мәслихат төрағасына жергілікті қоғамдастықтың жиналыстары, қоғамдық бірлестіктер ұсынуы мүмкін.
Сессияның күн тәртібі оны талқылау кезінде толықтырылуы және өзгертілуі мүмкін. Мәслихат сессияның күн тәртібін бекіту туралы шешім қабылдайды.
Күн тәртібі бойынша дауыс беру әрбір мәселе бойынша бөлек өткізіледі. Егер мәселеге мәслихат депутаттарының көпшілігі дауыс берсе, ол күн тәртібіне енгізілді деп есептеледі.
Шақырылған адам тәртіпті өрескел бұзған жағдайда, мәслихат төрағасының шешімі немесе сессияға қатысып отырған депутаттардың көпшілігінің талабы бойынша мәжіліс залынан шығарылуы мүмкін.
Мәслихат төрағасы өз бастамасы бойынша немесе депутаттардың дәлелді ұсыныстары бойынша үзілістер жариялай алады. Жалпы отырыстың соңында депутаттарға қысқа мәлімдемелер немесе хабарламалар жасау үшін уақыт беріледі, олар бойынша жарыссөз ашылмайды.
Мәслихат депутаты бір мәселе бойынша екі реттен артық сөйлей алмайды. Жарыссөздердегі депутаттық сауалдар, түсіндірме және сұрақтарға жауап беру үшін сөйлеу сөз сөйлеу деп есептелмейді. Сөйлеу құқығын басқа депутатқа беруге жол берілмейді.
Жарыссөз сессияға қатысып отырған депутаттардың көпшілігінің ашық дауыс беруімен тоқтатылады. Жарыссөзді тоқтату туралы мәселе қойылған кезде, мәслихат төрағасы сөз сөйлеуге жазылған және сөйлеген депутаттардың саны туралы хабарлайды, кімнің сөз алуды талап ететіндігін анықтайды.
Баяндамашыларға сұрақтар жазбаша немесе ауызша түрде беріледі. Жазбаша сұрақтар мәслихат төрағасына беріледі және мәслихат отырысында жария етіледі.
Сессияның төрағасы немесе мәслихат төрағасы қарауға қабылданған шешімдердің жобаларын барлық қажетті материалдарымен бірге тұрақты комиссияларға қарау және ұсыныстар дайындау үшін жолдайды.
Тиісті аумақтың бюджеті туралы шешімнің жобасын дайындау осы Регламенттің 29-тармағында көзделген тәртіппен жүзеге асырылады.
Шешімдердің жобаларымен жұмыс істеу және басқа да мәселелерді дайындау үшін тұрақты комиссиялар жұмыс топтарын құра алады. Қажет болған жағдайда жұмыс тобының құрамына басқа тұрақты комиссиялардың депутаттары тартылуы мүмкін. Жұмыс тобының жұмысына кез келген депутат қатыса алады.
Қазақстан Республикасының заңнамасында көзделген жағдайларда, тиісті атқарушы органның ұсынымы бойынша мәслихат онымен бірлескен шешім қабылдайды.
Шешімдер жобаларына жауапты комиссияның (жұмыс тобының) немесе депутаттық фракцияның баяндамасында шешімдердің жобаларына енгізілген және қабылданбаған ұсыныстар көрсетіледі, түзетулерді қабылдаудың немесе қайтарудың себептері дәлелденеді.
Қосымша баяндаманың ережелерімен немесе шешімнің жобасы бойынша қорытындылармен келіспейтін тұрақты комиссиялар, комиссиялардың және жұмыс топтарының жекелеген мүшелері өз пікірлерін қаралатын мәселе бойынша жалпы жарыссөз басталғанға дейін баяндай алады.
Рәсімдік мәселелер бойынша мәслихаттың шешімдері отырысқа қатысып отырған депутаттардың көпшілік даусымен ашық дауыс беру арқылы, жеке шешім қабылданбай, хаттама арқылы қабылданады және отырыс хаттамасында тіркеледі.
Рәсімдік мәселелер: отырысты жүргізу тәртібі, мәселелерді талқылау кезектілігі, жарыссөзді тоқтату, сөз сөйлеу уақытын шектеу немесе ұзарту, дауыс беру тәсілі, кворумды куәландыру және дауыстарды қайта санау, бұрын қабылданған шешімдерге қайта оралу және (немесе) қаралатын мәселелер бойынша қайта дауыс беруді өткізу туралы мәселелер болып табылады.
Шешімдердің енгізілген барлық жобалары дауысқа салынады. Жобалардың бірі негізге алынғаннан кейін депутаттар оған түзетулер қабылдау рәсіміне кіріседі.
1) мәслихат шешімінің ұсынылған (пысықталған) жобасы негізге алынады, ол кері қайтарылған жағдайда, түзетулер бойынша одан әрі дауыс беру тоқтатылады;
2) негізге алынған жобаға кірмеген барлық түзетулер кезек бойынша дауысқа салынады;
3) сессия шешімі қабылданған түзетулерді ескере отырып, тұтастай дауысқа салынады. Шешімдердің қабылданбаған жобалары және оларға түзетулер бойынша ағымдағы сессияда қайта дауыс беруге жол берілмейді.
Мәслихат шешімдеріне өзгерістер оларды қабылдау үшін белгіленген тәртіппен енгізіледі.
Сессиялардың хаттамалары сессиядан кейін бір айдан кешіктірілмей басылып, заңнамада белгіленген тәртіппен сақталады.
Жергілікті бюджеттердің шығыстарын ұлғайтуды немесе кірістерін қысқартуды көздейтін жергілікті өкілді органдар шешімдерінің жобалары әкімнің оң қорытындысы болған кезде ғана мәслихаттың қарауына енгізілуі мүмкін.
Мәслихат төрағасы бюджет жобасы түскен күннен бастап екі жұмыс күні ішінде тиісті комиссиялардың атына бюджет жобасы бойынша қорытынды дайындау үшін қажетті мерзімдерді көрсете отырып тапсырма жібереді.
Тұрақты комиссиялар уақытша жұмыс тобының пікірін ескере отырып, тиісті негіздемелермен, есептермен Солтүстік Қазақстан облысы Шал ақын ауданы Сергеевка қаласы және ауылдық округтер бюджетінің жобасы бойынша ұсыныстар әзірлейді және оларды ұсыныстарды жинау мен тиісті аумақ бюджетінің жобасы бойынша қорытынды әзірлеуді жүзеге асыратын бейінді тұрақты комиссияға жібереді.
«Солтүстік Қазақстан облысы Шал ақын ауданы әкімдігінің экономика және қаржы бөлімі» коммуналдық мемлекеттік мекемесі сессия басталғанға дейін екі аптадан кешіктірмей барлық қажетті материалдармен бірге бюджет туралы шешім жобасының түпкілікті нұсқасын мәслихат төрағасына ұсынады.
Солтүстік Қазақстан облысы Шал ақын ауданының бюджетін Солтүстік Қазақстан облысының бюджетін бекіту туралы облыстық мәслихаттың шешіміне қол қойылғаннан кейін екі апта мерзімнен кешіктірмей мәслихат бекітеді. Сергеевка қаласы мен ауылдық округтердің бюджеттерін Солтүстік Қазақстан облысы Шал ақын ауданының бюджетін бекіту туралы мәслихаттың шешіміне қол қойылған күннен бастап қаржы жылының соңына дейін мәслихат бекітеді.
Сергеевка қаласы мен ауылдық округтердің бюджеттерін мәслихаттың жекелеген шешімдерімен бекітуге жол беріледі.
Мәслихат төрағасының не оны алмастыратын адамның сөзінен кейін Солтүстік Қазақстан облысы Шал ақын ауданының әкіміне сөз беріледі.
Әкімнің баяндамасында Солтүстік Қазақстан облысы Шал ақын ауданының өткен жылғы әлеуметтік-экономикалық дамуы, өңірлерді дамыту бағдарламаларының негізгі көрсеткіштеріне қол жеткізу, өңірді одан әрі дамытудың міндеттері мен негізгі бағыттары, өңірдің әлеуметтік-экономикалық даму басымдықтарын айқындау бөлігінде жергілікті бюджеттер жобаларын қалыптастыру процесі туралы мәліметтер қамтылуға тиіс.
Есеп беруден кейін депутаттар сұрақтар қоюға және оларға жауаптар алуға, өз пікірін айтуға құқылы.
Әкімнің (оның міндетін атқарушы адамның) өзіне жүктелген функциялар мен міндеттерді орындауы туралы есебі және ол бойынша шешімнің жобасы тиісті сессиядан үш апта бұрын мәслихаттың қарауына енгізіледі.
1) әкімнің (оның міндетін атқарушы тұлғаның) есебін бекіту туралы;
2) есептің қабылданбауы және оны қайта тыңдау қажеттігі туралы хабардар етуге міндетті.
Әкімнің (оның міндетін атқарушы адамның) есебін қайта тыңдау қабылданбаған күннен бастап 10 жұмыс күнінен кешіктірілмей жүзеге асырылады.
Әкімнің (оның міндетін атқарушы адамның) пысықталған есебі қабылданбаған күннен бастап 5 жұмыс күнінен кешіктірілмей мәслихатқа енгізіледі.
1) әкім ұсынған аумақты дамыту жоспарларының, экономикалық және әлеуметтік бағдарламаларының орындалуы, жергілікті бюджеттің атқарылуы туралы есептерді мәслихаттың екі рет бекітпеуі;
2) жергілікті қоғамдастық жиналысының Сергеевка қаласының және ауылдық округтің әкімін қызметінен босату туралы мәселеге бастамашылық жасауы.
Сергеевка қаласының, ауылдық округтің әкімін лауазымынан босату туралы мәселеге бастамашылық жасау Заңның 39-3-бабына сәйкес жергілікті қоғамдастық жиналысының хаттамасымен расталады.
Мәслихат төрағасы жылына кемінде бір рет мәслихаттың кезекті сессияларында мәслихаттың қызметін ұйымдастыру бойынша атқарылған жұмыс, депутаттардың сауалдары мен депутаттық өтініштердің қаралу барысы, сайлаушылардың өтініштері және олар бойынша қабылданған шаралар, мәслихаттың жергілікті өзін-өзі басқарудың өзге де органдарымен өзара іс-қимыл жасауы, мәслихат аппаратының қызметі туралы есеп береді.
Мәслихат сессиясының, мәслихаттың тұрақты комиссияларының және өзге де органдарының төрағалары жылына кемінде бір рет мәслихаттың кезекті сессияларында жүктелген функциялар мен өкілеттіктердің орындалуы туралы есеп береді.
Мәслихат төрағасын не оны алмастыратын адамды не халық алдындағы тұрақты комиссиялар төрағасын тыңдау күн тәртібі бойынша тиісті аумақ әкімінің қысқаша кіріспе сөзімен басталады.
Тиісті аумақтың әкімінен кейін сөз мәслихат төрағасына не оны алмастыратын адамға не тұрақты комиссиялардың төрағасына беріледі.
Есеп беруден кейін халық сұрақтар қоюға және оларға жауаптар алуға, өз пікірлерін айтуға құқылы, олар хаттамаға енгізіледі.
Есеп беру кездесулерінің хаттамаларын мәслихат аппаратының басшысы дайындайды және оған мәслихат төрағасы не оны алмастыратын адам не тұрақты комиссияның төрағасы қол қояды.
Депутатқа депутаттық сауалға берілген жауап бойынша өз пікірін білдіруге мүмкіндік беріледі. Прокурордың атына берілген депутаттық сауалдар қылмыстық қудалауды жүзеге асырумен байланысты болмауға тиіс.
6 тарау. Мәслихаттың лауазымды адамдары, тұрақты комиссиялары және
1 параграф. Мәслихат төрағасы
Ұсынылатын кандидатуралардың санына шек қойылмайды. Кандидаттар өздерінің алдағы қызметінің үлгі бағдарламаларымен таныстырады. Егер ашық немесе жасырын дауыс беру нәтижесінде мәслихат депутаттарының жалпы санының көпшілік даусын алса, кандидат мәслихаттың төрағасы лауазымына сайланды деп есептеледі.
Егер мәслихат төрағасының лауазымына екіден көп кандидат ұсынылған болса және олардың бірде-бірі сайлану үшін талап етілетін дауыс санын ала алмаса, неғұрлым көп дауыс алған екі кандидатура бойынша қайтадан дауыс беру жүргізіледі.
Егер қайтадан дауыс беру кезінде осы кандидаттардың бірде-бірі депутаттардың жалпы санының жартысынан астам даусын ала алмаса, қайта сайлау өткізіледі.
Мәслихат төрағасы мәслихат өкілеттігі мерзіміне сайланады.
Мәслихат төрағасы өкілеттіктерін Заңға және осы Регламентке сәйкес жүзеге асырады.
2 параграф. Мәслихаттың тұрақты және уақытша комиссиялары
Әрбір тұрақты комиссияның тізбесі, саны және құрамы жеке-жеке дауысқа салынады. Олардың сандық және дербес құрамын мәслихат төрағасының ұсынысы бойынша мәслихат айқындайды.
Тұрақты комиссиялардың саны жетіден аспауға тиіс.
Тұрақты комиссиялар жұмыс топтарын құра алады.
Көпшілік тыңдаулар депутаттардың, атқарушы органдар, жергілікті өзін-өзі басқару органдары, ұйымдар, бұқаралық ақпарат құралдары өкілдерінің, азаматтардың қатысуымен осы комиссиялардың кеңейтілген отырыстары нысанында тұрақты комиссиялардың қарауына жатқызылған өте маңызды және қоғамдық маңызы бар мәселелерді талқылау мақсатында өткізіледі.
Көпшілік тыңдаулар өткізу үшін депутаттар қатарынан жұмыс тобы құрылады. Тыңдауларды дайындау үшін өзге де мемлекеттік органдар мен ұйымдардың мамандары тартылуы мүмкін.
Тұрақты комиссия бұқаралық ақпарат құралдары арқылы көпшілік тыңдаулар өткізілгенге дейін бір ай бұрын алдағы көпшілік тыңдаулардың тақырыбын, өткізілетін күні мен уақытын халықтың назарына жеткізеді.
Көпшілік тыңдауларға тұрақты комиссия мүдделі мемлекеттік органдардың, жұртшылықтың, бұқаралық ақпарат құралдарының өкілдерін шақырады. Көпшілік тыңдауларда мәслихаттың басқа тұрақты комиссияларының депутаттары қатыса алады.
Көпшілік тыңдауларда тұрақты комиссияның депутаты сөз сөйлегеннен кейін сұрақтарға жауап беру үшін уақыт бөлінеді.
Комиссия депутатының баяндамасына сөз сөйлеу қорытындылары бойынша келіп түскен ұсыныстар мен ескертулер көпшілік тыңдаулар хаттамасына енгізіледі.
Көпшілік тыңдаулардың хаттамасын мәслихат аппаратының қызметкері дайындайды және көпшілік тыңдауларда төрағалық еткен депутат қол қояды.
Тұрақты комиссиялардың отырыстары қажеттілігіне қарай шақырылады және мүшелерінің жалпы санының жартысынан астамы қатысқан жағдайда заңды болып есептеледі.
Тұрақты комиссияның қаулысы комиссия мүшелерінің жалпы санының көпшілік даусымен қабылданады.
Тұрақты комиссияның қаулысы мен отырыстың хаттамасына оның төрағасы, ал бірнеше тұрақты комиссияның бірлескен отырысы өткізілген жағдайда – тиісті комиссиялардың төрағалары қол қояды.
3 параграф. Мәслихаттың тұрақты комиссиясының төрағасы
Егер мәслихаттың тұрақты комиссиясының төрағасы лауазымына екіден көп кандидат ұсынылып, олардың бірде-бірі сайлану үшін талап етілетін дауыс санын ала алмаса, неғұрлым көп дауыс алған екі кандидатура бойынша қайтадан дауыс беру жүргізіледі.
Егер қайтадан дауыс беру кезінде осы кандидаттардың бірде-бірі депутаттардың жалпы санының жартысынан астам даусын ала алмаса, қайта сайлау өткізіледі.
Егер комиссия отырысында дауыс беру кезінде депутаттардың дауысы тең бөлінген жағдайда, тұрақты комиссияның төрағасы шешуші дауыс құқығын пайдаланады.
4 параграф. Мәслихаттың есеп комиссиясы
Мәслихат ашық дауыс беру арқылы депутаттар қатарынан тақ санды құрайтын есеп комиссиясының құрамын сайлайды.
Мәслихат осы комиссияның құрамына мәслихат аппаратының, мемлекеттік органдардың және басқа да ұйымдардың қызметкерлерін қосуға құқылы.
Есеп комиссиясы өз құрамынан комиссияның төрағасы мен хатшысын сайлайды, оның шешімдері ашық дауыс беру арқылы көпшілік дауыспен қабылданады.
Ашық дауыс беру басталар алдында мәслихат төрағасы дауысқа түсетін ұсыныстардың санын көрсетеді, олардың мазмұнын оқиды.
Жасырын дауыс берудің уақыты мен орнын, оны өткізудің тәртібін санақ комиссиясы белгілейді және оны санақ комиссиясының төрағасы хабарлайды.
Бюллетеньдер беру тікелей дауыс беру алдында жүргізіледі, олар есеп комиссиясы белгілеген нысанда оның бақылауымен, отырысқа қатысып отырған депутаттардың санына тең мөлшерде дайындалады және есеп комиссиясының төрағасы қол қояды.
Әрбір депутатқа есеп комиссиясының төрағасы қол қойған бір бюллетень беріледі. Бюллетеньдердің жалпы саны мәслихат депутаттарының тізімдік құрамының санынан аспауға тиіс.
Жасырын дауыс беруге арналған бюллетеньдер мәслихат депутаттарына олар депутат куәлігін көрсеткен кезде беріледі.
Белгіленбеген нысандағы бюллетеньдер есептеу кезінде есепке алынбайды.
Белгіленбеген нысандағы бюллетеньдер, ал лауазымды адамдарды сайлаған кезде – бір қызметке бір кандидатурадан артық белгіленген бюллетеньдер де жарамсыз деп есептеледі. Бюллетенге қоса тіркелген тегі дауыстарды санау кезінде есепке алынбайды. Шешімнің біреуден артық жобасы белгіленген бюллетеньдер жарамсыз деп есептеледі.
Толтырылмаған бюллетеньдер және барлық кандидаттардың тектері белгіленбеген бюллетеньдер жарамды деп танылады, бірақ дауыстарды санаған кезде есепке алынбайды.
Санақ комиссиясы дауыс беруге арналған жәшікті дауыс беру аяқталғаннан кейін ашуға тиіс. Жәшікті дауыс беру аяқталғанға дейін ашуға тыйым салынады.
Санақ комиссиясы жасырын дауыс беру нәтижелері туралы хаттама жасайды, оған санақ комиссиясының барлық мүшелері қол қояды.
Өткізілген дауыс беру рәсімі мен техникасында қателер анықталған жағдайда мәслихаттың шешімі бойынша қайта дауыс беру өткізіледі.
Дауыс беру кезінде болмаған мәслихат депутатының кейінірек дауыс беруге құқығы жоқ.
5 параграф. Мәслихаттағы депутаттық бірлестіктер
1) мәслихаттың күн тәртібі, талқыланатын мәселелерді қарау тәртібі және олардың мәні бойынша ескертулер мен ұсыныстар енгізуге құқылы;
2) мәслихат сайлайтын немесе тағайындайтын лауазымды адамдардың кандидатуралары бойынша пікірлерін айтуға құқылы;
3) мәслихат шешімдерінің жобаларына түзетулер ұсыну;
4) депутаттық бірлестіктің қызметі үшін қажетті материалдар мен құжаттарды сұратуға құқылы.
Аудандық мәслихаттың төрағасы бұқаралық ақпарат құралдарында сайлау комиссияларын құру туралы хабарландыру жарияланғанға дейін үш күннен кешіктірмей өз өкімімен депутаттардан және аппарат қызметкерлерінен сайлау комиссияларының құрамын қалыптастыру жөнінде Уақытша комиссия (жұмыс тобын) құрады.
Саяси партиялар, өзге де қоғамдық бірлестіктер, жоғары тұрған комиссиялар уақытша комиссияға ұсынатын құжаттардың тізбесіне мыналар кіреді:
1) саяси партияны немесе өзге де қоғамдық бірлестікті, олардың құрылымдық бөлімшелерін әділет органдарында тіркеу туралы құжаттың көшірмесі;
2) тиісті сайлау комиссияларының құрамына кандидаттарды ұсыну туралы Саяси партия немесе өзге де қоғамдық бірлестік органы, олардың құрылымдық бөлімшелері, жоғары тұрған сайлау комиссиясы отырысының хаттамасынан үзінді көшірме;
3) электрондық және қағаз форматта бағдарламалық қамтамасыз ету арқылы қалыптастырылған, белгіленген нысан бойынша сайлау комиссияларының құрамына кандидаттар туралы мәліметтер;
4) мәслихатқа кандидаттың сайлау комиссиясының жұмысына қатысуға келісімі туралы өтініші және кандидат туралы өмірбаяндық деректері.
1) аудандық аумақтық сайлау комиссиясы бойынша;
2) округтік сайлау комиссиясы бойынша;
3) учаскелік сайлау комиссиясы бойынша жүргізіледі.
Саяси партиялардан тиісті сайлау комиссиясы мүшелерінің санынан асатын ұсыныстар түскен кезде уақытша комиссия мәслихат сессиясында осы сайлау комиссиясын сайлау бойынша рейтингтік дауыс беруді өткізуді ұсынады.Басқаларға қарағанда көбірек дауыс жинаған кандидатуралар сайланған болып саналады. Саяси партиялардан тиісті сайлау комиссиясы мүшелерінің саны жетпеген ұсыныстар түскен кезде уақытша комиссия бюллетеньге бос орындарға өзге қоғамдық бірлестіктерден келіп түскен кандидатураларды, ал мұндай кандидатуралар болмаған жағдайда жоғары тұрған сайлау комиссиялары ұсынған кандидатураларды (түсу кезектілігіне сәйкес тәртіппен) енгізеді.
Депутаттар алаңдарға белгі қояды.
заңда белгіленген тәртіппен өтелмеген немесе алынбаған соттылығы бар адамдарды;
сот әрекетке қабілетсіз немесе әрекет қабілеті шектеулі деп таныған адамдарға қолданылмайды.
8 тарау. Депутаттық этика қағидалары
76. Мәслихат депутаттары:
1) бір-біріне және мәслихат сессияларының, мәслихат комиссиялары мен оның жұмыс органдарының жұмысына қатысатын барлық басқа да тұлғаларға құрметпен қарауға тиіс;
2) өз сөздерінде мәслихат депутаттарының және басқа тұлғалардың ар-намысы мен абыройына нұқсан келтіретін негізсіз айыптауларды, дөрекі, қорлайтын сөздерді қолданбауға тиіс;
3) баулу керек, заңсыз және қысым жасайтын іс-әрекеттерге;
4) мәслихаттың, мәслихаттың тұрақты комиссияларының және өзге де органдарының қалыпты жұмысына кедергі келтірмеуге тиіс;
5) сөз сөйлеушілерді үзбеуге тиіс.
Мәслихат аппараты жергілікті бюджет есебінен ұсталатын мемлекеттік мекеме болып табылады.
Мәслихат аппараты туралы ережені мәслихат бекітеді.
Мәслихаттың өкілеттік мерзімі аяқталғанда, мәслихат өкілеттігі мерзімінен бұрын тоқтатылған және оның депутаттарының жаңа құрамы сайланған жағдайларда, мәслихат аппараты мемлекеттік қызметшілерінің қызметі тоқтатылмайды.