«Қазақстан Республикасындағы жергілікті мемлекеттік басқару және өзін-өзі басқару туралы» Заңына және қалалық мәслихаттың Регламентіне сәйкес мәслихаттың төрағасы жылына кемінде бір рет мәслихаттың кезекті сессияларында мәслихат қызметін ұйымдастыру бойынша атқарылған жұмысы, депутаттық сауалдардың қаралу барысы және мәслихат аппаратының қызметі туралы есеп береді.
Сіздердің назарларыңызға мәслихаттың 2024 жылға арналған қызметін ұйымдастыру бойынша атқарылған жұмысы туралы есепті ұсынамын.
Естеріңізде болса, 73%-ға жаңарған 11 адамнан тұратын депутаттық корпусы 2023 жылы жұмысын бастады.
2024 жылы депутаттық құрамында өзгерістер болды. Өткен жылдың сәуір айында депутаттардың бірінің өкілеттігі мерзімінен бұрын тоқтатылуына байланысты (тұрғылықты жерінің өзгеруіне байланысты) 8 желтоқсанда шығып қалған депутаттың орнына қалалық мәслихаттың депутаттығына сайлау өтіп, нәтижесінде Марат Оразғалиұлы Баймағамбетов («AMANAT» партиясынан) аудандық мәслихаттың 7-ші округі бойынша депутаты болып сайланды.
2025 жылғы 1 қаңтардағы жағдай бойынша депутаттық корпус 11 депутаттан тұрады: «AMANAT» партиясынан 9 депутат (82%), «Ақ жол» партиясынан 1 депутат (9%), Республика партиясынан 1 депутат (9%). Әйелдер мен жастардың өкілдігі 45% және 20% құрайды. Орташа жас – 43 жас.
Қалалық мәслихат депутаттарымен 2024 жылдың басынан бері 16 сессия өткізілді, оның ішінде 4 кезекті және 12 кезектен тыс. Қалалық мәслихаттың құзыретіне сәйкес есепті жыл ішінде барлығы 77 шешім қабылданып, оның ішінде 6 нормативтік құқықтық сипаттағы шешім әділет органдарында тіркелді. Есепті кезеңде тіркеуден бас тарту туралы хабарламалар болған жоқ. Сессияның жұмыс жоспары жасалды, барлық мәселелер қаралды.
Есепті кезеңде қалалық мәслихаттың депутаттары әлеуметтік көмек көрсету қағидаларын бекіту туралы шешімдердің жобаларын қабылдады; кондоминиум объектісін басқару бойынша шығыстардың ең аз мөлшері; тұрғын үй көмегін көрсетудің мөлшері мен тәртібі; 2024-2028 жылдарға арналған коммуналдық қалдықтарды басқару бағдарламалары; коммуналдық қалдықтардың түзілуі мен жинақталуының нормалары; қатты тұрмыстық қалдықтарды жинау, тасымалдау, сұрыптау және көму бойынша халыққа арналған тарифтер; шетелдіктер үшін туристік салық ставкалары; оның ішінде: «Бейбіт жиналыстарды ұйымдастыру және өткізу туралы»; «Мүмкіндігі шектеулі балалар арасындағы мүгедек балаларды жеке оқу жоспары бойынша үйде оқытуға жұмсалған шығындарды өтеу тәртібі мен мөлшерін айқындау туралы» мәслихаттың шешімдеріне өзгерістер енгізу бойынша және басқалар.
Сонымен қатар мәслихат сессияларында бюджетті бекіту және нақтылау өкілеттігі жүзеге асырылады. Өткен жылы қала бюджеті 6 рет нақтыланды, оның ішінде әкімнің бастамасымен 4 рет, депутаттардың бастамасымен 6 рет нақтыланды. Барлық жүргізілген нақтылаулар, ең алдымен, қалыптасқан үнемдеуді қайта мен басым міндеттерді шешуге қаражаттарды бағыттауға қатысты болды.
Мәслихат сессиясында ел Президентінің 2006 жылғы 18 қаңтардағы «Әкімдердің мәслихаттар алдында есеп беруін өткізу туралы» Жарлығына сәйкес Лисаков қаласы мен Октябрь кенті әкімінің өзіне жүктелген функциялар мен міндеттердің орындалуы туралы есептері, сондай-ақ қала бюджеті мен кент әкімшілігінің бұрынғы бюджеті туралы есептері тыңдалды және бірінші басшылардың бюджеттік бағдарламалардың орындалуы туралы есептері тыңдалды.
Мәслихат сессияларының ашық сипатқа ие екендігіне, Facebook әлеуметтік желісі арқылы тұрақты онлайн-трансляция арқылы әрбір сайлаушыға қандай мәселелер талқыланып, олар бойынша қандай шешімдер қабылданып жатқанын көруге мүмкіндік беретініне назар аударғым келеді. Бұдан басқа, сессияға қатысушылар депутаттардың назарына алатын сұрақтар қойып, ұсыныстарын немесе ескертулерін қалдыра алады.
Сонымен қатар, шешімдердің жобаларын сессияны бекітуге енгізер алдында барлық жобалар мәслихаттың тұрақты комиссияларында алдын ала қарастырылады.
Мәслихат өз өкілеттігі мерзімінде тұрақты комиссиялар құрады. Лисаков қалалық мәслихаты жанында депутаттар арасынан екі тұрақты комиссия құрылды: бюджет, экономикалық даму, заңдылық және жергілікті өзін-өзі басқару мәселелері жөніндегі комиссия және әлеуметтік-мәдени даму, жастар және халықты әлеуметтік қорғау мәселелері жөніндегі комиссия. Осы комиссиялардың төрағалары Сенчев Александр Валерьевич пен Найзабаева Гульмира Кинжебековна болып келеді.
Тұрақты комиссиялар сайланған мәслихат алдында жауапты және жылына кемінде бір рет өз қызметі туралы есеп береді. Сонымен, жоғарыда аталған тұрақты комиссиялардың төрағалары 2024 жылғы 24 желтоқсандағы мәслихат сессиясында Лисаков қалалық мәслихатының тұрақты комиссияларының 2024 жылға арналған жұмысы туралы есеп берді.Тұрақты комиссиялардың жұмысы қалалық мәслихаттың Жұмыс жоспарына сәйкес мақсатты түрде жүргізілді. Есепті кезеңде комиссиялармен барлығы 10 жоспарлы және 18 бірлескен отырысы, оның ішінде көшпелі отырыстары өткізілді.
Тұрақты комиссиялар мемлекеттік органдар басшыларының есептерін тыңдалды және «Кәмелетке толмағандар арасындағы құқық бұзушылықтың алдын алу және алдын алу бойынша ювеналды полицияның жұмысы туралы, балалар, жасөспірімдер мен жастар арасындағы нашақорлықтың, ойынға құмарлықтың алдын алу туралы», «Лисаков қалалық ауруханасының 2023 жылғы жұмысы және 2024 жылға жоспарлар туралы», «Кәмелетке толмағандардың істері және олардың құқықтарын қорғау бойынша комиссияның жұмысы туралы», «Лисаков қаласында отбасыны қолдау орталығының қызметі туралы» мәселелер сияқты және тағы басқалар қарастырылды.
Тұрақты комиссиялардың көшпелі отырыстары аясында қалалық мәслихат депутаттары денсаулық сақтау, білім, спорт, мүмкіндігі шектеулі балаларға арналған күндізгі бөлім, Жоғарғы Тобыл және Қызыл-Жар су қоймалары, сондай-ақ, атқарылған абаттандыру жұмыстарының сапасын бақылау және инвестициялық жобалардың іске асырылуын бақылау мақсатында – «Солнечный» супермаркетінің және «Алақай» спорттық ойын-сауық саябағының құрылысы объектілерге барып қайтты.
Сонымен қатар, «Мемлекеттік жастар саясаты туралы» Заңының 19-бабына сәйкес тұрақты комиссиялар жыл сайын «Лисаковск қаласында мемлекеттік жастар саясатын іске асыру туралы» мәселе бойынша көпшіліктік тыңдаулар өткізеді.
ЖМБ туралы заңының 6-бабына сәйкес тұрақты комиссиялар өз бастамалары бойынша және қалалық мәслихаттың шешімімен жыл сайын тұрақты комиссиялардың құзыретіне жататын маңызды және әлеуметтік маңызы бар мәселелерді талқылау үшін депутаттардың, атқарушы органдардың, жергілікті өзін-өзі басқару органдарының, ұйымдардың, бұқаралық ақпарат құралдары өкілдерінің және азаматтардың қатысуымен осы комиссиялардың кеңейтілген отырыстары түрінде көпшіліктік тыңдаулар өткізеді.
Өздеріңіз білетіндей, тұрақты комиссиялар өз бастамасы және қалалық мәслихаттың шешімі бойынша жыл сайын «Лисаков қаласының 2025-2027 жылдарға арналған бюджетінің жобасы туралы» мәселені талқылау бойынша көпшіліктік тыңдаулар өткізеді, себебі үш жылдық кезеңге арналған бюджетті талқылау келешектің маңызды және әлеуметтік мәні бар мәселе болып табылады. Өткен жылы 20 желтоқсанда көпшіліктік тыңдаулар өтіп, оған 110 адам қатысты.
Осылайша, Көпшіліктік тыңдаулар тұрғындарға бюджетті қалыптастыру қағидаттарымен танысуға, қала әкімдігі ұсынған іс-шараларды шығыстар бөлігіне енгізу қажеттілігін бағалауға және өз ұсыныстарын білдіруге мүмкіндік береді. Бюджеттік бағдарламалардың әкімшілері өз кезегінде лисаковтықтарды толғандырып жүрген мәселелерді тыңдап, бюджетті қалыптастыру кезінде ескеретін болады.
Көпшіліктік тыңдау барысында тұрғындар өз сұрақтарын қойып, қала әкімі мен мемлекеттік мекеме басшыларынан толыққанды жауаптар алды. Бір ай бұрын жергілікті бұқаралық ақпарат құралдарында, әлеуметтік желілерде және қалалық мәслихаттың сайтында көпшіліктік тыңдауларды өткізу туралы хабарландыру жарияланғандықтан, барлық азаматтарға сұрақ қою немесе өз пікірін білдіру мүмкіндігі берілді. Сондай-ақ, залдың фойесінде сұрақтар мен ұсыныстарды жинауға арналған жәшік қойылды.
Облыс мәслихаттары арасында бюджетті қарау жөніндегі тұрақты комиссияларының көпшіліктік тыңдауларды ұйымдастыру мен өткізу бойынша тәжірибесі тек Лисаков қалалық мәслихатында ғана бар екеніне назар аударамын.
Тұрақты комиссиялардың құрамы, қызметі мен отырыстары, көпшіліктік тыңдаулар, сондай-ақ тұрақты комиссиялардың жұмыс жоспарлары мен және басқа да материалдар жергілікті баспа басылымдарында, әлеуметтік желілерде және қалалық мәслихаттың ресми сайтында жарияланады.
Депутаттардың депутаттық сауалдар жасау құқығын белсенді пайдаланатынын атап өткім келеді. Өткен жылдың ішінде ҚР Парламент Мәжілісіне Лисаков қаласы әкімінің, қала әкімінің орынбасарларының, Қостанай облысы әкімдігі басқармаларының басшыларына және жергілікті атқарушы органдардың, оның ішінде қаланың мекемелері мен кәсіпорындарының басшыларының атына жолданған депутаттық сауалдар жолданды.
Парламент Мәжілісінің депутаты А.П. Рау атына білім жүйесі мен коммуналдық қызметтің жұмысына қатысты 2 сауал жолданды;Қостанай облысы әкімдігінің басқармасына «Лисаковск қаласының Октябрь кентіндегі дәрігерлік амбулаторияға сыртқы коммуникацияларды қосу жобаларын іске асыру жөніндегі өткізілген жұмыстардың барысы туралы» және мүгедек балаларды санаториялық-курорттық емдеуге берілетін жеңілдіктерді нақтылау туралы 2 өтініш.
2-13 мекенжайында орналасқан қараусыз қалған ғимаратқа қатысты, құзыреттілігі бойынша шаралар қабылдау, қозғалыс жылдамдығын шектейтін жылдамдық төмпешіктері мен белгілерді орнату; ХҚКО аумағында автотұрақтарды кеңейту туралы, шағын аудандардың аулаларында «Мүгедектерге арналған тұрақ» белгісін орнатуымен мүгедек көліктер тұрағы үшін орын беру, «Алтай» саябақ аймағын жарықтандыру және т.б. мәселелер бойынша жергілікті атқарушы органдарға 22 өтініш жіберілді.
Барлық депутаттық сауалдарға жауаптар берілді. Ашып айтқанда, 2024 жылы қалалық мәслихат депутаттары 26 депутаттық сауал жолдаса, оның 11 өтініші оң шешімін тауып, 15 өтінішке түсініктеме берілді.
Депутаттық сауалдарды талдау өтініштердің негізінен әлеуметтік сала мен денсаулық сақтау, спорт, тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық және т.б. мәселелерін шешуге бағытталғанын көрсетті, яғни қала тұрғындары үшін маңызды және өзекті мәселелер.
Сонымен қатар, қалалық мәслихат депутаттары сайлау учаскелерінде азаматтарды тұрақты түрде қабылдау, сондай-ақ «AMANAT» партиясы қалалық филиалында тоқсан сайынғы қабылдаулар өткізуде. Қабылдау кестелері бұқаралық ақпарат құралдарында жарияланып тұрады. Өткен жылдың ішінде азаматтарды 68 жеке қабылдау, тұрғындармен 30 кездесу өткізілді. Сайлаушылардан 106 өтініш түсіп, оның 77 оң шешімін тауып, 8 бақылауға алынып, 21 мәселе бойынша түсіндірмелер берілді.
Есепті кезеңде «Е-Өтініш» электронды жүйесі арқылы 10 өтініш түсті, оның 3 жеке тұлғалардан, 7 заңды тұлғалардан. Барлық өтініштерге дер кезінде жауап берілді.
Жоғарыда аталған өтініштерді ескере отырып, депутаттар «Мектеп лицейлері» КММ аумағында ангарлық құрылыс салуға, тұрмыстық зорлық-зомбылық құрбандарына арналған дағдарыс орталығына теледидар мен балалар ойыншықтарын сатып алу, спортшылардың Азия чемпионаты алдындағы оқу-жаттығу жиындарына қатысуына демеушілік көрсету, «Лисаков техникалық колледжі» КМҚК студенттері арасында кәсіби шеберлік байқауын өткізуге материалдық көмек көрсету, сондай-ақ «Гренада» ЖШС қызметкерлерінің еңбекақысын алу мәселесі бойынша екі ұжымдық өтінішті (38 адам) шешуге көмектесу және 6 шағын аудандағы №39 үйдің ауласындағы бағанаға шамдарды ауыстыру және электр сымдарын оқшаулау үшін көмек көрсетілді.
Сегізінші шақырылымда Лисаков қалалық мәслихатында «AMANAT» партиясы» қоғамдық бірлестігінің депутаттық фракциясы түрінде бір депутаттық бірлестік тіркелді, оның жетекшісі Кан Афанасий Леонидович болып табылады.
2024 жылы 6 фракция отырысы өтті. Сондай-ақ, сайлау науқаны барысында сайлаушылардан 13 өкім мен ұсыныс түсіп, оларды «AMANAT» партиясының депутаттық фракциясымен 100 % орындады.
Фракция депутаттары қоғамдық қабылдаулар, көшпелі мониторингтер өткізеді. Жылдың басынан бастап халықпен медициналық қызметтерді көрсету сапасы туралы, коммуналдық жұмыскерлердің жалақысын жоғарлату туралы, тұрғын үйге кезекке тұру туралы, аула аумақтарын абаттандыру туралы: балалар алаңдарын орнату, тұрақтарды орналасту және басқалар туралы көтерілген күрделі мәселелер көтерілді.
Өткен жыл бойы депутаттар Жеңіс күні, Балаларды қорғау күні, Қарттар күні, Жаңа жыл, Қала күні, «Жизнь на ладони» атты қайырымдылық концертке, «Балалар ғажайыпқа сенеді» атты қайырымдылық аукционына, «Мектепке жол» сияқты іс-шаралар мен акцияларға қатысты, сондай-ақ халықтың әлеуметтік осал топтарына қайырымдылық пен материалдық көмек көрсетті.
Сондай-ақ депутаттар Қазақстан халқына Ел басының Жолдауын талқылау, сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-әрекет бойынша ақпараттық-түсіндіру жұмыстарына қатысады, «Акцент» телевидениясында сұхбат беріп тұрады.
Мемлекеттік шешімдер қабылдаудың ашықтығын арттыру мақсатында қоғамдық кеңестер құрылды. Осылайша, 2016 жылдың басынан бері Қазақстан Республикасының «Қоғамдық кеңестер туралы» Заңын орындау мақсатында мәслихат маңызды миссияны – қалалық қоғамдық кеңесті қалыптастыру жүзеге асырып келеді.
Естеріңізге сала кетейін, Лисаков қаласының бірінші Қоғамдық кеңесі 2016 жылғы 5 ақпанда, екінші кеңес 2019 жылғы 5 ақпанда, үшінші кеңес 2022 жылғы 10 ақпанда құрылған. Жаңа кеңес өз қызметін 2025 жылдың ақпанында бастады. Қатарынан екінші шақырылымның төрағасы - Неявко Игорь Витальевич. Қоғамдық кеңестің өкілеттік мерзімі үш жыл.
Айта кету керек, соңғы жылдары қоғамдық кеңестердің қызметін реттейтін заңнама айтарлықтай өзгерді. Қоғамдық кеңестердің өкілеттігі айтарлықтай кеңейіп, мемлекетіміздің азаматтық қоғам алдындағы жауапкершілігі артып келеді.
Бүгінгі таңда қоғамдық кеңестің қазіргі құрамы 11 адамнан: азаматтық қоғамнан 8 өкілден және мемлекеттік органдардан 3 өкілден құралған. Құрам 36%-ға жаңартылды. Депутаттық корпус бюджеттік саясат және әлеуметтік сала мәселелері бойынша қоғамдық кеңес мүшелерімен өзара әрекеттесу ұстанымын белсенді түрде қолдайды.
Лисаков қаласы Қоғамдық кеңесінің алғашқы құрылған күннен бастап атқарған жұмысы туралы барлық ақпарат қалалық мәслихаттың ресми интернет-ресурсында «Қоғамдық кеңес» бөлімінде, бірыңғай KAZKENES порталында, бұқаралық ақпарат құралдарында, сондай-ақ Instagram және Facebook әлеуметтік желілерінде тұрақты орналастырылады.
Заңнаманың серпінді дамуы мен жаңғыртылуына байланысты бекітілген Кестеге сәйкес мәслихаттың қолданыстағы нормативтік құқықтық шешімдеріне әзірлеуші органдарымен бірлесіп тұрақты негізде мониторинг жүргізіліп, қолданыстағы актілерге белгіленген мерзімде тиісті өзгерістер мен толықтырулар енгізілетінін атап өткім келеді.
Ақпаратқа қол жеткізу туралы Заңды іске асыру мақсатында мәслихат аппараты мемлекеттік органдардың интернет-ресурстарының бірыңғай платформасында (ИРБП ММ) орналасқан Лисаков қалалық мәслихатының ресми интернет-ресурсына ақпараттық қолдау көрсету бойынша жүйелі және тұрақты жұмыс жүргізуде.
Лисаков қалалық мәслихатының Facebook, Instagram әлеуметтік желілерінде жеке парақшалары бар, онда мыңға жуық басылым және төрт мың жазылушы бар.
Мәслихат жұмысы туралы ақпарат әлеуметтік желілерде жариялануда. Сондай-ақ сайтта мәслихат сессияларының онлайн трансляцияларына сілтемелер де берілген.
Депутаттардың Facebook және Instagram әлеуметтік желілерінде де парақшалары бар. Бұл өзара хабардарлықты жақсартуға мүмкіндік береді. Өзекті режимде сайлаушылар мәслихат өткізіп жатқан барлық шараларды көріп, өз пікірлерін, ұсыныстарын қосып, түйткілді мәселелерді анықтай алады.
Өткен жыл еліміздің барлық мәслихаттары үшін мерейтой жыл болды, осыдан тура 30 жыл бұрын бірінші шақырылған депутаттар сайланды.
Мәслихаттың 30 жылдығына орай салтанатты шара өтті, онда депутаттар мен мәслихат аппаратының қызметкерлері «Қазақстан мәслихаттарына 30 жыл» мерейтойлық медальдарымен, сондай-ақ Қазақстан Республикасы Парламенті Сенатының, Энергетика министрлігінің Құрмет грамоталарымен және алғыс хаттарымен және т.б.табысталды.
Депутаттар Қостанай облыстық мәслихаты ұйымдастырған қайырымдылық концертіне де қатысты.
Барлық ҚО депутаттары қатысты, оның ішінде қалалық мәслихат депутаттары да қаражат жинауға өз үлестерін қосып, екі баланың емделуіне жіберілген 4 (төрт) миллион соманы жинады.
Жалпы қалалық мәслихат сессиясының шешімімен бекітілген Лисаков қалалық мәслихатының 2024 жылға арналған жұмыс жоспары орындалғанын атап өткім келеді.
Тұрғындары үшін маңызды мәселелерді біз алдағы мәслихат жұмыстарында назарға алатын боламыз.
Осы бағытта жұмыс жалғасатын болады.